Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/399 K.2023/987

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili, müvekkili şirkete ait .....plaka sayılı minibüsün, sürücü .....sevk idaresinde .....Sok. üzerinden .....Bulvarı istikametine sağ şeritte seyir halinde iken sürücü .....sevk ve idaresindeki .....plakalı minibüs .....Sok. üzerinde .....istikametine sol şerite .....Sok. kesişimine geldiği esnada aracın ön kısımıyla müvekkili şirkete ait .....plakalı aracın sol ön teker kısmına çarpması sonucunda maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazanın meydana gelmesinde davalı sigortalı araç sürücüsünün % 100 kusurlu olduğunu, kaza sonrası düzenlenen ekspertiz raporuna göre müvekkilin aracında .....TL maddi hasar meydana geldiğini,

hasara bağlı müvekkilin aracında değer kaybı oluştuğunu, değer kaybının ödenmesi için yapılan başvuruya istinaden davalı sigorta şirketince .....TL ödeme yapılmış ise de, yapılan ödemenin yetersiz olduğunu ileri sürerek fazlası saklı .....TL değer kaybının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini istemiş, .....tarihli dilekçe ile talep sonucunu .....TL'na yükseltmiştir.

Davalı vekili, davaya konu kazaya karışan .....plaka sayılı aracın müvekkili sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin düzenlendiğini, kaza sonrası davacının başvurusu üzerine hasar dosyasının açıldığını ve müvekkili şirket tarafından davacıya .....TL değer kaybı ödendiğini, yapılan ödemelerle birlikte müvekkili sigorta şirketinin poliçe kapsamında yükümlülüklerini yerine getirdiğinden herhangi bir sorumluluğu kalmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla kusur durumunun ve değer kaybının yöntemince tespit edilmesi gerektiğini beyan ederek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Taraflarca dosyaya sunulan deliller incelenmiş, sigorta poliçesi, hasar dosyası, yapılan ödemelere dair belgeler, davacıya ait aracın trafik tescil bilgileri ile tramer kayıtları celp edilerek dosya arasına kazandırılmış, davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında değer kaybı oluşup oluşmadığına ilişkin makine mühendisinden bilirkişi raporu alınmıştır.

Dava, trafik kazasında kaynaklı davacının aracında oluşan hasara bağlı meydana geldiği ileri sürülen değer kaybının kazaya sebebiyet verdiği ileri sürülen aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketinden tahsili istemine ilişkindir.

Dosyanın incelenmesinde, .....plaka sayılı aracın davaya konu kazanın meydana geldiği tarihi de kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin düzenlendiği, poliçede araç başına maddi tazminat üst limitinin .....TL olarak belirlendiği, kaza tespit tutanağına göre .....tarihinde davaya konu kazanın meydana geldiği, kaza sonrası düzenlenen ekspertiz raporuna göre davacıya ait aracın hasar onarım bedelinin .....TL olarak belirlendiği, davacı tarafından değer kaybının ödenmesi için yapılan başvuru üzerine davalı sigorta şirketi tarafından .....TL değer kaybı ödendiği, dava açılmadan önce arabuluculuk sürecinin görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığı anlaşılmaktadır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan aracın sürücüsünün kusurunun bulunup bulunmadığı, davacıya ait araçta meydana gelen hasar nedeniyle davalı sigorta şirketi tarafından değer kaybına ilişkin yapılan ödemeden daha fazla miktarda değer kaybı oluşup oluşmadığı, buradan varılacak sonuca göre davacının değer kaybı talep edip edemeyeceği, edebilecekse miktarına ilişkindir.

Kaza tespit tutanağının incelenmesinde, davacıya ait .....plaka sayılı aracın dava dışı .....sevk ve idaresinde .....Sk. üzerinden .....istikametine doğru sağ şeritte seyir halinde ilen .....Sk. kesişimine geldiği esnada davalı sigorta şirketince sigortalanan ve dava dışı .....sevk ve idaresindeki .....plaka sayılı aracın .....Sk. üzerinden .....istikametine sol şeritte seyir halinde iken .....Sk. kesişimine geldiği esnada aracın ön kısmı ile .....plaka sayılı aracın sol ön teker kısmına çarpması sonucu davaya konu maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği anlaşılmaktadır.

Kaza tespit tutanağında davalı sigortalı araç sürücüsü .....2918 Sayılı KTK'nın 57/1-c maddesinde düzenlenen soldaki aracın sağdan gelen aracın geçiş hakkını vermemesi üzerine ihlal ettiğinden kusurlu olduğu, davacıya ait araç sürücüsünün ise herhangi bir kusurunun bulunmadığı tutanak altına alınmıştır.

Kaza tespit tutanağındaki kusura yönelik bu tespit mahkememizce de benimsenmiş ve kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketince sigortalanan araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu kabul edilmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.".

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”.

85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir.

Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir.

Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir.

Anayasa Mahkemesi’nin .....tarihli ve .....E., .....K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması,

Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı,

aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir. (.....)

Anılan ilkeler doğrultusunda değerlendirme yapılarak değer kaybının tespitine yönelik makine mühendisi tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda, davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında .....değer kaybı oluştuğu, .....tarihinde sigorta kuruluşundan .....TL tenzil edildiğinde .....TL bakiye değer kaybı ödenmesi gerektiği mütalaa edilmiştir. Düzenlenen rapor, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olması nedeniyle yeniden rapor alınmasına gerek görülmemiştir.

Davadan önce davalı sigorta şirketi tarafından .....TL değer kaybı ödendiği dosya kapsamından sabittir. Davalı sigorta şirketi, sigortalısının kusuru oranında tazminatla yükümlü olup, sigortalının %100 kusurlu olmasına göre tespit edilen değer kaybının tamamının ödenmesinden sorumludur. Davadan önce yapılan ödeme mahsup edildiğinde, davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu miktar .....TL kabul edilmiş, davanın belirsiz alacak davası olduğu gözetilerek, dava dilekçesinde gösterilen ve tahkikat sonucu arttırılan ve nihai olarak kabul edilen alacağın tamamına davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim