Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/162 K.2022/822

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin davalı ile

2011-2016 dönemlerine konu ticari ilişki içerisinde olduğu, müvekkilinin davalıya düzenlediği

faturaları USD karşılığı düzenlediği, Yargıtay kararlarında fatura bedellerinin yabancı para

cinsinden gösterildiği durumlarda ve bu yönde alıcı tarafından itiraz edilmediği durumlarda akdi

ilişkinin yabancı para cinsinden kurulduğunun kabul edilmesi gerektiği, müvekkili muhasebe

kayıtlarında yapılan incelemede davalı şirket bakiye borcunun 81.961,86 USD olduğundan, davalı

aleyhine Bursa 3. İcra müdürlüğünün 2020/8099 E sayılı dosyası ile ilamsız icra takibinde

bulunduğu, borçlu şirketin yaptığı borca, tüm feriler itiraz nedeniyle takibin durduğunu, ifade

ederek itirazın iptali ile takibin devamını, davalının %20’tan aşağı olmamak üzere tazminata

hükmedilmesini, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasını talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; usule ilişkin itirazında davacı talebinin zamanaşımına uğradığını, süresi içerisinde talepte bulunmayan davacının taleplerinin usulden reddini gerektiğini, esasa ilişkin itirazlarında ise davaya konu alacak ile ilgili icra dosyasında döviz cinsinden takip yapıldığını, taraflar arasında ödemelerin döviz ile yapılacağına dair bir anlaşmanın olmadığını, müvekkilinin fatura bedellerini döviz cinsine göre ödemeyi kabul etmediği gibi muvafakatinin de olmadığını ifade ederek, davanın reddi ile davacının %20’tan aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesini, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılması gerektiğini savunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; icra takip tarihi itibariyle davacının var ise alacaklı olduğu tutarın neden ibaret olduğuna ilişkin itirazın iptali davasıdır.

Mahkememizce davalı defterleri yönünden; dava dosyası, ibraz edilen deliller ve taraflara ait ticari defter ve dayanağı kayıtlar üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak icra takip tarihi itibariyle davacının var ise alacaklı olduğu miktar ve faizinin belirlenmesinin istenmesine, bir Mali Müşavir bilirkişinin seçilmesine, davacıya ait ticari defter ve dayanağı kayıtların incelenmesi yönünden; dosyanın bir örneğinin davacı delilleri ile birlikte İstanbul Nöb. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilerek yukarıda belirtilen şekilde davacıya ait ticari ilişki dönemini kapsayan tüm ticari defter ve dayanağı kayıtlar üzerinden inceleme yapılmak sureti ile talimat mahkemesinde görevlendirilerek bir SMMM bilirkişi aracılığı ile rapor düzenlenmesinin istenmesine karar verilmiştir.

Davacı tarafa ait ticari defter, belge ve kayıtların incelenmesi için yazılan talimatta İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/111 talimat sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda; taraflar arasında TTK madde 89 anlamında yazılı bir Taraflar arasında yazılı bir cari hesap

sözleşmesi bulunmamaktadır. Taraflar arasında yazılı olmayan cari hesap benzeri bir ticari

münasebet (Açık Hesap İlişkisi) bulunmakta olduğu, açık hesap ilişkisi önceki borçlar tahsil

edilmemesine rağmen taraflar arasındaki ticari ilişkinin devam etmesi durumu olduğu, açık

hesap ilişkisinde taraflar tek taraflı ya da karşılıklı olarak alacaklarını hesaba kaydedip belirli

hesap dönemlerine bağlı kalmaksızın hesaplaşma yaptıkları bir ticari münasebet türü olduğu, davacının, davalıya hem TL, hem de USD tutarı gösterilerek, USD’li 31 adet fatura ile

293.010,65 TL bedelli mal/hizmet faturası kestiği, davacının bu faturalardan 228.793,49 TL’ si Türk Lirası, 64.217,16 TL karşılığı ise 35.793,49

USD olarak kestiği, davacıya ait ticari defterlerde tüm ödemelerin ve kesilen faturaların TL para birimi

üzerinden değerlendirilmesi yapıldığında davacının, davalıdan 81.232,75 TL alacağının

kayıtlı olduğunun tespit edildiği, taraflar arasındaki ticari münasebette ödemelerin USD para birimi üzerinden yapılacağına

dair sözleşme olmadığı, davacının davalıya faturaları Hem TL, hem de USD para birimi

üzerinden kestiği,

yine taraflar arasındaki ilişkide BK 101 maddesi gereği ödenen ve tahsil edilen paranın

hangi borca ve/veya hangi faturaya ilişkin olduğuna dair dosyada hiçbir evrak, belge ve

bilgi bulunmadığından, davalının 35.793,49 USD fatura bedelini davacıya ödediği ve

81.232,75 TL borcunun devam ettiğinin değerlendirildiği,

davacının, davalıdan ticari defterlerde kayıtlı alacağı yönünde

karar ittihazı halinde de 81.232,75 TL alacağına takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasa

gereği yıllık %10 orandan başlayacak değişen oranlarda avans faiz uygulanması

gerekeceğinin bildirildiği anlaşılmıştır.

Davalı tarafa ait kayıtlar üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucu alınan raporda ise; incelenen icra takip dosyası, davalı şirkete ait fiziki 2011-2012-2013-2014-2015-2017

yılları (yevmiye, kebir, envanter) defterlerinin, davalı şirketin 2016 yılı fiziki resmi defterlerini

bulamaması sebebiyle 2016 yılı (yevmiye, kebir) defterlerinin mail ortamında PDF olarak incelenmesi

sonucu;

davalı şirketin 2011-2012-2013-2014-2015-2017 yılları fiziki (yevmiye, kebir, envanter)

defterlerinin açılış ve (yevmiye) defterlerinin kapanış tasdiklerinin yaptırıldığı,

davacı ve davalı şirket arasında uzun süreli ticari bir ilişkinin mevcut olduğu, tarafların açık hesap

çalıştığı, davacı ve davalı şirket arasında mal alım satımına ait yazılı bir sözleşmenin olmadığı, davacı

şirketin davalı şirkete örme kumaş sattığı, davalı şirketin davacı şirkete 2014 yılında empirme kumaş

sattığının düzenlenen faturalardan anlaşıldığı, 18.03.2016 116515 KUR FARKI 121.299,97,

18.03.2016 116516 VADE FARKI 2,8652 60.562,24 173.522,93

294.822,90.-TL davalı şirketin 03/2016 BA formuna göre; Davalı şirketin bu faturaları BA formu ile bildirmemiş

olduğu, davacı şirket tarafından, davalı şirkete düzenlenen faturalar faturaların bir kısmının üzerinde USD tutarlarının ve kur rakamlarının yazıldığı bir kısmında

yazılmadığı,

davalı şirket tarafından, davacı şirkete düzenlenen faturalarda (tablo 3) detaylı dökümde görüldüğü

üzere fatura üzerlerinde döviz kurunun yazıldığı,

davalı şirketin ticari defterlerine göre;

davacı şirket tarafından, davalı şirkete düzenlenen faturalar bedelleri toplamı TL(tablo + 293.010,65

(30.06.2011-08.08.2014)

davalı şirket tarafından, davacı şirkete düzenlenen faturalar bedelleri toplamı TL - 35.073,11

davalı şirket tarafından davacı şirkete vadeli çeklerle yapılan ödemeler - 126.500,00.-TL

davalı şirket tarafından, davacı şirkete banka yapılan ödemeler toplamı 34.735,29.-TL

196.308,40 .-TL

davalı şirketin, davacı şirkete gözüken açık hesap borcu 96.702,25

davalı şirketin ticari defterlerine göre; davalı şirketin, davacı şirkete 96.702,25 TL borçlu

gözüktüğü,

davacı şirketin ticari defterlerini inceleyecek olan bilirkişinin bu raporu da dikkate alarak

genel bir değerlendirme yapması gerektiğinin bildirildiği anlaşılmıştır.

Bilirkişi raporuna yapılan itirazlar sebebiyle bilirkişiden ek rapor alınmasına karar verilmiş, davacı vekili dava dosyasına sunduğu cari hesap ekstresinde tüm işlemleri USD bazında

değerlendirerek cari hesap ekstresi sunmuş, cari hesap ekstreleri bilgisayar ortamında her zaman düzenlenebilen,

değiştirilibilen dökümler olduğu, davacı vekilinin dava dosyasına sunduğu cari hesap ekstresi ile resmi defter kayıtlarının da

birebir uyuşması gerekmekte olduğu, davacı şirketin resmi defterleri ile davacının cari hesap ekstresi

birebir uyuşmamakta olduğu, davacı ve davalı şirketin resmi defter kayıtlarında USD bazlı (borç-alacak) durumunu

gösteren kayıtların da mevcut olmadığı, tacirlerin borç-alacak durumlarını TL ve Döviz ticari defter kayıtlarında net bir şekilde işlemesi

gerekmekte olduğu, davacı ve davalı şirket hangi alacak-borca veya faturaya karşılık yapıldığı ile

ilgili sunmuş oldukları bir belgede olmadığı, sonuç olarak davacı şirketin, davalı şirketten 81.232,75 TL alacaklı olduğu,

USD alacağının olmadığı, Davacı şirket tarafından da TL alacak için icra takibi yapılmamış

olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde ve dosya kapsamında alınan bilirkişi raporları ve ek raporları da nazara alınarak davalı şirketin davacıya açık hesap borcunun 96.702,25.-TL olduğu, davacı tarafından sunulmayan ve dayanak yapılmayan faturalar dava konusu olmadığından bu belgeler inceleme dışı bırakılmış, 116515 nolu 121.299,97 TL bedelli ve 116516 nolu 173.522,93 TL bedelli faturalar dava konusu edilmediği, takip talebi ve ödeme emrinde de bu iki fatura davacı tarafça mahfuz tutulduğu, taraflar arasında yazılı cari hesap sözleşmesi bulunmadığı,

tarafların açık hesap olarak çalıştığı, taraflar arasında cari hesap sözleşmesi bulunmadığı gibi taraflar arasında açık hesap usulü hem USD cinsinden hem de TL cinsinden alış ve satış kayıtlarının olup davacının davasına dayanak yaptığı icra takibinde yalnızca USD cinsinden alacaklarını konu ettiği anlaşıldığından davacının davasının reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.

Başkan 37332 · e-imza · Üye 150129 · e-imza · Üye 190236 · e-imza · Katip 104191 · e-imza