Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/424 K.2026/148

Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesi ile müvekkili ile davalı arasındaki satıma dayalı ticari ilişki olduğunu, davalı aleyhine faturalara dayalı cari hesap alacağın tahsili için girişilen icra takibinin borca itiraz sonucu durduğunu ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı, davaya cevap vermemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, faturalara dayalı cari hesap bakiye alacağının tahsili için başlatılan takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.Davacı, faturalara dayalı cari hesap alacağın tahsilini istemiş, davalı borçlu davaya cevap vermediğinden ispat yükü üzerinde olan davacının alacağını ispatla yükümlü olduğu, uyuşmazlığın, davacının davalıya düzenlediği faturalara dayalı cari hesap bakiyesinden dolayı davalıdan takip tarihi itibariyle alacaklı olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

...

3. Genel İcra Dairesinin 2024/... sayılı icra takibinde, davacının takip alacaklısı, davalının takip borçlusu olduğu, 4.192.005,36 TL alacağın tahsilinin istendiği, icra dosyasından gönderilen ödeme emrine davalının süresi içinde borca itiraz ettiği, takibin durduğu görülmüştür.Davacının ticari defterlerinin incelenmesinde, davacının 2024 ve 2025 yıllarına ait defterlerinin açılış tasdiklerinin T.T.K’nun 69. ile 213. sayılı V.U.K.’nun 220. ve 222.inci maddelerinde öngörülmüş olan esaslara uygun olarak yaptırılmış olduğu,

kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulduğu, tutulması zorunlu defterlerin birbirlerini doğruladığı, 2024 yılı Yevmiye Defteri ve Defteri Kebir kapanış tasdiklerinin yasal süresi içerisinde yaptırılmış olduğu, tasdik bilgisinin aşağıdaki gibi olduğu, 2025 yılı yasal süresi dolmadığından kapanış tasdiklerinin yaptırılmamış olmasının olağan olduğu, takip tarihi olan 06.08.2024 tarihi itibariyle davacının davalıdan ... hesap koduyla 4.306.361,90 TL.

Alacağından ... hesap koduyla 285.643,46 TL. borcunun mahsup edilmesiyle 4.306.361,90 TL – 285.643,46 TL =4.020.718,44 TL alacaklı olduğu belirtilmiştir.

Davalı ticari defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi için dosyanın bilirkişiye tevdi edilmiş ise de, davalı tarafa HMK m.202 hükmüne uygun ihtara rağmen ticari defterlerini sunmadığı ve dosyaya evrak sunulmadığı nedenleriyle davalının ticari defterlerinin incelenemediği belirtilmiştir.HMK m. 222 hükmündeki koşullar çerçevesinde, ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması gerekir.

Bir taraf kendi defterlerine delil olarak dayanmış ise karşı tarafın ticari defterlerine dayanılmamış olsa da karşı taraf defterlerinin incelenmesi zorunludur. Çünkü tarafın ticari defterleri yasada belirtildiği üzere karşı tarafın ticari defterleri ile uyumlu olduğu takdirde lehine delil olabilecektir. Karşı taraf defterleri incelenmediği takdirde dayanan tarafın kendi defterindeki kayıtların lehe delil olması mümkün değildir.

Karşı taraf ticari defterlerini sunar ise birlikte incelenip değerlendirildiğinden delil olup olmadığı sonucuna göre değerlendirilebilecektir. Karşı taraf ticari defterlerini sunmadığı takdirde ise bu davranışı ile kendi ticari defterlerinin diğer tarafın defterleri ile uyumlu olup olmadığının incelenmesine engel olduğundan, engel olduğu sonucun varlığını kabul etmiş sayılmalıdır.

Aksinin kabulü durumunda; karşı tarafın ticari defterlerini sunmaması halinde sunan tarafın muntazam tutulmuş ticari defterlerinin lehe delil olarak kabul edilemeyeceği şeklinde bir sonuç ortaya çıkar ki bu ticari defterleri ve karşı taraf elinde olduğu ileri sürülen belgeleri delil olarak kabul edip sunulmaması halinde sonuçlarını belirleyen HMK`daki açık düzenlemelere aykırı bir yorum olacaktır.

Bu açıklamalar ışığında somut olay birlikte değerlendirildiğinde; mahkememizce taraflara ticari defterlerini sunmaları için kesin süre verilmiş, davacı şirketin ticari defter ve kayıtlarının incelendiği ve fakat meşruhata rağmen davalı borçlu şirketin ticari defterlerini mahkememize incelemeye sunmadığı anlaşılmaktadır.

Davacı şirketin ticari defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırıldığı ve bilirkişice şirket defterlerin kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulduğu tespit edilmiştir.

Davalı borçlu defterlerini sunmayarak davacı şirketin ticari defter kayıtlarının HMK'nın 222. maddeye göre lehine delil oluşturup oluşturmadığının tam olarak incelenebilmesine engel olduğundan, davacı şirketin incelenen defter kayıtlarının davacı lehine delil oluşturduğunun kabulü gerekmiş, davacının kendi ticari defterlerinde yer alan 4.020.718,44 TL alacak üzerinden davanın kısmen kabulüne ve dava konusu alacağın faturalara dayalı cari hesap bakiyesinden kaynaklandığından likit-bilinebilir olduğunun kabulü ile davacı yararına hükmolunan tutar üzerinden koşulları oluşan icra inkar tazminatına dair aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM ; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KISMEN KABULÜNE, davalı borçlunun ... 3. Genel İcra Dairesinin 2024/... sayılı dosyasında 4.020.718,44 TL asıl alacağa yönelik itirazının iptali ile takibin bu tutar üzerinden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,

Hükmolunan 4.020.718,44 TL asıl alacağın %20’si oranında hesaplanan 804.143,60 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

2-Harçlar yasası gereğince alınması gereken 274.655,28.-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 50.628,95.-TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 224.026,33.-TL harcın davalıdan alınarak hazineye İRAT KAYDINA,

3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/1-2 uyarınca belirlenen 556.279,03.-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

4-6325 Sayılı Kanun 18/A-13 maddesi uyarınca 3.600,00.-TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin, kabul ret oranına göre, 3.472,56.-TL'sinin davalıdan, 147,24-TL'sinin davacıdan alınarak hazineye İRAT KAYDINA,

5-Davacı tarafça yapılan 51.244,35.-TL harç, 6.000,00.-TL bilirkişi ücreti, 901,00.-TL tebligat posta ücreti olmak üzere toplam 58.145,35.-TL yargılama giderinden kabul ve ret oranına göre (% 95,91 kabul, % 4,09 red) 55.767,20.-TL'sinin davalıdan alınıp davacıya VERİLMESİNE, bakiyesinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,

6-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın hükmün kesinleşmesinden sonra 6100 sayılı HMK'nun 333. Maddesi uyarınca taraflara İADESİNE,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ... açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.28/01/2026

Başkan ... · e-imza · Üye ... · e-imza · Üye ... · e-imza · Katip ... · e-imza