Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/54 K.2025/966

Av.

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 16/01/2025

KARAR TARİHİ : 23/09/2025

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 13/10/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle: Davacı şirketin yurt dışından gıda için katkı kimyasal malzemeleri temin ederek, davalı şirkete 'gıda katkı kimyasalları hizmeti' sunduğunu, davacı şirket tarafından davalı şirkete satılan kimyasal maddelere ilişkin 03.06.2024 tarih ... nolu 42.636,00 TL bedelli ve 06.08.2024 tarih ... nolu 60.000,00TL bedelli olmak üzere iki adet fatura ve irsaliye faturası düzenlendiğini, davalı şirket tarafından yasal süre içerisinde fatura içeriklerine itiraz edilmediği gibi fatura bedellerini davacı şirkete ödenmediğini, TTK m.21/2'sine göre; bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayıldığını,

Düzenlenen faturaların ödenmemesi üzerine ... 1. Genel İcra Dairesi'nin 2024/... E. sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi yapıldığını, davalı şirketin takibe-borca itiraz ettiğini, ifade ederek, davalı tarafın ... 1. Genel İcra Dairesi'nin 2024/... E. sayılı dosyasında haksız ve hukuki dayanaktan yoksun itirazının iptali ile takibin devamına, davacı şirket lehine %20’den az olmamak üzere icra-inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama gider ve vekâlet ücretinin de davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizde açılan işbu dava faturadan kaynaklı icra takibine itirazın iptali talebine ilişkindir. ... 1. Genel İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, alacaklı ... Kimya Gıda İnş. İth. İhr. San ve Tic. Ltd. Şti tarafından borçlu ...

Süt ürünleri Gıda Sanayi Ticaret Limited Şirketi aleyhine 123.751,26-TL toplam alacağın tahsili amacıyla takip başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya tebliğ edildiği, borçlunun borca ve ferilerine itiraz ettiği, işbu davanın süresinde açıldığı anlaşılmıştır.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) hükümlerine göre: Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir.

(HMK 222/1) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2).

Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması ve defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir.

Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK 222/4).Ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması gerekir.Alacağın varlığının tespiti amacıyla dosya bilirkişilere tevdi edilmiş ve tarafların ticari defterleri üzerinde inceleme yapılmıştır.

Davacı tarafın ticari defterlerinde yapılan inceleme neticesinde hazırlanan 10/08/2025 tarihli raporda "Davacı Tarafın Ticari Defterlerindeki kayıtlara göre taraflar aralarında ticari bir ilişkinin olduğu, Davacı tarafın 2024 Yılına ait yevmiye defter kayıtları incelendiğinde.

Davaya konu alacağı oluşturan faturalara, banka havalelerine ve kredi kartı ile yapılan tahsilatlarına ilişkin kayıtların, Davacı tarafın Resmi defterlerine kanuni süresi içerisinde işlendiği tarafımdan tespit edildiği, Davacı Şirketin ticari defterlerine göre, icra takip tarihi itibariyle, davacının davalıdan 102.636,56 TL alacak

bakiyesinin mevcut olduğu görüldüğü, 2024 Yılı Karşılaştırmalı Alış-Satış Analizinde davacı ve davalı tarafın alış ve satış tutarları ile fatura adetlerinin birbirini doğruladığı görüldüğü, TTK’ nın 21.maddesi hükümlerine göre, icra takip tarihi itibariyle davaya konu faturalar ile ilgili herhangi bir iade-iptal ve kabul edilmediğine dair kayıtlara rastlanmadığı, Davacı Şirketin ticari defterlerine göre, icra takip tarihi itibariyle, davacının davalıdan 102.636,56 TL alacak bakiyesinin mevcut olduğu görüldüğü, Davalı defterlerini inceleyen Bilirkişi ...

Müşavir ...’nın 06.08.2025 tarihli raporunun sonuç kısmının c bendince “buna göre 102.636,00 TL Asıl Alacak doğrulanmış olduğu” şeklinde belirtildiği görüldüğü, Davacı tarafından ... 1.Genel İcra Dairesi 2024/...

Esas 102.636,00 TL Asıl Alacak ve 21.115,26TL İşlemiş Avans Faizi ile birlikte Toplam 123.751,26 TL üzerinden takip başlatıldığı görüldüğü, 102.636,00 TL Ana Para üzerinden adi kanuni faiz hesaplandığında 10.139,73 TL faiz ile birlikte davacının toplam alacağı 112.775,73 TL olduğu, 102.636,00 TL Ana Para üzerinden reeskont avans faizi hesaplandığında 21.863,80 TL faiz ile birlikte davacının toplam alacağı 124.499,80TL olduğu, Davacı Şirketin 2024 yılına ait tutmuş oldukları Ticari Defterlerin TTK’ nın 64.cü maddesine göre yasal süresi içerisinde noter açılış onayının yapıldığı,

yine 2024 yılı Yevmiye Defterlerinin noter kapanış onayının yasal süresi içerisinde yapıldığı, Tek Düzen Hesap planına uygun olarak düzenli bir şekilde tutulduğu" tespit edilmiştir.

Davalı tarafın ticari defterlerinde yapılan inceleme neticesinde hazırlanan 06/08/2025 tarihli raporda "Davalı ...

Süt Ürünleri Gıda Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nin işbu dava ile ilgili sınırlı olarak incelenen 2024 yılı Ticari Defterlerinin kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulduğu, 2024 yılı Ticari defterlerin açılış kayıtlarının ve 2024 yılı Yevmiye Defterinin kapanış onaylarının süresinde yaptırıldığı, ticari defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, davacı/alacaklıya 2024 yılında herhangi bir ödemenin yapılmadığı,

İşbu davaya konu olan 03.06.2024 tarihli ... nolu KDV dahil 42.636,00 TL lik fatura yevmiye defterinin 9. sayfasında 41 nolu yevmiye kayıtlı olduğu halde, 06.08.2024 tarih nolu KDV dahil 60.000,00 TL lfaturanın yevmiye kaydına rastlanmadığı, Davalı ... Süt Ürünleri Gıda Sanayi Ticaret Limited Şirketi Ticari Defterlerinde her ne kadar 06.08.2024 tarih ... nolu KDV dahil 60.000,00 TL faturaya yevmiye kaydına rastlanmamışsa da ...

Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün 05.08.2025 tarihli ... sayılı yazısı ekindeki 2024 yılı Karşılaştırmalı Alış-Satış Analizi'nin 8. sayfasında 2024 yılında davacı/alacaklı ...

Kimya Gıda İnşaat İthalat İhracat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nden 7 fatura karşılığı 308.054,00 TL + %20 KDV alış yaptığı anlaşıldığını, buna göre 102.636,00 TL Asıl Alacak doğrulanmış olduğu, Yukarıda detaylı olarak açıklandığı üzere davaya konu iki faturanın vergi dairesi işlemlerine yansıtıldığı ve süresinde fatura ve içeriğine herhangi bir itirazın olmadığı, bu durumda faturaya konu ürünlerin de teslim alındığının kabulü gerektiği, faturalar üzerinde yazılı ödeme tarihinde fatura bedelinin ödenmediği, dolayısıyla davalı/borçlunun temerrüde düştüğü," tespit edilmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) hükümlerine göre: Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. (HMK 222/1) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2).

Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması ve defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir.

Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK 222/4).Ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması gerekir.

Karşı taraf defterleri incelenmediği takdirde dayanan tarafın kendi defterindeki kayıtların lehe delil olması mümkün değildir. Karşı taraf ticari defterlerini sunmadığı takdirde ise bu davranışı ile kendi ticari defterlerinin davacı defterleri ile uyumlu olup olmadığının incelenmesine engel olduğundan, engel olduğu sonucun varlığını kabul etmiş sayılmalıdır.

Tacir olup ticari defter tutmak zorunda olan davalı taraf, ticari defterleri bulunmadığını ileri süremeyeceğinden verilen kesin süreye rağmen ticari defterini ibraz etmediğinden HMK 220/3. madde gereğince sunmaktan kaçındığı belgelerdeki (ticari defterlerindeki) kayıtların, karşı taraf defterindeki kayıtlara uygunluğu kabul edilmiştir.Somut duruma gelindiğinde, tarafların ticari defterlerini ibraz ettiği, 06/0/2025 tarihli bilirkişi raporu ile incelenen davalı ticari defter kayıtlarına göre her ne kadar davalının ticari defterlerinde 60.000,00 TL lik faturanın bulunmadığı belirtilmiş ise de,

davalının vergi kayıtlarında davacı ile davalı arasındaki ticari ilişkiye ilişkin olarak 7 adet fatura bildirildiği, ancak davalının ticari defterlerinde 6 faturanın kayıtlı olduğu, ticari defterlere işlenmeyen 60.000,00 TL lik fatura eklendiğinde vergi dairesine yapılan bildirim ile ticari defterlerdeki kayıtların uyumlu olduğu ve bu sonuca göre davalının davacıya 102.636,00 TL borcu olduğunun anlaşıldığı rapor edilmiştir.

10/08/2025 tarihli bilirkişi raporu ile incelenen davacı tarafın ticari defter kayıtlarına göre davacının kesmiş olduğu toplam 102.636,00 TL lik faturanın ödenmediği, faturalar üzerinde vade tarihi olduğu bu vadeler göz önüne alınarak hesaplama yapıldığında davacının 102.636,00 TL lik asıl alacaktan yasal faizi ile birlikte 112.775,73 TL, avans faizi ile birlikte 124.499,80 TL alacaklı olduğu rapor edilmiştir.Her ne kadar ticari defter kayıtlarında uyumsuzluk olduğu görülmüş ise de, bu uyumsuzluğun davalının vergi dairesine bildirdiği ancak ticari defterlerine işlemediği 60.000,00 TL lik faturadan kaynaklandığı anlaşılmış olup,

davalı tarafça vergi dairesine bildirilen bu faturaya karşılık mal veya hizmeti aldığının kabulü gerekmiştir. İşlemiş faiz noktasında ise tarafların tacir olduğu ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesi ile alakalı olduğu konusunda tereddüt bulunmadığından uygulanacak faiz türü avans faizidir. İcra takibine konu faturalar üzerinde vade tarihi bulunmakla, bu faturaların vadesinde ödenmemesi halinde ayrıca bir ihtara gerek olmaksızın TBK 117.

Maddesi gereğince davalı temerrüde düşmüş olacağından davalının asıl alacağa takip tarihine kadar işlemiş avans faizi ile birlikte borçtan sorumlu olacağının kabulü gerekmiş, 10/08/2025 tarihli bilirkişi raporunda belirlenen 124.499,80 Tl borçtan davalının sorumlu bulunduğu kabul edilmiştir.

Davacının icra takibinde talep ettiği miktar bu bedelden daha düşük olduğundan davanın kabulüne ve itirazın iptaline, alacağın likit ve belirlenebilir olması sebebi ile asıl alacak üzerinden icra inkar tazminatına hükmetmek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır