Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/1146 K.2024/844

2-... VEKİLİ :Av. : 3- ... VEKİLİ : Av. : 4- ... : 5-... : 6- ... : 7- ... : 8-...

BİRLEŞEN (MAHKEMEMİZİN) 2023/ E.SAYILI DOSYASINDA

: ... VEKİLİ : Av.

ASIL VE BİRLEŞEN

DAVA : Tespit

ASIL DAVA TARİHİ : 27/11/2023

BİRLEŞEN DAVA

TARİHİ : 20.12.2023

KARAR TARİHİ : 11/09/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 18/09/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Asıl ve Birleşen Davada: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirketlerin ... Grubuna ait sevk ve idaresi aynı şahıslar tarafından yapılan aile şirketleri olduğunu, müvekkili ... ...’ın da grup şirketlerin yönetim kurulu başkanı olan ... ...'ın yeğeni olduğunu, müvekkilinin davalı ...

Turistik Spor..AŞ’nin %40 ve diğer davalı şirketlerin %12 paylı resmi ortağı ve kurucu oratağı olarak devam ederken 2014 yılında eski eşiyle devam eden boşanma davası nedeniyle şirketlerin resmi ortakları ve ailenin istekleri doğrultusunda, yaşanan bu durumun şirketlere zarar vermemesi,

şirketlerin itibarının zedelenmemesi adına amcası ... ... ile aralarında 18.03.2014 tarihli protokol imzalandığını, bu protokolde, boşanma davasının sonuçlanması akabinde şirket hisselerinin müvekkilin geri devredileceği konusunda anlaşmaya varıldığını, müvekkilinin güvene dayalı ve bedelsiz olarak şirketlerdeki hisselerini ... ...'a devrettiğini, bu muvazaalı devir sonrasında da, müvekkilinin şirket ortağı sıfatıyla şirket adına işlemler yapmaya devam ettiğini, ancak boşanma davası kesinleştikten sonra şirket hisselerinin müvekkiline devredilmediğini,

şirketlerden bazılarının ekonomik sorunlar yaşaması nedeniyle davalı şirketlerin yapmış olduğu projelerden müvekkilin şahsına kalan gayrimenkullerin gerekse şirket uhdesinde kalan gayrimenkuller bankaya vefa sözleşmesiyle verildiğini, davalı şirketlerin yapmış olduğu projelerden şirket ortağı olması sebebiyle kar payı alması amacıyla protokoller imzalandığını, ancak projede müvekkiline düşen kar payı olan taşınmazların müvekkilinin bilgisi olmadan üçüncü şahıslara devredildiğini, birleşen davanın davalısı ...

Gayrimenkul..AŞ’nin resmi ve gayri resmi ortak olarak %12 oranında pay sahibi olan müvekkiline, 31.12.2021 tarihinde şirket ortaklarından ... ...’ın şirketteki 4.800 adet payını müvekkiline devrettiğini, buna dair pay devir sözleşmesi olduğunu, müvekkilinin şirketlerdeki kar payını alabilmek adına şirketlerdeki gayri resmi ortaklığın tespiti gerektiğini ileri sürerek davalı şirketlerdeki ortaklığının tespit edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... Gayrimenkul Yatırım AŞ vekili, davacının iddialarının gerçeği yansıtmadığını, ticaret sicil kayıtlarına göre, müvekkili şirketin kurucu ortakları arasında davacının bulunmadığını, kuruluşundan sonra bir kısım ortaklar hissesini ... ...

Unfabrikası A.Ş şirketine devrettiğini, şirketin ... ... ve ...'ın %50 pay sahibi olarak iki ortaklı şirket haline geldiğini, davacının şirketi bünyesinde herhangi bir sıfatla bu güne kadar görev almadığını, şirketi de temsil etmediğini, müvekkili şirket ortağı ... ...'ın şirketteki hisselerini davacıya devrinin sözkonusu olmadığını, böyle bir sözleşmeden de haberinin olmadığı gibi imzaların kendisine ait olmadığını, davacı ile şirket ortağı arasında adi yazılı şekilde yapıldığı iddia edilen bu usulsüz işlemin müvekkili şirkete karşı ileri sürülemeyeceğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

CEVAP

Davalılar ... Hafriyat Taşımacılık..Ltd Şti; ... İnşaat Tekstil..Ltd Şti; ... Turistik Spor.. A.Ş.; ... İnşaat Yapı Malzemeleri..Ltd Şti ve ... Peyzaj Halı Saha..AŞ vekili, davacının, müvekkil şirketlerin ortağı olduğu hususu gerçeği yansıtmadığını, davacının müvekkili şirketlerden ... Peyzaj..A.Ş. ve ... İnşaat..

Ltd.Şti. hariç olmak üzere hiçbir zaman resmi yahut gayri resmi ortaklık sıfatının bulunmadığını, anılan şirketlerdeki ortaklığı da, kuruluş aşamasında mevcut olup kısa bir süre sonra ortaklık payını rızaen başka bir hissedara devrederek şirket ortaklığını sonlandırdığını, davacının, iş bu davayı açmakta hukuki yararı bulunmadığını, davacının talebi yönünden müvekkili şirkete husumet düşmediğini, davacının adli yardım talebi gerçeği yansıtmadığını ayrıca davacının müvekkili şirketlerde ortaklık iddiasını yazılı delille ispatla mükellef olduğunu, davacının şirket ortağı olarak primlerinin ödendiği iddiası da doğru olmadığını,

davacının delilleri arasında olan 18/03/2014 tarihli belgenin de ... ... tarafından imzalanmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

CEVAP

Davalılar ... Hafriyat Yapı Sanayi.. Ltd Şti. ve ... Tasarım Hafriyat Mühendislik.. AŞ vekili, davacının müvekkili şirkette hiçbir zaman ortak olmadığı gibi şirket adına resmi gerekse gayriresmi olarak işlemler yapmadığını, davacının iddialarının gerçeği yansıtmadığını, iddiasını ispatla yükümlü olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

CEVAP

Davalı ... Gıda İnşaat.. Ltd Şti. vekili, davacının iddia etmiş olduğu taahhütname 2014 yılı tarihli olup, bu taahhütnamede adı geçen ... ...' ın müvekkil şirketteki hisselerini 2010 yılında deverederek şirket ortaklığından ayrıldığını, davacının müvekkil şirkete karşı tespit davası açmasında hukuki yararın bulunmadığını, davanın zamanaşımına uğradığını, davacının müvekkil şirkette hiçbir zaman pay sahibi olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

CEVAP

Davalı ... Et ve süt Ürünleri..Ltd Şti, davaya cevap vermemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME DELİLLER VE GEREKÇE

Asıl ve birleşen davada; davalıların ... Grup adı altında aynı şahıslar tarafından yönetilen aile şirketi olduğu, davacı ... ...’ın da grup şirketlerinin sahibi ... ...'ın yeğeni olduğu, ...

Turizm Spor..AŞ 'nin %40 ve diğer davalı şirketlerin %12 paylı resmi-gayri resmi ortağıyken, 2014 yılında eski eşi ile boşanma aşamasında, şirketlerin itibarına zarar vermemesi adına amcası ... ... ile arasında 18.03.2014 tarihinde protokol imzalandığı, bu protokolde boşanma davasının sonuçlanması sonrasında şirket hisselerinin davacıya devredileceği taaahhüt edildiği, ancak boşanma davası sonrasında bu taahhüdün yerine getirilmediği, davalı şirketler adına birçok iş ve işlem yaptığı, şirket tarafından yapılan projelerden kaynaklı kar payını ve ortaklık bedelleri ile ilgili protokoller imzalandığı,

buna rağmen projelerde kar payı ve ortaklık bedelleri haberi olmadan üçüncü kişilere devredildiği, kar payını alabilmek adına davalı şirketlerdeki ortaklığının tespiti talep edilmektedir.Öncelikle; bu talep bakımından; hukuki yararın bulunup bulunmadığının açıklığa kavuşturulması gerekir. Kural olarak eda veya inşai dava açılmasının mümkün olduğu hallerde tespit davası açılmasında hukuki yarar yoktur.

İnşai davanın dayanağı mutlaka bir inşai haktır. Dolayısıyla inşai dava açılması mümkün ise bu inşai hakkın mevcut olup olmadığının tespitini istemekte hukuki yarar yoktur. Zaten inşai hakkın bulunup bulunmadığı açılan inşai dava içerisinde tespit edilecektir.

İnşai hakkın olmadığı sonucuna varılırsa bu durum hükümde belirtilir ya da inşai hakkın mevcut olduğu sonucuna varılırsa hem hakkın varlığı tespit edilmiş olur hem de bu inşai hakka dayanarak bir hukuki durum kurulur, kaldırılır veya değiştirilir.

Dolayısıyla inşai dava neticesinde alınan hüküm tespit davası sonucu verilen hükmü kapsamakta olup bu nedenle inşai dava açılması mümkünken tespit davası açılmasında hukuki yarar yoktur (..., ... : Medeni Usul Hukuku, Güncellenmiş ve 7251 sayılı Kanun Değişiklikleri İşlenmiş 6. Baskı, ... 2020, s. 252).Bu açıklamalar ışığında somut olaya gelince; davacı, dava konusu davalı şirketlere ortak olduğunun tespitini talep etmiştir.

Davalı şirketler sermaye şirketi olup, sermaye şirketlerinde pay sahipliği aslen veya devren kazanılır. Aslen kazanma, kuruluşta ve sermaye artırımında oluşan payların edinilmesi yoluyla gerçekleşir. Birleşme, bölünme ve tür değiştirme sonucu çıkarılan payların da aslen kazanıldığı kabul edilir. Devren kazanma ise, payın bir başkasından satım, trampa, bağışlama gibi bir işlemle devralınması şeklinde olur.

O halde, davacı tarafça, davalı şirketlere ve onu hissedarlarına karşı inşai nitelikte dava ikame etmek suretiyle hangi oranda hissedar olduğunun tespiti ile payın kendi adına tescilini isteyebileceği gibi somut olayda adi ortaklığın tespiti de talep edilmemiş olduğu da göz önüne alındığında, davacının eldeki tespit davasını açmakta hukuki yararı bulunmamaktadır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun ''Dava Şartları'' başlıklı 114/(1)-h maddesine göre, davacının, dava açmakta hukuki yararının bulunması dava şartlarındandır, aynı kanunun 115. maddesine göre de mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır, mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir.

Bu sebeplerle asıl ve birleşen davada, davacının hukuki yararı bulunmadığından asıl ve birleşen davanın usulden reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki hüküm tesis olunmuştur.

Başkan · e-imza · Üye · e-imza · Üye · e-imza · Katip · e-imza