Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/117 K.2024/401

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Komisyonculuk Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dilekçesinde özetle: müvekkilinin tanınmış bir yatırım ve finans danışmanı olarak görev yaptığını, davalı şirketinin müvekkilinden profesyonel destek ve yardım talep etmesi sonucunda müvekkili ile davalı şirket arasında 11.12.2020 tarihinde "Finansal Danışmanlık Sözleşmesi" imzalandığını, sonrasında 30.03.2021 tarihinde bu sözleşmeye ek olarak "Ek Protokol" imzalandığını, sözleşme gereği müvekkilinin üzerine düşen edimi yerine getirdiğini, sözleşme ile belirlenmiş ücrete hak kazandığını, davalı şirketin müvekkiline hiçbir ödeme yapmadığını, ancak davalı Şirket,

söz konusu yapılandırma aşamasında ve keza öncesinde şirket malvarlığına alıcı adaylarının müvekkil tarafından sunulan gayretlerle çoğalması; özetle, işin bitme noktasına varması safahatında tavır değiştirerek, sözleşme'nin ruhuna ve lafzına sadık kalmayarak, müvekkilin sözleşmeden kaynaklanan haklarına basiretli bir tacire uymayacak şekilde, sözleşmeye aykırı biçimde engel olacak şekilde davrandığını belirterek, müvekkilinin hak edişi olan 5.000.000,00 TL ücretin fazlaya dair talep ve dava hakkı saklı kalmak üzere şimdilik 510.000,00 TL'sinin davalılardan ticari faizi ve yargı giderleriyle ile tahsili ile müvekkiline ödenmesine,

dava sona erdiğinde tahsil imkanı bulunmayacağı değerlendirildiğinden, takdiren teminatsız veya muhik teminatla davalıların adlarına kayıtlı taşınmazlarının kaydına ihtiyati tedbir niteliğinde ihtiyati haciz uygulanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davayı kabul etmediğini, müvekkilinin sözleşmede taraf olmadığını, sözleşmeyi davalı şirketi temsilen imzaladığını, davalının kendilerini yanılttığını ayrıca sözleşmede belirtilen sürede sözleşmedeki edimlerini yerine getiremediğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı şirket adına usülüne uygun dava dilekçesinin tebliğine rağmen davaya yazılı cevap verilmemiştir.

KANITLAR

Dosyadaki bilgi ve belgeler, bilirkişi raporu, vs

KANITLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava ; taraflar arasında imzalanan Finansal Danışmanlık sözleşmesi ve bu sözleşmeye ek olarak imzalanan ek protokol gereğince simsarlık sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili davasıdır.Taraflarca gösterilen kanıt ve belgeler toplanmış, davacının satışa aracılık ettiğini iddia ettiği fabrika binasının satışına ilişkin belgeler celp edilmiş, ... Finansal Kiralama A.Ş.ye müzekkere yazılarak, 2021 yılında davalı şirket ... Otomotiv.. A.Ş. ile ...

Finansal Kiralama A.Ş arasında imzalanan sözleşme, sulh/feragat veya ibraya dair tüm Kredi Sözleşmesi ve Finansal Yapılandırma Sözleşmeleri getirtilmiştir.Tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak konusunda bir bankacı ve hesap uzmanı hukukçu bilirkişiden rapor aldırılmıştır.Bilirkişi kurulu tarafından düzenlenen 14/07/2022 tarihli bilirkişi kurulu raporunda; davacı ile davalı şirket arasındaki sözleşmenin 11.12.2020 tarihinde imzalanmış olduğu süre uzatım protokolü ile 30.04.2021 tarihine kadar geçerli olduğu, sözleşmenin 30.04.2021 tarihi itibari ile kendiliğinden sona ermiş olduğu,

taraflar arasındaki e-posta iletilerinden tarafların zımni olarak sözleşmeyi

sürdürmüş oldukları, sözleşme kapsamında davacı tarafından davalı şirkete ait taşınmazın 50.000.000,00 TL’den az olmamak kaydıyla satılması ve ...

Finansal Kiralama A.Ş.’ye olan tüm borcun her türlü ferileri ile birlikte 40.000.000,00 TL’den fazla bir bedelle olmamak kaydıyla tasfiye edilmesi sözleşmeleri olmak üzere 2 ayrı şarta bağlı sözleşmenin imzalanması halinde ücrete hak kazanacağının kararlaştırıldığı, davacı tarafından taşınmazın alımı noktasında 3.kişilerden alınan tekliflerin davalı tarafından nedensiz kabul edilmediği iddiası kapsamında dosyada bulunan deliller uyarınca alıcının dava dışı ...

Finansal Kiralama A.Ş. ile alım konusunda anlaşamaması nedeni ile sözleşmenin kurulamadığının anlaşıldığı, bu itibarla taşınmazın alım sözleşmesinin kurulamamasının davalı şirketin cayması nedeni ile olmadığı, davacı tarafından sözleşme kapsamında yüklenen iki ayrı sözleşmenin belirtilen şartlarla imzalanmasının sağlanamadığı ve bu nedenle ücrete hak kazanamadığı, davalı ... tarafından sözleşmenin diğer davalı şirket adına yetkili olarak imzalanmış olduğu, sözleşmede kefil olduğuna dair herhangi bir bilgi yer almadığı gibi TBK.m.583 ile düzenlenen şekil şartlarına

uygun bir beyanın da bulunmadığı, davalı ...’ın sözleşme kapsamında şahsi sorumluluğunun bulunmayacağı görüş ve kanaatinin bildirildiği görülmüştür.Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda davanın reddine dair kararın istinaf edilmesi üzerine ... Bam 7.HD'nin 26/12/2023 tarih, 2023/ E. 2023/ K.sayılı ilamı ile "...Dava, taraflar arasında imzalanan “Finansal Danışmanlık Sözleşmesi” ile “Ek Protokol” uyarınca ödenmesi gereken ancak ödenmeyen bedelin tahsili istemidir.

Görülen bir davada, mahkemenin görevli olması öncelikle incelenmesi gereken dava şartlarından olup kamu düzenine ilişkindir ve taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak söz konusu olmaz.

Davalı şirket tacir ise de, gerçek kişi davacının tacir olup olmadığı, mahkemenin görevi hususunda bir araştırma yapılmaması doğru görülmediğinden öncelikle bu hususta araştırma yapılarak mahkemenin görevli olup olmadığının saptanması gerekirken esas girilerek karar verilmesi doğru görülmediğinden kamu düzeni açısından davacı vekilinin istinaf nedenleri yerindedir.

HMK'nun 355. maddesi gereğince istinafa başvuranın sıfatı ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, mahkemece verilen karar usul ve yasaya uygun olmadığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile mahkeme kararının HMK 353/1-a-3 hükmü gereğince kaldırılması " gerekçesiyle kararımız kaldırılarak dosya mahkememize gönderilmekle yukarıda esası belirtilen sırasına kaydı yapılmıştır. Mahkememizce ... Esnaf ve Sanatkarlar Odası'na, bağlı bulunduğu ...

Vergi Dairesi'ne ve ...'ya müzekkere yazılarak davacı ...'ın tacir olup olmadığının araştırılması istenilmiş olup, gelen yazı cevaplarında esnaf kaydının olmadığı, gerçek kişi firma olarak ...'da oda kaydına rastlanılmadığı, Vergi Dairesi'nden gelen yazı cevabında ise Gayri Menkul Sermaye İradı yönünden "Kendine Ait Veya Kiralanan Gayrimenkullerin Kiraya Verilmesi Veya Leasingi" faaliyeti ile mükellefiyetinin bulunduğunun tespit edildiği bildirilmiştir.6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesine göre,

bir davanın ticari dava sayılması için ya uyuşmazlık konusu işin taraflarının her ikisinin birden ticari işletmesiyle ilgili olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmamasına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu veya diğer kanunlarda o davaya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin bakacağı yönünde düzenleme bulunması gerekir.

Diğer taraftan, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira. Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir.

Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.Asliye Ticaret Mahkemeleri ile diğer Hukuk Mahkemeleri arasındaki ilişki, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’ndan ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 6335 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten önceki halinden farklı olarak iş bölümü ilişkisi değil, görev ilişkisidir.

Göreve ilişkin düzenlemeler, 6100 sayılı Hukuk Muhakemesi Kanunu'nun 1. maddesi uyarınca kamu düzenine ilişkin olduğundan mahkemelerce re'sen incelenir....'dan gelen yazı cevaplarına göre tarafların tacir kaydının olmadığı, vergi dairesi yazısına göre davacının birinci sınıf tacir olmadığı, Esnaf ve Sanatlarlar Odası yazısına göre esnaf kaydının olmadığı anlaşılmıştır.Dosya kapsamından, davacının tacir kaydının olmadığı gibi uyuşmazlığın mutlak ticari işlerden de olmadığı anlaşılmakla davanın HMK'nın 2. maddesi uyarınca genel hükümlere göre Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerekmektedir.

Davanın görev dava şartı noksanlığı sebebiyle usulden reddine, mahkememizin görevsizliğine, ... Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğuna karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · ¸e-imzalıdır. · Üye ... · ¸e-imzalıdır. · Üye ... · ¸e-imzalıdır. · Katip ... · ¸e-imzalıdır.