Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/1695 K.2025/1108

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili .....olduğundan davalı kooperatif üyesi olduğunu, ilgili kooperatifle sürekli alış veriş içerisinde olduğunu, davalı kurumda son zamanlarda yolsuzluklar ve usulsüzlükler başladığını, yapılan bu usulsüzlükleri davalı kurumda çalışan .....ve .....adlı çalışanların yaptığı iddia edildiğini, bu şahıslar almış oldukları sahte imzalarla birden fazla çiftçi üyeyi haksız ve hileli olarak borçlandırdığını, müvekkili adında düzenlenen sahte belge ve senetle müvekkili hiç almadığı ürünü karşılık borçlu gösterildiğini, müvekkili belirtilen .....tarih,

.....nolu senede karşılık hiç bir şekilde kurumdan ürün almadığını söz konusu senede imza atmadığını, açıklanan nedenlerle ilgili senetten kaynaklı 68.932,50 TL borcunun olmadığının tespitine avukatlık ücreti ile yargılama masraflarının karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacı taraf açmış olduğu davayla davalı kooperatifte kullanmış olduğu kredisine istinaden düzenlenmiş olan .....tarihli .....senetten dolayı borçlu olmadığının tespitini talep ettiğini, davacının davası ve talepleri dayanaksız ve açıkça hukuka aykırı olduğundan reddi gerektiğini, davacı tarafın davaya gerekçe gösterdiği senet Kredi Genel Sözleşmesine dayanılarak düzenlendiğini, Kredi borç senedinde yazılı miktarda (68.932,50 TL) kredi davacıya kullandırılmıştır.

Bu husus senet üzerinde bulunan davacıya ait imzayla sabit olduğunu, diğer yandan Kooperatifte devam eden soruşturma dosyasında davacının beyanlarına başvurulmuş ve davacı TKK Kontrolü .....tarihinde verdiği imzalı ifadede senete karşılık Kooperatiften 1000 Kg gübre, 12.000 Kg Süper Gübre aldığını beyan ettiğini, kısaca arz edilen ve yargılama aşamasında toplanacak deliller gözetilerek; davacı tarafın haksız, hukuki dayanaktan yoksun dava ve taleplerinin reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, kooperatif üyesi olan davacı tarafından .....tarih, .....nolu senetlerinden kredi borç senedine konu ürünlerin bir kısmının teslim alınmadığından bahisle davalı kooperatife borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının, 2804 sayılı Silvan Tarım Kredi Kooperatifi Müdürlüğünün .....tarih, .....nolu senetlerinden borçlu olmadığının tespiti talebine ilişkin olduğu görüldü.

Davaya konu edilen .....tarih, .....nolu senetlerinden cari faizli gübre satışı karşılığı düzenlendiği ve ilgili borç senedinin davacı tarafından imzalandığı, yine kredi borç senedinin düzenlenmesine dayanak teşkil eden 20.20.0 NP (50 Kg/Torba) 35.350 kg gübrenin teslimine ilişkin düzenlenen .....tarihli A seri ve .....sıra nolu 68.932,50 TL bedelli faturada, fatura muhteviyatına konu ürünlerin teslim alındığına ilişkin davacının beyanı ve imzasının bulunduğu anlaşılmaktadır.

Türkiye Tarım Kooperatifleri Merkez Birliği Rehberlik ve Teftiş Kurulunca davalı kooperatif çalışanları .....ve .....ile .....hakkında yürütülen idari soruşturma sonucu düzenlenen .....tarihli ve 2 sayılı İdari Soruşturma Raporunda. "Malatya Bölge Birliğine bağlı 2804 Sayılı Silvan Tarım Kredi Kooperatifi Müdür Yardımcısı .....(S.....) ve Kooperatif Yetkilisi .....(.....) ilgili kooperatifte yetkili olarak görev yaptıkları dönemde.

1-Kooperatif deposunda bulunan 23 çeşit emtiada noksanlığa sebebiyet vererek toplam 3.748.333,60 TL'yi uhdelerine geçirdikleri, 2-Kooperatif deposunda bulunan 11 çeşit emtiayı kayıt dışı sattıkları, ilgililerin bahse konu borçlarını kabul etmedikleri/teyit ettirilemediği,

dolayısıyla kooperatifi toplam 517.068,00 TL tutarında zarara uğrattıkları, 3-Kooperatifte oluşan kasa açığını kapatmak maksadıyla 751 no'lu ortak .....kredi limitinden ortağın bilgisi ve rızası haricinde olmak üzere, 18.000,00 TL tutarındaki nakdi krediyi uhdelerine geçirdikleri, 4-102621 stok kodlu .....adlı emtianın 1.825 adedinin nakden satılmasına rağmen bedeli olan 114.975.600 TL'yi kooperatif kayıtlarına aktarmayarak nhdelerine geçirdikleri ve bu işlemi gizlemek için ise kooperatifin 1633 no'lu ortağı .....adına .....nolu kredi borç senedi tanzim ettikleri,

5-Kooperatifin .....no'lu ortağı .....adına 32.500,00 TL tutarında .....no'lu nakdi kredi borç senedini düzenlemek suretiyle mezkur tutarı uhdelerine geçirdikleri, 6-Kooperatifin .....no'lu ortağı .....adına 61,00 ton 20.20.0 NP gübre borcunu içeren .....no'lu kredi borç senedini sahte olarak düzenlemek suretiyle ilgili emtia bedeli olan 118.950,00 TL'yi uhdelerine geçirdikleri, 7-Kooperatifin .....ortağına toplam 640.100,93 TL tutarında senet düzenlendiği ve bu senetlerin imzasız olduğu,

bahse konu senetlere ilgili ortaklarca kısmen/tamamen itiraz edildiği ve bu senetlerin 638.275,93 TL'lik bölümünü kısmen/tamamen uhdelerinde geçirdikleri, 8-Kooperatifin .....ortağını 121.20 Veresiye Satışlar hesabını kullanarak toplam 320.504,26 TL tutarında borçlandırmak suretiyle anılan bedeli uhdelerine geçirdikleri, 9-Kooperatifin 12 ortağına 121.20 Veresiye Satışlar hesabını kullanarak toplam 98.754,78 TL tutarında satış yaptıkları, ilgililerin ifadeye gelmemeleri sebebiyle bahse konu satışların teyit ettirilemediği,

dolayısıyla kooperatifi ilgili tutarda zarara uğrattıkları, 10-Kooperatifin 2 ortağından açığa imza alarak ilgilileri toplam 88.627,50 TL tutarında borçlandırmak suretiyle anılan bedeli uhdelerine geçirdikleri, 11-Kooperatifin ürün alımı faaliyeti döneminde herhangi bir şekilde ürün teslim etmeyen 30 ortağa ait 2.632.190.26 TL tutarındaki müstahsil makbuzlarmı gerçeğe aykırı olarak düzenlemek suretiyle resmi evrakların sahte düzenlenmesine sebebiyet verdikleri, 12-Ürün alımı faaliyeti kapsamında 1346 numaralı ortak .....ve .....numaralı ortak .....ait toplam 1.161.495.86 TL tutarında müstahsil makbuzu düzenlendiği,

ancak ilgili makbuzları eksik ve gerçeğe aykırı olarak (ortaklar tarafından teslim edilen üründen daha az müstahsil makbuzu düzenlemek suretiyle) düzenlenmesine sonucu resmi evrakta sahtecilik fiilinin işlendiği, 13-Kooperatifin 1138 numaralı ortağı ....., .....numaralı ortağı. ....., .....numaralı ortağı ....., üretici .....ve .....tarafından kooperatife ürün teslim edilip, bedeli tahsil edilmesine rağmen ilgili çifiçiler adına müstahsil makbuzu düzenlemeyerek görevinin gereklerini yerine getirmedikleri,

14-Kooperatifin .....numaralı ortağı .....tarafından kooperatife teslim edilen 51.900 kg arpa için 49.305,00 TL bedelli müstahsil makbuzu yerine gerçek dışı (miktar ve tutar bazında fazla düzenlemek suretiyle) 137.592,91 TL bedelli müstahsil makbuzunu düzenledikleri ve ilgili tutarı ödemeyerek zimmetine geçirdikleri,15-Ürün alımı faaliyeti kapsamında 13 ortak adına sahte ve gerçek dışı müstahsil makbuzu tanzim edilmek suretiyle ilgili ortaklar adına düzenlenmiş imzasız tediye fişleri ile toplam 1.402.172,55 TL tutarın zimmetine geçirdikleri, 16-Kooperatifte oluşan toplam 451.793,90 TL. tutarındaki stok noksanlığını kapatmak maksadıyla.

29 ortak üzerinde 331.70 hesap marifetiyle, hayali mahsuben peşin satış yaparak anıları tutarı zimmetlerine geçirdikleri, 17-Ürün alımı faaliyeti kapsamında Kooperatifin .....numaralı ortağı .....' in adına sahte müstahsil makbuzu tanzim etmek suretiyle mahiyeti belli olamayan imzalı tediye fişi ile toplam 14.000,00 TL tutarı zimmetine geçirdikleri, 18-Kooperatifin .....ortağı adına kooperatif lehine verilen ipotek ve rehinleri mevzuata aykırı şekilde kaldırmaları sebebiyle görevini kötü kullanarak 400.000,00 TL tutarında ki kooperatif alacaklarını riskli hale getirdikleri,

Malatya Bölge Birliğine bağlı 2804 Sayılı Silvan Tarım Kredi Kooperatifi Müdür Yardımcısı ....., Kooperatif Yetkilisi .....(S) ve Yetkili Ziraat Mühendisi .....(S.....) ilgili kooperatifte yetkili olarak görev yaptıkları dönemde.

19- Kooperatifin 21 ortağına kullandırılan ve/veya tespit edilen kredilerle ilgili olarak krediningeri dönüşünü sağlayacak yeterli ve gerekli teminatları almayarak 2.060.138,09 TL tutarında senet düzenleyerek kooperatif alacaklarını riske ettikleri, Malatya Bölge Birliğine bağlı 2804 Sayılı Silvan Tarım Kredi Kooperatifi Müdür Yardımcısı .....(S) ve Kooperatif Yetkilisi (S) ilgili kooperatifte yetkili olarak görev yaptıkları dönemde.

20- Kooperatif stoklarındaki 29 çeşit emtiayı kayıt dışı ve mevzuat doğrultusunda gerekli ve yeterli teminatları almamak suretiyle ortaklara/kişilere satarak kooperatifin toplam 6.231.838,00 TL tutarındaki alacağın riske girmesine sebep oldukları, Malatya Bölge Birliğine bağlı .....Sayılı Silvan Tarım Kredi Kooperatifi Müdür Yardımcısı .....(S.....), Kooperatif Yetkilisi .....(.....) ve Yetkili Ziraat Mühendisi .....”'nın (.....) ilgili kooperatifte yetkili olarak görev yaptıkları dönemde.

21- Kooperatif stoklarındaki 1 çeşit emtiayı gerekli tedbirleri almamak suretiyle satış kabiliyetini yitirmesine sebep olarak kooperatifi toplam 32.083.52 TL tutarında zarara uğrattıkları, 22-Kooperatifte düzenlenen ve .....tarihi itibarıyla açık bulunan kredi borç senetlerinden 140 adedinin ortak imzaları ikmal edilmeden kredi kullandırılması sebebiyle kooperatifin toplam 2.324.006,60 TL tutarındaki alacağını riske ettikleri, 23-Kooperatifin 13 ortağına gerekli ve yeterli teminatları almadan 121.20 Veresiye Satışlar Hesabı marifetiyle satış yaparak kooperatifin toplam 74.197,92 TL tutarındaki alacağını riske ettikleri,

hususları alınan ifadeler, toplanan delil ve belgeler ve ilgililerin ikrarından sabit olmuştur." şeklinde rapor düzenlendiği anlaşılmaktadır.

Resmi belgede sahtecilik ve zimmet suçlarından yürütülen soruşturma sonucu düzenlenen iddianamenin Diyarbakır .....Ağır Ceza Mahkemesinin .....esasını aldığı ve yargılamanın halen derdest olduğu anlaşılmaktadır.

Somut olayda, davacı tarafça, kredi borçlanma senedine ve bu senedin düzenlenmesine esas teşkil eden faturaya konu ürünlerin bir kısmının teslim alınmadığı, nitekim kooperatif çalışanları tarafından da ürünlerin teslim edilmediğinin beyan edildiği ileri sürülerek kredi borçlanma senedinden dolayı borçlu olunmadığının tespiti talep edilmiştir.

Davaya konu edilen kredi borçlanma senedi ile bu senedin düzenlenmesine esas teşkil eden ürün teslimine ilişkin faturadaki ürünlerin teslim alındığına ilişkin beyan ve imza imzalar davacı tarafından inkar edilmemiş, gerek yargılama aşamasında gerekse Türkiye Tarım Kredi Kooperatifleri Merkez Birliği tarafından yürütülen idari soruşturma aşamasında ilgili imza ve beyanların davacıya ait olduğu davacı vekili tarafından beyan edildiğine göre, davacının kredi borçlanma senedinde yazılı bedeli ödemekle yükümlüdür.

Davalı kooperatif çalışanları .....ile .....gerek kooperatifin iç işleyişine ilişkin yürütülen idari soruşturma aşamasında, gerekse haklarında resmi belgede sahtecilik ve zimmet suçundan yürütülen soruşturma esnasında şüpheli sıfatları ile vermiş oldukları kredi borçlanma senedine konu ürünlerin davacıya teslim edilmediğine yönelik beyanlarına itibar edilme olanağı bulunmadığından, bu yöne ilişkin verilen beyanlar davacının davalı kooperatife karşı borcunu ödeme yükümlülüğünden kurtarmayacaktır.

Bu halde, ceza davasının sonucu verilecek kararda elde ki dava yönünden sonuca etkili değildir. Açıklanan nedenlerle, davanın reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim