Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/3 K.2022/511

Dava

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkil şirketin dava konusu çeki söz konusu ticari faaliyetleri sonucu .... İnş. Malz. Nak.pet.san. Ve Tic Ltd. Şti.'nden cirolaması sonucu teslim aldığını, müvekkili şirket dava konusu ..... Bankasına Ait ..... keşide tarihli, .... TL bedelli .....

Seri numaralı çeki bankaya ibraz ettiğini, banka tarafından, çekin karşılığı olmaması nedeniyle "karşılıksızdır" ibaresi ile kaşelendiğini, bunun üzerine Diyarbakır 2. Asliye Hukuk Mahkemesi ..... D. İş sayılı dosyası ile ihtiyatı haciz kararı alındığını ve ilgili kararın Diyarbakır icra Dairesi .... Esas sayılı dosyası ile ihtiyatı hacizlerin işleme konulduğunu, ayrıca Diyarbakır 1. İcra Ceza mahkemesi ....

Esas sayılı dosya ile karşılıksız çek düzenleme suçundan şikayette bulunulduğunu, dava konusu çekin vade tarihinden önce çek sahibi olan "..... Limited Şirketi tarafından ALACAKLI .... San. ve Tic. Ltd. Şti. " aleyhine Dolandırıcılık, Resmi Belgede Sahtecilik, Açığa İmzanın Kötüye Kullanıldığı iddiasıyla Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğunu, tüm şüpheliler hakkında ..... Soruşturma no, .....

Sayılı karar ile takipsizlik kararı verildiğini, dava konusu çekin Diyarbakır Cumhuriyet başsavcılığı tarafından takipsizlik kararının kesinleşmesinin akabinde yetkili hamile teslim edilmek üzere çekin ait olduğu .... Bankası .....

Şubesine gönderildiğini, ilgili banka şubesine gönderilmesi bankaya başvurularak çekin teslimi için talepte bulunulduğunu, ancak dava konusu çekin kanuna aykırı bir şekilde bütün ısrarlarlara rağmen müvekkili şirkete teslim edilmediğini, müvekkili şirkete teslim edilmeyen çekin davalı banka çalışanı .... olarak geçen kişi tarafından .....Limited Şirketi sahibi olan .....'a dava konusu çekin teslim edildiğini, çekin .....'a teslim edilmesi üzerine,

......'ın ifade tutanağında "ben de bahse konu çeki kendisinden aldıktan sonra kendisinin gözünün önünde çekin imza yerini yırttım" diyerek çeki zayi ettiğini kabul ettiğini, çekin teslim edilmesi gerektiği konusunda bankaya ikinci defa başvuru yapıldığını, ancak davalı banka 08.06.2021 tarihli cevabi yazısı ile çekin tesliminin mümkün olmadığının belirtildiğini, çekin banka tarafından ve banka yetkilileri tarafından kıymetli evrağın tahrifatına sebebiyet verme, müvekkili zarara sokma gerekçesiyle Diyarbakır Cumhuriyet başsavcılığı ...

Sayılı dosya ile suç duyurusunda bulunulduğunu, çek sahibi ..... Şirketine karşı Diyarbakır İcra Daireleri .... Esas sayılı dosya ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, ancak .....

Limited Şirketi vekili tarafından yasal süresi içinde itiraz edildiğini ve başlatılan ilamsız icra takibinin durdurulduğunu, açıklanan nedenlerle; davalı bankadan dava konusu çek bedeli olan 700.000,00 TL'nin 30.09.2020 tarihinden itibaren ticari temerrüt faizi ile birlikte davacıya ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacının ..... Bankası ..... Şubesine ait ...... keşide tarihli, 700.000 TL bedelli .....

Seri Numaralı ve Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından müvekkili bankaya teslim edilen çek aslının imza kısmının keşideci tarafından yırtılması sonucu ortaya çıkan zararı, müvekkili bankadan talep etmesinin haksız ve hukuk dışı olduğunu, davaya konu çekin hatır çeki olduğunu ve ticari ilişkinin tarafları arasında ihtilaf bulunduğunu, Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığının 24/04/2021 tarihli, ..... soruşturma ve ..... karar numaralı kararı kapsamında davacı müşteki ....'ın uzun yıllar iş ve aile arkadaşlığının bulunduğunu şüpheli ile aralarında bir çok kez ticari münasebetin bulunduğunu,

müşteki .....'ın ticari yaşamında şüpheliye çok kez yardımcı olduğunu, şüphelinin müştekiden... tarihinde .. adet açık çek biçiminde hatır çeki talep ettiğini, bu çeklerin her birine 20.000,00 TL yazılacağını beyan ettiğini ancak, şüpheli ...'nun çeklerin bir çoğuna yüksek meblağlar yazdığını, hatta çeklerden birine ...

TL yazıldığını, çekin üzerindeki imzanın ise kendisine ait olup olmadığını hatırlamadığını beyan ederek ....'ndan ve diğer ilgili şüphelilerden şikayetçi olduğunu, söz konusu Savcılık dosyasında kriminal polis laboratuvarından alınan bilirkişi raporunda imzanın keşideciye ait olduğunun belirtildiğini, ilgili dosyada müşteki vekili şikayetlerinden vazgeçtiklerini belirttiğinden, Savcılık tarafından Kovuşturma Yapılmasına Yer Olmadığına dair karar verildiğini ve kararın kesinleşmesi akabinde karşılıksızdır kaşesi bulunan davaya konu çek aslının müvekkili .....

Bankasının ..... Şubesine iade edildiğini, karşılıksızdır kaşesi bulunan çek aslının müvekkili bankaya Savcılık kararı ile iadesi sonrasında, ....., .... BANKASI A.Ş .... Şubesine gelerek yetkilisi olduğu ...... ......

TİC.LTD.ŞTİ. 'nin keşidecisi olduğu, söz konusu çeki görmek istediğini belirterek çek aslını görevliden teslim aldığını ve çekin üzerindeki kendi el ürünü olan imza kısmını koparıp kalan kısmı banka görevlisine teslim ettiğini, çek üzerinde yer alan imzanın .....'a ait olduğunun ise Diyarbakır CBS' nın .... soruşturma sayılı dosyasında kriminal polis laboratuvarından alınan bilirkişi raporunda sabit olduğunu, müvekkili banka personelinin keşideciye bankaya gelerek çeki teslim alması gerektiğini söylemediğini, dava dilekçesindeki bu iddianın asılsız olduğunu, söz konusu çekin keşideci tarafından kontrol amaçlı istendiğini,

müvekkili banka personelinin üzerine düşen görev ve sorumluluğu gereği çeki keşideciye gösterdiğini, keşidecinin çekin imza kısmını yırtmasında müvekkili bankanın herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, çekteki hak sahibinin aralarındaki ticari ilişki gereği, öncelikle çek borçlusundan borcunu tahsil etmeye çalışması gerektiğini, müvekkili bankanın mevzuata aykırı hiçbir işlem yapmadığını, bankanın herhangi bir kusurlu eylemi olmamasına rağmen ve müvekkili banka tarafından yapılan tüm işlemlerin usul ve yasaya uygun olmasına rağmen müvekkili bankaya karşı dava açılmasında hiçbir hukuki yarar bulunmadığını,

bu nedenlerle: öncelikle davanın usulden reddine, haksız ve hukuk dışı davanın esastan reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava maddi tazminat talebine ilişkindir.

Davacı tarafından yetkili hamili olduğu .... keşide tarihli ....

TL bedelli .... seri nolu çekin davalı bankaya ibraz edildiğini, çekin karşılıksız çıktığını, daha sonrasında çekin icra takibine konu olduğunu ve dava dışı keşideci hakkında karşılıksız çek düzenlemek suçundan şikayette bulunulduğunu, çek sahibi tarafından dolandırıcılık ve resmi belgede sahtecilik iddiası ile suç duyurusunda bulunulduğunu, Diyarbakır CBS tarafından inceleme yapılmak üzere çekin istendiğini, daha sonrasında çekin yetkili hamile teslim edilmek üzere davalı bankaya gönderildiğini, müvekkili tarafından bankaya başvurularak çekin teslim edilmesinin istenilmesine rağmen çekin teslim edilmediğini,

daha sonra banka görevlileri tarafından keşidecinin yetkili temsilcisi .....'ın arandığını, şubeye gelen şahsa çekin teslim edilmesi üzerine şahsın çekin imza yerini yırttığını, çekin kıymetli evrak vasfını kaybettiğini, Diyarbakır İcra Müdürlüğü'nün ....

Esas sayılı dosyası ile dava dışı keşideci hakkında icra takibinin başlatıldığı, takibe itiraz edildiği, müvekkili şirketin alacağını tahsil etmesini hukuksal yol ve yöntemlerin ortadan kalktığını, kıymetli evrak vasfını yitirmesinde davalının sorumluluğu bulunduğu belirtilerek tahsil edilemeyen bedelin davalıdan tahsili talep edilmiş, davalı vekili müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, çek aslının imza kısmının keşideci tarafından yırtıldığını, ilgili çekin hatır çeki olduğunu, dava dışı keşideci şirket yetkilisinin aranmadığını, ilgili personel hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkememizce davanın; Davalı ..... Bankasına Ait ..... seri numaralı ..... keşide tarihli .... TL bedelli çekin yırtılması nedeniyle davalı bankadan haksız fille dayanan tazminat talebine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, Diyarbakır İcra Müdürlüğü'nün ..... esas sayılı dosyası, Diyarbakır İcra Müdürlüğü'nün ...... esas sayılı dosyası, Diyarbakır 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin..... D.İş sayılı dosyası, Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığı'nın .... soruşturma sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı hep birlikte incelenmiştir.

Davaya konu çek bedelinin bankadan istenebilmesi için öncelikle davacının bu yüzden bir zarara uğramış olması gerekir. Davacı çekin kıymetli evrak vasfını yitirmiş olması sebebiyle kambiyo senedine mahsus icra takibi dolayısıyla keşideciden çekin bedelini tahsil edememiş ise de davacı tarafından keşideci ve cirantaya karşı ilamsız icra yoluyla icra takibi başlatılabileceği ve ayrıca dava dışı ..... olan .... Ltd.

Şti'ne karşı temel ilişkiye dayalı olarak alacak talebinde bulunabileceği, davalı bankanın sorumluluğunun bu işlemler yerine getirildikten sonra elde edilemeyen miktarlar ile sınırlı olabileceği, anılı veya diğer hukuki işlemlerin bu aşamada yarine getirilmediği anlaşılmakla söz konusu hukuki işlemler yerine getirilmeden davalı banka hakkında tazminat isteminde bulunulması doğru görülmediğinden iş bu davanın erken açılan dava mahiyetinde olduğu anlaşıldığından davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM-Yukarıda açıklanan nedenlerle:

1-Davacı tarafından, davalı .... Bankası aleyhine açılan davanın erken açılan dava niteliğinde bulunduğu, davacının ileride dava açma hakkı saklı kalmak kaydı ile davalı aleyhine açılan iş bu davanın reddine,

2-Harçlar Kanununa göre alınması gereken 80,70 TL harçtan peşin alınan 12.024,55 TL harçtan mahsubu ile bakiye 11.943,85 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

3-Davacının yapmış olduğu yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

4-Davalı kendini vekille temsil ettirdiğinden avukatlık asgari ücret tarifelerine göre belirlenen 5.100,00 TL maktu ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,

5-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 1.320,00-TL arabulucu ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Diyarbakır Bölge Adliye Mankemesine istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.

Başkan Üye Üye Katip