Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/748 K.2024/536

Davacı vekili, davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS sigorta poliçesi düzenlenen ..... plaka sayılı aracın müvekkiline ait .....plaka sayılı araca .....tarihinde % 100 kusurlu olarak çarpması sonucu müvekkilinin aracında değer kaybı meydana geldiğini, müvekkiline ait aracın .....Diyarbakır Özel Servisinde gerekli tamir ve onarım işlemlerinin yapıldığını, değer kaybının ödenmesi için davalı sigorta şirketine .....tarihinde yapılan başvuruya istinaden herhangi bir ödeme yapılmadığını ileri sürerek fazlası saklı şimdilik 100,00 TL değer kaybının kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsilini istemiş, .....havale tarihli bedel arttırım dilekçesi ile talep sonucunu .....TL'na yükseltmiştir.

Davalı vekili, zamanaşımının dolduğunu, .....plaka sayılı aracın müvekkili nezdinde sigorta poliçesi düzenlendiğini, poliçe limitinin .....TL olduğunu, müvekkili tarafından poliçe kapsamında hasar bedeli olarak .....tarihinde .....(.....Otom. Taşım. Tem.) .....TL, .....tarihinde .....Par. San.'e .....TL ve .....tarihinde .....TL ödeme yapıldığını, yapılan ödemelerin poliçe limitinden mahsup edilmesi gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, değer kaybının ZMMS genel şartlarına göre hesaplanması gerektiğini, davacının avans faizi talep edemeyeceğini beyan ederek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Taraflarca dosyaya sunulan deliller incelenmiş, sigorta poliçesi ve hasar dosyası, .....ve .....plaka sayılı araçların tescil bilgileri ve .....plaka sayılı aracın tramer kayıtları celp edilerek dosya arasına kazandırılmış, davaya konu kaza nedeniyle davacıya ait araçta değer kaybı meydana gelip gelmediğinin tespitine yönelik makine mühendisinden bilirkişi raporu alınmıştır.

Dava, trafik kazasında kaynaklı davacının aracında oluşan hasara bağlı meydana geldiği ileri sürülen değer kaybının kazaya sebebiyet verdiği ileri sürülen aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketinden tahsili istemine ilişkindir.

.....tarihinde davacıya ait .....plaka sayılı araç ile .....plaka sayılı araç arasında çift taraflı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, .....plaka sayılı aracın davaya konu kazanın meydana geldiği tarihi de kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin düzenlendiği, poliçede araç başına maddi tazminat üst limitinin .....TL olarak belirlendiği, kaza sonrası davalı sigorta şirketi tarafından açılan hasar dosyası kapsamında davacıya ait aracın hasar onarımı için tedarikçi firma ve onarımı gerçekleştiren işletmeye toplamda .....TL ödeme yapıldığı,

dava açılmadan önce davacı tarafça değer kaybının ödenmesi için davalı sigorta şirketine yapılan başvuruya istinaden herhangi bir ödeme yapılmadığı, yine dava açılmadan önce arabuluculuk aşamasının görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığı anlaşılmaktadır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davanın zamanaşımı süresi içerisinde açılıp açılmadığı, davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan aracın sürücüsünün kusurunun bulunup bulunmadığı, kaza nedeniyle davacıya ait araçta değer kaybı meydana gelip gelmediği, gelmiş ise miktarı ile faizin türü ve başlangıç tarihine ilişkindir. Davaya konu maddi hasarlı trafik kazasının .....tarihinde meydana geldiği ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 109.maddesine göre iki yıllık zamanaşımına tabi olduğu anlaşılmaktadır. Elde ki dava .....tarihinde açılmıştır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.".

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”.

85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir.

Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir.

Dosya içerisinde yer alan bilfi ve belgelerin incelenmesinden; .....tarihinde saat .....sıralarında davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS sigorta poliçesi düzenlenen .....plaka sayılı aracın sürücü .....sevk ve idaresinde Kayseri İli .....İlçesi mevkiinde seyir halinde iken aracının ön kısmı ile, önünde seyir halinde bulunan davacı sürücü .....sevk ve idaresindeki .....plaka sayılı aracın arka kısımlarına çarpması sonucu davaya konu kazanın meydana geldiği anlaşılmakla, kusur durumunun tespitine yönelik bilirkişi raporu alınmasına gerek görülmemiş ve davalı sigortalı araç sürücüsünün dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranarak ve takip mesafesini ihlal ederek önündeki davacıya ait araca arkadan çarpması sonucu meydana gelen kazada %100 kusurlu olduğu kabul edilmiştir.

Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir.

Anayasa Mahkemesi’nin 17/7/2020 tarihli ve 2019/40 E., 2020/40 K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması,

Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı,

aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir. (Ankara BAM 26. H.D.-26/05/2022 tarih,2020/120 E.-2022/1380 K.)

Anılan ilkeler doğrultusunda değerlendirme yapılarak değer kaybının tespitine yönelik makine mühendisi tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda, davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında .....TL değer kaybı oluştuğu mütalaa edilmiştir. Düzenlenen rapor, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olması nedeniyle yeniden rapor alınmasına gerek görülmemiştir.

Davalı sigorta şirketi sigortalısının kusuru oranında tazminatla yükümlü olup, sigortalı tam kusurlu kabul edilmiş olması nedeniyle meydana gelen değer kaybının tamamını ödemekle yükümlüdür. Bu nedenle davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu miktar .....TL kabul edilmiş ve bu miktar üzerinden davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim