Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/590 K.2022/463

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Bursa 10. İcra Müdürlüğü'nün 2015/...esas sayılı dosyası ile davacı şirket adına ilamsız icra takibi başlatıldığını, bu takibe karşı 17/12/2019 tarihinde Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019...esas sayılı dosyası ile Menfi Tespit davası açıldığını, bu davanın 09/01/2020 tarihinde Zorunlu Arabuluculuğa tabi olduğundan dava şartı yokluğu nedeniyle reddedildiğini, Hak mahrumiyeti yaşamamak adına 24/02/2020 tarihinde Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/...D.iş sayılı doyası ile İİK 72/3 maddesi gereğince icra dosyasına yatacak paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde tedbir kararı talep ettiğini,

davanın kabul edildiğini ve icra takip dosyasında kalan bakiyenin alacaklıya ödenmemesi şerhi konulduğunu, Zorunlu arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ve 17/02/2020 tarihinde anlaşamama yönünde son tutanak tutulduğunu bu nedenle davacı şirketin mağduriyetinin önlenmesi açısısından İİK md. 72/3 uyarınca %15 teminat karşılığında icra dosyasına giren paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde verilen tedbir kararının iş bu açılan dava dosyası sonuçlanıncaya kadar devamına karar verilmesini aksi durumda mahkemeye bildirimde bulunulmasına,

davacı şirketin davalıya borçlu olmadığının tespitine, icra dosyasından alacaklıya ödenen toplam 12.077,64-TL paranın ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizleri ile birlikte istirdatı ile davacı şirkete iadesine davalının haksız ve ve kötü niyetli olarak takip yapmış olması nedeni ile %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine ayrıca yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili davaya cevap dilekçesi ile, dava konusu çekin müvekkil zilyetliğinde olduğunu, gerek çek ibraz anında banka kayıtları ile gerekse de zayi kararı ile hüküm altına alındığından, bu tarihten önce düznlenmiş evrakın hukuki değeri olmadığını, davanın özünün 31.05.2013 tarihli çekin başka çeklerle değiştirilerek borcunun olmadığı iddiası olduğunu, çekin bahsi geçen makbuzdan sonra davalı/müvekkil firma tarafından bankaya ibraz edildiğini ve karşılıksız çıktığını,

ancak yazılması sonrası kaybolması üzerine söz konusu çek hakkında dava dilekçesinde de yer aldığı üzere 19.02.2014 tarihinde müvekkil firma adına dava açılarak zayi olduğu ve çekin yasal zilyedi olduğu hüküm altına alındığını, davacı yanın iddiası olan makbuz tarihinden (25.03.2013) 1.5 yıl sonra gerekli ilanlar yapılarak karara çıkan bu ilamın kesin hüküm niteliğinde olduğu ve çekin iadesini talep ettiğini dair beyanı veya evrakı dosya içerisine sunulmadığından kesin hüküm karşısında dava yolu ile açtıkları taleplerinin reddi gerektiğini,

ödeme yaptığı iddia edilen ...'in icra dairelerinde müvekkil şirkete makbuz tarihinde dahi derdest icra dosya borçlarının ortada olduğunu, kaldı ki davayı açan şirketin ciro silsilesinde borçlu ...'in üstünde yer alması sebebi ile borçlu ... adına ödemeden bahisle bu davayı açması da hatalı olduğunu, zira tarafı olmadığı bir ödeme defini savunmasının mümkün olmadığını, zira ... ile müvekkil firma arasında o yıllarda süre gelen bir ticaret olup, ilgili şahıs müvekkil firmaya hala borçlu olduğunu,

ilgili kişi hakkında icra dosyaları derdest iken yıllar sonra çek bedelinin ödendiği iddiasının hem de borçlu davacı şirket tarafından iddia edilmesi hukuki dayanaktan yoksun ve hayatın olağan akışına uygun olmadığı gibi açıkça yasalara da aykırı olduğunu, davalı sıfatı verilen ...

İç ve Dış Ticaret Ltd Şti firmasının ticaret sicili çıktılarından görüleceği üzere 2014 yılında İstanbul'a taşındığı sonrasında ise önce isim sonra da tür değişikliği ile ...İç ve Dış Ticaret A.Ş. adını almış olup, şu an Üsküdar İstanbul adresinde ticaret sicile kayıtlı olduğunu, kesin hüküm ve zaman aşımı iddialarının kamu düzenine ilişkin olması sebebi ile her zaman ileri sürülebileceğinden davanın esastan reddi gerektiğini, işbu davanın öncelikle davalıya yapılan tebligatın usulsüz olduğunun tespiti ile bu dilekçenin cevap dilekçesi olarak kabul edilerek,

izah edilen gerekçeler ile haksız ve kötü niyetli olarak açılmış bu davanın esastan reddi ile %20den az olmayacak şekilde kötü niyet tazminatına hükmedilmesine yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı yana tahmiline karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, davacı yanın icra takip tarihi itibariyle davalı tarafa Bursa 10. İcra Müdürlüğünün 2015/...esas sayılı dosyası nedeniyle borçlu olduğu ve olmadığı tutarlara ilişkin menfi tespit davasıdır.

Mahkememizce davalı ... İş ve Dış Ticaret Ltd. Şti'ye yazı yazılarak Bursa 10. İCra Müdürlüğü'nün 2015/...Esas sayılı icra dosyasına konu, ...

Bankası 8651502 çek nolu, 31/05/2013 keşide tarihli 20.000,00-TL bedelli çekin bilahare ciranta ... tarafından verilen ... bankası Kiliş Şubesine ait 3132210 seri nolu 30/06/2013 tarihli 10.000,00-TL bedelli ...Kaynarca şubesine ait 27605 seri nolu 07/07/2013 keşide tarihli, 10.000,00-TL bedelli çeklerle davalı şirket yetkilisi ...'ya 25/05/2013 tarihli makbuz ile ödendiği bildirilmekle, bu konuda bilgi ve belgelerin gönderilmesinin istenilmesi talep edilmiş, muhatap bankalara yazı yazılarak her üç çek ile ilgili hamil, ibraz ödeme bilgileri ve çeklerin, ibraz anında ki ön ve arka yüz görüntülerinin çıkartılarak gönderilmesinin istenmiş,

Bursa 10. İcra Müdürlüğü'nün 2015/...Esas sayılı dosyasında ki yer alan çek aslının incelenmek üzere celbine karar verilmiştir.

Davacı vekilinin mahkememizin 25/01/2021 tarihli oturumunda alınan beyanında; dava dilekçesine konu edilen tahsilat belge asıllarını arabuluculuk başvuru yapılmadığından usülden reddine karar verilen Mahkememizin 2019...Esas sayılı dava dosyası içerisine sunduklarını bildirdiği anlaşılmıştır. Mahkememizce icra dosyası aslının celbine ve icra dosyası aslı dosyamız içerisine geldikten sonra; dosyanın bütün halinde Bakırköy Nöb. ATM'ye gönderilerek davalı şirkete ait ticari defter ve dayanağı kayıtlar üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak iddia ve savunmalar yönünden rapor alınmasına karar verilmiştir.

Mahkememizce Bakırköy 2. ATM'ye talimat yazılmış, 2021/... talimat sayılı dosyasında davalı taraf ticari defterlerinin sunulmadığından inceleme yapılamadığı anlaşılmıştır.

Akabinde davalı yana ait ticari defter ve dayanağı kayıtlarının HMK 220-222 ve TTK'nun 80.Maddeleri, hükümleri uyarınca ibrazı gerekli olup davacı tarafça delil olarak dayanıldığından ticari ilişki dönemini kapsayan 2013 yılı ve sonrasına ait ticari defterlerin sunulması ibraz edilmemesi halinde davacı yanın ödemenin yapıldığı ve kambiyo evrakının bedelsiz kaldığına dair iddialarının geçerli sayılacağının mahkememizce geçerli kabul edileceği hususunda davalı vekiline ihtarat yapılarak aynı ihtaratın davalı şirkete de yapılması uyarısıyla,

davalı yana ait 2013 yılı ve sonrası ticari defter ve dayanağı kayıtlar üzerinde dosya kapsamına uygun inceleme yapılması bakımından dosyanın yeniden Bakırköy 2 ATM'ye gönderilerek daha önce görevlendirilen bilirkişiden ek rapor aldırılmasına karar verilmiş, Bakırköy 2. ATM'ye yazılan talimata bila ikmal cevap verildiği görülmüştür.

Davacı vekilinin beyanında; yapılan ihtarata rağmen davalı tarafın defterlerini sunmadığı, davanın sübuta erdiğini, Bakırköy 2. ATM' tarafından çıkartılan tebligatın davalı tarafın mersis adresine gönderildiğini, usulüne uygun olduğunu, davanın kabulüne karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır. Davalı vekili ise müvekkil şirketin adresi Üsküdar İstanbul adresi olup gönderilen talimatın bu nedenle yerinde olmadığını, talimat yetkisiz mahkemeye gönderilmiş ise de defter incelemesinin dosyaya yenilik katmayacağını, davacının delillerini ispatlayamadığını, davanın reddine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce yapılan değerlendirmede davalının usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen ticari defterlerini sunmadığından, davacı kendi defterlerini kendi lehine delil olarak kullanabilir.

Aradaki ciranta ... tarafından davalı şirketin önceki yetkilisi ...'ya belgeler karşılığında ödeme yapılmış olup buna ilişkin tahsilat makbuzunun mahkememizin 2019...esas sayılı dosyası içerisine sunulduğu, çek ile ödemelerin yapıldığını da mahkememizce yapılan araştırmada tespit edildiğinden, davalı tarafın başlangıçtan beri davadan haberdar olduğu anlaşılmış olup, davacının davalı yana bir borcu bulunmayıp gerek menfi tespit isteminin kabulü ile gerekse davacı tarafından ödenen 12.077,00 TL tutarın bu dava nedeni ile istirdatına karar verilmesi gerektiği anlaşıldığından davanın kabulü ile,

davacının davalıya Bursa 10. icra müdürlüğünün 2015/...esas sayılı icra dosyası nedeni ile dava tarihi itibari ile 24.021,18.-TL tutarında borçlu bulunmadığının tespitine, icra dosyasına ödenen toplam 12.077,64.-TL'nin 1.294,33.-TL'sine 18/12/2019 ödeme tarihinden ve bakiyesine 23/12/2019 ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine, icra takibinde kötü niyetli davalı aleyhine alacağın %20'si tutarında hesap edilen 4.804,23 tl kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, bu tutarında davalıdan alınıp davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.

DAVACI TARAFÇA YAPILAN

YARGILAMA

GİDERLERİ DÖKÜMÜ

54,40.-TL BH 496,37.-TLPH 200,00.-TL BİLİRKİŞİ ÜCRETİ 373,10.-TL TEB. VE POSTA GİD.

TOPLAM : 1.123,87.-TL