Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/524 K.2023/344

...

VEKİLİ

Av. ... - [16957-59741-..] UETS

DAVALI

... - ... ...

VEKİLİ

Av. ... - [16087-80887-..] UETS

DAVA

Kooperatif Üyeliğinden İhraç Kararının İptali

DAVA TARİHİ : 14/07/2021

KARAR TARİHİ : 29/03/2023

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 31/03/2023

Mahkememizde görülmekte olan Kooperatif Üyeliğinden İhraç Kararının İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı asil dava dilekçesinde özetle; davalı kooperatif tarafından, kendilerine gönderilen 05.01.2021 tarihli 1.İhtarnamede 126.546,79 TL, 01.03.2021 tarihli 2. İhtarnamede ise 126.046,79 TL. üyelik aidat borcunun olduğunun iddia edildiğini ve talep edilen borcun ödenmemesi halinde üyelikten ihraç edileceğnin ihtar edildiğini, akabinde 07.04.2021 tarihli ihtarname ile yönetim kurulu kararı gereği kooperatif üyeliğinden çıkartıldığının 15.04.2021 tarihinde ihtaren bildirildiğini,

davalı Kooperatifçe gönderilen ihtarnamelere verilen cevaplarda kendisinden talep edilen miktarda borcunun olmadığı bildirilmiş olmasına rağmen üstelik de gönderilen ihtarnamelerdeki rakamlar dahi birbirinden farklı olduğu için, geriye yönelik hesaplanan faiz/gecikme zamlarının deme tarihleri baz alınarak tüm üyelere uygulanmamış olması, yapılmış olan ödemelerin üye cari hesabından düşülmemiş olması,

kooperatif tarafından dahi net borç miktarı bilinmediği halde ihraç kararı alınmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, ihtarnamelere verilen cevaplarda kendisi tarafımdan kooperatif nam ve hesabına yapılan ödemelerin üye cari hesabına girilip gerekli düzeltmeler yapılmış olsa kendisinin kooperatife bırakın bakiye borçlu olmayı üstüne alacağımın olduğu görüleceği belirtilmiş olmasına rağmen hiçbir düzeltme yapılmadan ihraç kararı verildiğini, davalı kooperatif tarafından gönderilen 05.01.2021 tarihli 1. İhtarnamede 126.546,79 TL,

01.03.2021 tarihli 2. İhtarnamde ise 126.046,79 TL üyelik aidat borcu olduğu iddia edildiğini ve talep edilen borcun ödenmemesi halinde üyelikten ihraç edileceğinin ihtar edildiğini, akabinde 07.04.2021 tarihli ihtarname ile yönetim kurulu kararı gereği kooperatif üyeliğinden çıkarıldığının 15.04.2021 tarihinde ihtaren bildirildiğini, davacıya gönderilen ihtarnamelerdeki talep edilen borç miktarlarının birbirinden farklı olduğunu, ilk ihtarnamede talep edilen borcun dönemlerinin detaylı olarak bildirilmediğini, geriye dönük 10 yıllık faiz istendiğini,

üyelikten ihraç kararının verildiği yıl öncesine kadar hiçbir üyeden gecikme faizi alınmamış olduğunu, borcu olan her üye hakkında aynı işlemler uygulanmadığını, yönetime yakın olanların idare edildiğini, yönetimin kendisine yakın görmedikleri hakkında direkt ihraç süreci başlatıldığını, gönderilen 18.01.2021 tarihli cevabi ihtarnamede açıkça belirtildiği üzere, kendisine tebliğ edilen ihtarnamelerin tebliğ tarihi itibari ile talep edilen miktarda anapara ve gecikme zammı borcunun bulunmadığını, talep dönemi olan 2011 yılından 2020 yılına kadar geçen süre için kooperatif nezdinde hiçbir üye için gecikme zammı hesaplanmadığını,

talep ve tahsil edilmediği, genel kurul kararlarında asgari ve azami miktar belirtilmek suretiyle ne miktarda borcu olan üye için ihraç süreci başlatılacağı yönünde alınmış bir karar da yokken kendisinden böyle fahiş geccikme zammı talep edilmesi ve ihraç süreci gibi kooperatife borcu olan her üye için ihraç işlemi başlatılmamasının Kooperatifler Kanununda yer alan üyeler haklarda ve vecibelerde eşittir amir hükmüne açıkça aykırı olduğunu,

ayrıca kooperatif genel kurullarında ne miktarda borcu olan üyeler hakkında icra takibi yapılacağı ve ne miktarda borcu olan üyelerin ihraç edileceği yönünde alınmış bir karar bulunmadığından ve ödeme süresi geçmiş diğer üyeler için icra ve ihraç işlemi yapılmadığından,

bitmiş ve hali hazırda oturulur durumda olan daireler ile ilgili ihraç yönünde bir kısım üyelere usulden ihtarname gönderilmesi de usul ve yasalara ve kooperatif genel kurul kararlarına aykırı olduğunu, geçmiş bakiye borcu olan ve borç miktarına bakılmaksızın diğer tüm üyeler için de icra ve ihraç işlemi yapılıp yapılmadığı hususu ile ilgili davalı kooperatif yöneticileri hakkında Cumhuriyet Baş Savcılığına ayrıca suç duyurusunda bulunulacağını, usul ve yasalara aykırı biçimde,

borcum olduğu iddiası ile tarafıma tebliğe çıkartılan ihtarnameler gerekçe gösterilerek ve bana tebliğ edilmemiş yönetim kurulu kararı ile üyelikten ihraç işleminin iptali istemiyle işbu davanın açılmasının zorunluluğu doğduğunu belirterek davalı Kooperatifin Yönetim Kurulu toplantısında usul ve yasaya aykırı olarak aleyhimde alınan Üyelikten ihraç kararının iptaline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini

talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesi ibraz etmediği ancak ön inceleme duruşma tutanağında duruşmaya katılarak davacı taraf ile bu aşamada sulh olma ihtimalleri bulunmadığını, netice itibari ile davanın reddine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, davalı kooperatif tarafından alınan yönetim kurulu kararı gereğince üyelikten ihraç kararının iptali istemine ilişkindir.

Mahkememizce davacı vekiline davaya konu kooperatif tarafından gönderilen ve davacı asil tarafından gönderilen ihtarnamelerin tebliğ şerhli onaylı örneklerini ibraz etmek üzere 2 haftalık kesin süre verilmesine, 3 Nolu ara karar yerine getirildiğinde dava dosyası, ibraz edilen deliller ve dava dışı temlik eden kooperatif kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak, davalının kooperatifler kanunu çerçevesinde üyelik durumunun irdelenerek icra takibine konu edilen alacağın niteliği de değerlendirilerek davacının var ise icra takip tarihi itibari ile alacaklı olduğu miktar ve faizinin belirlenmesinin istenilmesine,

Celse arasında davalı Kooperatife yazılan müzekkereye cevap verilmediği, ancak davalı vekilinin celse arasında Genel Kurul Kararlarının ibrazına ilişkin beyan dilekçesi ibraz ettiği, mahkememizce dava dosyası, ibraz edilen deliller ve davalı kooperatif kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak, davacının kooperatifler kanunu çerçevesinde üyelik durumunun ve dava dilekçesindeki iddialar da irdelenerek,

davacının kooperatife giriş tarihinden itibaren tüm genel kurul kararları, kooperatif kayıt ve belgeleri üzerinde inceleme yapılarak davalı kooperatif tarafından gönderilen ihtarnamelerin davacının gerçek ve kişisel borç miktarını yansıtıp yansıtmadığı, davacının Kooperatif üyeliğine dayalı borcunun bulunup bulunmadığının tespiti ile ihraç kararının yerinde olup olmadığına ilişkin rapor düzenlenmesinin istenmesine, mahkememizce bir kooperatif alanında uzman SMMM bilirkişisinin resen seçilmesine karar verilmiş, bu itibarla bilirkişinin 19/01/2023 tarihli raporunda.

S.S. Görkent Nazlı Konut Yapı Kooperatifine ait Genel Kurul Toplantılarında aidat ödemeleri ile ilgili alınan kararlar doğrultusunda üye ...'ın Genel Kurul kararları doğrultusunda aidat borcu hesaplaması sonucunda; kooperatif İhraç İhtamamesinin 13.04.2021 tarih ve 13946 yevmiye numaralı ihtarname ile yapılmış olduğu bu nedenle incelemenin Nisan 2021 dönemine kadar oluşan aidat borcu ve gecikme faizi hesaplaması şeklinde olduğu,

tahakkuk eden elektrik bedeli 3.500,00 TL ve 36.450,00 TL Aidat borç tahakkuku ile birlikte kooperatif üyesinin ödemesi gereken toplam rakamın (3.500,00 + 36.450,00)=39.950,00 TL olacağı, Genel Kurul Toplantılarında alınan Gecikme Faizi kararlarına istinaden yapılan faiz hesaplaması neticesinde ise üye ...'ın ödemesi gereken gecikme faizinin 67.762,50 TL olduğu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunun 120/2.

Maddesinde öngörülmüş olan sınırlamanın dikkate alınması halinde faiz borcunun doğduğu tarihte yürürlükte olan mevzuata yani 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un 2/1.

Maddesine göre belirlenen yasal faiz oranının yüzde yüz fazlasını aşamayacağı, bu durumda yasal faizin 2 katı üzerinde faiz hesaplaması neticesinde ise üye ...”ın ödemesi gereken gecikme faizinin 33.665,25.-TL olduğu hesaplanmış, davacı kooperatife ait 2011, 2012, 2014, 2015, 2020 ve 2021 yılları ticari defterleri incelenmek üzere sunulan ticari defterlerin açılış tasdiklerinin yasal sürelerinde yaptırılmış olduğu,

kapanış tasdiki yapılması gereken yevmiye defterlerinden sadece 2020 ve 2021 yılları yevmiye defterlerinin yasal sürelerinde kapanış tasdiklerinin yaptırılmış olduğu tespiti edilmiş, dava dosyası kapsamında davacı ...'ın kooperatif üyeliğinin 19.01.2009 tarihi ile başlamış olduğu kooperatif üye defterinden tespit edilmiş, davalı kooperatif ticari defterleri ve genel kurul toplantı tutanaklarında alınan aidat ve sair ödemelerine ilişkin her ne kadar inceleme yapılmak istenmiş ise de davalı kooperatif vekili tarafından 2013, 2016, 2017, 2018 ve 2019 yıllarına ait ticari defterleri kendilerinde bulunmadığından sunulamayacağı belirtilmiş,

bu durumda davalı kooperatif genel kurul toplantı tutanakları ve davacıya gönderilen ihtarname içeriğinde gösterilen borç listesinin karşılaştırması yapılmış ve karşılaştırma sonucunda ihtarname içeriğinde yıllar itibari ile belirtilen borç toplam tutarlarından 2014, 2015, 2016, 2017 ve 2018 yılı aidat borç tutarlarının genel kurul toplantılarında alınan aidat ve ödenti tutarları örtüşmediği tespiti edilmiş, davalı kooperatife ait genel kurul toplantılarında alınan aidat, elektrik, toplu ödeme ve sair ödentiler ve bunlar ile ilgili alınan gecikme zammı oranları üzerinden tarafımca aidat tablosu hazırlanmış,

davalı kooperatif genel kurullarında şerefiye bedelleri ve bu bedellerin güncellenerek alınması yönünde kararlar alınmış ise de bu genel kurullarda şerefiye bedellerinin tutarının ne olduğu, güncellenen şerefiye bedellerinin tutarlarının ne olduğu tespiti edilememiş, üye kayıt defterlerinde bu tutarlara ilişkin elle yazılmış notlar var olduğu davalı vekili tarafından belirtilmiş ise de bu hesaplamayı/tutarı doğrular özellikle yönetim kurulu karar defterinde ya da davalı genel kurul toplantı tutanaklarında bu tutarların içeriği net olarak tespiti edilemediğinden yapılan hesaplamaya bu tutarların alınamadığının,

davacı kooperatifin ticari defter ve dava dosyasına sunulu belgelerin hesaplamaya dahil edilmesi sonucunda ...'ın 2021 Nisan ayı dahil ödemeleri toplamının 50000 TL olduğu tespit edilmiş olup söz konusu ödemeler, Genel Kurul tarafından belirlenen aidat tutarları ve gecikme faizi kararlarının dikkate alınması halinde ...”ın;

tahakkuk Eden Elektrik bedeli 3.500,00 TL ve 36.450,00 TL Aidat borcu İle birlikte kooperatif üyesinin ödemesi gereken toplam rakamın (3.500,00 + 36.450,00) = 39.950,00 TL olacağı, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunun 120/2. ldesinde öngörülmüş olan sınırlamanın dikkate alınması halinde faiz borcunun doğduğu tarihte yürürlükte olan mevzuata yani 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un 2/1.

Maddesine göre belirlenen yasal faiz oranının yüzde yüz fazlasını aşamayacağı, bu durumda yasal faizin 2 katı üzerinde faiz hesaplaması neticesinde ise üye ...'in ödemesi gereken gecikme faizinin 33.665,25 TL olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır.

Daha sonra dava dosyasının heyete tevdi edildiği anlaşıldı.

Dosyaya sunulan deliller ve mahkememizce aldırılan bilirkişi raporuna göre, davacının 2009 yılından bu yana davalı kooperatifin üyesi olup üyeliğe kabul edildiği 19.01.2009 tarihinden ihraç tarihine kadar hiçbir aidat ve faiz borcu olmadığı için Kooperatif tarafından kendisine herhangi bir borç ihtarı gönderilmediği, kooperatif yönetimi değiştikten sonra 126.546,79.-TL borç çıkarıldığı, 2007–2021 yılları arasındaki genel kurul tutanaklarında davacının üyelikten çıkarıldığı, 07.03.2021 tarihli genel kurula kadar bu genel kurulların hiçbirisinde aidat ödemeyen üyelerin üyelikten çıkarılmasına dair tek bir karar dahi alınmadığı,

07.03.2021 tarihinde yapılan 2020 hesap yılı olağan genel kurul toplantı tutanağının incelenmesi sonucunda toplantının davet ve ilan merasimine uyulmaksızın yapılmasına karşı ortakların hiçbirinin itirazda bulunmadığı, toplantıya 109 üyeden 56 üyenin asaleten toplantıda hazır bulunduğu, bu genel kurul toplantısının davacıya usulüne uygun biçimde duyurulmadığı gibi; diğer üyelere duyurulup duyurulmadığı ve toplantıdan sonra alınan kararların da usulüne uygun biçimde tebliğ edilip edilmediğinin belli olmadığı için davacının ihraç kararına kadar da genel kuruldan haberdar dahi olmadığı,

somut olayda sadece 2011, 2012, 2014, 2015, 2020 ve 2021 yılına ilişkin defterler sunulmuş olup davacı ...’ın kooperatif üyeliği 19.01.2009 tarihinde başlamış olduğundan ve borç dökümünde 2009-2020 yılları arasındaki borçlar ve gecikme faizleri de gösterilmiş olduğundan davalı kooperatif tarafından 2009 yılından 2021 yılına kadar olan ticari defterlerin incelenmek üzere bilirkişiye sunulması gerekirken, davalı vekilinin 2013, 2016, 2017, 2018 ve 2019 yılı ticari defterlerin kendilerinde olmadığını beyan ettiği ve bu defterlerin sunulmadığı,

bilirkişiye sunulan ve kapanış tasdik zorunluluğu bulunan 2011, 2012, 2014 ve 2015 yevmiye defterlerinin kapanış tasdiklerinin yaptırılmamış olduğu anlaşılmış, davalı kooperatifin 2020 ve 2021 yılı ticari defterinde “davacı ...’ın 2019 yılında devir eden borç bakiyesi 0,00 TL olduğu” halde 02.10.2020 tarihinde nereden geldiği belli olmayacak şekilde 2012 – 2020 anapara borç tutarı adı altında 75.443,00.-TL'lik borç kaydı yapıldığı,

kooperatifin 2013, 2016, 2017, 2018 ve 2019 yılına ait ticari defterleri ibraz edilmediği gibi sunulan 2011, 2012, 2014 ve 2015 yevmiye defterlerinin de kapanış tasdiklerinin yaptırılmamış olması sebebiyle davacının 2012–2020 yılları arasında 75.443,00.-TL anapara borcu olduğu hususunun ispatlanamadığı; mahkememizce dosya kapsamında aldırılan bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere;

davalı kooperatif genel kurul toplantı tutanakları ve davacıya gönderilen ihtarname içeriğinde gösterilen borç listesinin karşılaştırması sonucunda ihtarname içeriğinde yıllar itibari ile belirtilen borç toplam tutarlarından 2014, 2015, 2016, 2017 ve 2018 yılı aidat borç tutarlarının genel kurul toplantılarında alınan aidat ve ödenti tutarları örtüşmediği kooperatif defterlerinin gerçeğe aykırı biçimde tanzim edilmiş olduğu buradan da anlaşılacağı gibi davalı kooperatifin gerçekle hiç uyuşmayacak biçimde borç listesi hazırladığı;

usulüne uygun tutulmayan ticari defterlerde yazılı borç kayıtlarının da davacıya gönderilen ihtarnamedeki borç listesinin üstünde afaki biçimde girilmiş olduğu; davacının hiçbir dayanağı olmayan bu borcu ödemediği gerekçesiyle de üyelikten çıkarıldığı;

tüm bunların dışında kooperatifler kanunu’nun 23. maddesinde “Ortaklar bu kanunun kabul ettiği esaslar dahilinde hak ve vecibelerde eşittirler” hükmü getirilmiş olup buna göre borcunu zamanında ödemeyen tüm kooperatif ortaklarına aynı şekilde gecikme faizi uygulanması ve borcunu ödemeyen ortakların tümünün ortaklıktan çıkarılması gerektiği,

kooperatif genel kurul kararlarında ne miktarda borcu olan üye için ihraç süreci başlatılacağı yönünde alınmış bir karar da yokken bir kısım üyelerin gecikme faizi borçlarının hiç tahsil edilmediği ve bunlar hakkında herhangi bir ihtar veya ihraç süreci başlatılmadığı halde davacı ...'ın böyle fahiş bir gecikme zammı talep edilmesi ve borcu olan her üye için ihraç işlemi başlatılmaması, Kooperatifler Kanunu’nun 23. Maddesindeki “üyeler arasında eşitlik” ilkesine aykırı olduğu, Kooperatif genel kurullarında;

ne miktarda borcu olan üyeler hakkında icra takibi yapılacağı ve ne miktarda borcu olan üyelerin ihraç edileceği yönünde alınmış bir karar bulunmadığından ve ödemesi süresi geçmiş diğer üyeler için, icra ve ihraç işlemi yapılmadığından, bitmiş ve hali hazırda oturulur durumda olan dairelerdeki üyeliklerin ihracıyla boşalan yerlerin 3. kişilere satılması amacıyla bir kısım üyelere usulen ihtarname gönderilmesi usul ve yasaya aykırı olduğu gibi TMK'nın 2. maddesindeki dürüstlük kuralına da aykırı olduğu,

bu nedenle kooperatif tarafından geçmiş dönem defterleri sunulmadığına göre geçmiş dönem anapara ve faiz borcu olan diğer tüm üyeler için de icra ve ihraç işlemi yapılmadığı anlaşılmakta olup davalı tarafından davacının borcu olduğu iddia edilmekle birlikte borcunun ne olduğunun kesin ve net biçimde ispatlanmadığı, ticari defterlerin bir kısmının ibrazından kaçınıldığı, sunulan defterlerin bir kısmının yasaya aykırı biçimde tutulması sebebiyle delil niteliğinde olmadığı, sunulan defterlere göre davacıya çıkarılan borç dökümü ile ticari defterlerin birbirini tutmadığı,

bilirkişi hesaplaması ile ihtarnamede belirtilen rakamlar arasında hem anapara hem faiz yönünden misline yakın fark olduğu, eşit işlem borcuna aykırı biçimde diğer üyelerin birikmiş borçlarına gecikme faizi işletilmediği; davacı ..., eşi ... ve eşinin arkadaşı ... haricinde borcu olan diğer üyeler hakkında herhangi bir icra takibi başlatılmadığı ve ihraç işlemi uygulanmadığı halde davalı gerçek olmayan anapara borcu ile bu anapara borcuna yasada belirtilen orandan daha fazla oranda gecikme faizi uygulanarak bu bedelin ödenmediği gerekçesiyle ihraç kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan,

toplantı davet ve usullerine uyulmadığı için hukuken yok hükmünde olan 07.03.2021 Yılı Genel Kurulu kararına istinaden alınan 07.04.2021 tarih ve 23 sayılı yönetim kurulu kararı ile üyelikten ihraç işleminin iptaline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

DAVACI TARAFÇA YAPILAN

YARGILAMA GİDERLERİ DÖKÜMÜ. 59,30 TL BVH. 59,30 TL PH. 750,00.-TL BİLİRKİŞİ ÜCRETİ 529,12 TL TEB. VE POSTA GİD.

TOPLAM : 1.397,72.-TL