Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/582 K.2025/89

Mahkememizde görülmekte olan 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (Finansal Kiralamaya Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin leasing sözleşmesi uyarınca davalı ... A.Ş. şirketinden 74000 Euro bedelle 16.09.2021 tarihinde Caterpillar Marka 432 Kazıcı Yükleyici model iş makinesini kiralayan İş Finansal Kiralama A.Ş.

(İş Bankası) aracılığıyla satın aldığını, iş makinesinin henüz garanti süresi içerisinde boyaları (üretim esnasında astarsız boya yapıldığı için) dökülmeye başlamış ve boyası dökülen yerlerde paslanma meydana gelmiş, davaya konu araç şanzıman arızası vermiş ve arızanın giderilemediğini, açıklamış oldukları sebeplerle makinenin ayıplı olmasından ötürü misliyle değişim veya bu mümkün değilse ayıp oranında satış bedelinden indirim taleplerinin bulunduğunu,

davanın kabulü ile davaya konu aracın misliyle değişimine bu mümkün değilse ayıp oranında indirim taleplerinin kabulüne (fazlaya dair hakları saklı kaydıyla) davanın belirsiz alacak davası olması da nazara alınarak 20.000 TL nin yasal faiziyle davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Açılan davayı kabul etmediklerini, davacının dilekçesinin usule uygun yazılmadığını, terditli olarak ileri sürdüğü taleplerinin hangisine kullanacağını açıklamadığını davacının basiretli bir tacir gibi davranma yükümlülüğüne aykırı olarak muayene ve bildirim yükümlülüğünü yerine getirmediğini ayrıca esasa ilişkin olarak da dava konusu makinenin satın alındığı tarihten bugüne kadar emsallerine göre çok daha fazla çalıştığını makinenin çalıştığı ortam da göz önüne alındığında bir kısım boyalarda aşınma olmasının normal olduğunu servis formlarının şanzıman arızası ispatına yeterli olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

KANITLAR

İcra dosyası, sözleşme, ticari defter ve bağlı kayıtlar, bilirkişi raporu, vs.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava, davacının satın almış olduğu kazıcı yükleyici iş makinesinin ayıplı olup olmadığı, bu ayıp nedeniyle aynı misliyle değiştirilmesi veya bedelden indirim yapılmasının uygun olup olmadığı hususuna ilişkindir. Mahkememizce duruşmada hazır bulunan taraf tanıklarının dinlenilmesine karar verildiği görülmüştür.

Davacı tanığı ... duruşmada; " Ben davacı şirkette operatör olarak çalışmaktayım dava konusu makineyi geldiği günden itibaren teslim alıp bugüne kadar kullanan kişi benim makine geldikten yaklaşık 20 gün - 1 ay sonra boyalarında dökülme başladı,

servis çağırdık geldiler fotoğraflarını çekip bakımını yapıp gittiler aradan 20 gün 1 ay geçtikten sonra şirket yetkililerinin ABD'ye gönderdiği rapor cevabı geldikten sonra gelerek ABD'deki şirketin kendilerine makineyi bıçakla çizip koli bandı yapıştırıp çekmemizi söylediler bunun üzerine denileni yaptık boyanın altında pas olduğunu gördük ve gelen şirket yetkilileri bu raporu ABD'ye gönderdiler daha sonra bekleyelim başka yerlerinde dökülme olursa onların da fotoğraflarını ABD'ye göndeririz dediler.

Paslı fotoğrafları ABD'ye gönderdiklerinde gelen cevapta kullanıcı hatası olabileceğini makineyi boyayın ve yıkarken de dikkatli kullanmalarını söyleyin diye talimat gelmiş. Bize bu şekilde ilettiler. Biz değişim istediğimizi söylediğimiz için boyamak için gelen Bursa Servis Müdürü Güvenç Bey bize değişim kabul etmiyoruz istediğiniz yere şikayet edin diyerek gitti ve bir müddet sonra daha doğrusu 1000 saatten sonra makinede şanzıman arızası çıkmaya başladı.

Servis geldi rapor tuttu melodi valflerinde arıza var diyerek valfleri değiştirdiler ancak buna rağmen arıza düzelmedi arıza halen daha devam etmektedir hatta İstanbul Servisi'nden ustalar getirdiler o da inceledi ve telefonla görüştüğü kişiye basıncın kademeli olarak yükselmesi gerekirken aniden 100 bara çıkıp vuruntu yaptığını söyledi ve gelen usta biz görüşeceğiz gerekirse makineyi değiştirmek suretiyle sorunu çözeceğiz deyip gitti ve yaklaşık 1 ay sonra tekrar geldiler alakası olmayan ön dingilde bir mili değiştirdiler ve arıza yoktur diye rapor tuttular vuruntu devam ettiği için ben de tuttukları tutanağı imzalamadım hala aynı vuruntu

devam etmektedir ayrıca aracın üzerinde boyanın farklı tonları olduğu görülmektedir ve aynı sorunu İzmir'deki bir makinede de yaşadıklarını duydum" şeklinde tanıklık beyanında bulunmuştur.

Davalı tanığı ... duruşmada. "Ben davalı şirkette Servis Operasyon Müdürü olarak çalışmaktayım. Dava konusu Bekoloder dediğimiz iş makinesini Amerika'dan getirip davacıya 2021 yılında kiraladık daha sonra 2023 yılının sonunda davacı bu makineyi satın aldı. Bu makinede davacının iddia ettiği gibi boya dökülmesi vb.) ayıplar olsaydı davacı kiraladığı makineyi satın almazdı. Davacı bize makinenin boyasının döküldüğünü satın aldıktan sonra bildirdi.

Bunun üzerine biz genel kural olarak diğer makinelere uyguladığımız gibi bu makine ile ilgili incelemelerimizi yapıp, raporumuzu tutup Amerika'daki CAT firmasına gönderdik. Bu şirket bizim raporlarımızı ve analizlerimizi inceleyip boya dökülmesinin yıkama kaynaklı olduğunu yani müşteri hatası olduğunu söyledi.

Bunun üzerine biz Goodwill olarak yani iyi niyet göstergesi olarak davalıya dökülen boyaları kendi şirketimizin bütçesinden karşılayarak boyatacağımızı söyledik ancak davacı bunu kabul etmeyip dava açmış benim bilgim bundan ibarettir, davacı taraf iş makinesinin vites geçişlerinde şanzıman arızası olduğunu iddia ederek tarafımıza müracaat edince biz de garanti verdiğimiz için her defasında, yaklaşık 4 defa gidip aracı kontrol edip muayenesini yaptık davacının belirttiği gibi bir kusur bulamadık.

Biz en son servis hizmeti verdiğimizde 1600 ya da 1800 saat civarında makine çalışmıştı bu da makinenin ömrünün bitmesi bakımından çok düşük bir süredir ancak bu tür makineler 1 yıl içerisinde 700-800 saat çalıştırılmaktadır dava konusu makine ise yaklaşık 1800 saat arıza vermeden çalışmıştır. Bu süre uzun bir süredir, " şeklinde tanıklık beyanında bulunmuştur.

Mahkememizce dava konusu aracın ayıplı olup olmadığı, ayıbın açık/gizli ayıp olup olmadığı, ayıp nedeniyle aracının tamirinin mümkün olup olmadığı ve tamir bedelinin hesaplanması ayrıca aracın misliyle değiştirilmesi, bedel tenzili seçeneklerinden hangisinin uygun olacağı hususunda 1 Makine Müh. Bilirkişi refakatinde mahalinde keşif yapılmasına karar verilmiş olup, aldırılan 03/03/2024 tarihli bilirkişi raporunda; Dava konusu iş makinasının ana gövde ile bileşen aksamlardan oluştuğu

(bom, silindirler, ana kabin çamurluk vs.) aracın çamurluk aksamları boya

renginin diğer aksamları boya renginden farklı olduğu, özelikle makinanın

bileşen aksamları boyası yönünden sac metal yüzeylerinde boya dökülmeleri ve

kimyasal korozyon (paslanmanın) başladığı, söz konusu parçalarda astar boya

katının atılmadığı bu parçaların kataforez işlemine tabi tutulmadığı, iş

makinasındaki boya ayıplarının makinanın satın alınmasından 2 ay sonra ortaya

çıktığı, satış sırasında bulunmadığının değerlendirilmesi ile gizli ayıp niteliğinde

olduğu, davalı tarafça iş makinasının ücretsiz komple yeniden boyanmasının teklif edilmesi ile davalının da iş makinasının boya yönüyle ayıp olduğunu kabul

ettiğinin değerlendirildiği,iş makinasının komple üretim standardında boyanması

ile ayıbın giderilebileceği, yapılan piyasa araştırması sonucu boya yönünden ayıp

giderme bedelinin 105.000 TL olduğunun tespit edildiği, dava konusu 2021 model Caterpillar marka 432 model, CAT00432AL7E00472

Ürün Kimlik Numaralı iş makinası, hidrolik kontrollü otomatik şanzıman

sisteminin vuruntulu çalıştığı ve ayıplı olduğu, ayıbın zamanla makinanın

çalışması sonucu ortaya çıktığı, şanzıman arızasının davalı taraf yetkili servisi

tarafından da tespit edildiği, arızanın devam ettiğinin servis kayıtları sabit olduğu

değerlendirilmekle iş makinasının otomatik şanzıman kaynaklı ayıplı olduğu,

ayıbın kullanım kaynaklı olmadığı, zamanla ortaya çıkan gizli ayıp niteliğinde

olduğu, ayıbın komple şanzıman sisteminin değişmesi ile giderilebileceği, davalı tarafın dava konusu iş makinasının Türkiye Distribütörü ve yetkili

servisi olduğu, garanti kapsamındaki iş makinasının onarımı konusunda tek

yetkili olduğu, 1.03.2023 tarihinde davalı taraf yetkili servisinden alınan teklifle iş

makinası şanzıman sisteminin komple değişim bedelin 2.163.000,00 TL olduğu, dava konusu iş makinasının emsal güncel 2. el rayiç bedelinin yapılan piyasa

araştırması sonucu 3.000.000 TL olarak tespit edildiği, dava konusu 2021 model Caterpillar marka 432 model, CAT00432AL7E00472

Ürün Kimlik Numaralı iş makinasında mevcut üretim kaynaklı boya ve şanzıman

arıza bedelleri ile iş makinası rayiç bedelinin değerlendirilmesi sonucu misli ile

değişiminin uygun olacağı görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Mahkememizce dosyanın önceki bilirkişiye tevdi ile davalı vekilinin itirazları doğrultusunda ek rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiş olup, aldırılan 27/06/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda; Tarafınca davalı vekilinin itirazlarının tek tek incelenmiş rapor içeriğinde detaylı bir

şekilde cevaplandırılmış olmakla 03.03.2024 tarihli bilirkişi kök raporumda

belirtilen görüş ve kanaatların muhafaza edildiği, herhangi bir değişiklik olmadığı

görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Mahkememizce dosyanın önceki bilirkişiye tevdi ile protokolün 6/5 maddesi uyarınca sözleşmeye aykırı kullanılıp kullanılmadığı hususunda ek rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, aldırılan 23/10/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda; Dava konusu iş makinasındaki arıza iş makinasının hidrolik otomatik

şanzımanında olup, araçtaki şanzımanın iş makinasının yürümesi sırasında vites

değişimi yapılması sağlanmakta olduğu, makinanın kırıcılı çalışmasında ise makinanın

durur pozisyonunda destek ayaklarının zemine basması ile yapıldığı dikkate

alındığında iş makinasındaki şanzıman arızasının, iş makinasının kırıcılı çalışması

ile ilgili olmadığının değerlendirildiği, bilirkişinin makinanın geçmiş çalışma şartları bilinmediğinden, kırıcılı çalışma

saatinin, iş makinasının toplam çalışma saatinin %30’ nu geçip geçmediğini

bilmesinin mümkün olmadığı bildirilmiştir.

Davacı ,dava konusu iş makinasını leasing yöntemiyle 17/09/2021 tarihinde davalı şirketten satın almıştır.

16.11.2021 tarihli servis formunda, makinada boya atmasının olduğu ve yedek su tankındaki su seviyesinin düşük olduğu, 16/12/2021 tarihli servis formunda boya atmalarının olduğu,08/09/2022 tarihli servis formunda makinada dava dışı problemlerin olduğu, 31/10/2022 tarihli servis formunda makinanın vites geçişlerinde vuruntu problemi olduğu,25/10/2022 tarihli servis formunda vuruntu arızasının devam ettiği, 28/12/2022 tarihli servis formunda ise makinadaki arızanın giderildiğinin belirtildiği görülmüştür.28/12/2022 tarihli servis kaydında arızanın giderildiği belirtilmiş ise de keşfite yapılan incelemede, makinadaki boya ayıplarının ve makinanın çalışmasındaki vuruntunun devam ettiği görülmüştür.

Dava konusu makinadaki boya döküntüsü ve vuruntulu çalışma, bilirkişinin de tespit ettiği üzere kullanmayla anlaşılabilecek gizli ayıp niteliğindedir. Bu nedenle makinanın garanti süresinde ortaya çıkan bu ayıplardan davalı satıcı TBK 219 maddesi uyarınca sorumludur.

Ayıbın giderilmesi için 2.268.000,00 TL masraf yapılması gerektiği, bu miktarın makinanın ikinci el satış fiyatı olan 3.000.000,00 TL ile kıyaslandığında makinanın tamirinin uygun olmayacağı kanaatine varılmıştır.

Davacı TBK 227.maddesinde düzenlenen seçimlik haklardan misli ile değiştirme hakkını kullandığından dava konusu makinanın misli ile değiştirilmesine karar verilmiştir.

Başkan ... · ¸e-imzalıdır. · Üye ... · ¸e-imzalıdır. · Üye ... · ¸e-imzalıdır. · Katip ... · ¸e-imzalıdır.