Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/1021 K.2024/516

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili............ a ait............. Plakalı Aracının ...........'in sevk ve idaresinde iken, ............ tarihinde, ..........., ............... ve ........... Plakalı Araçların dörtlü kazaya karıştıklarını, müvekkilinin aracında hasar oluştuğu, hasar bedelinin kazaya sebebiyet veren, .......... Sigorta Şirketince karşılandığını, davalı sigorta şirketine yaptıkları başvuru sonrası, taraflarına ..........

TL de değer kaybı ödendiğini, yapılan ödemede kullanılan Hazine Müsteşarlığı tarafından yayınlanan ve piyasa gerçekliği ile bağdaşmayan formüller kapsamında yapıldığı ve uygun olmadığını belirterek; dosyanın makine mühendisi bilirkişiye tevdi edilerek, araçta meydana gelen gerçek değer kaybının belirlenerek tazminini talep etmiş, .......... 4 tarihli dilekçesi ile ........ TL olan talebini ...........TL artırarak ............ TL olarak ıslah etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Kazaya karışan ............ plakalı araç müvekkil şirket tarafından .......... numaralı trafik poliçesi ile sigortalı olduğunu, davacıya, teknik bilgiye sahip eksperden tazminat alacağını öğrenme imkânı uygulamada ve mevzuatta kendisine tanındığını, bunun için davalı yana başvurması veya davalı yandan herhangi bir belge veya bilgiye ihtiyaç bulunmadığını, ihbar sonrası müvekkil şirket, araçtaki değer kaybının tespiti için eksper raporu aldığını, tespit edilen ...........TL de ........... tarihinde davacı vekili hesabına ödendiğini,

bunun yanı sıra müvekkil şirket tarafından......... tarihinde başvurucu asil hesabına .........TL hasar bedeli olarak ödendiğini, dava dışı .......... plakalı araç için ..........TL hasar tazminatı ve...........TL değer kaybı tazminatı; .......... plakalı araç için ..........TL hasar tazminatı ödendiğini, yargılama sırasında konusunda uzman bilirkişi eliyle rapor alınmasını, kazadaki kusur oranlarının tespit edilmesi,

hesaplamanın kanun yollaması gereği, genel şartlarda yer alan formüle göre yapılmasını, Aracın rayiç değeri, geçmiş kazaları ve tamir gören kalemlerinin değerlendirmede dikkate alınmasını, Hasar kalemlerinin tespit edilmesi ve de kaza ile uyumlu olup olmadığının belirlenmesini, yukarıda arz ve izah edilen sebeplerle ve sair hususlar hakkındaki beyan hakları saklı kalmak kaydıyla, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, yargılama gideri ve ücreti vekâletin davacıya tahmiline karar verilmesini vekaleten arz ve talep etmiştir.

DEĞERLENDİRME

Dava, davacı aracında meydana gelen hasar nedeni ile değer kaybı tahsili davasıdır. Taraflar arasındaki ihtilafın, .......... tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle tarafların kusur durumunun tespiti ve davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı tazminatı istemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Sürücü ........... sevk ve idaresindeki ............ plaka sayılı aracın, .........caddesi muhabere kavşak istikametinden kolordu kavşak istikametine seyir halindeyken, kolordu kavşağa 50 metre kala önündeki araçların yavaşlaması sonucu aracını durduramayıp aracının ön kısımlerı ile aynı yön ve istikamette seyir halinde olan sürücülüğünü...........'ün yaptığı .......... plaka sayılı aracın arka kısımlarına çarptığı, ......... plakalı aracın çarpmanın etkisiyle aracının ön kısımları ile önünde seyir halinde bulunan sürücülüğünü .........'ın yaptığı davacı ...........'a ait olan ............. plakalı aracın arka kısımlarına çarptığı,

çarpmanın etkisiyle de sürücülüğünü ..........'in yaptığı ............ plaka sayılı aracın arka kısımlarına çarpması sonucu dört araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.".

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”.

85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir.

Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir.

Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir. Anayasa Mahkemesi’nin ............ tarihli ve............... E.,...........

K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması,

Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı,

aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir. (Ankara BAM 26. H.D.-26/05/2022 tarih,2020/120 E.-2022/1380 K.)

Taraflarca dosyaya sunulan deliller incelenmiş, sigorta poliçesi, hasar dosyası, araç tescil özetleri ve davacıya ait aracın tramer kayıtları celp edilerek dosya arasına kazandırılmış, davaya konu kaza nedeniyle aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafın iddiaları, davalının savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre varsa değer kaybı oluşup oluşmadığının tespiti yönünden otomotiv mühendisi bilirkişiden bilirkişi rapor alınmıştır.

Bilirkişi tarafından sunulan ........... tarihli raporda sonuç olarak; "............ Plakalı,............. Model, ............. Otomobilin; .......... tarihli kazası sonrası, yapılan hesaplamalara göre; araçta kaza tarihi itibarı ile toplamda,......... TL değer kaybı oluştuğu, davalıya ödeme yapılan ...........TL dikkate alındığında, davacının ............ TL değer kaybı maddi zararının olduğu" şeklinde rapor ibraz edildiği görülmüştür. İlgili raporda belirlenen bakiye değer kaybı bedeline ilişkin tespit hükme esas alınmıştır.

Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde; davacının kaza tarihi olan ............. tarihinde davalı sigorta şirketinde ZMMS sigortacısı olduğu anlaşılmış, kaza tespit tutanağında belirlendiği üzere davalı sigortalı araç sürücüsünün önünde seyir halinde bulunan davacıya ait araca çarpması sonucu meydana gelen kazada 2918 sayılı KTK:'nun 56/1-C maddesinde düzenlenen Önlerinde giden araçları güvenli ve yeterli bir mesafeden izlememek (Yakın takip) kuralını ihlal ettiği ve kazanın meydana gelmesinde %100 kusurlu olduğu kabul edilmiş, kusur durumunun tespiti yönünden bilirkişi raporu alınmasına gerek görülmemiştir.

Olayın oluşunun aksine davalı yanca bir delil ibraz edilmediği ve davacının kazada kusurunun olmadığı, hükme esas alınan makine mühendisi raporunda kaza tarihi bakiye değer kaybının............ TL olarak hesaplandığı, davacının .......... tarihli ıslah dilekçesi ile .......... TL değer kaybı talep ettiği, davalı sigorta şirketine sigortalı olan aracın hususi nitelikte kullanıma özgülendiği bu nedenle yasal faiz istenebileceği ve davalı sigorta şirketine yapılan başvuru akabinde 8 iş gününün sonunda temerrütün 18/07/2023 tarihi olduğu anlaşılmakla bu tarih itibariyle yasal faiz işletilebileceği anlaşılmakla dava ve ıslah dilekçesi gözetilerek ve taleple bağlılık ilkesi gereğince davacının davasının kabulüyle aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim