Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/1320 K.2026/269

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirket tarafından Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigorta edilen, ... Otomotiv San. ve Tic.

A.Ş.'nin maliki ve ...'un sürücüsü olduğu ... plaka sayılı aracın sebebiyet verdiği 13.08.2023 tarihli trafik kazası neticesi ... plaka sayılı aracın ağır şekilde hasarlandığını, kazanın meydana gelmesinde sigortalı ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'un tamamen kusurlu ve yasal sınırlar üzerinde alkol almış olduğunu, kaza sonucu hasarlanan ... plaka sayılı aracın pert kabul edilerek, araç üzerinde yapılan ekspertiz incelemesi neticesi 2.250.000,00-TL piyasa rayiç değeri ve 1.620.000,00-TL sovtaj değeri belirlendiğini, ... plakalı aracın müvekkili şirkette bulunan kasko poliçesinden hasar dosyası açılarak, araç sahibi ...

630.000,00-TL hasar ödemesi yapıldığını, yapılan ödemenin 120.000,00-TL'lik kısmının, davalı yana ait ... plakalı aracın zorunlu mali sorumluluk poliçesinden mahsup edildiğini, davalı yana, poliçe kapsamında ödenen tazminatının rücuen tahsili hususunda başvurulmuşsa da başvurunun sonuçsuz kalması nedeniyle alacağın tahsili amacıyla karşı taraf aleyhine ... 1. Genel İcra Dairesi 2025/...

E. sayılı dosyası ile ilamsız icra takibine geçildiğini, karşı tarafın haksız itirazı ile takibin durdurulduğunu, arabuluculuk yoluna başvurduklarını ancak anlaşma sağlanamadığını belirterek davalı / borçlu yanın ... 1. Genel İcra Dairesi 2025/...

E. sayılı dosyasına ileri sürdüğü borca itirazlarının iptaline ve duran icra takibinin devamına, davalının %20’den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatı ödemeye mahkum edilmesine, yargılama ve icra giderleri ile vekalet ücretlerinin davalı yandan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle. Müvekkili şirket ile ... ... arasında 17/04/2023 tarihinde akdedilen "Motorlu Kara Nakil Araçları Kira Sözleşmesi" ile müvekkili şirkete ait ... ve ... plakalı araçların işleten/kiracı sıfatıyla Davacı ... ...'ye 1 yıllığına kiraya verildiğini, ... ... tarafından aracın teslim edildiği çalışanları dava dışı ...'un sevk ve iradesindeki kiralanan ... plakalı aracın, 13.08.2023 tarihinde, ... İli, ... İlçesi, ...

Mahallesinde ... ... istikametine seyri esnasında ...

Cafe'yi 300 metre geçe yol kenarında park halinde bulunan ... plakalı araca çarpması sonucunda maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, olay yerinde düzenlenen kaza tespit tutanağı ve hastane alkol raporu ile sürücü ...'un asli ve tam kusurlu olduğunun tespit edildiğini, sürücünün alkollü olması ve duran araçlara çarpmak suretiyle kazanın meydana gelmesinde salt alkol etkisiyle kazanın meydana geldiği ve sürücünün %100 kusurlu olduğunu, somut olayda kaza sebebi ile meydana gelen zarardan araç işleteni ... ... ve araç sürücüsünün müştereken ve müteselsilen sorumluluklarının bulunduğunu,

söz konusu kaza sebebiyle üçüncü kişilerin uğramış olduğu zarar nedeniyle müvekkili şirkete ait ... plakalı aracın Sigortacısı ... Sigorta tarafından ... numaralı hasar dosyası kapsamında rücu talebinde bulunulduğunu, ancak müvekkili tarafından ... Sigortaya verilen cevapla aynı yönde bildirimde bulunulması üzerine ...

Sigortanın rücu talebini müşterek ve müteselsil sorumlu araç işleteni ... ...'ye yöneltmiş ve alacağını tahsil ettiğini, dava dışı ... ... ve ...'un müvekkiline ait araca vermiş olduğu zarar sebebi ile ...

3. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2024/ Esas sayılı dosyası ile ikame edilmiş olan dava dosyası bulunduğunu, müvekkilinin taraf sıfatı olmayıp, davanın müvekkili yönünden taraf sıfatı yokluğundan reddinin gerektiğini, hiçbir kusurlu davranışı ve bu bağlamda da sorumluluğu bulunmayan müvekkiline karşın davacı şirket tarafından zararın rücu edilmesinin mümkün olmadığını, huzurdaki davanın tümüyle kusurlu hareket eden ... ve müştereken müteselsil diğer sorumlu ... ...'ye tebligat çıkartılarak ihbar edilmesi gerektiğini belirterek davanın öncelikle husumet yönünden reddine,

mahkemenin aksi kanaatte olması halinde müvekkili yönünden davanın esastan reddine, kötüniyetli olarak, haksız ve hukuki mesnetten yoksun iddialarla huzurdaki davayı ikame eden davacının asıl alacağın %20'sinden az olmamak kaydı ile tazminat ödemeye mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/ E. sayılı dosyası, ... 1. Genel İcra Dairesi 2025/... E. sayılı dosyası, ... 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2024/ Esas sayılı dosyası, arabuluculuk son tutanağı, fatura, ticari defter ve kayıtları, Bilirkişi raporu

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Taraflar arasındaki uyuşmazlık.

13/08/2023 tarihinde davacı şirket tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalanan ... plakalı araç ile dava dışı ... plakalı aracın karışmış olduğu maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle, davacı şirket tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalanan ... plakalı araç sürücüsü dava dışı ...'un kaza anında alkollü olmasından kaynaklı ,davacı şirket tarafından dava dışı ... plakalı aracın onarımı için yapılan tazminat ödemelerinin rücusu kapsamında davacının davalı aleyhine ...

1.Genel İcra Müdürlüğünün 2025/... Esas sayılı dosyasında başlatmış olduğu icra takibine davalı/borçlu tarafından yapılan itirazın, iptali talebine ilişkin olduğu görülmüştür.Davaya konu edilen ... 1.Genel İcra Müdürlüğünün 2025/... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, dosyamız davacısı ... Sigorta Şirketi tarafından dosyamız davalısı ... Otomotiv Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ile dava dışı ... hakkında icra takibi başlattığı,...

Otomotiv tarafından 26/03/2025 tarihinde ödeme emrine itiraz edildiği bu borçlu yönünden takibin durdurulduğu diğer borçlu ... yönünden takibin devam ettiği görülmüştür.Davalı ... Otomotiv Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi vekili dosyaya sunmuş olduğu cevap dilekçesinde;davacı şirket tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalanan ... plakalı aracın uzun dönem kiralama sözleşmesi ile dava dışı ... ... Ambalaj İş Güvenliği Malzemeleri Tekstil Gıda Güneş Enerji Hay. İth. İhr. San Tic.

Ltd. Şti'ye 17/04/2023 tarihinde 1 yıllığına kiralandığı bu nedenle açılan davanın husumet yönünden reddine karar verilmesini savunmuştur.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;2918 sayılı KTK.nun hükümlerine göre, trafik kaydı işleteni kesin olarak gösteren bir karine değilse de, onun kim olduğunu belirleyen güçlü bir kanıt niteliğindedir. Ancak, trafik kaydına rağmen işletenliğin 3. kişi üzerinde bulunmasını engelleyen bir yasa hükmü yoktur.

Aynı yasanın 3. maddesinde, “İşleten: Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehin gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak, ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır.” şeklinde tanımlanmıştır.

Aynı kanunun 85. maddesinde ise, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen bilet ile işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.” hükmüne yer verilmiştir.

Bu yasal düzenleme karşısında, kazaya karışan araçların meydana getirdikleri zararlardan araç sahiplerinin hukuken sorumlu olacağı ilkesi benimsenmiş ise de, araç malikleri tarafından herhangi bir sebeple yararlanılması için bir başka kimseye devir edilmesi halinde (kısa bir süre için kiralanmaması kaydıyla) artık üzerindeki fiili hakimiyeti kalmaması ve bu sebeple ekonomik yönden de bir yararlanma olanağının kalktığı durumlarda, o araca kaza sırasında fiili hakimiyeti altında bulunduran ve ondan iktisaden yararlanan kimsenin işleten sıfatıyla meydana gelen zarardan sorumlu tutulması gerekir.

Bunun sonucu olarak da, araç maliki sorumlu tutulmamalıdır. Gerek ... gerekse ... uygulamalarında, kiracının işleten sıfatının belirlenmesinde, kira sözleşmesinin uzun süreli olması, araç üzerinde fiili hakimiyet ve ekonomik yararlanma unsurlarının birlikte bulunması gerekmektedir.Bu kapsamda somut olay incelendiğinde davacı şirket tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalanan ... plakalı aracın ruhsat kaydında davalı ...

Otomotiv Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'ne ait olduğu yazılı olsa da, davalı tarafından dosyaya sunulan cevap dilekçesi ekindeki sözleşmeye göre aracın 17/04/2023 tarihinde 1 yıllığına dava dışı ... ... Ambalaj İş Güvenliği Malzemeleri Tekstil Gıda Güneş Enerji Hay. İth. İhr. San Tic. Ltd.

Şti'ye kiralandığı bu nedenle davalının kaza tarihi itibariyle işleten sıfatının bulunmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar vermek gerekmiş, davacının dava açarken trafik kayıt malikine husumet yöneltmesinde kusuru bulunmadığından, davalı lehine vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmeyerek şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip · e-imzalıdır Hakim · e-imzalıdır