Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/816 K.2021/76

Av. ...

DAVA

İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ : 17/12/2019

KARAR TARİHİ : 28/01/2021

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 12/02/2021

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Caner Yıkama Tekstil Konfeksiyon Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. adına kayıtlı 16 SYP 19 plakalı aracın, 11.09.2017 - 11.09.2018 tarihleri arasında 38230094 sayılı trafik zorunlu mali sorumluluk poliçesi ile müvekkil Unico Sigorta A.Ş. nezdinde sigortalı olup; müvekkil sigorta kuruluşunun, davalının, araç maliki/işleteni olarak,

üçüncü kişilere ika eylenen zararlar sebebiyle hukukî sorumluluğunu, 2918 sayılı K.T.K. ve Trafik ZMSS Poliçesi Genel Şartları kapsamında poliçe limitine kadar üstlendiğini, İlgili poliçe uyarınca müvekkil sigorta şirketinin maddi hasarlar yönünden araç başına azamî sorumluluğu 33.000,00 TL olduğunu, sigortalı 16 SYP 19 plakalı aracın 16.09.2017 tarihinde 16 ... plakalı araca çarptığını ve bu çarpmanın etkisiyle 16 BIL 0 plakalı araç da 16 JCM ... plakalı araca çarptığını, kaza tespit tutanağına göre 16 SYP 19 plakalı aracın 16 ... plakalı araca çarptıktan sonra kaçtığından sürücüsünün tespit edilemediğini,

kaza mahallinde tutulan resmi tutanağa göre 16 SYP 19 plakalı araç sürücüsünün kazada %100 kusurlu olup, 2918 Sayılı KTKnun 57/1-a ve 81/1-a hükümlerini ihlal ettiğini, davaya konu hasara uğrayan dava dışı Hatice KAYA'ya ait 16 JCM ... plakalı araç ile dava dışı ... adına kayıtlı 16 ... plakalı aracın uğradıkları hasarlar sonucu, müvekkil şirket tarafından hak sahipleri Hatice KAYA için Bursa 16. İcra Müdürlüğü'nün 2018/1674 E. sayılı dosyasına (09.02.2018 tarihli, 8.503,36 TL. bedelli) ve ... için Neova Sigorta A.Ş.'nin 4170094673 numaralı dosyasına (29.08.2018 tarihli, 17.550,00 TL. bedelli) ödeme yapıldığını, sürücünün,

Kanun ve Yönetmelik hükümlerine aykırı olarak kaza yerini terketmesi, Trafik Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına açıkça aykırı olup; sigortacıya, akde aykırılık nedeniyle sigorta ettiren/sigortalısına rücu edilmesi hak ve imkânını sağlamakta olduğunu, müvekkil sigorta kuruluşunun, T.T.K.nun 1472. maddesi ve Poliçe Genel Şartları uyarınca sahip olduğu rücu hakkına istinaden, sigortalı araç maliki olan karşı tarafa, sözleşmeye aykırılık sebebi ile zarar gören için ödediği tazminatı sigortalı akidinden rücuen talep ettiğini, müvekkil sigorta şirketinin, zarar görenin uğradığı zararı tazmin etmek suretiyle poliçe,

sorumluluğunu yerine getirmiş ve hukuken zarar görenin yerine geçtiğini, zarar görenin uğradığı zararı ödeyen müvekkil sigorta şirketinin, TTK.

1472 ve Motorlu Kara Taşıtları Z.M.M.S. (trafik) Sigortası Poliçe Genel Şartları gereği sigortalı araç işletenine karşı sahip olduğu rücu hakkına dayanarak toplam 32.810,74 TL. zararın tazmini için hasara ve zarara sebebiyet veren davalıya karşı, 24.09.2019 tarihinde, Bursa 11. İcra Müdürlüğünün 2019/10078 E. sayılı dosyası ile ilâmsız icra takibine geçildiğini, takip borçlusu tarafından, yasal süresi içinde takibe ve borca itiraz edildiğini, İcra Müdürlüğünce, itiraz üzerine takibin durdurulmasına karar verilmiş bulunduğundan, 2004 Sayılı İİKnun 67. maddesi uyarınca işbu itirazın iptali davasını açma gereği doğduğunu,

6325 Sayılı Kanunun 18/A ve 7155 Sayılı Kanunun 20. maddesi hükümleri ve 6102 Sayılı T.T.K.nun ilgili maddeleri uyarınca zorunlu arabuluculuğa yapılan başvuru sonucunda uzlaşma sağlanamadığından, işbu davanın açılması zorunluluğu doğduğunu, Borçlar Kanununun haksız fiili düzenleyen 49. vd. maddeleri uyarınca haksız fiil sorumlusunun sorumluluğu olay tarihi itibariyle başladığından,

temerrüt için ayrıca ihtara gerek olmadığını, davalının, ödemenin gerçekleştiği tarihten itibaren işlemiş faizle sorumlu olduğunu, davanın konusu, taraflar arasındaki sigorta sözleşmesinden kaynaklandığından ve davalıya ait ticarî nitelikte bir araç olduğundan, talebimize konu icra takibinde ticarî temerrüt (avans) faizi talep edildiğini belirterek davalının, Bursa 11. İcra Müdürlüğünün 2019/10078 E. sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına, itirazın haksız olması nedeniyle %20 icra inkâr tazminatına, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Dava dilekçesinde hangi araca ilişkinde 16 ... plakalı aracın Hatice KAYA adına kayıtlı olduğu belirtilmişse de. 16 ... plakalı araç .... KAYA adına kayıtlı olduğunu, Hatice Kaya üzerine kayıtlı olan araç 16 JCM ... plakalı araç olup; söz konusu aracın kasko poliçesi Ergo Sigorta A.Ş. tarafından yapılmış olup.

Ergo Sigorta A.Ş. tarafından Hatice Kaya üzerine kayıtlı 16 JCM ... plakalı araçta meydana gelen zararlara ilişkin olarak Bursa 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/446 E. sayılı dosyası ile görülmekte olan dava açılmış olup; dava halen derdest olduğunu, davayı kesinlikle kabul etmemekle birlikte; davacı tarafça halefiyet ilkesine dayalı olarak açılmış olması, halefiyet ilkesine dayalı açılan davaların ticari dava olmaması ve Hatice Kaya'nın üzerine kayıtlı 16 JCM ... plakalı.

Emin Kaya adına kayıtlı 16 ... plakalı araçların hususi araç olması sebepleriyle; davanın genel mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerekmekte olup; davanın görevsizlik nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerekmekte olduğunu, davayı kesinlikle kabul etmemekle birlikte; davacı tarafın dava konusu ettiği alacak zamanaşımına uğradığını, bu nedenle davanın zamanaşımı nedeniyle reddini talep ettiklerini, davayı kesinlikle kabul etmemekle birlikte; davacı tarafın zamanında ödeme yapmayarak tamamen kendi kusuruyla icra takibine muhatap olması sebebiyle;

müvekkil şirketin faiz, vekalet ücreti ve icra takip dosyası masraflarından sorumlu tutulması mümkün olmadığını, davayı kesinlikle kabul etmemekle birlikte; ekspertiz raporunda belirtilen bedellerin fahiş bir şekilde piyasa rayicinin çok üzerinde belirlenmiş olması sebebiyle ekspertiz raporunun kabulü mümkün olmayıp;

ekspertiz raporunda belirtilen 16 ... plakalı Emin KAYA adına kayıtlı araca ilişkin yapılan tamir ve bakım hizmetlerinin neler olduğunun ayrı ayrı tespiti ile bu hizmetlerin piyasa rayiç bedellerinin tespit edilmesi gerekmekte olduğunu, davacı tarafın dava dilekçesinde 16.09.2017 tarihli "Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı" uyarınca dava konusu olayın müvekkil şirket üzerine kayıtlı olan 16 SYP 19 plakalı araç sürücüsünün % 100 kusurlu olduğu iddiasında bulunmuşsa da; trafik tespit tutanağı kusur yönünden uzman bilirkişi olmayan polis memuru tarafından düzenlendiği delil mahiyetinde olmayıp;

keşif yapılmak suretiyle kusur yönünden yeniden uzman bilirkişi raporu düzenlenmesi gerekmekte olduğunu, dava konusu alacağın esasını teşkil eden kaza tespit tutanağı, kazanın meydana geliş şeklini gerçeğe uygun bir biçimde yansıtmamakta olduğunu, 16 ... plaka sayılı araç sürücüsü Emin Kaya'nın olay esnasında uyması gereken bu hız sınırının oldukça üstünde olduğunu,16 ... plaka sayılı araç sürücüsü Emin Kaya müvekkil şirkete ait 16 SYP 19 plaka sayılı aracın tamponuna çarptıktan sonra ancak karşı şeride geçip 16 JCM ... plaka sayılı araca çarparak durabildiğini, Zira 16 ... plaka sayılı araç sürücüsü Emin KAYA,

hem 50 km/s hız sınırını gösteren trafik işaretine uymayarak hız sınırlarını aşmış hem de trafik lambası işaretini görmesine rağmen hızını 50 km/s'in altına düşürmemeye devam ederek kazanın meydana gelmesine neden olduğunu, dava konusu kazaya karışan 16 JCM ... plakalı aracın kasko poliçesini düzenleyen Ergo Sigorta A.Ş.'nin tarafımıza karşı açmış olduğu Bursa 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/446 E. sayılı dosyasında dinlenen tanıkların beyanlarıyla beyanlarımızın doğruluğu sabit hale geldiğini, kaza tespit tutanağı'nda her ne kadar müvekkilinin olay yerinden firar ettiği belirtilmiş ise de,

müvekkil belirtilenin aksine "zaruri bir durum neticesinde" olay yerini terk ettiğini, zira, müvekkilin meydana gelen kaza sonrasında aracından indiği ve kaza yapan araçlara yöneldiği vakit, düğün konvoyu içinde bulunan farklı araçlardan inen yaklaşık 15 kişi tarafından darp edilmeye çalışıldığını, müvekkilin, çevredeki vatandaşların yardımı ile aracına sığınması üzerine, aracına yönelik saldırılar başladığından; müvekkil Beşevler Polis Merkezi'ne sığınmak zorunda kaldığını, dolayısıyla, her ne kadar kaza tespit tutanağı'nda müvekkilinin, KTK 81/I-d "Kazayı;

yetkili ve görevli memurlara bildirmek, bunlar gelinceye kadar veya bunların iznini almadan kaza yerinden ayrılmamak" maddesini ihlal ettiğinden bahsedilmiş ise de, tüm somut olgular müvekkil şirkete ait aracı kullanan şoförün olay yerini terk etmek zorunda kaldığını ispatlamakta olduğunu, dava konusu kazaya karışan 16 JCM .. plakalı aracın kasko poliçesini düzenleyen Ergo Sigorta A.Ş.'nin tarafımıza karşı açmış olduğu Bursa 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/446 E. sayılı dosyasında dinlenen tanıkların beyanlarıyla beyanlarımızın doğruluğu sabit hale geldiğini, davayı kesinlikle kabul etmemekle birlikte;

alacağın varlığının ve miktarının belirlenmesinin yargılamayı gerektirdiği durumlarda likit bir alacaktan söz edilemeyecek olması sebebiyle davacı tarafın icra inkar tazminatına ilişkin talebi açıkça usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek öncelikle davanın Usul yönünden reddine, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun işbu davanın esastan reddine, kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.

KANITLAR

İcra dosyası, sigorta poliçesi, kaza tespit tutanağı, ekspertiz raporu, hasar dosyası, tanık beyanı, bilirkişi raporu, vs.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava, davacı zorunlu trafik sigortacısının, dava dışı 16 BIL ... ve 16 JCM .... plaka sayılı araçlarda oluşan hasar nedeniyle yaptığı ödemenin kendi sigortalısından kaza mahallinin terk edilmesi nedeniyle rücuen tahsili için başlattığı takibe itirazın iptali istemine ilişkindir.

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine alacağın tahsili talebi ile Bursa 11. İcra Müdürlüğünün 2019/... E. sayılı dosyasında, 28.858,14-TL toplam alacak talebi ile ilamsız icra takibi başlatılmış, davalı borçlunun itirazı üzerin takip durmuştur. Takibe itirazın iptali ile devamını sağlamak amacıyla eldeki dava açılmıştır.

Dava, zorunlu mali sorumluluk sigortası ilişkisinden kaynaklanan rücu davasıdır. Bu tür davalarda sigortacı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 95/2. maddesi gereğince tazminat yükümlülüğünün azaltılması veya kaldırılmasına ilişkin halleri üçüncü kişilere karşı ileri süremeyeceğinden zarar görene ödeme yaptıktan sonra sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre kendi sigorta ettirenine rücu edebilir.

Davacı ..., davalı adına kayıtlı 16 SYP ... plakalı aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olup, kaza sırasında sigortalı aracı kullanan kişinin olay yerini terk ettiğini, poliçe şartlarına aykırı davrandığını, olay yerini terk etmesi nedeniyle hasarın teminat kapsamında olup olmadığını zorlaştırdığını ileri sürerek poliçe kapsamında ödediği tazminatı sigortalıdan rücuan tazmini talebinde bulunmuştur.

Mahkememizce, tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi açısından davalı tarafından bildirilen tanıklar dinlenmiş, dosya Trafik Güvenliği Uzmanı ve Sigorta/Aktüerya Uzmanı bilirkişiye tevdii ile rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir.

Davalı tanığı ... beyanında özetle, olay tarihinde 16 JCM ... plakalı aracı kullandığını, kırmızı ışıkta durduğunu, davalı şirkete ait aracın yan karşı yoldan çıkarak karşı şeritten gelen jetta araçla çarpıştığını, çarpmanın etkisiyle jetta aracın arabamın sol ön kısmından kendi aracına çarptığını, Jetta olan aracın konvoy halinde olduğunu, çarpışma olunca araçtaki ve konvoydaki diğer kişilerin indiğini ve kazanın etkisi ile davalıya ait araca yöneldiklerini, aracın kaputuna bir iki kere vurduklarını, sonra Erhan'ın olay yerinden kaçmak zorunda kaldığını, davalı tarafından mala zarar verme ile ilgili bir şikayet olup olmadığını bilmediğini, karşıdan gelen jetta aracın yavaş olsaydı kendi aracına çarpmayacağını, ancak hız sınırının ne olduğunu bilmediğini beyan etmiştir.

Davalı tanığı ... beyanında özetle, olay günü evde olduğunu, kazanın olduğu anı görmediğini, davalı şirkete ait aracı kullanan ....ın arkadaşının kardeşi olduğunu, olay günü arkadaşı ...'ın kendisini arayarak kardeşi Erha'nın bir kazaya karıştığını, kendisinin şehir dışında olduğunu, yardımcı olup olamayacağımı sorduğunu, Erca'nın evine gittiğinde Erhan'ın orada olduğunu, Erhan'ın kendisine kazadan sonra aracına saldırdıklarını, bu nedenle olay yerini terk ettiğini söylediğini, Erhan ile Kaza yaptığı aracının yanına gittiklerini, aracın olay yerinden biraz uzakta ara sokakta olduğunu, aracın çalışmadığını,

bu nedenle Erhan'ı kendi aracına alıp karakola gittiklerini, davalı tarafından mala zarar verme ile ilgili bir şikayet olup olmadığını bizzat duymadığını, şikayette bulundu diye bildiğini, Erhan'ın aracında kaza dışı şoför kapısı ile diğer sol taraftaki kapıda ayakkabı izlerini gördüğünü beyan etmiştir.

04.12.2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle, dava konusu trafik kazasında 16 SYP 19 plaka sayılı araç sürücüsünün 2918 sayılı K.T.K.'nın 84. Maddesinde yer alan sürücülere ait asli kusurlardan 84/h " kavşaklarda geçiş önceliğine uymama" maddesini ihlal ettiğinden %100 oranında kusurlu olduğu, 16 ... plaka sayılı otomobil sürücüsü Emin Kaya'nın dava konusu trafik kazasının oluşumunda herhangi bir trafik kural ihlali yapmadığından atfı kabil kusurunun olmadığı, 16 JCM ... plaka sayılı otomobil sürücüsü ...'nın dava konusu trafik kazasının oluşumunda herhangi bir trafik kural ihlali yapmadığından atfı kabil kusurunun olmadığı,

davalının KZMSSGŞ'nın B-4.f maddesi gereğince olay yerini terk nedeni ile dava açtığı, olay yerini terkin başlı başına rücu şartı olamayacağı, bu nedenle, dosyada mevcut belgelerin somut delil olarak olarak kabulü ve ispat külfetinin mahkemenin takdirine bırakıldığı görülmüştür.

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın B-4.f maddesi gereğince; "Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde," sigortacının sigortalıya rücu hali düzenmiştir.

Dava dosyası, ibraz edilen deliller, dinlenen tanık beyanları ve alınan bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu olayda kaza tespit tutanağında sürücünün olay yerini terk ettiği belirtilerek araç sürücüsü tespit edilemediği yazıldığı, ancak olayın meydana geliş yeri ve şekli göz önüne alınarak salt olay yerinin terk edilmesi rizikonun ve dolayısıyla hasarın teminat dışında kaldığının kabulü için yeterli değildir.

Her ne kadar davacı sigortacı tarafından davalının olay yerini kötü niyetli olarak terk ettiğinden, sürücünün alkollü veya sürücü belgesi bulunmaksızın aracın kullanılıp kullanılmadığı hususunun şüpheli hale geldiği gerekçesiyle gerçeğe uygun ihbar yapılmadığı iddia edilmiş ise de; soyut olan bu iddiaları destekleyen somut deliller ispat yükü kendisinde olan davacı ... tarafından ibraz edilip iddia ispat edilememiştir.

Davalı araç sürücünün, kazaya karışan 16 JCM ... plakalı araç sürücüsü tanık ... ve diğer tanığın beyanları ile de sabit olduğu üzere gerçekleşen kazadan sonra kazaya karışan ve konvoy halinde olan 16 ... plakalı araçtan inen şahısların davalıya ait araca yönelip, aracın kaputuna vurmaları sonucunda, evine gidip, kazanın şokunu atlatmak ve ailesinden yardım istemesi hayatın olağan akışına uygun, makul sayılabilecek bir davranıştır. Davalı araç sürücüsü olay yerini terk ettikten sonra polis merkezine giderek ifade verdiği, polis merkezine trafik ekibi çağrıldığı ancak alkol kontrolü yapılmadığı anlaşılmakla sürücününde alkollu olduğu da ispatlanamamıştır.

Sigorta şirketinin hasarın teminat kapsamında olmadığı, olayın sigortalının ihbar ettiği şekilde değil, iddia ettikleri şekilde gerçekleştiğini ve bu oluş şeklinin teminat dışında kalan hallerden olduğunu soyut iddialarla değil, somut delillerle kanıtlaması gerekmektedir. Dosya kapsamına göre sürücünün gerçeğe aykırı olarak farklı bildirildiği hususunun sabit olmadığı, kaldı ki bu husus sabit olsa bile, bunun tek başına doğru ihbar mükellefiyetini kasten yerine getirmeme veya sigorta teminatı dışında kalan bir hususu sanki bu oluşan riziko teminat içinde imiş gibi ihbar etme anlamına gelmeyeceği ve dolayısıyla ispat külfetinin de yer değiştirmeyeceği açıktır.

Kaldı ki Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçe Genel Şartlarının B.4.f maddesinde "bedeni hasara neden olan trafik kazalarında" sürücünün olay yerini terki düzenlenmiş olup somut olayda meydana gelen kazada bedensel zararın söz konusu olmayıp bedeni hasar dışında maddi zararla sonuçlanan trafik kazası yönünden salt olay yerini terkin rücu hakkı vermeyeceği anlaşılmaktadır.

Netice olarak, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçe genel şartlarının B.4. maddesinde sigorta şirketinin sigortalısına rücu edebileceği haller düzenlenmiş olup, rücu hakkının doğduğunun ve maddede sayılan bu hallerin mevcut olduğunu ispat yükü sigorta şirketindedir. Davacı vekili dava dilekçesinde rücu nedeni olarak sürücünün olay yerini ettiğini belirtmiş olup sürücünün olay yerini terk etmesi sigortacıya rücu hakkı vermez. Sigorta şirketinin somut delillerle genel şartlar B.4. maddesinde sayılan hallerin gerçekleştiğini ispat etmesi gerekir. Davacı davasını somut delillerle ispatlayamadığından davanın reddine, davacının kötü niyetle takip yaptığına dair delil bulunmadığından kötüniyet tazminatı hükmedilmesine yer olmadığına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip 22154 Hakim ... ✍e-imzalı ✍e-imzalı