Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/1313 K.2025/1199

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkilinin karşı taraf olan ... Fidan Üretim ve Paz.

Ltd.Şti.'den 19.07.2023 ve 24.11.2023 tarihli faturalarla toplam 14.140- adet ... fidanı aldığını, ... çeşidi ... sektörünün en önde gelen lokomotif çeşitlerinin başında geldiğini, iklim ve cografya şartları uygunsa tüm ticari bahçelerde mutlaka tercih edilen, raf ömrü yüksek, albenili bir görünüme sahip tat ve koku özellikleri sevilen bir çeşit olduğunu, karşı taraftan satın alınan fidanlar müvekkilimin ... ... de bulunan bahçe ve fidanlıklarına davalı tarafın gönderdiği kamyonlarla teslim edildiğini, İrsaliyelerde bu husus gözükmediğini,

müvekkilinin 19.07.2023 faturalı ... cinsi fidanların "ismine doğru" olduğuna güvenerek 2024 yılının Mart ayında çelik alarak 53.000-adet ... cinsi ... fidanı ürettiğini, ürettiği bu fidanları 27.05.2024 tarih ve 09 nolu ... ve ... Standart Fidan Beyannamesi ile beyan ettiğini, 25.10.2024 tarih ve 9 nolu ... ...

Standart Fidan Parseli Kontrol Raporu uyarınca ürettiği ve beyan ettiği ... cinsi ... fidanlar beyan edilen parselde kontrol edilmiş ve az bir fire ile üretilen fidanların 50.000-adet olduğu ... yetkilileri tarafından tesbit edildiğini, müvekkilinin çelik kullanarak ürettiği bu fidanlara ve davalı tarafın kendisine fatura ettiği tüm fidanlara halen bakmaya devam ettiğini, müvekkilinin, çelik aldığı tüm fidanların en uçtaki birkaç dalından çelik almamış ve bu dalları meyveye bıraktığını, bu yöntem ile hedeflenen amaç satış sürecinde müşterilere çelik alınan fidanların uç dallarında oluşacak meyvesinin gösterilebilmesi gerektiğini,

karşı tarafın gönderdiği ve müvekkilimce üst bir kaç dalı meyveye bırakılarak çelik alınan tüm fidanların, 2024 yılı Haziran Ayı sonlarından Temmuz sonlarına gelinceye kadar ... özellikleri göstermeyen bir miktarda meyve verdiğini, elde edilen bu meyveler maalesef ki ... çeşidinin karakteristik özelliklerini göstermeyen niteliksiz, tat ve şekil özelliklerinin ... çeşidine benzemeyen meyveler olduğunu, ismine doğru olmak zorunda olan ... cinsi ... fidanlarının bu niteliği taşımadıklarının 2024 Haziran ayı sonlarından 2024 Temmuz sonlarına kadar ki zaman diliminde ortaya çıktığını,

davalı tarafça müvekkiline bedelsiz teslim edilen 24.11.2023 tarihli faturaya konu ... ... fidanlarının da 2024 yılı Haziran ayı sonlarından Temmuz sonlarına gelinceye kadar ... özellikleri göstermeyen nitelikte meyve verdiğini, elde edilen bu meyvelerin maalesef ki ... çeşidinin karakteristik özelliklerini göstermeyen niteliksiz, tat ve şekil özellikleri ... çeşidine benzemeyen meyveler olduğunu, gerek çelik alınan ve gerekse çelik alınmayan Maviyemiş (...) fidanlarının ... çeşidi özellikleri taşımadığı fiziki gözlemle ve hasat tarihleri dikkate alınarak rahatlıkla tesbit edileceğini,

1.000.000-TL maddi tazminatın davalıdan ticari temerrüt faizi ile birlikte tahsiline ve müvekkilime ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesi ile; davacı tarafın sadece müvekkili şirketten fidan almadığı, başka firmalardan da ... cinsi fidan aldığı bilgileri dahilinde olup, davacının 7000 adet fidandan 53.000 adet fidan ürettiği iddiası karşısında, söz konusu fidanların müvekkil şirketten satın aldığı fidanlar olduğunu ispat yükü davacı tarafta olduğunu, Davacı tarafın kendilerinden dikime uygun fidan almış olup, satılan fidanların öncelikle herhangi bir yöntemle çoğaltıma uygun fidan olduğu yönünde bir taahhütte bulunulmadığını, söz konusu fidanlar standart/sarı etiketli fidanlar olup,

şirketleri tarafından fidanlar doku kültürü yöntemi ile laboratuvarda tüm test ve tahlilleri yapılarak, çoğaltım materyalinin bilimsel yöntemlerle kayıtları tutularak, ... analizinden geçirilerek üretilen fidanlar olduğunu, aynı materyalden üretilen fidanlar farklı kişi/şirketlere satılmış olup, satın alanlarca fidanın özelliğine uygun şekilde dikim sağlanmış olduğunu ve herhangi bir olumsuz geri bildirim de taraflarına iletilmediğini, davacı tarafın çelik ile çoğaltma işlemini hangi koşullarda yaptığı hususunun da bilinmediğini, davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.

KANITLAR

Fidan sertifikaları, ... Standart Fidan Beyannamesi, Standart Fidan Parseli Kontrol Raporu, keşif, bilirkişi raporu, vs.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava; taraflar arasındaki fidan satışı nedeniyle davacının davalıdan maddi tazminat istemin ibarettir. Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi ve kusur oranlarının tespiti yönünden davacının ...'deki adresinde ... Mühendisi bilirkişi ile keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiştir. Alınan 19/08/2025 tarihli bilirkişi raporunda; ... İli, ... İlçesi, ...

Mahallesinde 113 Ada, 14 Parselde bulunan fidanların ... olduğu tespit edildiği, Yabanmersini (Maviyemiş) fidanlarının yapısal özelliklerine bakılarak yapmış olduğu değerlendirmede, form ve çalı tipi durumu, olgunlaşmış olan meyvelerin rengi, bitkinin taç durumu, yaprak rengi ve genişliği, olgunlaşan meyvenin tadı ve ön önemlisi hasat zamanı dikkate alınarak söz konusu fidanların ... çeşidi olmadığı kanaatine varıldığını, tarafınca yapılan tespit bitkinin yapısal özelliklerine dayanarak gözlem sonucu edinilmiş olup,

kesin sonucun bitki ve meyve numunesinin çeşit analizi için akredite olan ilgili labarotuvara gönderilerek ortaya çıkacağı bildirilmiştir.

Davacı ,davalı şirketten bedelini ödeyerek ... ve ... cinsi ... fidanı satın aldığını ancak bu fidanların hasat edilen meyvelerinden kendilerine satılanın farklı bir bitki olduğunu gördüklerini iddia etmektedir.Davalı ise, kendi verdikleri fidanların belirtilen türde olduğunu, mahallinde yapılan keşifte gösterilen fidanların , müvekkili şirketten alındığının davacı tarafça ispatlanması gerektiğini savunmuştur.

Bu aşamada ispat kurallarından bahsetmekte fayda vardır.Dava konusu edilen bir hakkın ve buna karşı yapılan savunmanın dayandığı vakıaların (olguların) var olup olmadıkları hakkında mahkemeye kanaat verilmesi işlemine ispat denir. Diğer taraftan hâkim, taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan vakıaların gerçekleşip gerçekleşmediğini, kural olarak kendiliğinden araştıramaz.

Bir olayın gerçekleşip gerçekleşmediğini taraflar ispat etmelidir.Bir davada ispat yükünün hangi tarafa ait olacağı hususu ise 6100 sayılı Kanun'un "İspat yükü" başlıklı 190 ıncı maddesinde; "(1)İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. (2)Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır.

Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir.” şeklinde hüküm altına alınmıştır.

Ayrıca bu hüküm, 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) “İspat yükü” başlıklı 6. maddesinde yer alan: “Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür." ifadesine paralel olarak düzenlenmiştir.O halde, davacı satın aldığı bitkinin farklı cins çıktığını ve bundan ötürü zararının doğduğunu iddia ettiğinden ispat yükü davacıdadır.Mahkememizce yapılan keşif sırasında aldırılan bilirkişi raporu, davacının ,yine mahkememiz nezdinde başka ( 2023/ Esas, 2024/ ve 2023/ Esas sayılı dosyalar ) davalılara yönelttiği,

dava dosyalarından ve eldeki dosyadan alınan raporlarda da belirtildiği üzere, bitkinin yapısal özelliğinin gözlemlenmesi sonucu hazırlanmış olup, rapor ve dosya içeriğine göre alınan hiç bir raporun davacının iddiasını elverişli görülmemiştir.Öte yandan da, davacı vekilinin bildirdiği, ..., ... Üniversitesi ... Fakültesi Dekanlığı, ... Üniversitesi ... Fakültesi Dekanlığı ve ... ...

Kültürleri Araştırma Enstitüsü Müdürlüğünün cevabi yazılarından, ellerinde dava konusu bitkilerin "çeşidi temsil eden" numunesinin bulunmadığı, bu nedenle genetik test yapılamayacağı gibi, "çeşidi temsil eden" numune bulunsa bile yapılacak genetik testin yazılarda açıklanan bilimsel gerekçelerle ve yüksek ihtimalle doğru sonuç vermeyeceği anlaşıldığından, davacıya satılan bitkilerin dava konusu ... ve ... cinsi fidan olmadığı gibi davacının mahallinde gösterdiği fidanların, davalıdan alınan fidanlar olduğu da ispatlanamadığından davanın reddine karar verilmiştir.

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır