Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/520 K.2025/1252

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı ... Enerji San. ve Tic. AŞ. arasında 17/10/2019 tarih ve 2019/... ihale numaralı ihale neticesinde ... İletkenli ...-... ... ...Arası ...

Tesis işine ait sözleşme imzalandığını, bu sözleşme hükümleri gereğince 38.959,43 TL ihale karar pulu damga vergisi yüklenici şirketten tahsil edildiğini, müvekkili tarafından yasal mevzuat gereği Gelir İdaresi Başkanlığına ödendiğini, fakat daha sonra davalı ... Enerji San. ve Tic. AŞ. tarafından ... karşı açılan davada ... 2.Vergi Mahkemesinin 2022/ E. 2022/ K.Sayılı ilamı ile davanın Kabulüne ve dava konusu işlemin iptaline, ödenen 38.959,43 TL damga vergisinin ...

Enerji San. ve Tic. AŞ. 'ne iadesine karar verildiğini, müvekkilin taraf olmadığı bu dava dosyasından verilen karar neticesinde 38.959,43 TL ihale karar pulu damga vergisinin Gelir İdaresi Başkanlığı ... Vergi Dairesi tarafından ... Enerji San. ve Tic. AŞ. 'ye iade edildiğini,... Vergi Dairesi Başkanlığının, davalı ... Enerji San. ve Tic.

AŞ.'ye iade etmiş olduğu 38.959,43 TL ihale karar pulu damga vergisi için iade işlemlerinin hemen akabinde müvekkili şirkete Vergi Ceza İhbarnamesi gönderdiğini, Vergi Ceza İhbarnamesinde müvekkilinden 38.959,43 TL vergi ödemesi talep edilmesinin yanında müvekkili aleyhine 39.144,18 TL Vergi Ziyaı cezası da kesildiğini, müvekkili tarafından bu vergi ceza ihbarnamesine karşı ... 3.Vergi Mahkemesinin 2023/...

E. sayılı dosyasından müvekkili aleyhine salınan vergi ve kesilen cezanın iptali için dava açıldığını, ... 3. Vergi Mahkemesinin 2023/... E. 2023/... K. sayılı ilamı ile davanın kabulüne karar verildiğini, dava dosyasının istinaf incelemesi neticesinde ...

Bölge İdare Mahkemesi 2. Vergi Dava Dairesi 2023/ E. 2024/ K. Sayılı ve 29/02/2024 tarihli ilamı ile istinaf başvurusunun reddine kesin olarak karar verildiğini, bu kararda, 38.959,43 TL tutarındaki damga vergisi ve 7.435,25 TL tutarındaki gecikme zammının 6183 sayılı A.A.T.U.H.K.'nun 37. Maddesi kapsamında, yazımızın tarafınıza tebliğ tarihinden itibaren bir ay içerisinde ödenmesi aksi takdirde aynı kanun uyarınca cebren takip ve tahsil işlemlerinin uygulanacağının müvekkiline bildirildiği,

Mahkeme ilamına dayanarak yapılan bu talep neticesinde müvekkili tarafından 38.959,43 TL ihale karar pulu damga vergisi, 2.500,22 TL gecikme zammı, 7.273,85 TL gecikme zammının Vergi dairesine ödenmek zorunda kalındığını, davalı ... Enerji San. ve Tic. AŞ. ile müvekkili arasında akdedilen sözleşme maddeleri gereğince ihale karar pulu damga vergisinden sorumlu olduğu açık olan davalının, bunu bilmesine rağmen vergi dairesine ödenen bedelleri iade almış olması sonucu ...

3.Vergi Mahkemesinin 2023/ E. Sayılı dava dosyasının açılmasına sebebiyet verdiğini, davalının sözleşmeye aykırı davranışıyla ödemesi gerektiğini bildiği bir bedeli vergi dairesinden iade alarak müvekkiline vergi ceza ihbarnamesi gönderilmesine sebebiyet verdiği,

ve bunun üzerine müvekkiline haksız yapılan işlem için dava açılarak müvekkilinin masraf yapmak zorunda bırakıldığını, bu nedenle bu davaya yapılan masraflardan davalının sorumlu olduğunu, yüklenici firma ile müvekkili arasında ihale edilen iş nedeniyle imzalanan Hizmet Alımı Sözleşmesi'nin 7. maddesinin 1. fıkrasında "Taahhüdün yerine getirilmesine ilişkin ulaşım, eğitim, her türlü sigorta, vergi, resim ve harç giderleri sözleşme bedeline dahildir." ifadesine yer verildiğini, yüklenici şirket ile müvekkili arasında yapılan sözleşmeye ait İdari Şartnamenin 25. maddesinin 1.fıkrasında "Taahhüdün yerine getirilmesine ilişkin ulaşım, eğitim,

her türlü sigorta, vergi resim ve harç giderleri isteklice teklif edilecek fiyata dahildir. " ifadelerine yer verildiğinden ihale karar pulu damga vergisinin sorumluluğunun davalı firmada olduğunun, İdari Şartnamede "istekli, sözleşmeye davet yazısının bildirim tarihini izleyen on gün içinde, ihale tarihinde 4734 sayılı Kanunun 10. Maddesinin dördüncü fıkrasının a), (b), (c), (e), (g) bentlerinde sayılan durumlarda olmadığına dair belgeler ile kesin teminat verip diğer yasal yükümlülükleri de yerine getirerek sözleşmeyi imzalamak zorundadır.

Sözleşme imzalandıktan sonra geçici teminat iade edilecektir." ifadelerinin yer aldığını, müvekkili tarafından ödenmek zorunda kalınan ve sözleşme gereği yüklenici firmaya rücu edilmesi gereken ihale karar pulu damga vergisi , gecikme faizi ile gecikme zammı ve açılan davalara ilişkin Mahkeme kararlarından kaynaklı tutarların, dava dosyasına yapılan harç, masraf, gider avansı ödeme vb. bedellerin davalıdan tahsil edilmesi için bu davayı açma gereği hasıl olduğunu beyanla.

Öncelikle davalı şirketin müvekkili nezdindeki istihkaklarının yanı sıra Kamu kurum ve kuruluşlarındaki istihkaklarına, bu mümkün olmadığı takdirde menkul, gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine ihtiyati tedbir konulmasına, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 49.036,80 TL’nin ödeme tarihinden itibaren, değişen oranlardaki avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesine talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle. Dava konusu olayda , damga vergisine konu ihale kararını alan ... Elektrik İletim A.Ş., 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli I ve II sayılı cetvellerde genel ve özel bütçe kapsamındaki kamu idareleri arasında sayılmadığı gibi, ... Elektrik İletim A.Ş. Ana Statüsünün 3. maddesinde, ...

Elektrik İletim A.Ş.'nin, tüzel kişiliğe sahip, faaliyetlerinde özerk ve sorumluluğu sermayesiyle sınırlı bir iktisadi devlet teşekkülü olduğu belirtilmiş ve taraf olduğu işlemlerde vergiden muaf tutulacağına ilişkin düzenlemeye de yer verilmediği, ...

Elektrik İletim A.Ş.'nin 488 sayılı Kanunun yukarıda anılan 8. maddesinde belirtilen resmi daire sıfatına da haiz olmadığı hususu göz önüne alındığında, ilgili kurumun damga vergisinden muaf olmadığının, bu bağlamda, ihale kararına ilişkin damga vergisinin mükellefi, ihaleyi yapan ve ihale kararında imzası bulunan ...

Elektrik İletim Anonim Şirketi olduğundan, mükellefi ve sorumlusu olmayan müvekkili şirketten "İhale karar pulu" adı altında damga vergisi tahsil edilmesinde hukuki uyarlık bulunmadığını, davacı tarafın damga vergisini ödemesi sonucunda müvekkiline, ödemiş olduğu 38.959,43 TL ihale karar pulu damga vergisini, 2.500,22 TL gecikme zammını, 7.273,85 TL gecikme zammını istemli açmış olduğu davanın usul ve esasa uygun olmadığını, ... 2. Vergi Mahkemesi ve ...

Bölge İdare Mahkemesi 2. Vergi Dava Dairesi de aynı yönde kanaat getirerek ihale damga pulunun ödenmesinden müvekkili şirketin sorumlu olmadığının tespiti ile yapılan ödemenin müvekkile iadesinin kabulüne karar verildiğini, Davacı tarafın, dava dilekçesinde "Davalı ... Enerji San. Ve Tic. A.Ş.

İle Kuruluşumuz arasında akdedilen sözleşme maddeleri gereğince ihale karar pulu damga vergisinden sorumlu olduğu açık olan davalının, bunu bilmesine rağmen vergi dairesine ödenen bedelleri iade almış olması sonucu..." demek suretiyle müvekkilinin sözleşme hükümlerine uyulmadığı iddiası ile zarara uğradığını beyan ettiğini, söz konusu ihale karar pulu damga vergisini ödemekle mükellef olan tarafın, davacı taraf olduğunun kesin bir şekilde açıklandığını, kesinlikle kabul anlamına gelmemekle birlikte,

sözleşmeye uyulmadığı iddiası sonucunda damga vergisinin kendilerinin ödemek zorunda kaldığı beyanı karşısında sözleşmenin "Sözleşme bedeline dahil olan giderler" başlıklı 7.1 maddesinde; " Taahhüdün yerine getirilmesine ilişkin her türlü vergi, resim, harç, yapı kullanım izin belgesi giderleri vb. Giderler ile ulaşım,

sözleşme kapsamındaki her türlü sigorta giderleri sözleşme bedeline dahildir." düzenlemesi yer almakta olup sözleşme hükmünden açıkça anlaşılacağı üzere sözleşme imzalandıktan sonra taahhüdün yerine getirilmesi aşamasında ödenen damga vergisi ve karar pulunun sözleşme bedeline dahil olduğunun hüküm altına alındığını oysaki dava konusu ihale karar pulunun sözleşme imzalanması öncesine ait ihale süreci aşamasında idare tarafından alınan ve davalı müvekkilinin imzasını taşımayan tek taraflı ihale kararlarına ilişkin olduğundan, davalı müvekkilinin yüklenmek zorunda olduğu sorumlulukları kapsamında bir gider olmadığını,

taraflar arasında imzalanan sözleşmelerin 7.1 maddeleri gereğince sözleşme imzalandıktan sonra taahhüdün yerine getirilmesi aşamasında ödenen damga vergisi ve karar pulunun sözleşme bedeline dahil olduğunun hüküm altına alındığını,

yine sözleşmelerin 8 inci maddeleri uyarınca sözleşmenin ayrılmaz bir parçası olarak belirtilen sözleşme ile dokümanlar arasında çelişki ve farklılık çıkması halinde oluşacak uyuşmazlıkların çözümü noktasında öncelikle hiyerarşi ile bakılacak belgeler incelendiğinde de sözleşmeden daha üstün tutulan Yapım İşleri Genel Şartnamesi ve İdari Şartnamenin 25 inci maddesinde açıkça Kamu İhale Genel Tebliği' den de farklı olarak teklif fiyata dahil olan giderler arasında sözleşmenin uygulaması sırasındaki ödenecek verginin sayıldığı anlaşılmakla dava konusu daha önce davalı müvekkilinden tahsil edildikten sonra vergi mahkemesi kararları uyarınca

davacının vergi mükellefi olduğu ve davacının ödemesi gerektiğinden davalı müvekkiline iade edilen, davacı tarafından Mahkeme kararı gereği Hazineye ödenen, sözleşme öncesi idare tarafından alınan ihale karar pulu bedelleri ile gecikme zammı bedellerinin istemli talebinin yerinde olmadığının şüpheye yer vermeyecek şekilde ortada olduğunu beyanla; huzurdaki davanın reddine, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Arabuluculuk tutanağı, Bilirkişi Raporu

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Taraflar arasındaki uyuşmazlık. Davacı tarafından vergi dairesine ödenmek zorunda kalınan 38.959,43 TL damga vergisi, 2.500,22 TL ve 7.273,85 TL gecikme zammı olmak üzere toplamda 48.733,50 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesi talebine ilişkin olduğu görülmüştür.

Davaya konu uyuşmazlıkta taraflar arasındaki sözleşme hükümleri ile şartnamelerinin değerlendirilmek suretiyle damga vergisinin hangi tarafça ödenmesinin gerektiği hususunda rapor düzenlenmesi Hesap ve Vergi Uzmanı bilirkişisinden rapor talep edildiği,24/04/2025 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle;dava konusu ihale damga vergisinin, (ihale karar pulu) sözleşmenin imzalanmasından önce, ihalenin karara bağlanması aşamasında, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 6.maddesi kapsamında,

ihale komisyonunca alınan ve komisyon başkan ve üyelerinin imzası bulunan ihale kararı doğrultusunda ödenmesi gereken bir vergi olması ve bu verginin teklif fiyata dahil giderler/sözleşme bedeline dahil giderler kapsamında olduğuna ve yüklenici tarafından ödeneceğine ilişkin herhangi bir düzenlemenin, taraflar arasında imzalanan Sözleşme ve sözleşme ekini oluşturan ihale dokümanının eki Yapım İşleri Genel Şartnamesi ve İdari Şartname’de yer almaması,

İdari Şartnamede teklif fiyata dahil olduğu belirtilen vergilerin, sözleşmenin uygulanması sırasındaki, yükleniciye ait olduğu belirtilen vergilerin de, sözleşmenin imzalanması sırasındaki ödenecek vergileri kapsadığının anlaşılması; yine taraflarca imzalanan Sözleşmede sözleşme bedeline dahil olduğu belirtilen vergilerin, taahhüdün yerine getirilmesi aşamasında, yani sözleşme imzalandıktan sonraki aşamada ödenecek vergileri kapsadığının anlaşılması, 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu’nun 1.maddesinin 1.fıkrası, 3.maddesi ve anılan Kanuna ekli (1) sayılı Tablo’nun “II.

Kararlar ve Mazbatalar” başlıklı bölümünün 2. maddesi gereğince, damga vergisinin mükellefinin kağıdı imza edenler olması nedenleriyle, ihale kararında imzası bulunan davacı ...

Elektrik İletim A.Ş. (...) Genel Müdürlüğü tarafından ödenmesi gerektiği sonucuna varılmakta olduğu görüş ve kanaatine varıldığı, bilirkişi raporunun taraflara tebliğ edildiği, tarafların bilirkişi raporuna karşı itiraz ve beyan dilekçesi sunduğu, itirazlar doğrultusunda bilirkişi heyetinden ek rapor talep edildiği görüldü. 08/09/2025 tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda özetle.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununa göre yapılan ihalelerde ihalenin, 3 aşamadan oluştuğu ve her aşamanın da, 488 sayılı Damga Vergisi Kanununa göre damga vergisine tabi olduğu hususları dikkate alındığında, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 12.maddesine göre, ihale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirtecek şekilde idarece hazırlanan İdari Şartnamede yer alan zorunlu unsurlardan olan Kamu İhale Kanununun 27.maddesinde belirtilen “Ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderlerinden hangisinin teklif fiyatına dahil olacağı” ve “Vergi,

resim ve harçlar ile sözleşme ile ilgili diğer giderlerin kimin tarafından ödeneceği”nin, ihale aşamaları itibariyle (ihalenin karara bağlanarak onaylanması ve ihalenin sözleşmeye bağlanması) ayrı ayrı hüküm altına alınması gerekirken, İdari Şartname ve Sözleşmede, sadece taahhüdün yerine getirilmesi/(taahhüt, sözleşmenin imzalanmasıyla başlamaktadır) sözleşmenin uygulanması/imzalanması aşamasına ilişkin vergilerin, teklif fiyatına dahil olduğu ve yükleniciye ait olduğu belirlenmiş, bu itibarla, dava konusu ihale damga vergisinin, (ihale karar pulu) sözleşmenin imzalanmasından önce, ihalenin karara bağlanması aşamasında,

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 6.maddesi kapsamında, ihale komisyonunca alınan ve komisyon başkan ve üyelerinin imzası bulunan ihale kararı doğrultusunda ödenmesi gereken bir vergi olması ve bu verginin teklif fiyata dahil giderler/sözleşme bedeline dahil giderler kapsamında olduğuna ve yüklenici tarafından ödeneceğine ilişkin herhangi bir düzenlemenin, taraflar arasında imzalanan Sözleşme ve sözleşme ekini oluşturan ihale dokümanının eki Yapım İşleri Genel Şartnamesi ve İdari Şartname’de yer almaması,

İdari Şartnamede teklif fiyata dahil olduğu belirtilen vergilerin, sözleşmenin uygulanması sırasındaki, yükleniciye ait olduğu belirtilen vergilerin de, sözleşmenin imzalanması sırasındaki ödenecek vergileri kapsadığının anlaşılması; yine taraflarca imzalanan Sözleşmede sözleşme bedeline dahil olduğu belirtilen vergilerin, taahhüdün yerine getirilmesi aşamasında, yani sözleşme imzalandıktan sonraki aşamada ödenecek vergileri kapsadığının anlaşılması, 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu’nun 1.maddesinin 1.fıkrası, 3.maddesi ve anılan Kanuna ekli (1) sayılı Tablo’nun “II.

Kararlar ve Mazbatalar” başlıklı bölümünün 2. maddesi gereğince, damga vergisinin mükellefinin kağıdı imza edenler olması nedenleriyle, ihale kararında imzası bulunan davacı ...

Elektrik İletim A.Ş. (...) Genel Müdürlüğü tarafından ödenmesi gerektiği görüş ve kanaatine varıldığı, raporun taraflara tebliğ edildiği, tarafların bilirkişi raporuna karşı itiraz ve beyan dilekçesi sunduğu görülse de kök ve ek rapora yapılan itirazların mahkememizce esas hükümle birlikte resen değerlendirilecek olmasından dolayı yeniden rapor alınması yoluna gidilmemiştir.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;davacı taraf mahkememizde açmış olduğu iş bu dava ile davalı yüklenicinin ihale şartlarına aykırı davrandığını, vergi mahkemesinde dava açarak kendi yükümlülüğünde olan damga vergisinin iadesini talep ettiğini,

mahkemece talebin kabul edilerek damga vergisinin davalıya iade ediliğini ancak bu sefer vergi dairesince, davalı yana iade edilen damga vergisinin cezalı olarak davacı idareden tahsil edildiğini, yaşanan bu uyuşmazlıklardan ötürü idare mahkemelerinde dava açılmak ve masraf yapmak zorunda kalındığını belirterek,

fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 49.036,80 TL’nin ödeme tarihinden itibaren, değişen oranlardaki avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesine talep ve dava etmiş,davalı taraf dosyaya sunmuş olduğu cevap dilekçesi ile davanın reddini savunmuştur.Davacı idare ile davalı şirket arasında 17/10/2019 tarih ve 2019/ numaralı ihale neticesinde ... İletkenli ...-... ... ...Arası ...

Tesis işine ait sözleşme imzalandığını, hizmet alımına ait sözleşmelerin 7.1 maddesi ile idari şartnamelerdeki 25.1 maddelerinde taahhüdün yerine getirilmesiyle ilgili her türlü vergi, resim ve harcın sözleşme bedeline dahil olduğu ve bu giderlerinin yükleniciye ait olduğu kararlaştırılmıştır.

Her ne kadar konu hakkında alanında uzman bilirkişilerden oluşan heyetten alınan kök ve ek raporda davacı ile davalı arasında imzalanan hizmet alımına ait sözleşmeler kapsamında her türlü vergi, resim ve harcın davacı tarafa ait olduğu tespitinde bulunulmuş ise de mahkememizin 2024/ Esas 2025/ Karar sayılı dosyasında davacı tarafından aynı konuda farklı bir şirkete açtığı davada hizmet alımına ait sözleşmeler kapsamında her türlü vergi, resim ve harcın ihaleyi alan tarafa ait olduğuna kanaat getirilerek bu yönde karar verilmiş ve karar ...

Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesinin 10/07/2025 tarih 2025/ esas 2025/ karar sayılı ilamı ile kesinleşmiştir.Bu yüzden dosya arasında bulunan bilirkişi kök ve ek raporlarındaki tespitlere itibar edilmeyerek mahkememizce daha önceden aynı konuda verilen emsal karar dikkate alınarak,hizmet alımına ait sözleşmeler kapsamında her türlü vergi, resim ve harcın ihaleyi alan tarafa ait olduğuna kanaat getirilerek davanın kabulüne dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır