Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/397 K.2023/360

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... Mobilya İnşaat San. Tic. Ltd. Şti. ile davalı arasındaki sözleşmeye istinaden bir ticari ilişki bulunduğunu. Davalı ... Lunaparkçılık Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin bu ticari ilişki neticesinde doğan borcunu ödememesi neticesinde müvekkilinin alacağının tahsili için Bursa 16. İcra Müdürlüğü’nün 2022/... E. sayılı dosyası üzerinden genel haciz yoluyla icra takibi başlatıldığını. Davalının itiraz ederek takibi durdurduğunu. Bu nedenle itirazın iptalini, takibin devamını, dava konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı ile müvekkili şirket arasında 24.03.2021 tarihli Hizmet Sağlama Sözleşmesi akdedildiğini. Sözleşme gereğince de sözleşme bedeli başlıklı maddede gelirlerin paylaşımı; net satış hasılatlarından veya masraflar

düşüldükten sonra kalan bedelin belirli yüzdelerle pay edilerek paylaştırılmasının kararlaştırıldığını. Dünya genelinde yayılan Covid-19 pandemisi nedeniyle müvekkili şirketin faaliyet gösterdiği oyun ve eğlence alanlarının Lunaparkların idari kararlarla kapatıldığını. 14.04.2021 tarihinden 01.06.2021 tarihine kadar olan dönemde tam kapanma döneminde işyerlerinin kendi insiyatifleri dışında idari karar ile hiçbir faaliyet gösteremediğini.

Dolayısıyla bu tarihler arasında müvekkili işyerinin herhangi bir geliri olmadığını. Bu nedenle tarafalar arasında sözleşmede dikkate alındığından gelir olmadığından paylaşıma esas bir bedel de olmayacağından davacı tarafın sözleşmeye istinaden ve müvekkili işyerinin idari kararlar ile kapalı kaldığı döneme ilişkin olarak hizmet faturası düzenlemesinin hiçbir yasal dayanağının bulunmadığını.

Bu nedenle davanın reddini, akibinde davacının %20’den aşağı olmamak üzere tazminatına mahkum edilmesini yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLER VE GEREKÇE

Derdest dava taraflar arasındaki atipik sözleşmeye istinaden ödenmediği iddia olunan hizmet bedellerinin ödenmesine yönelik başlatılan Bursa 16. İcra Müdürlüğünün 2022/... Esas sayılı takip dosyasında 21.962,17-TL tutarlı takibe yapılan itirazın iptaline ilişkindir.

Bilindiği üzere taraflar tacirdir. Ticari davalarda dava konusunun tarafların ticari işletmeleri ile ilgili olduğundan ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin yahut alacak miktarının ispatı mümkündür.

Mahkememizce taraf defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi kararı verilmiş ve SMMM Gamze TAŞ'ın 01/12/2022 tarihli bilirkişi raporunda,

"1- 31/01/2022 tarihinde davacı ... MOBİLYA İNŞAAT SAN. TİC. LTD. ŞTİ tarafından Bursa 16. İcra Müdürlüğünün 2022/... E sayılı dosyası ile 21.962,17 TL tutarında toplam alacak için davalı tarafa icra takibi başlatıldığı,

2- Davacıya ait defterlerin tasdiki zorunlu defterlerden olduğu, 2021 yılı defterlerinin açılış ve kapanış tasdikleri T.T.K'nun 64. ile 213. sayılı V.U.K.'nun 220. ve 222.inci maddelerinde öngörülmüş olan esaslara uygun olarak yaptırılmış olduğu ve defterinin kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği'ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulduğu, tutulması gereken zorunlu defterlerin birbirlerini doğruladığı,

3- Davalı tarafın defter kayıtları ve Cari hareketlerine göre davacı tarafın davalıdan 31/01/2022 icra takip talebi tarihi itibariyle 170.960,79 TL alacak bakiyesi görüldüğü,

4- Davalıya ait defterlerin tasdiki zorunlu defterlerden olduğu, 2021 yılı defterlerinin açılış ve kapanış tasdikleri T.T.K'nun 64. ile 213. sayılı V.U.K.'nun 220. ve 222.inci maddelerinde öngörülmüş olan esaslara uygun olarak yaptırılmış olduğu ve defterinin kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği'ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulduğu, tutulması gereken zorunlu defterlerin birbirlerini doğruladığı,

5- Davalı tarafın ticari defterlerine dayanan Cari hesap hareketlerine göre 31/01/2022 icra takip talebi tarihi itibariyle davacının davalıdan alacak yada borç bakiyesi görülmediği,

6- Taraflara ait defter incelemesi yapıldığında dava dosyasında bulunan her iki tarafa ait BA-BS beyanlarının birbirini doğruladığı,

7- Defter kayıtlarında davacı tarafın cari hesap hareketlerine göre açılış bakiyesi ve GIB2021000000022, GIB2021000000023 nolu faturaların ve açılış bakiyesinin davalı defter kayıtlarında ve cari hesap hareketlerinde bulunmadığı,

8- Davalı tarafından düzenlenen EAS2021000000222 nolu iade faturasının davacı defter kayıtlarında bulunmadığı, her iki tarafında kayıtlarına almadığı faturaların BA-BS beyanlarının bulunduğu ve defter kayıtları ile BA-BS beyanları arasında çelişki bulunduğu,

9-İcra takibine konu fatura alacağı temerrüde düşmediğinden faiz hesaplaması yapılmadığını" bildirilmiştir.

Tüm dosya kapsamı ve alınan bilirkişi raporları nazara alındığında davacı ile davalı arasında işçi bulma ve işletmenin işletilmesi ile bakım ve onarımı karşılığında işletmenin çeşitli kısımlarındaki karın belirli oranlarda paylaşımı şeklinde bir adi ortaklık sözleşmesi bulunduğu anlaşılmaktadır.

Taraflar arasındaki sözleşmede ilgili işçilerin çalıştırılması sebebiyle aylık fatura kesileceği yazılı olup, davacı tarafından davalıya 20.11.2021 Tarihli ve 21.600,00 TL tutarlı fatura kestiği, davalının bu faturayı ticari defterlerine itiraz etmeksizin işlediği, akabinde iade faturası kestiği, davacının ise iade faturasını kabul etmediği ve bu hususu iadeli taahhütlü mektup ile davalıya bildirdiği, davalının ise buna karşın Bursa 10. Noterliği aracılığı ile 19.01.2022 tarihli ihtarname keşide ettiği görülmektedir.

Davalı ile davacı arasındaki sözleşmede verilen hizmete karşın her ay fatura düzenleneceği yazılı olmakla, davalının düzenlenen faturayı itiraz etmeksizin defterlerine işlediği ve Ba formu ile bildirdiği, tacirin basiretli davranma yükümlülüğünün bulunduğu, davalı vekilinin duruşmadaki beyanında faturanın sehven işlendiğinin ileri sürüldüğü, basiretli davranma yükümlülüğü karşısında faturanın sehven işlendiği iddiasına itibar edilmesinin mümkün olmadığı,

pandemi nedeniyle işyerinin kapalı olmasının işçilerin işçilik alacaklarının ödenmesine engel teşkil etmeyeceği, yine davalı vekili tarafından dosyaya 30.07.2020 ile 07.06.2021 tarihleri arasındaki Z raporunu içeren slipleri sunmuş ise de, içerisinde oyun alanları, kafe, restorant, tiyatro gibi bölümler bulunan bir ticari işletmenin yaklaşık 1 yıl 0 TL tutarında iş yapmasının hayatın olağan akışına uygun olmadığı, pandemide bir kısım bölümler kapatılsa da örneğin restorant kafe gibi yerlerin belirli sosyal mesafeye uyulmak suretiyle çalışmaya devam ettiği, dolayısıyla davalının bu yöndeki savunmasına bu sebeple itibar edilmediği,

aksinin da başkaca delillerle ispatlanamadığı anlaşıldığından davanın kısmen kabulü ile davalının Bursa 16. İcra Müdürlüğünün 2022/... Esasayılı dosyasına yaptığı itirazın kısmen iptaline, takibin 21.600,00-TL ana para üzerinden devamına karar vermek gerekmiştir.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 14.12.2020 Tarih, 2020/2658 Esas ve 2020/5857 Karar sayılı kararında benzer bir hususun ".......yıllık katılım bedeli ve işleticilikten kaynaklanan tüm bedellerin davalı tarafından davacıya ödenmesinin üstlenildiği, davalı şirketçe faaliyetinin son bulduğunu ileri sürülmüşse de anılı protokollerin feshedildiğine yahut sonlandırıldığına ilişkin herhangi bir belge ve kayda rastlanılmadığı, ayrıca her iki tarafça ibraz edilen ticari defterlerin usulüne uygun olarak tutulduğu, davaya konu 93.395,82 TL bedelli faturanın hem davacının hem de davalının ticari defterlerinde mevcut olduğu,

davalı tarafça kanuni sürede herhangi bir itirazın yapılmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, alacak likit olduğundan, davacı lehine icra inkar tazminatına karar verilmiş, hükme karşı davalı vekilince istinafa başvurulmuştur.

Bölge adliye mahkemesince, taraflar arasında imzalandığı çekişmesiz bulunan 07.02.2008 tarihli protokol gereği, davalının dava dışı ... Spor Ticaret Ürün.Tic.A.Ş.'nin bayii yükümlülüklerinin tamamını üstlendiği, incelenen ticari defter ve kayıtlara göre davacının dava tarihi itibariyle 93.395.82 TL’lik fatura tanzim edildiği, mevcut faturanın davacı ve davalı ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davalı tacirin kendisine gönderilen faturayı itiraz etmeksizin ticari defterlerine davacı alacağı olarak işlediği, söz konusu fatura bedelinin davacıya ödenmediği, davacının 93.395.82 TL tutarında cari hesap alacağı bulunduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle muhakeme hukukuna ve maddi hukuka uygun bulunan hükmün ONANMASINA," şeklinde kabul edildiği de görülmektedir.

Açıklanan nedenlerle aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip .... · ✍e-imzalı Hakim .... · ✍e-imzalı