Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/334 K.2020/736

Av.

DAVALI : .... LAZER METAL TOZ BOYA SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ -

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 27/02/2020

KARAR TARİHİ : 17/12/2020

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 25/12/2020

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ...

Metal Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi, Çalı Sanayi Bölgesinde bulunan fabrikalar kompleksinde, hazır çelik ruloları, müşterilerinden gelen siparişler doğrultusunda ebat ve kalınlık talebine uygun olarak, dilme(parçalar oluşturma) sureti ile sac levha satışı yapmakta olan bir firma olduğunu, davalı şirkete 2018 yılı içinde yapılan satışlardan doğan alacağın tahsile amaçlı olarak Bursa 15. İcra Müdürlüğünün 2019 / ... sayılı icra takibi ile takip başlatıldığını, davalı tarafın 12.04.2019 tarihinde, borca ve ferilerine yapmış olduğu haksız itiraz sonucu icra takibinin durdurulduğunu,

alacağın cari hesap ekstre ve faturalara dayalı olması nedeni ile Bursa 1.İcra Hukuk Mahkemesinde 24.06.2019 tarihinde , itirazın kaldırılması için dava açıldığını ve davanın reddine karar verildiğini, davalı ödemelerini İşbank DBS sistemi ile yapmakta olduğunu, 14.11.2018 tarihli toptan satış faturasının düzenlenmiş olduğunu fatura sonrasında ticari alış verişin sürdürülmesine rağmen, bakiye borcunu ödemediğini, bu nedenlerle ticari alış verişin sonucunda oluşmuş,

faturaya bağlanmış kısmi ödemelerin alındığı ticari ilişkiden kaynaklı alacağın haksız ve yasal mesnetten yoksun olarak itiraz ile durmuş olması nedeni ile işbu davanın kapsamında, 7.394,65 USD asıl alacağın varlığının kabulü ile takibin devamına, tarafların ticari tüzel kişiler olması nedeni, takip tarihinden itibaren avans faizi tatbikine, davalı yanın %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine ve yargılama giderlerinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı tarafa usulüne uygun tebligata rağmen cevap dilekçesi ibraz etmediği görüldü.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, itirazın iptali davası olup; yasal süresi içinde açılmıştır.

Bursa 15.İcra Müdürlüğü 2019/... Esas sayılı icra takip dosyasının celp ve incelenmesinde; davacı alacaklı vekili tarafından davalı borçlu aleyhine 28.02.2019 tarihinde, cari hesap alacağından kaynaklı 7.394,65 USD asıl alacak, 85,70 USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 7.480,35 USD üzerinden takip yapıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durdurulduğu anlaşılmıştır.

Takip konusu alacağın taraflar arasındaki ticari nitelikteki satım sözleşmesinden kaynaklanan cari hesap alacağı olduğu anlaşılmaktadır.

Taraflar arasında yazılı bir satım sözleşmesi bulunmamaktadır. Faturaya konu malın teslim edildiğine dair yazılı bir belge de yoktur. Kural olarak alacağın varlığı hususunda ispat yükü davacının üzerindedir.

Yazılı bir belge bulunmaması sebebiyle tarafların ticari defter ve belgeleri incelenmelidir.

Bilindiği üzere taraflar tacirdir. Ticari davalarda dava konusunun tarafların ticari işletmeleri ile ilgili olduğundan ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin yahut alacak miktarının ispatı mümkündür.

HMK'nın 222. Maddesine göre. Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.

İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir.

Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.

Buna göre mahkeme taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden resen taraflardan defter ibrazını isteyebilir.

HMK'nın 219.maddesi tarafların belgeleri ibrazı zorunluluğunu düzenlemiştir. Buna göre ; Taraflar, kendilerinin veya karşı tarafın delil olarak dayandıkları ve ellerinde bulunan tüm belgeleri mahkemeye ibraz etmek zorundadırlar. Elektronik belgeler ise belgenin çıktısı alınarak ve talep edildiğinde incelemeye elverişli şekilde elektronik ortama kaydedilerek mahkemeye ibraz edilir. Ticari defterler gibi devamlı kullanılan belgelerin sadece ilgili kısımlarının onaylı örnekleri mahkemeye ibraz edilebilir.

HMK'nın 219.maddesi talep edildiği durumlarda defter ve belgelerin ibraz zorunluluğunu hüküm altına almıştır.

HMK 220.maddesi talep edilmesine rağmen tarafın belgeyi ibraz etmemesinin neticelerini düzenleme altına almıştır. Buna göre.

İbrazı istenen belgenin, ileri sürülen hususun ispatı için zorunlu ve bu isteğin kanuna uygun olduğuna mahkemece kanaat getirildiği ve karşı taraf da bu belgenin elinde olduğunu ikrar ettiği veya ileri sürülen talep üzerine sükut ettiği yahut belgenin var olduğu resmî bir kayıtla anlaşıldığı veya başka bir belgede ikrar olunduğu takdirde, mahkeme bu belgenin ibrazı için kesin bir süre verir.

Mahkemece, ibrazı istenen belgenin elinde bulunduğunu inkâr eden tarafa, böyle bir belgenin elinde bulunmadığına, özenle aradığı hâlde bulamadığına ve nerede olduğunu da bilmediğine ilişkin yemin teklif edilir.

Belgeyi ibraz etmesine karar verilen taraf, kendisine verilen sürede belgeyi ibraz etmez ve aynı sürede, delilleriyle birlikte ibraz etmemesi hakkında kabul edilebilir bir mazeret göstermez ya da belgenin elinde bulunduğunu inkâr eder ve teklif edilen yemini kabul veya icra etmezse, mahkeme, duruma göre belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanını kabul edebilir.

HMK'nın 220.maddesi bu şekliyle elinde bulunduğu anlaşılan bir belgeyi ibraz etmemenin hüküm ve sonuçlarını ortaya koymuştur. Hiç şüphesizdir ki 220.maddede düzenlenen belge tabiri ticari defter ve belgeleri de kapsamaktadır.

Tarafın ticari defterleri yasada belirtildiği üzere karşı tarafın defter ve belgeleri ile uyumlu olduğu takdirde lehine delil olabilecektir. Anılan yasal düzenlemeler uyarınca verilen süreye rağmen bir taraf ticari defter ve belgelerini sunar diğer taraf sunmaz ise bu davranışı ile kendi defterlerinin davacı defterleri ile uyumlu olup olmadığının incelenmesine engel olduğundan engel olduğu bu sonucun varlığını ve neticelerini kabul etmiş sayılır. HMK'nın 220.maddesi kapsamında ticari defter ve belgeler bunu tutan tarafın zilliyetliğinde olduğundan 220/2.maddesindeki inkarı da yapamayacaktır.

Dava dosyası, ibraz edilen deliller ve tarafların ticari defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş, davacı defterlerini ibraz ettiği halde davalı taraf mahkememizce verilen kesin süreye rağmen defterlerini ibrazdan kaçınmıştır, bu hususta davacı kayıtları dikkate alınarak hüküm kurulması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

29/10/2020 Tarihli Bilirkişi Raporuna göre; davacı tarafın ticari defterlerinin sahibi lehline delil teşkil edebileceği ve davacının davalıdan takip tarihi itibariyle ticari defter ve kayıtlarına göre 7.394,65 USD tutarında alacaklı olduğu,

dosya kapsamından, davacı tarafından, davalı gönderilmiş herhangi bir ihtar olmadığından davacı tarafın işlemiş faiz talebinde bulunamayacağı anlaşılmakla, bu sebeple mahkememizce dava ve takip talebi dikkate alınarak davanın kabulü ile davalı-borçlu tarafından yapılan itirazın iptaline, icra takibinin 7.394,65-USD asıl alacak üzerinden, asıl alacağa 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi uyarınca değişen oranlarda faiz uygulanmak suretiyle fiili ödeme günündeki USD alış kuru üzerinden tahsiline imkan verecek şekilde devamına,

kabul edilen miktara göre USD nin takip tarihindeki TL karşılığı üzerinden hesaplanan miktarın %20'si oranında icra inkar tazminatına da hükmolunarak aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip 221547 · ✍e-imzalı Hakim 150129 · ✍e-imzalı