Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/420 K.2023/1131

Mahkememizde görülmekte olan 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (İstirdat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili şirketin alacağına karşılık olarak aldığı ve hamili bulunduğu dava konusu 31/03/2022 tarihli 100.000,00-TL bedelli çekinde bulunduğu 2 adet çekin 18/09/2021 tarihinde borcuna karşılık olmak üzere ...

Kargo adlı şirket aracılığıyla gönderilirken kargoda çalınmak suretiyle zayi olması üzerine tahsilatı mümkün olmadığından Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/868 Esas sayılı dosyası ile çek iptali davası açıldığını mahkemece işbu davaya açmak için süre verildiğini, çek iptali davasında dava konusu çekin davalı ...tarafından takas merkezine ibraz edildiğinin öğrenildiğini, davalı tarafın dava konusu çeki ilgili banka şubesine sormuş olsaydı veya Findeks uygulamasından bu çekin kare kodundan sorgulasa idi çekle ilgili Ödeme yasağına ilişkin kararı görebileceğini,

31/03/2022 tarihli çekin meşru hamilinin müvekkili olduğunun tespiti ile davalıdan istirdatına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesi ile; davaya konu çekin, keşide tarihinde zaten tahsil gördüğünü, müvekkili şirketin davacı taraftan bir alacak telib de bulunmadığını, dolayısıyla iş bu davanın, müvekkili şirket lehine reddi gerektiğini, yine esas yönünden müvekkili şirket tarafından dava dışı Birleşik Tedarik Hizmetlerine faktoring finansman hizmeti sunulduğunu, müvekkili şirket tarafından dava dışı firmaya sunulan finansman hizmetine ilişkin bana dekontunda da görüleceği üzere müvekkili şirkete devir ve temlik edilmiş alacakların ödeme aracı olarak davaya konu çekin müvekkili şirkete usulüne uygun olarak devir ve ciro edildiğini,

müvekkili şirketin davaya konu çeklerin iyi niyetli meşru hamili olduğunu, müvekkili şirketin kötü niyetli ve ağır kusurlu olduğu şeklindeki iddiasını davacının ispatlaması gerektiğini, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. iştir.

KANITLAR

Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/868 Esas sayılı dosyası, soruşturma dosyası, çek Emniyet Yazısı, çek görüntüsü, banka kayıtları, bilirkişi raporu, vs.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava; dava konusu keşidecisi ... Konf. San. Ve Tic. A.Ş. Olan Garanti Bankası Uzunçarşı Bursa şubesine ait 0718592 nolu, 31/03/2022 keşide tarihli 100.000 TL bedelli çekin davalıdan istirdatının gerekip gerekmediğinin tespitine ilişkindir.

Mahkememizce davalı ticari defterlerinin incelenmesi yönünden ve dava konusu çekin ilgili Faktoring Kanununun ve yönetmelik hükümleri ve BDDK tarafından belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde devir alınıp alınmadığı, gerçek fatura ile tevsik olunan mal veya hizmet satışına dayalı bir alacak olup olmadığı hususlarında İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak SMMM bilirkişi tarafından bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiştir.

Alınan 08/05/2023 tarihli bilirkişi raporunda; davalı ticari defterlerinin incelenmesi sonucunda, davalının 2021 döneminin e-defter olarak kayıt altına alındığını, 2 Sıra Nolu Elektronik Defter Genel Tebliği 3. Maddesi gereği 2021 yevmiye ve defteri kebir e defter beratlarını süresi içinde Gelir İdaresi Başkanlığı sistemine yüklediği, envanter defter açılış tasdikinin süresi içinde yaptırdığı ve ticari defterlerin HMK 222 maddesi uyarınca sahibi lehine delil teşkil edecek nitelikte olduğu, dava konusu çekin ilgili 6361 Sayılı Faktoring Kanun ve Yönetmelik hükümleri ve BDDK tarafından belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde devir alındığı, gerçek fatura ile tevsik olunan mal veya hizmet satışına dayalı bir alacak olduğunun tespiti edildiği bildirilmiştir.

Mahkememizce davacı vekilinin itirazları ve mahkeme ara kararımız tek tek irdelenmek suretiyle ek rapor alınmasına karar verilmiş, alınan 03/10/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda; dava konusu çekin ilgili 6361 sayılı faktoring kanun ve yönetmelik hükümleri ve BDDK tarafından belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde devir alındığı, son cirantalar arasında gerçek fatura ile tevsik olunan mal veya hizmet satışına dayalı bir alacak olduğu ve davalı faktoring firması tarafından istihbarat çalışması yapıldığının tespit edildiği bildirilmiştir.

Dava, 6102 sayılı TTK’nın 792. maddesi uyarınca açılmış bulunan çek istirdadı istemine ilişkindir. Davacı lehtar, çekin rızası hilafına elinden çıktığını ileri sürerek işbu davayı açmış, davalı ise çekin yetkili hamili olduğunu ileri sürmüştür. Çekte hak sahibi olabilmek için yetkili hamil olmak gerekir. 6102 sayılı T.T.K.'nun 792. maddesine göre; "çek herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790. maddesine göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çek geri vermekle yükümlüdür." hükmü düzenlenmiştir.

O halde yapılan yargılama ve toplanan delillerden, davacı tarafından Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/868 Esas sayılı dosyası ile çek iptali isteminde bulunulduğu, çek iptali davasında dava konusu çekin bankaya ibraz edildiğinin anlaşıldığı, mahkememize iş bu istirdat davasının açıldığı, mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda dava konusu çekin ilgili 6361 sayılı Faktoring kanun ve yönetmelik hükümleri ve BDDK tarafından belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde devir alındığı, gerçek fatura ile

tevsik olunan mal veya hizmet satışına dayalı bir alacak olduğunun ve

davalı faktoring firması tarafından istihbarat çalışması yapıldığının tespit edildiği, davalı hamil faktoring şirketinin çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu ispat edilemediğinden davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip ...... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır. · Aslının aynı olduğu tasdik olunur. · Katip ..... · ¸E-imzalıdır.