Bursa 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2026/668 K.2026/98

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı dava dilekçesinde özetle. 24/12/2014 tarihinde ... ili ... ilçesinde bulunan ... Temizlik Otomotiv Eğitim Nakliye Gıda Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi isimli ... istasyonunu ... 17. Noterliğinin 24/12/2014 tarih ... nolu hisse devir senetleriyle aktif ve pasifleriyle birlikte satın aldığını, ... Bankası A.Ş. ... / ...

Şubesinden 2015 yılında şirket işlemlerinde kullanılmak üzere 1 adet çek karnesi aldığını, ... istasyonunun ... firmasına dahil edildiğinden ve satın alınmadan önce grup şirketleri arasında çıkarılmadığından ... firmasının tüm borçlarından sorumlu sayılarak banka hesaplarına haciz işlemi yapılarak bloke konulduğunu ve çekleri kullanamaz hale geldiğini, ... Bankası ...

Şubesinden alınan teminat mektubuna karşılık teminat olarak gösterilen taşınmaz üzerine konulan şerhin kaldırılmasını talep ettiklerinde 8 adet çek yaprağının bankaya iadesinin gerektiğinin bildirildiğini, çek karnesinin verilişinden bu çeklerin bankaya ibraz edilmemesinden çeklerin hiç kullanılmadığını beyanla ...

Bankası tarafından tahsis edilen çek karnesine ait ... seri numaralı, boş halde olan toplam 8 adet çek yaprağının iptal edilerek zayi olduğuna karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, davacıya ait çek koçanlarındaki 8 adet boş çek yaprağının kaybolduğu iddiasına dayalı çek iptali davasıdır.TTK'nın 780.madde de çekin senet metninde "çek" kelimesini, kayıtsız şartsız belirli bir bedelin ödenmesi için havaleyi, muhatabın ticaret unvanını, ödeme yerini, düzenleme tarihini ve yerini, düzenleyenin imzasını taşımak zorundadır. TTK'nın 781. madde de bu unsurları taşımayan senedin çek sayılmayacağı düzenlenmiştir.

Tamamen boş çek yaprağı çalınması halinde çek doldurularak ibraz edildiği takdirde, keşidecinin hak talep eden hamile karşı İİK.72.maddesi uyarınca olumsuz tespit davası açma imkanı mevcut bulunmaktadır. Hukuki yararının bulunması HMK.114/h maddesi uyarınca dava şartıdır. Yine TTK.651/2. maddesi uyarınca iptal davasını açmakta hukuki menfaati olan kişi senede bağlı alacak hakkı olan hamildir.TTK.

757-764. maddelerinde yer alan yasal düzenlemelere göre çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK.651/2.maddesi uyarınca senet üzerinde hak sahibi bulunan hamile aittir.

Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibi hamile iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme, ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir.

(TTK.652.m)Yukarıdaki açıklamalarla birlikte tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, talep eden tarafından 8 adet boş çek yaprağının kaybolduğu iddiasıyla eldeki davayı açtığı, boş çek yapraklarının kambiyo vasfını taşımadığından zayi nedeniyle iptaline karar verilmesi mümkün değildir. Ayrıca çeklerin iptalini keşideci değil hamil isteyebilecektir.

Ne var ki talep eden çeklerin hamili değil çeklerin keşidecisi (çek karnesi sahibi) olduğu anlaşılmakla, dava açma hakkı olmayan davacı keşidecinin davasının usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Katip · ✍E-Imzalıdır Hakim · ✍E-Imzalıdır