KÜNYE
T.C. Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2022/1316
- Karar No
- 2024/936
- Karar tarihi
- 2 Ekim 2024
- Esas no
- —
- Karar no
- —
- Hakim
- —
- Katip
- —
- Davacı
- —
- Vekilleri
- —
- Davalı
- —
- Vekilleri
- —
- Dava
- Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan
- Dava tarihi
- 07/11/2022
- Gerekçeli kararın yazıldığı tarih
- —
Karar Metni
1.571 kelime·8 dk okuma·1 bölüm
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekili, müvekkili ile davalının ......
Şti. üzerinden ortaklık kurdukları oyuncak şirketinin faaliyetine, kar ve giderlerine ortak şekilde devam ettiklerini, müvekkilinin bu şirkette editör olarak görev aldığını, ancak hiçbir şekilde sigortası veya maaşı yatırılmadığı gibi, şirketin yönetim veya idaresinde de yer almadığını, şirketin faaliyetinin devam etmesi için gerekli olan bir kısım paranın müvekkili ile davalının anlaşması üzerine davalı .....üzerinden .....Bankasından bireysel ihtiyaç kredisi çekildiğini, daha sonra şirketin yeterince çalışamadığını ve özellikle Covid-19 sürecinde işler durgunlaşması üzerine şirketin sonlandırılması hususunda anlaştıklarını,
şirketin halen resmi kapanışı gerçekleştirilmemiş ise de fili olarak aktif olmadığını, müvekkili ile davalı arasında yapılan anlaşmaya göre, müvekkilinin işletme için çekilen ihtiyaç kredisini, şirkete ait vergi borçlarını, icra borçlarını ve şirketin SGK borçlarını ödeme taahhüdü altına girdiğini, karşılığında ise teminat amaçlı takibe konu senetleri verdiğini, senetler teminat amacıyla verildiğinden müvekkili tarafından senetlere "malen kaydının yazıldığını, ancak hiçbir şekilde müvekkili ile davalı arasında mal alış verişi olmadığını, davalı tarafından müvekkiline mal teslimi de gerçekleştirilmediğini,
bilirkişi aracılığıyla hesaplama yaptırıldığı zaman müvekkilinin ödemiş olduğu miktarların icra takibine konu senetler ve diğer vergi, icra, SGK borçlarının toplamına tekabül ettiğinin net bir şekilde anlaşılacağını, müvekkilinin kendi payına düşen, işletmeye ait vergi ile SGK borçlarının tümünü ödediğini, aynı zamanda davalı üzerine çekilen bireysel ihtiyaç kredisini de müvekkilinin ödediğini, müvekkili tarafından davalı tarafa kredi ödemelerini banka aracılığıyla ve açıklama kısmına "kredi ödemesi" "kredi" "kredi taksiti" vb. düzenli bir biçimde ödediğini, fakat davalının hiçbir zaman iyi niyetli olmadığını,
müvekkilinden sırf fazla para almak amacıyla sahte ve gerçeğe aykırı bir şekilde "Banka Kredi Ödeme Planı" tanzim ettiğini ve ödeme planındaki taksit miktarlarını olduğundan fazla göstererek müvekkiline gönderdiğini, müvekkili tarafından ilgili banka ödeme planının sahte olduğunu ve söz konusu belge ile oynandığından şüphelense de sırf davalıdan kurtulmak maksatlı sahte bir biçimde düzenlenen ödeme planına göre ödemeleri gerçekleştirdiğini, söz konusu bireysel ihtiyaç kredisi için teminat amaçlı yapılan kambiyo senetlerinin ödemelerini de düzenli bir biçimde yapmaya devam ettiğini, müvekkilinin banka hesapları üzerinden "kredi ödemesi,
kredi" vb. açıklamalarla davalının banka hesabına veya davalının hesaplarına ödeme gerçekleştirdiğini, ayrıca müvekkilinin diğer SGK, icra veya vergi borçlarını da, davalının banka hesaplarına gönderdiğini ve dekont açıklamasında da özellikle belirttiğini, bunlara ilişkin banka ödeme dekontlarını dilekçe ekinde ibraz ettiklerini, toplam miktarının 61.039,17 TL olduğunu, müvekkili tarafından bireysel ihtiyaç kredisi için teminat amacıyla düzenlenen senetlerin ödemesini bitirdikten sonra talep etmesine rağmen davalıdan alamadığını, davalının müvekkilinden fazla para almak amacıyla senetleri tehdit aracı olarak kullandığını,
davalı tarafından senetlerin ödenmemesi halinde müvekkilinin anne ve babasına söyleyeceğine dair de tehditte bulunduğunu, müvekkili tarafından ödemeleri gerçekleştirildiği halde davalı tarafından bedelsiz kalan senetlere dayalı müvekkili aleyhine Diyarbakır İcra Dairesi .....Esas sayılı dosyası üzerinden haksız ve kötü niyetli icra takibi başlattığını ileri sürerek başlatılan icra takibinden dolayı müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitine ve davalının haksız ve kötü niyetli takip başlattığından bahisle davalı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini istemiştir.
Davalı vekili, davacı ile müvekkil arasında herhangi bir ortaklık ilişkisinin bulunmadığını, davacı tarafından dava dilekçesinin ekinde sunulan MERSİS sisteminden alınan belgeden de görüleceği üzere .....Hayvancılık Bilişim Sanayi Tic. Ltd.
Şti.'nin tek yetkilisinin müvekkili .....olduğunu, şirketin iş tanımının okul öncesi ve ilköğretim kademesindeki çocuklar için eğitici ve geliştirici oyuncaklar üretip pazarlamak olduğunu, müvekkil tarafından şirketin devir alındığı zamandan itibaren şirkette editörün görev tanımına uyan bir iş yapılmadığını, davacının kendisinin MEB'e bağlı olarak öğretmenlik yapmakta olduğunu, sigortalı olarak başta bir işte çalışmasının mümkün olmadığını, bu hususun açıklığı kavuşturulması için davacının SGK dökümünün dosyaya kazandırılmasını talep ettiklerini,
dava konusu kambiyo senetlerinin davacı ve müvekkil arasındaki mal alışverişinden kaynaklanmakta olduğunu, davacının senetler karşılığında davalı müvekkilden, şirketle ilgisi olmaksızın mal aldığını ancak vadesi geldiğinde ödeme yapmadığını, davacının da belirttiği gibi senetlerin ''malen'' kaydı ile düzenlendiğini, davacının müvekkili ile arasında mal alışverişi olmadığı iddiasını ispatla yükümlü olduğunu, davacının müvekkilden kendi şahsi harcamaları için kredi çekmesini istediğini ve kredi borcunu ödeyeceğini taahhüt ettiğini, davacının sunmuş olduğu banka havaleleri görselinin kredi ödemesi olduğunu,
senedin ise mal alışverişinden kaynaklanan borca istinaden düzenlendiğini, davacı tarafından, müvekkilinin kendisine göndermiş olduğu kredi geri ödeme planının sahte olduğu iddia edilmiş ise de ödeme planının gerçek olduğunun tespiti için ilgili bankaya müzekkere yazılarak müvekkili tarafından çekilen kredi bilgisi ve ödeme planının dosyaya kazandırılmasını talep ettiklerini, takibe konulan senetlerin ne kredi ile ne de şirketle ilgisinin bulunmadığını, senetlerin müvekkili ile davacı arasındaki alışverişe dayandığını, davacının borcunu ödemediğini beyan ederek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
Davacı vekili .....tarihli celsede; davalı taraf hakkında belgede sahtecilik ve bedelsiz senedi kullanma suçundan Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığına şikayette bulunduklarını, soruşturma numarasının .....olduğunu beyan ederek soruşturma dosyasının sonucunun bekletici mesele yapılmasını istemiştir.
Taraflarca dosyaya sunulan deliller incelenmiş, UYAP sistemi üzerinden Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığının .....nolu soruşturma dosyası ve Ticaret Sicil Büdürlüğünden .....İnşaat Hayvancılık Bilişim Sanayi Tic. Ltd. Şti.'ye ait sicil dosyası ve davalının .....Bankasından kullandığı .....ve .....tarihli krediler ve geri ödeme planları celp edilerek dosya arasına kazandırılmıştır.
Diyarbakır İcra Dairesinin .....esas sayılı takip dosyası incelendiğinde, davalı-alacaklı tarafından davacı borçlu aleyhine davacının keşidecisi, davalının lehtarı olduğu, her biri 15.000,00 TL bedelli, düzenleme tarihleri ....., vade tarihleri ....., .....ve .....olan 3 adet bonoya dayalı toplamda 45.000,00 TL asıl alacak ve 11.024,00 TL işlemiş faiz olmak üzere 56.024,00 TL'nın tahsili amacıyla kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla icra takibi başlatıldığı anlaşılmaktadır.
Diyarbakır Ticaret Sicil Müdürlüğüne yazılan müzekkere cevabından, davalı .....İnşaat Hayvancılık Bilişim Sanayi Tic. Ltd. Şti.'nin .....tarihinden itibaren ortağı ve yetkilisi olduğu, kayıtlı sermayenin tamamının kendisine ait olduğu anlaşılmaktadır.
Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığının .....nolu soruşturma dosyası incelendiğinde; elde ki dava açıldıktan sonra davacı vekili tarafından .....tarihli dilekçe ile belgede sahtecilik ve bedelsiz senedi kullanma suçundan davalı aleyhine suç duyurusunda bulunulduğu, davalının soruşturma aşamasında alınan beyanında, .....Bilişim Sanayi Ltd.
Şti. isimli şirketin yetkilisi olduğunu, .....şirket ile alakalı hiç bir ortaklık belgesinin bulunmadığını, .....tarihinde şirketi devralmadan önceki önce ki şirket sahibi ile .....bir takım yayıncılık üzerine işlem yaptıklarını, ancak önceki şirket sahibi ile .....arasında ortaklık konusunun olup olmadığını bilmediğini, kendisi ile herhangi bir ortaklığının bulunmadığı gibi bu yönde belgede bulunmadığını, .....kendisinden ürün alıp sattığını, çekilen kredinin şahsın kişisel borçlarından dolayı yardım amaçlı çekilen kredi olduğunu, senetler ile alakasının bulunmadığını,
senetlerin aldığı ve sattığı ürünler karşılığı kendisi tarafından düzenlenen senetler olduğunu, şirket ile organik bir bağının da bulunmadığını, vergi borcu ve icra borcu gibi borçları da hiçbir şekilde ödemediğini, ödediği SGK icra borcunun kendisi tarafından şirketin devir alınmasından önceki çalışanlara ait SGK borçları olduğunu beyan etmiştir.
Davalı asil .....tarihli celsede ki yeminli beyanında; , takibe konu senetlerin teminat amacıyla düzenlenmediğini davacıya çocuk ürünleri ve kırtasiye malzemesi satışı yaptığını ve karşılığında ilgili senetleri aldığını, davacı ile herhangi bir adi ortaklık ilişkisi bulunmadığını, çekilen ihtiyaç kredisinin de davacının kişisel kullanımına ilişkin olarak çekildiğini, şirkete ait vergi borçları ile SGK borçlarının da tarafınca ödendiğini, takibe konu senetlerin teminat amacıyla düzenlenmediğini beyan etmiştir.
Dava, davacının keşidecisi, davalının lehtarı olduğu, her biri .....TL bedelli, düzenleme tarihleri ....., vade tarihleri ....., .....ve .....olan 3 adet bonoya dayalı davalı-alacaklı lehtar tarafından davacı-borçlu keşideci aleyhine Diyarbakır İcra Dairesinin .....esas sayılı dosyası üzerinden başlatılan kambiyo takibinden dolayı bedelsizlik iddiasına dayalı menfi tespit istemine ilişkindir.
Davacı taraf, davalı ile aralarındaki adi ortaklığın fiilen sonlandırılması aşamasında davalı tarafından şirkette kullanılmak üzere çekilen kredinin, şirkete ait vergi borçları ile icra borçlarının ve şirketin SGK borçlarının kendisi tarafından ödenmesinin teminatı olarak icra takibine konu edilen ve malen kaydını içeren senetlerin düzenlendiğini, kredi borcu ile diğer borçları ödediğini ve senetlerin bedelsiz kaldığını ileri sürmüş, davalı taraf ise, davacı ile aralarında ortaklık ilişkisi bulunmadığını, senetlerin teminat senedi olmadığını, davalıya mal satışı karşılığı düzenlendiğini savunmuştur.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, takibe dayanak bonoların, davacı tarafından adi ortaklık ilişkisi kurulduğu iddia edilen ve ortaklığın tasfiyesi aşamasında işletme için çekilen ihtiyaç kredisinin, şirkete ait vergi borçları ile icra borçlarının ve şirketin SGK borçlarının davacı tarafından ödenmesinin teminat altına alınması amacıyla düzenlenip düzenlenmediği, senet bedellerinin ödenip ödenmediği, ispat yükünün hangi tarafta olduğu, buradan varılacak sonuca göre takibe dayanak yapılan bonolardan doyalı davacının borçlu olup olmadığına ilişkindir.
. Takibe konu senetlerde malen kaydı bulunmakta olup, davalı senetlerin davalıya satışı yapılan ürünler karşılığı düzenlendiğini savunmuş, davacı ise senetlerin teminat amacıyla düzenlendiğini ve kendisi tarafından yapılan ödemelerden sonra bedelsiz kaldıklarını ileri sürmüştür. Kural olarak menfi tespit davalarında ispat yükü davalı alacaklıda ise de, davalı alacaklı taraf imzası inkar edilmeyen kambiyo senedine dayandığından ispat yükü davacıdadır.
Davacı taraf, senetlerin teminat amacıyla verildiğini ispatla yükümlü olup, bu yönde dosyaya yansıyan herhangi bir delil bulunmamaktadır. Davacı tarafça krediye ilişkin yapılan ödemelerde açıklama olarak senetlere istinaden yapılığına yönelik bir iddia da bulunulmadığından kredi ödemelerine ilişkin dekontların ayrıca dosyaya celbine gerek görülmemiştir. Davalı taraf yeminli beyanında da, senetlerin teminat senedi olmadığını, mal satışı karşılığı düzenlendiğini beyan etmiştir.
Bu durumda, davacı tarafça ispatlanamayan davanın reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Katip Hakim
Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2022/1316, K. 2024/936, 2 Ekim 2024 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama