Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/921 K.2023/1131

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı firmanın ramazan bayramına 2-3 gün kala davalı firma aradığını ve fabrikanın ana makinesi diye adlandırılan bir makinenin dişlilerinde problem olduğunu ve acil şekilde çözülmesini talep ettiklerini, müvekkili firmanın bu talep karşısında gerekli tespitlerini yaptıklarını ve fatura tutarında yazan bedel üzerinden tadilatı yapacaklarını ve makineyi çalışır hale getirebileceklerini belirttiklerini, davalı firmanın da bu bedeli kabul ettiklerini,

müvekkili tarafın davalı firmanın en önemli makinalarından birinin sorununu balyozlarla yapılan bir müdahale ile riskli bir işlem yaparak dört saat içinde çözdüğünü, müvekkilinin bahsi geçen firmaya 2 dişli takımı ile gittiğini ve bu takım içinde 4 dişli bulunduğunu, 2 dişlinin makineye takıldığını ve diğer 2 dişlinin yedek olarak firmaya bırakıldığını, makinanın çalışır hale getirildiğini, davalı tarafın 02.06.2022 tarihli ihtarnamesinde de müvekkilinin taahhüt ettiği hizmeti yerine getirdiğini, davalı firmanın sigorta firmasına başvurmak için müvekkilinden faturayı talep ettiğini ve müvekkilinin faturayı firmaya ilettiğini,

ancak fatura kesildikten sonra.

1 aya yakın süre geçmesine rağmen müvekkiline ödeme yapılmadığını, fatura içeriğine davalı tarafından süresinde itiraz edilmediğini ve ödeme işleminin de süresi içerisinde davalı tarafından yapılmadığını, müvekkilinin davalı tarafa yasal yollara başvuracağını söyledikten sonra kesmiş oldukları faturaya karşılık iade faturası kestiğini, müvekkili firma tarafından iade faturasının kabul edilmediğini, noter aracılığıyla iade edildiğini, bunun üzerine davalı borçlu firma aleyhine ...

14.İcra Dairesinin 2022/...

Esas sayılı dosyası kapsamında takibe geçilmiş olup; davalı tarafından ödeme emrine haksız ve kötü niyetli olarak itiraz edildiğini, takip konusu meblağın davalı tarafça iyi bir şekilde bilinmekte olup, aynı zamanda likid bir alacak olduğunu, bahsi geçen hizmet bedelinin tespit isteyen firmaca kabul edildiği için müvekkilinin bu firmada iş yaptığını, hal böyle iken müvekkili firmanın vermiş olduğu hizmet bedelini kabul etme zorunluluğunun bulunmadığını, başka firmalardan da fiyat alıp işini yaptırabilecekken, müvekkilinin öngördüğü ücreti kabul ettiğini ve müvekkilinden bu hizmeti aldığını,

faturanın kesilmiş olup itiraz için yasaca öngörülen sürenin geçtiğini ve iş neticesinde müvekkilinin emeğinin karşılığının ödenmediği gibi bugün hala müvekkilinin firmaya taktığı dişlilerin kullanıldığını, borçlu tarafın itirazının yerinde olmadığını, itirazın kaldırılması için mahkememize başvurma zorunluluklarının doğduğunu beyanla, davanın kabulüne, itirazın iptaline ve takibin devamına, asıl alacağın %20' sinden aşağı olmamak üzere davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine, her türlü yargılama gideri, harç ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış olup, davalı vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; ... ili, Nilüfer ilçesinde triko tekstili alanında faaliyet gösteren müvekkili şirketin 28.04.2022 Perşembe günü sabah saat 04.00 sıralarında kullanmakta olduğu makinelerden birinin arıza yapması üzerine arızanın giderilmesi için davalı firma ile iletişime geçildiğini ve davalı tarafın işi yapabileceğini bildirmesi üzerine davalıdan hizmet alınmasına karar verildiğini,

ram makinesinde zincir redüktör dişlisinin bozulması ile davalı tarafça iki adet dişli takımının temin edildiğini ve davalı tarafça söz konusu iki dişli takımı ve hizmet bedeli olarak müvekkiline 29.04.2022 tarihli nolu 131.036,64-TL değerinde fatura düzenlendiğini, söz konusu faturanın kabul edilmesinin mümkün olmadığını, zira işbu fatura verildiği ifade edilen hizmet sonrası müvekkilinin bu zor durumundan yararlanarak müvekkilinin ekonomik gücünü sömürme kastıyla gönderildiğini, müvekkilinin hizmeti alacağı ve faturayı kabul edeceğinin düşünüldüğünü,

müvekkilinin bu çalışma yöntemi ve fiyatı kabul etmediği için aynı işi farklı bir firmaya kat kat daha düşük maliyetle yaptırdığını, aynı iş ile ilgili diğer firmanın kestiği faturanın işbu dilekçeleri ekinde sunulduğunu, dava dosyasına delil olarak sunulan ... 5.Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2022/... D.

İş sayılı dosyasında yer alan bilirkişi raporunu kabul anlamına gelmemekle birlikte, raporda belirtilen tutarın davalı tarafından kesilen fatura tutarının yarısı olduğu göz önüne alındığında söz konusu faturanın hizmet sonrası müvekkilinin bu zor durumundan yararlanarak ekonomik gücünü sömürme kastıyla düzenlendiğinin açık olduğunu, müvekkili şirketin bu çalışma yöntemi ve fiyatı kabul etmediği için aynı işi farklı bir firmaya kat kat daha düşük maliyetle yaptırdığını, dava dilekçesini ve talepleri kabul etmediklerini beyanla, davanın reddi ile davacının iptal ve icra-inkar tazminatı taleplerinin reddini,

davacının icra takibinin konusu olan meblağın %20’sinden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderlerinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava, davacı tarafından davalıya ait makinenin tamir hizmeti verildiği iddiası ile davalı aleyhine ... 14.İcra Dairesi’nin 2022/... esas sayılı dosyasında başlatılan takibin haklı olup olmadığı noktasında toplanmaktadır. Uyap üzerinden temin edilen ... 14.İcra Müdürlüğü'nün 2022/... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, davacının 14 06,2022 tarihinde131,036,64-TL asıl alacak 1,486,28-TL takip öncesi işlemiş faiz olmak üzere toplam 132,522,92-TL takip başlattığı, davalı borçlunun itirazı üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.

Dosya içerisine celp olunan ...

5.Sulh Hukuk Mahkemesinin 2022/ d.iş sayılı tespit dosyasında alınan 02/08/2022 tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak, tespite konu makinenin Monforts marka ram makinesi olduğu, keşif esnasında makinenin sorunsuz şekilde halihazırda çalışarak üretim yapıldığı, ram makinesine ait zincir redüktör dişlisinin makine üzerinde takılı olduğu ve sorunsuz şekilde çalıştığı, ram makinesi üzerinde takılı olan zincir redüktör dişlisinin çalışması ve görevini yerine getirmesi sebebiyle sökülmesini ya da tamirini gerektirecek bir durum olmadığı,

makine üzerinden çıkarılan arızalı orijinal | takım zincir redüktör dişli takımı kontrol edildiğinde dişlilerinin hasara uğradığının görüldüğü, 2 adet yeni orijinal olmayan redüktör dişli takımı yapılması ve arıza giderilmesi için işçilik piyasa bedelinin toplam 60.000 TL olacağı tespit edilmiştir.

Taraflar tacir olup delil olarak ticari defterlere dayanıldığından TTK'nun 83 ilâ 85 ve HMK'nun 222. maddeleri uyarınca tarafların ticari defter ve belgeleri üzerinde konusunda uzman bilirkişi marifetiyle bilirkişi incelemesi yapılmıştır. Bu kapsamda, taraflara ait ticari defter ve dayanağı kayıtların incelenmesi için dosyanın mali müşavir bilirkişiye tevdi edildiği ve bilirkişi tarafından inceleme gününde incelemenin yapılarak 06/06/2023 tarihli raporun dosyaya ibraz edildiği görülmüştür.

Bilirkişi tarafından düzenlenen raporda özetle ve sonuç olarak; davacının 29/04/2022 tarihinde temel fatura senaryosunda kesilmiş e fatura ile davalıyı 131.036,64 TL.borçlandırdığını, faturanın açıklama kısmında "ram zincir redüktör revizyonu denektedir" denildiğini, faturanın temel fatura senaryosunda kesildiğini ve kesilirken reddetme imkanının bulunmadığını, bu senaryoda kesilen faturalarda da tıpkı kağıt ortamında kesilen faturalar gibi yasal 8 günlük itiraz ve iade etme süresinin bulunduğunu, davalının bu hakkını kullanmadığını,

davalının defterleri incelendiğinde davacı tarafından kesilen makineye ait faturanın defterlerinde işlenmemiş olduğunun tespit edildiğini, ayrıca nisan ayına ait BA formunda da davalı tarafından faturanın maliyeye beyan edilmediğini, davalı firma hizmeti ve faturayı aldıktan yaklaşık 32 gün sonra yani kanuni 8 günlük itiraz veiade geçtikten sonra davacıya temel fatura senaryosunda kesilmiş iade faturası gönderdiğini, davacı bu faturaya kesilirken ret veremeyeceği için kâğıt ortamında kesilen faturadaki iade hakkını kullanarak 8 günlük yasal süresinde ...

18. Noterliğinin yevmiye nolu ihtarnamesi ekinde 06.06.2022 tarihinde davalıya iade ettiğini, faturayı defterlerine işlemediğini, BS formuyla maliyeye bildirmediğini, davalının aynı şekilde kendisine kesilen makine faturasını defterlerine de kaydetmediğini ve BA formuyla maliyeye beyanda bulunmadığını, bu durumda ortada bir yanlışlık söz konusu olduğunu, davalı taraf eğer kendisine gönderilen faturayı kabul etmeyip 8 gün içinde iade etmiş olsaydı o takdirde hem defterlerine işleme hem de BA formuyla maliyeye beyan etme zorunluluğunun doğmayacağını, ancak yasal süresi içinde faturaya itiraz edilip iade edilmediğini,

1 ay sonra gönderilen faturanın artık faturanın iadesinin mümkün olmadığını, bunun iade faturası olduğunu, ikisinin farklı şeyler olduğunu, iade faturası kesebilmek için alınan malın faturasının defterlere kaydedilmesi gerektiğini, defterlerine kayıt edilmeyen faturaya iade faturası kesilemeyeceğini, 8 günlük yasal süresi içinde faturayı iade edebilme hakkının bulunduğunu, bu hak kullanılmamışsa artık faturayı iade etme hakkının bulunmadığını, bu faturanın defterlere işlenmesi gerektiğini ve ancak bu işlemden sonra iade faturası kesilebileceğini, bu faturayı kabul edip etmemenin karşı tarafın kararına bağlı olduğunu,

davalı firmanın Mayıs 2022 BS formunda davacıya iade ettiğini ancak kabul edilmeyip geri gelen faturayı maliyeye beyan etmediğini ve defterlerine işlemediğini ve BA formuyla bildirmemişse de faturayı almış olduğunun iade faturasından kesin olarak anlaşıldığını, defterlerine faturayı işlemeyerek muhasebe hatası işlediğini, iade faturası kesebilmek için alış faturasının defterlerde işlenmiş olmasının gerektiğini, teknik bilirkişilerin 60.000,00-TL.rakam belirtmişse de bu tutara KDV eklenecekmidir, yoksa KDV dahil midir bunun belirtilmediğini, ayrıca yedek bırakıldığı iddia edilen zincirlerden ve fiyatlarından bahsedilmediğini beyan etmiştir.

Davacı davalıya ait makineleri tamir ettiğini, bedelinin ödenmediği iddia etmiş, davalı da verilen hizmetin fahiş bir fiyattan fatura kesilerek tahsil edilmeye çalışıldığını savunmuştur. Mahkememizce alınan bilirkişi raporundan özetle dava konusu hizmete ilişkin 131.036,64 TL bedelli faturanın davacı tarafın ticari defterlerinde kayıtlı olduğu ancak davalının ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, faturanın davalıya sistem üzerinde gönderilmesine rağmen faturanın gönderim tarihinden 32 gün sonra ihtarname ile davalı tarafından itiraz edildiği ifade edilmiştir.

Mevcut davada mal ve hizmetin verildiğinin ispat külfeti işi yapan davacıdadır. Davacı, davalının ticari defterlerinde verilen hizmete ilişkin faturanın bulunmaması sebebiyle HMK 222/3 maddesi uyarınca ticari defteler ile davasının ispat edememiştir. Davacı tarafından sunulan faturanın da tek başına mal ve hizmetin verildiğini ispat etmeyeceği de açıktır.

Ancak; gerek cevap dilekçesi gerekse de mahkememiz altıncı celsesinde davalı vekilinin mal ve hizmetin alındığını ancak bedelin fahiş olduğuna ilişkin beyanı göz önüne alındığından davacı tarafından davalıya tamir hizmetinin verildiği ispat edilmiştir. Hizmetin verildiği davacı tarafından ispat edilmesine rağmen hizmetin bedeli hususunda ispat külfeti de davacıdadır.

Davalı tarafın ticari defterlerinde dava konusu fatura kayıtlı olmaması sebebiyle faturanın kabul edilmediği düşünülebilecekse de bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere davalıya sistem üzerinden faturanı ulaştığı ve davalının 32 gün sonra ihtarname ile faturaya itiraz ettiği gözetildiğinde faturanın ticari defterlere kaydedilmemesi anlam ifade etmeyecektir.

Türk Ticaret Kanununun 21'inci maddesi uyarınca fatura içeriğine 8 gün içerisinde itiraz edilmeyerek hizmetin 131.036,64 TL üzerinde verildiği davacı tarafından ispat edilmiş sayılacaktır.

Yukarıda açıklanan sebeplerle davacı davasını asıl alacak üzerinden ispat etmişse de davalının takip tarihinden önce temerrüde düşürüldüğü ispat olunmadığından takibin asıl alacak üzerinde devamına ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuş, alacağın likit ve yasal şartları taşıdığı değerlendirilmekle icra inkar tazminatına hükmedilmiştir.

Her ne kadar mahkememizce hükümde davanın kabulü ifadesi yazılmışsa da devamında takibin kısmen kabulü ifadesi davanın kabulü ifadesinin birbiriyle yazım aşamasında karıştığı, bunun maddi hata olduğu gerekçeli karar yazım aşamasında fark edilmiştir.

HÜKÜM; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KABULÜ ile, ... 14.İcra Müd'nün 2022/... esas sayılı dosyasında yapılan takibin KISMEN KABULÜ ile 131.036,64 TL.üzerinden takibin DEVAMINA,

2-Alacağın likit ve yasal şartları taşıdığı değerlendirilmekle asıl alacağın %20'si oranında takdir edilen 26.207,92 TL.üzerinden devamına,

3-Harçlar yasası gereğince alınması gereken 8.951,11 TL.karar ve ilam harcından peşin alınan 2.263,17 TL harcın mahsubu ile bakiye 6.687,94 harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,

4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan aaüt 13/1-2 uyarınca belirlenen 20.965,86 TL.vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, reddedilen miktar açısından karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca belirlenen1.486,28 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6-Davacı tarafından mahkememiz dosyasında yapılan 1.306,00 TL yargılama giderinin ve davacı tarafından ödenen 2.263,17 TL peşin harç olmak üzere toplam 3.569,17 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7-6325 sayılı kanun 18/A-13 maddesi uyarınca 1.560,00-TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,

8-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,

Dair, davacı vekili ile davalı vekillerinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 12/12/2023

Katip · E-Imzalıdır. Hakim · E-Imzalıdır.