Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/186 K.2025/952

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkil, kendisine ait ... olarak tabir edilen ... marka ... ile 12.10.2022 terihinde ... yolunun kesiştiği kavşakta, davalı şirket adına tescilli ve davalı ...'un sevk ve idaresindeki ... plakalı araçla, sürücünün kavşağa kontrolsüz girerek çarpması sonucu hasarlandığını, kaza sonrasında müvekkile ait araç yetkili servis olan ...

Motorlu Araçlar ve İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.'de tamir edilmiş ve tamirat bedeli davalıların trafik sigortacısı olarak ...

Sigorta A, Ş. tarafından karşılandığını, kaza davalı ...'un sol tarafını kontrol etmeden aniden kavşağa gitmesi sonucunda meydana gelmiş olup, müvekkilimizin herhangi bir kusuru bulunmadığını, kaza sonrasında müvekkile ait araçta toplamda 29.554,39 TL tutarı| da bir hasar oluştuğunu, bu hasarın onarım bedeli sigorta şirketi tarafından müvekkile ödenmiş ve müvekkil tarafından mezkur sigorta şirketine ödendiğini, müvekkile ait araç, daha öncesinde herhangi bir kazaya karışmamış hâsarsız bir araç olup, davalıların sorumluluğunda olan aracın çarpması nedeni ile değer kaybına uğradığını,

tarafımızca değer kaybının tazmini amacı ile dava dışı ... ...

A.Ş.'ye başvurulmuş ve ... hasar numaralı dosyasından 17.01.2023 tarihinde 2.023,00 TL değer kaybı ödemesi yapıldığını, araçta meydana gelen değer kaybının; aracın serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle hasarsız haldeki ikinci el rayiç değeri ile aracın yaşı, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımların özelliği dikkate alınarak kazadan sonraki hasarlı halinin rayiç değeri tespit edilip bu iki miktar arasındaki azalmlıya (farka) göre hesaplanması gerektiğini, somut olay bakanından davacının belirsiz tazminat alacağı davasına konu ettiğini,

değerlendirilmesinden yani HMK 107/2 maddesinde belirti gibi tahkikatten sonra mümkün olabileceğini, 12.10.2022 tarihinde kazanın meydana gelmesinden sonra müvekkil târafından çekici temin edilerek araç yetkili servis olan ...

Motorlu Araçlar ve İnşaal Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye ait servis istasyonuna götürülmüş ve yapılan tamirat sonrasında araç 27.10.2022 Tarihinde servisten çıktığını, müvekkil bu süre içerisinde araçtan mahrum kaldığı gibi ciddi ticari getirilerinden de mahrum kaldığını, müvekkile ait araç “kerkayak" olarak tamir edilen ve hafriyat ve ihşaat atıklarının taşınmasında kullanılan büyük kamyon olduğunu, bu araçların ticari olarak kiraya verilebildiği gibi sefer başına ücretle de çalışabileceğini,

Sahibinden.com isimli internet sitesi Üzerinden yaptıkları araştırmada hem model hem de yük taşıma kapasitesi müvekkile ait araçtan daha küçük olan ve "10 teker” olarak tabir edilen araçların kira bedellerine ilişkin görüntüler aşağıda yer almakta olup, aracın aylık kira bedelinin belirlenmesine yardımcı olacağini, Önemle belirtmek isteriz ki, müvekkile ait araç "kırkayak" olarak tabir edilen ve emsal olarak bulabikliğimiz "10 teker" olarak tabir edilen araçlardan hem model yılı olarâk daha yeni olduğu gibi yük kapasitesi olarak da daha yüksek olduğunu, davalılardan ..., arabuluculuk ilk toplantısına mazeretsiz bir şekilde katılmamış olup,

bu durum arabulucu tarafından son tutanakta açık bir şekilde belirtildiğini, bu sebeple kesinlikle kabul anlamına gelmemekle birlikte, kısmen red kararı verilecek dahi olsa davalı ... lehine hiç bir yargılama ve vekalet ücretine hükmedilmemesinin gerektiğini, bu nedenlerle davanın kabulü ile bilirkişi tarafından tam olarak belirlenmesinden sonra arttırılmak üzere, 1.000 TL değer kaybının hakkının kaza tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken Ye müteselsilen tahsili ile müvekkile verilmesine,

bilirkişi tarafından tam olarak belirlenmesinden sonra arttırılmak üzere, 1.000 TL araç mahrumiyet bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken Ye müteselsilen tahsili ile müvekkile verilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ihbar olunan ... Sigorta A.ş vekili cevap dilekçesinde özetle: ilgili kazaya karışan ... plakalı araç müvekkil ... Sigorta A.Ş.

Tarafından 15.02.2022 - 15.02.2023 tarihlerini kapsayan ... poliçe numaralı Karayolları Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası ile sigortalanmış olup, müvekkil sigorta şirketinin sorumluluğu iş bu sigortalı aracın kusuru oranında poliçe limitleri ve poliçe dönemi ile sınırlı olduğunu, hasar tarihinde sigortalının maddi araç başına sigorta limiti 100.000 TL olduğunu, müvekkil şirketin işbu davada ihbar olunan sıfatı nedeniyle taraf sıfatı bulunmadığından müvekkil aleyhine hüküm tesis edilmeyeceğini, hasar dosyası kapsamında yapılacak ödemeler teminat limitiyle sınırlı olduğunu,

... plakalı araç bakımından poliçe numaralı Karayolları Mali Sorumluluk (trafik) Poliçesi maddi araç başına sigorta limiti 100.000 TL olup; ... Sigorta bu teminat limiti ile sorumlu olduğunu, müvekkil sigorta şirketince işbu davaya konu olmuş kazaya ilişkin ... numaralı hasar dosyası açılmış olup ... plakalı araç için.

25/11/2022 tarihinde DAVACI ...'ya kesin ekspertiz raporu doğrultusunda 29.550,94 TL hasar tazminatı, 17/01/2023 tarihinde değer kaybı raporu doğrultusunda işbu davada davacının vekilliğini üstlenen Av. ...'a 2.023,00 TL değer kaybı tazminatı ödendiğini, toplamda 31.573,94 TL ödeme yapılmıştır.

Müvekkil sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe teminat limitiyle sınırlı olduğunu, yapılan ödemeler neticesinde hasar tarihi itibariyle poliçe teminat limitinde bakiye 68.426,06 TL kaldığını, ilgili ödemenin makbuzları ibraz edilmiş olup müvekkil sigorta şirketinin sorumluluğu kalmadığını, davacının belirsiz veya kısmi alacak davası açmasında hukuki yararı bulunmadığını, davanın hukuki yarar yokluğu sebebiyle usulden reddi gerektiğini, açıklanan nedenlerle;

ihbarı kabul etmediğimizi ve ihbar olunan sıfatıyla müvekkil aleyhine hüküm tesis edilemeyeceğini, haksız davanın reddini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Yemek....

A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; ilk olarak tutanak kapsamında bahsedilen kusur oranını kabul etmediklerini, her ne kadar meydana gelen kaza tutanağında davacı taraf ismi yer alsa da durum tutanakta göründüğü gibi olmadığını, kaza aracın -muhtemelen sigortası olmayan- davacı şoförünün kontrolündeyken gerçekleştiğini, trafiğin yoğunlaşması üzerinde taraflar davacının adresine geçerek söz konusu tutanağı düzenlemişlerdir fakat müvekkilim şirket çalışanı olan diğer davalı o aşamada bu duruma dikkat etmediklerini,

fakat davacı aracının muayenesi olmadığından söz konusu kaza tarihinde araca trafik cezası kesilmiştir ve bu tutanakta şoförün isminin yer aldığını düşündüklerini, müvekkil şirketin davacıya aracın normal süreçte ne kadar çalıştığı tespit edilecek aracın dava konusu çalışmadığı günler ile alakalı olarak sorumluluğunun olmayacağı mahkemece de takdir edilecek bir husus olduğunu, açıklanan nedenlerle cevap dilekçesinin kabulü ile davacının haksız ve hukuka aykırı davasının reddine karar verilerek yargılama gideri ve ücreti vekaletin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, tarafların karşılıklı beyan dilekçeleri, bilirkişi raporu, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ

Dava, trafik kazasından kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır.Mahkememiz dosyası temin edilen evraklar ile birlikte konusunda uzman bir trafik bilirkişisi, bir makine mühendisi ve SMMM bilirkişi heyetine tevdi edilerek bilirkişi raporu temin edilmiştir. Bilirkişiler ... tarafından hazırlanan 20/09/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ...

Plakalı Otomobil Sürücüsü ...'IN Olayın meydana gelmesinde, %100 (YÜZDE YÜZ ) oranında kusurlu olduğu kamaatine ...

Plakalı otomobil sürücüsü ...'ın olay sırasındaki davranışı e Karayolları Trafik Kanununun 47. maddesinin c) bendinde düzenlenen hükmün ihlali niteliğinde olduğunu, Karayolları Trafik Kanunun 47. Maddesinin d) bendinde düzenlener Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere uymak zorundadırlar.” (Dikkatsiz-tedbirsiz araç kullanmak) Şeklindeki hükmün ihlali niteliğinde olduğunu, Karayolları Trafik Kanunun 57. Maddesinin a) bendinde düzenlenen:“ Kavşağa yaklaşan sürücüler, kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak,

olan araçların önce geçmesine imkan vermek zorundadırlar.” Şeklindeki hüküm niteliğinde olduğunu, Karayolları Trafik Kanunun 57. Maddesinin b) bendinin 5. şıkkında düzenlenen “ Tali yoldan anayola çıkan sürücüler anayoldan gelen araçlara geçiş hakkını vermek zorundadırlar. ” Şeklindeki hükmünün ihlali niteliğinde olduğunu, karayolları Trafik Kanunun 84. Maddesinin b) bendinde düzenlenen sürücü asli kusurlardan “Kavşaklarda geçiş önceliğine uymama” Şeklindeki hükmün ihlali niteliğinde olduğunu, ...

Plakalı Kamyon Sürücüsü ...'nun eldeki verilere göre, yerleşim birimi dışında iki yönlü anayolun sağ şeridinden şerit izleme kurallarına uygun şekilde direk seyir halinde olan ve yolda geçiş önceliği bulunan ... plakalı kamyon sürücüsü ...'nun kazanın oluşumunda kusur niteliğinde, şüpheden uzak kesin ve inandırıcı herhangi bir davranışı saptanamadığından olayın meydana gelmesinde, kusurlu olmadığı kanaatine varıldığını, makine mühendisinin incelemesi ve tespitleri değer kaybının incelenmesi : Dava konusu ... plakalı , FORD marka,

KAMYON 4142 D 8 *4 tipi ,2016 model kamyonda meydana gelen değer kaybını belirlemek için ;dosya arasında bulunan 15.11.2022 tarih , 2847 / 2022 sayılı ekspertiz raporu , hasarlı araca ait onarım faturası , hasarlı araca ait fotoğraflar ile olayın oluş şeklinden yararlandığı gibi , ... piyasası da araştırılarak değer kaybı tarafımdan belirlendiğini, araçta hasar gören parçalar : dava konusu ... plakalı , ford marka , kamyon tipi ,2016 model kamyonda ;

sağ arka çamurluk , sağ ön tampon , sağ yan alt basamak , sağ ön tampon braketi , komple sağ yan basamak hasarlı olduğu , yenisi ile değişimi müteakip boyandığı , sağ komple kısa far , sağ sinyal lambası hasarlı olduğu , yenisi ile değişimi yapıldığı tespit edildiğini, araç kilometresi : 207.664 toplam hasar tutarı : 25.047,42 TL kdv hariç tramer kayıtlarının incelenmesi : somut olaydan ( 12.10.2022 ) önce 08.12.2016 , 23.06.2017 , 09.08.2017 , 29.09.2017 , 26.03.2018 , 09.12.2020 ve 10.12.2021 tarihlerinde maddi hasarlı trafik kazasına karıştığı belirlendiğini,

Dava konusu kamyonda değer kaybı hesap edilmesi için ;motorlu bir kara taşıtında meydana gelecek değer kaybı aracın satış sirkülasyonu, kaza öncesi total km' si, uygulanacak onanının cinsi ve maliyeti, işlem gören karoseri parçası sayısı, parçaların araç üzerindeki konumu, uygulanan onanımın kalitesi, kullanılan yedek parçanın cinsi , parça değişiminde uygulanan işlem, (cıvatalı/kaynaklı) , sorgulamalarda çıkan hasar kaydı ve maliyeti ( geçmiş hasar kayıtları ), hasarın sirayet ettiği bölgeler gibi parametreler ile değişkenlik gösterdiğini, Reel piyasa şartlarında 2. el araç alımı sırasında herhangi bir hasar kaydı olmayan,

düşük km.' de araçlar tercih edildiği, aracın total km.” sinin yanı sıra bakımlılığı, hasar geçmişi, kullanıldığı/satışa sunulduğu şehir, kullanıldı aynı model ve donanımda araçlar arasında 2. el piyasa rayiç bedelinin fark etmesine neden olmadığı, onarım sonrası talebe konu aracın satılmak istenildiğinde kazanın bir gün öncesine göre 2. El piyasa rayiç bedelinde ortaya çıkan fark aracın reel değer kaybı olarak değerlendirildiği, ... 17.H.DE. 2016/, K. 2017 / sayılı ....

İlamı'nda ; “ dairemizce değer kaybının belirlenmesi hususunda aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş piyasa değeri ile onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki fark kriteri esas alınmaktadır.

Hükme esas alınan raporda bu kritere göre hesaplama yapılmadığı anlaşılmakla , dosyadaki fotoğraflar , kaza tespit tutanağı ve tüm belgeler incelenerek , aracın modeli , yaşı , hasarın ağırlığı , boyanmış olan yerler ve hasarlı bölgelerin özelliği nazara alınıp , aracın kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farkın değer kaybını göstereceği ilkesine göre karar verilmesi,

gerekirken , yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmediğini, ... *nin 09/10/2020 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 17/07/2020 tarihli ve 2019/ esas 2019/ sayılı kararı ile ,Karayolları Trafik Kanunu'nun Zorunlu Trafik Sigortasına ilişkin 90 ve 92. maddelerinde yer alan, "Trafik Sigortası Genel Şartları" ifadelerini iptaline karar verilmiştir.

İptal kararın içeriğine göre sigorta şirketlerinin trafik kazalarından doğan tazminat sorumluluklarının, öncelikle Karayolları Trafik Kanunu ile Türk Borçlar Kanunu'nun haksız fiillere uygulanması gerektiğinden, trafik sigortası kapsamındaki tazminatların belirlenmesi Şartlardaki düzenleme kural olarak belirleyici olmayacağından reel değer kaybı hesaplama yöntemi ile yapılması uygun olduğundan , yukarıda yer alan hasar dosyalarının teminini müteakip , değer kaybı hesabı yapılabilecek Araç mahrumiyet zararının incelenmesi : araç mahrumiyet gün sayısının incelenmesi : ...

4. Hukuk Dairesi'nin 23.12.2020 tarihli 2020/ E., 2020/ K. Sayılı ilamı ile trafik kazalarında araç mahrumiyeti nedeniyle zarar belirlenirken aracın hasar durumuna göre onarımı için gereken makul sürenin belirlenmesi ve belirlenen bu süre üzerinden zarar hesabının yapılması gerektiği, bu hesaplama ise çözümü hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi gerektiren bir husus olup mahkemece bilirkişi görüşüne başvurulması gerektiği, mahkemece alınan 04/07/2018 tarihli bilirkişi raporunda davacının aracının onarımı için gereken makul süre 20 iş günü olarak belirlendiği, davacıdan kaynaklanan sebeplerle aracın geç onanma verilmesi,

servis yoğunluğu nedeniyle onarımda geçen süre, aracın kiralayana geç teslim edilmesi vb. hususlar davalıya yükleneyeceği, Şu durumda mahkemece, davacının araç mahrumiyet zararına yöntemi itibarıyla ... içtihatlarına uygun, gerekçı e elverişli olan 04/07/2018 tarihli bilirkişi raporunun hükme esas alınması ve bu rapora isti üküm kurulması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmadığı,

kararın açıklanan nedenle bozulması gerektiği, “ Davalı, davacının gerçek zararından sorumlu olup , araç mahrumiyet zararı hesap edilirken aracın serviste kalış süresi değil , aracın mevcut hasarının kaç günde tamir edileceğinin belirlenmesi ve buna göre hesaplamanın yapılması gerektiği, halde mahkemece, açıklandığı şekilde hesaplama yapılması için bilirkişi kurulundan ek rapor alınması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru görülmemiştir. “ ...

17.Hukuk Dairesi , Esas: 2013/ , Karar: 2014/ , Karar Tarihi: 03.02.2014 )hükmü gereğince aracın tamir ve onarımının kaç günde tamamlanabileceğinin tespiti gerekmekte olup ; dava konusu kamyonda sağ arka çamurluk , sağ ön tampon , sağ yan alt basamak , sağ ön tampon braketi , komple sağ yan basamak hasarlı olduğu , yenisi ile değişimi müteakip boyandığı , sağ komple kısa far , sağ sinyal lambası hasarlı olduğu , yenisi ile değişimi yapıldığı gözetildiğinde ; aracın tamir ve onarımının 7 günde tamamlanabileceği kanaatine varıldığı,

davacı taraf ...'nun dava konu olayın olduğu 2022 yılına ait yasal defterlerinin açılış ve kapanış tasdik işlemlerinin 6102 sayılı TK nu 64/3 maddesine göre süresinde yapıldığı, davacı tarafın yasal defterinin ilgili döneme ait tasdik tarihleri yukarıdaki tabloda verildiği,

Davacı tarafın ticari faaliyetinden elde edilen gelirlerinin 600.05 —İş Makinaları ,600.06-Kira Gelirleri ,600.10-961 Gayri Menkul Satışları ,600.11-9418Gayri Menkul Satışları “ndan oluştuğu yani davaya konu aracın davacı tarafından kullanımının gelir unsuru olmayacağı ,kazanç kaybının tamir süresi boyunca aracın kiraya verilmesi durumunda oluşacak gelirin oluşması ile belirlenebileceği görüldüğü, dava tarafın 2022 yılına yasal defterleri ve ... incelendiğinde davaya konu kazaya karışan aracın ... plakalı davacı tarafin ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı görülmediği,

dava dosyasına ibraz edilen ... plakalı aracın Ruhsatı incelendiğinde araç sahibi olarak dava dışı Mennan Dumlu olduğu görüldüğünü, dava dilekçesi ekinde ibraz edilen 28.10.2022 tarihli Kira Sözleşmesi'ne göre ... plaka kamyonet aracın ruhsatına göre sahibi olmayan Davacı ... tarafından aracın ruhsatına göre sahibi olan Mennan Dumlu'ya 29.10.2022tarihinden 28.02.2023 tarihine kadar 4 aylığına kiraya verildiği sözleşmesi imzalandığının görüldüğünü, bu nedenlerle Kazanç kaybı tespitinin yapılamayacağı husus bildirilmiştir.

Aynı bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 20/02/2024 havale tarihli ek raporda özetle. Davacı taraf ...'nun ... ... ve ... Odasından ve ...

Ticaret Sanayi Odasından gelen günlük kazanç tutar bilgilerine göre davaya konu ... plakalı aracın tamirinin 7 gün içerisinde tamamlanması durumuna göre( -7*800,00-)5.600,00 TL ile 7*1.300,00)9.100,00 TL arasında kazanç kaybına uğramış olacağı, Davacı taraf ...'nun 2022 yılı ticari defter bi 28.10.2022 tarihli Kira Sözleşmesi ile ilgili ...

Davaya konu ... plakalı araçın 7 günlük tamir süresine göre 7*2.868,8 Ücretinden mahrum kalacağı ve 20.081,97 TL*0,015847-318,23 TL kar kaybı olacağı husus bildirilmiştir. Dosyamız makine mühendisi ve SMMM konusunda uzman bir bilirkişi heyetine daha tevdi edilerek bilirkişi raporu temin edilmiştir.

Bilirkişiler ... tarafından hazırlanan 22/12/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ... plaka sayılı 2016 model FORD marka araç sahibinin aracında 12/10/2022 tarihinde meydana gelen kaza sonucu aracındaki hasarlardan dolayı sürücüsünün “ kusur durumuna göre 20.000,00 TL değer kaybı oluştuğu , ... plaka sayılı 2016 model FORD marka araç sahibinin aracındaki hasarlardan dolayı sürücüsünün kusur durumuna göre 33.788,00 TL araç mahrumiyet zararına uğradığı , davacı taraf ...'nun ... ... ve ...

Odasından ve ... Ticaret Sanayi Odasından gelen günlük kazanç tutar bilgilerine göre davaya konu ... plakalı aracın tamirinin 7 gün içerisinde tamamlanması durumuna göre( 7*800,00-)5.600,00 TL ile( 7*1.300,00)-9.100,00 TL arasında kazanç kaybına uğramış olacağı, kaza tarihi 12.10.2022 Tarihinde araçla ilgili bir kira sözleşmesi olmadığından kira geliri hesabı yapılamadığı hususu mütalaa edilmiştir. Davacı vekili 16/04/2025 tarihli dilekçesi ile dava değerini arttırmıştır.

Somut olayda uyuşmazlık;Davacıya ait ... plakalı araç ile davalıların sürücüsü, işleteni olduğu ... plakalı araç arasında 12/10/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında tarafların kusur oranları, davacıya ait araçtaki değer kaybı miktarı ile araç mahrumiyet zarar miktarının tespiti hususlarına ilişkin olup, mahkememizce dosya makine mühendisi ve SMMM konusunda uzman bir bilirkişiye tevdi edilmiş olup, 22/12/2024 tarihli bilirkişi raporunda davaya konu hususlar ayrıntılı ve gerekçeli olarak açıklanmakla hükme esas alınmış,

... plaka sayılı 2016 model FORD marka araç sahibinin aracında 12/10/2022 tarihinde meydana gelen kaza sonucu aracındaki hasarlardan dolayı sürücüsünün %0 kusur durumuna göre 20.000,00 TL değer kaybı oluştuğu , 33.788,00 TL araç mahrumiyet zararına uğradığı anlaşılmış, davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip · ¸E-imzalıdır. Hakim · ¸E-imzalıdır.