Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/528 K.2024/453

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili, müvekkili sigorta şirketi nezdinde ZMMS sigorta poliçesi bulunan davalıya ait .....plaka sayılı aracın .....tarihinde .....plaka sayılı aracın çarpması sonucu meydana gelen trafik kazası nedeniyle müvekkili sigorta şirketi tarafından .....plaka sayılı araçta oluşan hasar için .....TL ödeme yapıldığını, kaza sonrası müvekkili tarafından sigortalı .....plaka sayılı araç sürücüsünün kaza sonrası olay yerini terk ettiğini, poliçe genel şartlarının b-4/f maddesi gereğince müvekkili sigorta şirketine yaptığı ödemeyi rücu hakkı bulunduğunu,

sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk etmesi nedeniyle müvekkili sigorta şirketi tarafından dava dışı üçüncü kişiye yapılan ödemenin rücuen tahsili amacıyla Diyarbakır İcra Dairesinin .....esas sayılı dosyası üzerinden başlatılan icra takibinin davalının haksız itirazı üzerine durduğunu ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili, .....tarihinde müvekkil şirket nezdinde sürücü olarak çalışan .....sevk ve idaresinde bulunan .....plaka sayılı araç ile belirtilen tarih ve saatte her hangi bir kaza yaşanmadığını, gerçekleştiği iddia edilen kazanın tarafının müvekkil şirket olmadığını, meydana geldiği iddia edilen söz konusu kazada müvekkil şirketin hiçbir kastı veya ağır bir kusuru bulunmadığı halde davacı şirketin kazaya karışan .....plaka sayılı araçta meydana gelen hasara karşın ödemiş olduğu .....TL olan tazminat tutarını müvekkil şirketten rücuen tahsili talebinin talebi kabul edilemeyeceğini,

olay nedeniyle tutulan maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağının, sadece .....plaka sayılı araç sürücüsü .....beyanına göre düzenlendiğini, olay yerine ait kamera görüntüsü ya da kazayı, çarpışmayı, meydana geldiği iddia olunan hasarı ortaya koyacak bir video veya fotoğraf kaydı bulunmadığını, görevli polis memurunca tutulan kaza yeri krokisine bakıldığında krokinin kaza sonrasında sürücünün beyanlarına göre çizildiği,

görülen ya da bizzat şahit olunan bir kaza krokisi çizilmediğini, keza kazanın özetinin de sürücü .....beyanına göre hazırlandığını, sürücü beyanı dışında kazayı izah eden bir anlatım bulunmadığını, beyana göre tutulan krokiyi, kaza tespit tutanağını ve beyana göre müvekkil şirkete ait araç sürücüsünün asli kusurlu olduğunun tespitini kabul etmediklerini, Poliçe Genel Şartlarının B.4 (f) maddesi uyarınca.

"Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde" sigorta ettirene rücu edilir hükmü gerekçe gösterilerek davacı şirketin ödediği tazminat rücuen talep ettiğini, ancak müvekkil şirkete ait aracın kazaya karışmadığını,

müvekkil şirkete ait araç nezdinde gerçekleşen bir kaza olmadığından olay yerinin terkinin de söz konusu olmadığını, gerçekleşen kazayı hiç bir şekilde kabul etmemekle birlikte olası bir çarpışmanın yaşanmış olması halinde müvekkil şirkete ait araç büyük olduğundan, meydana gelen hasarın şirket sürücüsü tarafından fark edilmediğinden olay yerinden uzaklama yaşanmış olmasının ihtimal dahilinde olduğunu, bu durumda müvekkil şirketin kusurlu kabul edilmesi ya da olay yerini terk olarak değerlendirilmesinin kabul edilebilir nitelikte olmadığını, gerçekleşen kazada sürücünün kusurlu olmasının rücu talebi için yeterli olmadığını,

ancak sürücünün trafik kurallarını ağır kusur ile ihlali söz konusu olursa sigorta şirketinin sigorta ettirene rücu talebinde bulunabileceğini, kazada sürücünün herhangi bir kastı veya ağır kusurunun bulunmadığını, tespitlerin .....plaka sayılı araç sürücüsü .....beyanına dayalı olduğunu, hangi kazadan ötürü aracının hasar aldığı tespit olunmayan, salt sürücünün beyanına dayalı olarak müvekkilin kazanın tarafı ve ağır kusurlu olduğu sonucuna varılmasının hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, sürücü .....beyanlarını/iddialarını kabul etmemekle birlikte,

sürücünün beyanları bir an için yerinde kabul edilse dahi olay yeri terk Yargıtay kararlarına göre tek başına kazayı kapsam dışı yapmayacağını, sigortacı açacağı davada sürücünün alkollü veya uyuşturucu madde etkisinde olduğu, sürücünün olay yerinden uzaklaşarak şoför değişikliği yaptığı, sürücünün sırf olay yerini terk etmesi sebebiyle yaralıların sağlık durumunun ağırlaştığı veya maddi hasarın ağırlaştığı gibi sebeplerin ortaya koyularak bunları mahkeme huzurunda ispatlaması gerektiğini, sadece olay yerini terkin rücu sebebi olmadığını beyan ederek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Taraflarca dosyaya sunulan deliller incelenmiş, Diyarbakır İcra Dairesinin .....esas, .....esas ve .....esas sayılı takip dosyaları ile Adana .....Genel İcra Dairesinin .....esas sayılı takip dosyası ve Sigorta Tahkim Komisyonunun .....ve .....nolu dosyası celp edilerek dosya arasına kazandırılmış, davaya konu kazada kusur durumunun tespiti yönünden bilirkişi raporu alınmıştır.

Diyarbakır İcra Dairesinin .....esas sayılı dosyası incelendiğinde, davacı-alacaklı tarafından davalı-borçlu aleyhine .....plaka sayılı aracın .....tarihinde neden olduğu trafik kazası nedeniyle zarar gören üçüncü kişiye yapılan ödemelerin sürücünün olay yerini terkettiği açıklamasına dayalı .....TL asıl alacak ve .....TL işlemiş faiz olmak üzere toplamda .....TL'nın tahsili amacıyla ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalının gönderilen ödeme emrine karşı süresince borca itiraz dilekçesi sunduğu, elde ki itirazın iptali davasının 1 yıllık hak düşürücü süre içerisirde açıldığı anlaşılmaktadır.

Dava, .....tarihinde davacı sigorta şirketi tarafından ZMMS sigorta poliçesi düzenlenen davalıya ait .....plaka sayılı araç ile .....plaka sayılı araç arasında meydana geldiği iddia edilen trafik kazası nedeniyle davacı sigorta şirketi tarafından .....plaka sayılı aracın kaza nedeniyle gördüğü iddia edilen hasara istinaden ödenen hasar bedelinin davalı sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk ettiği iddiasına dayalı rücuen tahsili amacıyla Diyarbakır İcra Dairesinin .....esas sayılı dosyası üzerinden başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Diyarbakır İcra Dairesinin .....esas sayılı dosyası incelendiğinde, davacı-alacaklı tarafından davalı-borçlu aleyhine .....plaka sayılı aracın .....tarihinde neden olduğu trafik kazası nedeniyle zarar gören üçüncü kişiye yapılan ödemelerin sürücünün olay yerini terkettiği açıklamasına dayalı .....TL asıl alacak ve .....TL işlemiş faiz olmak üzere toplamda .....TL'nın tahsili amacıyla ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalının gönderilen ödeme emrine karşı süresince borca itiraz dilekçesi sunduğu, elde ki itirazın iptali davasının 1 yıllık hak düşürücü süre içerisirde açıldığı anlaşılmaktadır.

Davalı vekili .....tarihli celsede, davaya konu edilen rücu ödemesine konu araçta meydana gelen hasara ilişkin 2 tane daha farklı icra takibi başlatıldığını beyan etmiş, .....tarihli beyan dilekçesi ile, rücuya dayanak yapılan icra takib dosyalarının Diyarbakır İcra Dairesinin ....., .....ve .....esas sayılı esas sayılı dosyalar olduğunu bildirmiştir.

Mahkememizce .....tarihli celsede, davacı vekiline Diyarbakır İcra Dairesinin .....esas, .....esas ve eldeki davaya konu edilen .....esas sayılı icra takip dosyalarına konu edilen rücuya konu alacaklar hakkında beyanda bulunması ve dayanak belgelerini sunması için 2 haftalık kesin süre verilmiştir.

Davacı vekili .....tarihli beyan dilekçesi ile, Diyarbakır İcra Dairesinin .....esas sayılı dosyasına konu edilen alacağın, davalı sigortalı araç sürücüsünün kusuru nedeniyle .....tarihinde meydana gelen kazada hasar gören .....plaka sayılı araçta meydana gelen değer kaybının ödenmesi için müvekkili sigorta şirketine yapılan başvuru üzerine ödenen .....TL değer kaybının rücuen tahsiline ilişkin olduğunu,

Diyarbakır İcra Dairesinin .....esas sayılı dosyasına konu edilen alacağın, davaya konu kaza nedeniyle hasar gören .....plaka sayılı araç için müvekkili sigorta şirketine yapılan başvuru üzerine ödenen .....TL hasar bedeli ile .....TL değer kaybının eksik olduğundan bahisle Sigorta Tahkim Komisyonuna yapılan başvuru üzerine Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyetinin .....tarih ve .....sayılı kararı ile karar altına alınan bakiye hasar bedeli ve bakiye değer kaybının tahsiline yönelik Adana .....Genel İcra Müdürlüğü .....esas sayılı dosyası üzerinden başlatılan icra takibi sonucu müvekkili sigorta şirketi tarafından ödenen .....TL ve

.....TL'nın rücuen tahsiline ilişkin olduğunu, müvekkili sigorta şirketi tarafından yapılan .....TL'nin ve .....TL ile .....TL'nin konu edildiği icra dosyalarının ödeme ile infazen kapatıldığından davanın konusu olmadığını, müvekkili şirket tarafından .....plakalı aracın hasarı nedeniyle müvekkili şirkete başvuruya istinaden yapılan .....TL'lik ödeme tahsil edilemediğinden iş bu davanın açıldığını beyan etmiştir.

Celbedilen Sigorta Tahkim Komisyonu dosyası incelendiğinde, .....tarihinde .....plaka sayılı araç sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazası sonucu .....plaka sayılı aracın ZMMS sigorta poliçesini düzenleyen .....Sigorta A.Ş. tarafından hasar bedeli ile değer kaybının yetersiz olduğundan bahisle Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuru yapıldığı, Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyetinin .....tarih ve .....- .....sayılı kararı ile, alınan bilirkişi raporu ile tespit edilen .....TL hasar bedelinden sigorta şirketince yapılan .....TL mahsup edildikten sonra bakiye kalan .....TL hasar bedeli ile,

yine bilirkişi raporu ile tespit edilen .....TL değer kaybında sigorta şirketi tarafından ödenen .....TL mahsup edildikten sonra bakiye kalan .....TL değer kaybı yönünden başvurunun kabulüne, miktar yönünden kesin olmak üzere karar verildiği anlaşılmaktadır.

Adana .....Genel İcra Müdürlüğü .....esas sayılı dosyası, Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyetince verilen karara istinaden .....tarihinde toplamda .....TL'nın tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığı, davalı sigorta şirketi tarafından takip dosyasına .....tarihinde .....TL ve yine .....tarihinde .....TL ödeme yapıldığı anlaşılmaktadır. Davalıya ait .....plaka sayılı aracın .....-.....tarihleri arasında geçerli olmak üzere davacı sigorta şirketi tarafından ZMMS sigorta poliçesinin düzenlendiği anlaşılmaktadır. Davalıya ait aracın ruhsat bilgileri incelendiğinde, aracın .....Model .....marka beyaz renk otobüs olduğu, anlaşılmaktadır.

Poliçe düzenleme tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları 14 Mayıs 2015 gün 29355 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak 01 Haziran 2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4/f maddesinde, Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı,

alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde, ödemede bulunan sigortacının, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda kazaya sebebiyet veren sigortalıya rücu edebileceği, düzenlenmiştir.

Davacı sigorta şirketi, davalıya ait .....plaka sayılı sigortalı aracın kusuru nedeniyle meydana gelen kaza sonucu hasar gören araç için gerek sigorta şirketine yapılan başvuru üzerine hasar bedeline ilişkin ödeme yaptığını ve davalı sigortalı araç sürücüsünün kaza sonrası olay yerini terkettiğini ileri sürerek yapılan ödemenin davalı sigortalıdan dücuen tahsilini istemiştir.

Davalı taraf ise, .....plaka sayılı aracın davaya konu edilen kazaya karışmadığını, kaza tespit tutanağının sadece ödeme yapıldığı iddia edilen araç sürücüsünün beyanına göre düzenlendiğini, sürücü beyanı haricinde herhangi bir delil bulunmadığını beyan ederek davanın reddi gerektiğini savunmuş, davalı vekili .....tarihli beyan dilekçesinde, kazaya karışan aracın kırmızı renkli otobüs olduğunu, müvekkili şirkete ait aracın ise beyaz renkli olduğunu ileri sürmüştür.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davaya konu edilen .....tarihli trafik kazasına karışan aracın davalıya ait sigortalı araç olup olmadığı, sigortalı araç olduğunun kabulü halinde, olay yerini terk iddiasına dayalı davacı sigorta şirketinin hasar gören araç için ödediği hasar bedeli ve değer kaybını davalı sigortalıdan rücuen tahsilini talep edip edemeyeceği, edebilecekse miktarına ilişkindir.

Sigorta Tahkim Komisyonunda yapılan yargılamada, kusur tespitine yönelik bilirkişi raporu alınmadığı gibi, karar gerekçesinde de kusura ilişkin herhangi bir değerlendirme yapılmamış, hasar bedeli ve değer kaybına yönelik alınan bilirkişi raporunda tespit edilen ve sonrasında rapor doğrultusunda bedel arttırım dilekçesi ile talep edilen miktarlar üzerinden başvurunun kabulüne karar verilmiş ve karar miktar yönünden kesin olarak verilmiştir. Bu nedenle sigorta Tahkim Komisyonunca verilen karar kanun yolu denetiminden geçerek kesinleşen bir karar olmadığından kazaya karışan aracın davalıya ait .....plaka sayılı araç olup olmadığına ilişkin mahkememizce bu yönde tahkikat yapılmıştır.

Kaza tespit tutanağında, .....tarihinde saat .....civarlarında, sürücü .....sevk ve idaresindeki .....plaka sayılı otomobil ile TEM otoyolunu takiben Mersin-Tarsis istikametine seyir halinde iken Kavşaklar mevkii Tarsus doğu girişine yaklaştığı esnada sürücü beyanına göre .....plaka sayılı .....firmasına ait otobüsün aniden önüne kırarak sağa manevra yapması sonucu otomobilin sol yan kısımlarına çarpıp sürterek kaza mahallinden ayrılması sonucu çift taraflı maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, kazanın meydana gelmesinde .....plaka sayılı otobüsün 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 53/1-a maddesinde düzenlenen sağa dönüş kurallarını ihlal ettiği, diğer sürücü .....herhangi bir kusurunun olmadığı tutanak altına alınmıştır.

Gerek dava dilekçesinin ekinde sunulan, gerekse celbedilen sigorta tahkim komisyonu dosyasında yer alan fotoğraflardan, kazaya karışan dava dışı üçüncü kişiye ait .....plaka sayılı aracın hasarlı haline ilişkin fotoğrafların yer aldığı, kazaya karışan ve davalı sigortalıya ait olduğu iddia edilen çarpma noktasına ilişkin fotoğraflarına yer verildiği, ancak plakasına yer verildiği, öte yandan davalıya ait olduğu iddia edilen aracın görüntülerinde, fotoğraflara yansıyan kısımlarının kırmızı olduğu, davalıya ait aracın ruhsat bilgilerinde ise renginin beyaz olduğu anlaşılmaktadır.

Mahkememizce, davaya konu kazaya karışan aracın davalıya ait .....plaka sayılı araç olup olmadığı ve kazada kusur durumunun tespiti yönünden bilirkişi raporu alınmıştır.

Bilirkişi raporunda, kaza tespit tutanağında kazaya karışan ve kaza yerini terk eden aracın .....plakalı otobüs olduğunun belirtildiği, dosya kapsamında kazaya karışan aracın .....plakalı otobüs olduğunu belirtilen kaza tespit tutanağından başka herhangi bir bilgi ve belge olmadığı, dosya kapsamında bulunan otobüse ait fotoğraflarda otobüsün plakasının görülmediği, kazaya ait kamera görüntüsünün olmadığı, kazayı gören tanık olmadığı, dolayısıyla kaza karışan ve kaza yerini terk eden aracın kaza tespit tutanağına göre .....plakalı otobüs olduğu,

kazanın meydana gelmesinde .....plaka sayılı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu mütalaa edilmiştir.

Kural olarak kaza tespit tutanağı aksi sabit oluncaya kadar resmi belge niteliğinde ise de, kaza tespit tutanağının sadece karşı araç sürücüsünün beyanına göre düzenlendiği, sürücü beyanını destekler dosyada başkaca herhangi bir delil bulunmadığı, dosyaya sunulan kazaya karışan araçlara ilişkin fotoğraflarda, hasar gören .....plaka sayılı aracın hasarlı hali ile plakasına yer verilmiş ise de, davalıya ait aracın plakalı görüntüsüne yer verilmediği, yine davalıya ait olduğu iddia edilen araca ilişkin sunulan fotoğraflarda, aracın fotoğraflara yansıyan kısımlarının kırmızı renkli olduğu,

oysa davalıya ait aracın ruhsatında beyaz renkli olduğunun yazılı olduğu, ruhsatında beyaz yazılı olduğu halde kırmızı renkte olduğuna ilişkin dosyaya yansıyan herhangi bir delilde bulunmadığı, mevcut aşamada aracın davalı üzerine kayıtlı olmaması nedeniyle araç üzerinde fiziki inceleme yapma olanağı bulunmadığı, bu haliyle kazaya karışan aracın davalıya ait .....plaka sayılı araç olduğunun ispatlanamadığı anlaşılmakla açılan davanın reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim