Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/1507 K.2019/1603

Mahkememizde görülmekte olan Kooperatif Üyeliğinin Tesbiti davasının yapılan açık yargılaması sonunda

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı kooperatife üye olduğunun tespitine, dava tarihine kadar elde edilen gelirin ortaklık payı oranında müvekkiline ödenmesine ve üyelik tescilinin imkansızlığı halinde ise iş yeri değerinin tazminat olarak ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; açılan davayı kabul etmediğini, davada, Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğunu , davanın zamanaşımına uğradığın, davacının arsa tahsisine kadar parasal yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle ihtar edildiğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

KANITLAR

Kooperatif kayıtları, ödemelere ilişkin banka dekontları, ihtarnameler,yönetim kurulu kararı, tapu kayıtları, kooperatif kayıtları, bilirkişi incelemesi, vs.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava; davacının, davalı kooperati üyesi olduğunun tespiti ile ortaklık payının tahsiline yöneliktir. Bursa 5.Tüketici Mahkemesinin 27/09/2017 tarih ve .................. E/K sayılı kararı ile görevsizlik kararı verilerek dosyanın mahkememize gönderilmiş, mahkememizce dosya yeniden esasa kaydı yapılarak yargılamaya devam olunmuştur. Taraflarca gösterilen kanıt ve belgeler toplanmış, mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılarak SMM bilirkişiden rapor aldırılmıştır.

Alınan 05/08/2018 tarihli bilirkişi raporunda; davacının davalı kooeparitfe 1980 yılında 1000 TL ödeme kaydı ile üye olduğu, davalı defterlerinde net bir bakiye hesabı olmadığı, davacının 1980 yılı içerisinde davalı kooperatife toplam 76.000 TL ( Eski Türk Lirası) ödeme yapıldığı,davacının ihracı veya parasının geri ödendiğine dair bir kaydın dosyada olmadığı, davalı kooperatif arşiv kayıtlarında bulunan genel kurul tutanaklarında davalının ihraç edildiğine dair bir kararın mevcut olmadığı,20.02.1984 tarih ve 5520 yevmiye sayılı Bursa 3. Noterliğince düzenlenen ödeme planı yazısında ;

iş yeri büyüklüğünün bildirilmesi ve 15 gün içerisinde ödeme planının bildirilmesi aksi taktirde yedek üye listesine alınacaklarının ihtar edildiği, davacının 130. sırada isminin yazılı olduğunun bildirildiği görülmüştür.

SMM bilirkişinin yanına inşaat mühendisi bilirkişi eklenmek suretiyle , davacıya işyeri tahsisinin mümkün olup olmadığı ve ortaklara tahsis edilen işyerlerinin dava tarihi itibari ile değeri;b) Davalı kooperatife normal ödentilerini gerçekleştirilen bir ortağın ödemelerinin ödeme yaptıkları tarihler itibari ile toplam ödemeleri dava tarihine kadar (TEFE artış ortalama rakamları esas alınarak) taşınarak güncel değerinin bulunması;c)Bundan sonra (a)'da bulunan değerden (b)'de bulunan değer çıkartılarak,

kooperatife normal ödeme yapan bir ortağın bu ödemelere karşı ne oranda yararlanma elde ettiğinin belirlenmesi;d)Bunu takiben eksik ödeme yapan davacı ortağın ödentileri (b) maddesindeki ilkelere göre dava tarihinde taşınarak eksik ödeme miktarı güncellenmeli;e)Bu hesaplamalardan sonra normal ödentilerini gerçekleştirilen bir ortağın (b) maddesinde bulunan ödemelerinin güncel değerinin karşılığı yine yukarıda (c) maddesinde bulunan bir yararlanmayı sağladığına göre davacının (d) maddesinde eksik ödemelerinin güncel değerinin ne miktarda yararlanması gerektiği orantı kurularak belirlendikten sonra,-Sonuç olarak (d) maddesinde bulunan miktar,

(c) maddesinde bulunan değerle çarpıldıktan sonra bulunan rakamın (b) maddesinde bulunan miktara bölünmesi sonucu bulunacak miktarın (d) maddesinde bulunan davacı ödemelerinin güncel değerinin ilave edilmesi sonucu bulunacak miktarın davacı ortağın talep edebileceği zarar olduğu gözönüne alınanarak hesaplama yapılması yönünden bilirkişi ek raporu aldırılmıştır.

Alınan 05/02/2019 tarihli bilirkişi kurulu ek raporunda; S.S. ... Kooperatifine ait işyerlerinin 108,00 m2 + 36 m2 = 144 m2 olduğu, dava tarihindeki değerinin 300.000 TL olduğu,ödemelerini düzenli yapan ... adlı kişinin ödemelerinin eskalasyonu ile Ağustos 2017 tarihine kadar toplam 7.710,01 TL ödediği bunun eskalasyon değerinin 98.625,24 TL olduğu, davacının ise 0,76 TL ( Yeni Türk Lirası) ödeme yaptığı, davacının ödemelerinin eskalasyon değerinin 172,38 TL, davacının eksik ödemeler gereğince talep edebileceği zarar miktarının 524,35 TL olduğu bildirilmiştir.

Bu rapora itiraz edilmesi üzerine aldırılan 26/08/2019 havale tarihli bilirkişi kurulu raporunda; davacının, davalı kooperatifin üyesi olduğu (1546 nolu üye ), davacının üyeliğinin sona erdiğine dair Kooperatifler Kanununa uygun bir çıkarma veya ihraç işlemi bulunmadığı, bu sebeple üyeliğin halen devam ettiği, davalı kooperatifin üyelerine tahsis ettiği taşınmazların dava tarihindeki rayiç değerinin 300.000 TL olduğu, kooperatifin 44 blokta toplam 2024 dükkanı ve 1230 üyesi olduğu, dükkanların tamamnın dava dışı diğer ortaklara tahsis edildiği, davacıya tahsisi mümkün olan bir dükkan tespit edilemediği, Yargıtay'ın istikrar kazanmış İçtihatlarında belirtilen formül uyarınca davacının dava tarihi itibarîyle talep edebileceği tazminat miktarının 524,35 TL olarak hesaplandığı görülmüştür.

Davalı tarafından zamanaşımı itirazında bulunmuş ise de; davacı ile davalı arasındaki üyelik ilişkisi halen devam ettiği, davalı tarafından davacının üyelikten ihraç edildiğine dair kayıt ve belge sunulmadığı, bu nedenle üyeliği devam eden davacının üyelikten kaynaklanan hak ve alacaklarını talep ettiği iş bu dava açısından Koop. Kan. Mad. 17.maddesinde belirtilen 5 yıllık zamanaşımının söz konusu olmadığından zamanaşımı itirazı yerinde görülmemiştir.

Dosyadaki kanıt ve belgelere, alınan bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamına göre; davacının davalı kooperatife 1980 yılında 1000 TL ödeme yaparak üye olup üyeliğinin halen devam ettiği, davacıya üye olmasına karşılık işyeri tahsis edilmediği,kooperatife ait tüm işyerlerinin dava dışı üyelere tahsis edilmesi nedeniyle davacıya tahsisi mümkün işyerinin kalmadığı için davacının eksik aidatı tamamlamak suretiyle davacıya işyeri tahsisi mümkün olmadığından bilirkişi heyeti tarafından yargıtay içtihatlarına uygun olarak hesaplanan 524,35 TL tazminat yönünden davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.