Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/1324 K.2023/1294

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkil şirket ile davalı arasında, ... plaka sayılı araca ilişkin olarak Bursa 10. Noterliği'nin 28.01.2020 tarih ve 003569 yevmiye numaralı taşıt sözleşmesi ile bir ticari ilişki kurulduğunu, bu ticari ilişki kapsamında doğan cari hesap alacağının ödenmesi için müvekkil şirketin davalıya 23.08.2021 tarihli ihtarnameyi gönderdiğini, işbu ihtarname ile davalıyı temerrüde düşürmüşse de, davalının borcunu ödemediğini, borcun ödenmemesi sebebiyle davalı hakkında Bursa 20. İcra Müdürlüğü’nün 2022/...

E. numaralı dosyası ile toplam 4.360,50-TL tutarlı icra takibi başlatıldığını, ancak davalı borçlunun kötü niyetli şekilde zaman kazanmak maksadı ile itirazda bulunarak icra takibini durdurduğunu, bu nedenlerle davanın kabulüne, davalı borçlunun Bursa 20. İcra Müdürlüğü’nün 2022/... e. numaralı dosyasına vaki tüm itirazların iptali ile borçlunun takip konusu borcu takip dosyasında belirtilen faizi ve takip dosyasında oluşan giderleriyle ödemesine ayrıca takip konusu alacağın %20’sinden az olmamak kaydıyla icra inkâr tazminatına mahkûm edilmesine,

yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı cevap dilekçesinde özetle; Davanın ve icra inkâr tazminatı dahil tüm taleplerin reddine, Bursa İcra Müdürlüğünde 2022/... E. usulsüz açılmış icra takibinin iptaline, dava kötü niyetle açıldığından HMK'nın 329. maddesi gereğince davacı hakkında disiplin para cezasına hükmedilmesinc, yargılama giderlerinin davacı taraf üzerine bırakılmasına, karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, tarafların karşılıklı beyan dilekçeleri, Bursa 20. İcra Müdürlüğünün 2022/... E. sayılı icra takip dosyası, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ

Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki esasa ilişkin uyuşmazlığın çözümünden önce, davada HMK'nın 355. maddesi gereğince kamu düzeni nedeniyle re'sen dikkate alınması gereken usule ilişkin aykırılıkların mevcut olup olmadığının tespiti gereklidir. Usule ilişkin aykırılıklar konusunda da öncelikli olarak ve mahkemece re'sen dikkate alınması gereken husus ise, mahkemenin görevli olup olmadığı sorunudur. Zira görev, kamu düzenine ilişkin olup, mahkemece kendiliğinden dikkate alınabileceği gibi, taraflarca da davanın her aşamasında ileri sürülebilir.

Tacir, TTK’nın 12/1. maddesinde “Bir ticari işletmeyi kısmen de olsa, kendi adına işleten kişiye tacir denir” şeklinde tanımlanmıştır. Tacir, gerçek kişi olabileceği gibi, tüzel kişide olabilecektir. Tüzel kişi tacir, TTK’nın 16. maddesinde tanımlanmıştır. Bu tanımda ilk olarak ticaret şirketleri yer almaktadır.

Ticaret şirketlerinin yanı sıra amacına varmak için ticari bir işletme işleten vakıflar, dernekler ve kendi kuruluş kanunları gereğince özel hukuk hükümlerine göre yönetilmek veya ticari şekilde işletilmek üzere Devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri tarafından kurulan kurum ve kuruluşların da tacir sayılacağı düzenlenmiştir.

Ancak aynı maddenin 2. fıkrasında devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri ile kamu yararına çalışan dernekler ve gelirinin yarısından fazlasını kamu görevi niteliğindeki işlere harcayan vakıfların, bir ticari işletmeyi, ister doğrudan doğruya ister kamu hukuku hükümlerine göre yönetilen ve işletilen bir tüzel kişi eliyle işletmesine rağmen kendilerinin tacir sayılmayacağı hususu açık bir şekilde açıklanmıştır.

TTK'nın 5. maddesine göre; Asliye Ticaret Mahkemeleri, tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işleri ile özel kanunlardan doğan özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer dava ve işlere bakmakla görevlidir. Bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması TTK'da yeterli görülmüştür.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5/3 maddesine göre de; Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır.

Somut uyuşmazlık; dosyanın icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkin olup, dosya kapsamına göre yapılan incelemede; davacının tacir olduğu, davalının ise tacir olmadığı görülmekle, yukarıda belirtilen kanun maddeleri çerçevesinde somut uyuşmazlık değerlendirildiğinde, davalının tacir olmadığı, bu hali ile eldeki davanın ticari dava olmadığı görülmüş, davacının tacir sıfatı bulunmadığı gözetildiğinde davanın TTK ve bazı kanunlarda belirtilen mutlak veya nispi ticari davalardan olmadığı,

dolayısıyla görevli mahkemenin genel mahkemeler olduğu anlaşılmış, mahkememizin görevsizliğine Bursa Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğuna karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir. (Emsal nitelikte Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 4. HD 2022/1066 E. - 2022/1399 K. Sayılı ilamı)

Katip ..... · ¸E-imzalıdır. Hakim .... · ¸E-imzalıdır. Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır. · Aslının aynı olduğu tasdik olunur. · Katip .. · ¸E-imzalıdır.