Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/490 K.2024/408

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ...plakalı ticari minibüs sürücü ...'ın sevk ve idaresinde iken ekteki kaza tespit tutanağında Kazasında nüvekkil ...ağır şekilde yaralandığını,Müekkilin şikayeti üzerine konu kakkında Diyarbakır ...Asliye Ceza Mahkemesi ...esas sayılı dava yargılaması halen devam ettiğini, Bu trafik kazasında müvekkili ...ağır şekilde yaralandığını, koluna ve bacağına platin takıldığını Kaza sebebiyle müvekkilde meydana gelen kalıcı sakatlık, bununla beraber oluşan kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar, bakıcı giderleri,

tedavi masrafları sebepleriyle maddi tazminat taleplerimiz mevcuttur. Olay tarihinde sürücü ...:in sevk ve idaresindeki ve ...adına kayıtlı ...plakalı ticari minibüs, ...SİGORTA A.Ş. Nezdinde (Poliçe No:...) Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası kapsamında sigortalıdır.

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına göre, aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olan sigorta şirketi, işletenin ve dolayısıyla sürücünün üçüncü kişilere verdiği zararları teminat altına alındığını, 2918 sayılı yasanın 85. maddesi uyarınca, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün Sahibi, aracın sürüçüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olduğunu, açıklanan bu nedenlerden ötürü konusunda uzman bilirkişilerce yapılacak hesaplamadan sonra artırılmak üzere Bedeni ve Cismani zarar sebebiyle tazminat,

Kalıcı sakatlıkla oluşan kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar, bakıcı giderleri, tedavi masrafları sebepleriyle maddi tazminat talepleri için şimdilik 100,00-TL(fazlaya ilişkin talep ve haklarımız saklı kalmak üzere)'nin olay tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

Davalı vekili dava dilekçesinde özetle; ...tarihli müzekkerenin cevabına istinaden poliçe ve ihbar evrakları dilekçemiz ekinde olduğunu, davacı taraf ...tarihinde şirket başvuru yaptığını, davacı tarafa herhangi bir ödeme yapılmadığını, taraflarına ne başvuru aşamasında nede arabuluculuk aşamasında, dava dilekçesi dışında herhangi bir belge tebliğ edilmediğini, bu nedenle davacı delillerinin HMK gereği taraflarına tebliğini talep etmekle beraber öncelikle davanın usulden reddini,

...plakalı araç müvekkil şirket nezninde KTK zorunlu mali mesuliyeti (trafik) sigorta poliçesi ile teminat altına alınmış olup,poliçenin kaza tarihi itibari ile şahıs başına daimi sakatlık/ölüm teminat limiti belirlenen meblağlar ile sınırlı olduğunu, ...tarihinde sigortalı aracın yapmış olduğu kaza neticesinde davacının maddi tazminat talebiyle huzurdaki dava ikame edilmiş ise de;haksız davanın reddi gerektiğini, Müvekkil sigorta şirketinin poliçeden kaynaklanan maddi tazminat taleplerine ilişkin sorumluluğu;

sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve azami poliçe teminat limiti ile sınırlı olduğunu kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücüsü kusursuz olduğunu, davacının tedavi gördüğü döneme ve tedavi giderlerine ilişkin fatura veya makbuz sunulmadığını, davayı kabul anlamında olmamak üzere; davacının gerçek zararının tespiti için rapor alınmasını, kazaya konu kusur oranı ve zarar tespitinin (maluliyet oranının) adli tıp kurumu tarafından tespiti gerektiğini, açıklanan nedenlerle fazlaya ilişkin her türlü dava ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile;

davanın öncelikle usulden reddine, davanın esastan reddine, kusur oranlarının ve maluliyet tespiti için dosyanın adli tıp kurumu ihtisas dairesine bilirkişi incelemesine gönderilmesine, davacı taraf delillerinin tebliği ile delilerinin tebliğine dek esasa cevap verme hakkımızın saklı tutulmasının, müvekkil şirket sorumluluğunun tespiti açısından davacının gerçekten de zararının olup olamadığının davacı tarafça ispatına, temerrüte düşmemiş ve dava açılmasına sebebiyet vermemiş bulunan müvekkil şirket aleyhine yargılama giderine,faize ve vekalet ücretine karar verilmemesini,

karar verilmesi halinde müvekkil şirketin sorumlu olduğu azami poliçe teminat limiti ve sigortalı araç sürücüsünün kusur oranı dikkate alınarak yargılama giderinin,faize ve vekalet ücretine hükmolunmasını; reddedilen kısım için yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davacıya tahmiline karar verilmesine, vekaleten arz ve talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Taraflarca dosyaya sunulan deliller incelenmiş, sigorta poliçesi ve hasar dosyası, davaya konu kaza nedeniyle davacının tedavi gördüğü sağlık kuruluşlarından tedavi evrakları, ...plaka sayılı araca ilişkin tramer kayıtları, ilgili kolluk biriminden kaza nedeniyle oluşturulan belgeler ile kazaya ilişkin görüntüler ile UYAP sistemi üzerinden Diyarbakır ...Asliye Ceza Mahkemesinin ...esas sayılı dosyası celp edilerek dosya arasına kazandırılmış, davaya konu kaza nedeniyle davacıya peşin sermaye değerli rücuya tabi bir ödeme yapılıp yapılmadığı Sosyal Güvenlik Kurumundan sorulmuş,

davaya konu kazada kusur durumunun tespiti yönünden Ankara Adli Tıp Kurumundan, yine kaza nedeniyle davacının yaralanmasına bağlı sürekli iş göremezliği ve bakıcı ihtiyacı oluşup oluşmadığının tespiti yönünden Dicle Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığından ve tazminat hesabı yönünden aktüer bilirkişiden bilirkişi raporları alınarak sonuca gidilmiştir.

Dava, trafik kazasından kaynaklı kazaya sebebiyet verdiği iddia edilen aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin davalı sigorta şirketi tarafından düzenlendiğinden bahisle sürekli iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri ve tedavi gideri istemine ilişkindir.

...tarihinde ...plaka sayılı aracın yaya konumunda bulunan davacıya çarpması sonucu davaya konu trafik kazasının meydana geldiği, davaya konu kaza nedeniyle Sosyal Güvenlik kurumu tarafından davacıya rücuya tabi bir ödeme yapılmadığı, dava açılmadan önce davacı tarafından davalı sigorta şirketine yapılan başvuruya istinaden davalı sigorta şirketi tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığı, yine arabuluculuk aşamasının görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığı dosya içerisinde yer alan bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davaya konu kazanın meydana gelmesinde ...plaka sayılı araç sürücüsünün kusurlu olup olmadığı, kaza nedeniyle davacıda sürekli iş göremezlik durumu, tedavi ve bakıcı gideri oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise oranı ve tazminatın miktarı ile davalı sigorta şirketinin tazminatın ödenmesinden sorumluluğunun bulunup bulunmadığına ilişkindir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.".

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”.

85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir.

Anılan yasal düzenlemeler gereğince sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen traffik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir. Koşullarının oluşması halinde sürekli iş göremezlik tazminatı da, poliçe kapsamına dahil olan ve sigorta şirketi tarafından karşılanması gereken doğrudan zararlardandır.

Elde ki davada öncelikle davalı sigorta şirketi tarafından düzenlenen poliçe kapsamında koşullarının oluşması halinde zararı karşılama yükümlülüğü bulunup bulunmadığının tartılması gerekir.

2918 Sayılı KTK'nın 94. maddesinde. "Sigortalı aracı işletenlerin değişmesi halinde, devreden kişi 15 gün içinde sigortacıya durumu bildirmek zorundadır. Sigortacı, sigorta sözleşmesini durumun kendisine tebliği tarihinden itibaren 15 gün içinde feshedebilir. Sigorta, fesih tarihinden 15 gün sonrasına kadar geçerlidir" hükmü ile kaza tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Motorlu Araçlar ZMSS Genel Sigortalının Değişmesi başlıklı C.4. maddesinde.

“Sigorta sözleşmesi, sözleşmeye taraf olan sigortalıyı takip eder. Sigortalının değiştiği her durumda mevcut sözleşme değişim tarihi itibarıyla kendiliğinden sona erer ve ilgiliye gün esasına göre prim iadesi yapılır. Ancak, mevcut sözleşme sigortalının değiştiği tarihten itibaren onbeş gün süresince herhangi bir işleme gerek kalmaksızın ve prim ödenmeksizin yeni işleten için sözleşme yapılana kadar geçerlidir.” şeklinde düzenlemeye yer verilmiştir.

Ankara Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden alınan bilirkişi raporunun incelenmesinden; ...günü saat ...sıralarında sürücü ...sevk ve idaresindeki ...plaka sayılı araç ile Medine bulvarını takiben emek caddesi istikametinden seyirle olay mahalli .... Sokak kavşağına geldiğinde, seyir yönüne göre sağından ...sokak istikametinden gelerek karşıya geçmek isteyen yaya konumunda bulunan davacıya aracın ön kısımlarıyla çarpması sonucu davacının yaralanması ile sonuçlanan davaya konu kazanın meydana geldiği anlaşılmaktadır.

Ankara Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden alınan bilirkişi raporunda, ...tarihli bilirkişi raporunda.

Sürücü ...sevk ve idaresindeki minibüs ile meskun mahalde gündüz vakti seyri sırasında kavşak başı olay mahalline geldiğinde, seyir yönüne göre yolun sağından yola girip kavşak başını kullanarak karşıya geçmek isteyen yayaya geçiş hakkını vermeyip zamanında etkin fren tedbirine başvurmayarak çarptığı, seyrini yeterince müteyakkız sürdürmediği olayda asli kusurlu olduğu,

davacı yaya ...gündüz vakti olay mahalli kavşakta her ne kadar ilk geçiş hakkına haiz olsa da kendi can güvenliği açısından yaklaşan araçların hız ve mesafesini dikkate alarak geçişini, yolun güvenli olduğundan emin olduktan sonra en kısa sürede gerçekleştirmesi gerekirken bu hususlara gerekli özeni göstermediği, solundan gelen aracın sadmesine maruz kaldığı kazada tali kusurlu olduğu, bu hususlar değerlendirildiğinde, olayda; sürücü ...%80 oranında kusurlu olduğu, davacı yaya ...%20 oranında kusurlu olduğu mütalaa edilmiştir.

Alınan bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olması nedeniyle mahkememizce de benimsenmiş ve kazanın meydana gelmesinde davalı sigortalı araç sürücüsünün % 80 oranında, davacının ise % 20 oranında kusurlu olduğu kabul edilmiştir.

Davacı hakkında Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik kapsamında değerlendirme yapılarak davacının davaya konu kaza nedeniyle sürekli iş göremezliğinin ve bakıcı ihtiyacının bulunup bulunmadığının tespiti gerekir. Bu kapsamda, Dicle Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı tarafından 20.02.2019 tarih ve 30692 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan “Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik” hükümlerine göre değerlendirilme yapılarak düzenlenen ...tarihli bilirkişi raporunda; davaya konu kaza nedeniyle davacının kişinin engel oranının %16, bakıcı ihtiyaç süresinin 1 ay olduğu mütalaa edilmiştir.

Tazminat hesabı yönünden güncel asgari ücret üzerinden hesaplama yapılması adına aktüer bilirkişiden rapor alınmıştır. TRH 2010 yaşam tablosu ve progresif rant tekniği esas alınarak, %16 sürekli iş göremezlik oranı ile asgari ücret üzerinden hesaplama yapılarak düzenlenen bilirkişi raporunda; davacının bilinen ve bilinmeyen döneme ilişkin sürekli iş göremezlik tazminatı davalı sigortalı araç sürücüsünün %80 kusur oranı isabet eden miktar ..., bakıcı gideri ...TL olarak hesaplanmıştır.

Maluliyet ve tazminat hesabı yönünden alınan bilirkişi raporlarında belirtilen oran ve miktarların yöntemince tespit edilmiş ve hesaplanmış olması karşısında denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu kabul edilmiş ve mahkememizce de benimsenmiştir.

Davalı sigorta şirketi sigortalısının veya eyleminden sorumlu olduğu kişilerin kusuru oranında ve poliçede yazılı teminat miktarı kadar tazminat ödemekle yükümlüdür. Sigortalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde %80 oranında kusurlu kabul edilmiş ve bu kusur oranına isabet eden miktar ...TL olarak hesaplanmıştır.

Davacı tarafça sunulan bedel arttırım dilekçesi ile de sürekli iş göremezlik tazminatı yönünden poliçe üst limiti olan ...TL'nın tahsili talep edilmiş olup, bu miktar üzerinden davanın kabulüne karar verilmesi gerekmiştir. Ayrıca davacı vekili tarafından ...tarihli celsede verilen beyanda çalışma gücü ve meslekte kazanma gücü kaybı oranı tespit işlemleri yönetmeliği kapsamında iş bu davada 20'şer TL olarak talepte bulunulan bedeni ve cismani zarar sebebiyle tazminat,

kalıcı sakatlıkla oluşan kazanç kaybı ve çalışma gücünün azalmasından yada yitirilmesinden doğan kayıplar ilgili yönetmelikte sürekli iş göremezlik tazminatı olarak belirlenmesi nedeniyle iş bu kalemlerin sürekli iş göremezlik talebine ilişkin olduğu belirtilmekle aynı zamanda davacı vekili tarafından ...tarihli celsede verilen beyanda bakıcı gideri ve tedavi giderine ilişkin taleplerinden feragat ettiklerini belirtmeleri nedeniyle ilgili talepler yönünden açılan davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Faizin türü ve başlangıç tarihine ilişkin olarak; davalı sigortalı aracın ticari minibüs vasfında ve kullanım amacının ticari olduğu anlaşılmakla davacının ticari avans faizi talep edebileceği kabul edilmiştir.

Kaza sonrası dava açılmadan önce davacı tarafından davalı sigorta şirketine başvurunun yapıldığı tarihi takip eden 8 iş günü sonunda davalı sigorta şirketinin temerrüdü gerçekleştiğinden, sigorta şirketinin davanın kısmi dava olup olmamasına bakılmaksızın zararın tamamı yönünden ödeme yükümlülüğü doğduğundan tazminatın tamamı yönünden ...tarihi itibarıyle temerrüdü gerçekleşmiştir.

Davanın belirsiz alacak davası olduğu gözetildiğinde kabul edilen alacağın tamamına davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihinden itibaren ticari avans faizine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim