Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/1334 K.2025/1143

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .....

tarihinde .....Otomotiv Turizm Nakliye Taahhüt Ticaret Limited Şirketi adına

kayıtlı ve sürücüsü .....olan .....sigorta ettirilen .....

poliçe numaralı Sigortalı .....Plaka sayılı Araç Diyarbakır Mahabad Bulvarı istikametinden PTT

Genel Müdürlüğü önü servis yolu üzerinden .....Sokak istikametine seyir halindeyken PTT Genel Müdürlüğü

yanı ile yeşil kuşak parkı arasında durup geriye doğru manevra yaptığı esnada aracının arka kısımlarıyla;

aynı istikamette seyir halinde olan sürücü müvekkil .....sevk ve idaresindeki .....

plakalı aracın ön kısımlarına çarpması sonucu iki araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, bu

kazanın oluşumda .....plakalı araç sürücüsü .....%100 kusurlu bulunduğu, müvekkilinin aracının bakım ve onarımı ilgili sigorta şirketi tarafından giderildiğini, bu kazada .....

plakalı araç tam kusurlu bulundığu müvekkiline ait .....plakalı araç 2022 model olup güncel

değeri şu an 1.200.000 ( 1 milyon iki yüz bin ) civarında olduğu, araç ekte sunacakları belgelerde görüleceği

üzere henüz .....KM 'de olup sıfır ayarında .....marka araç olduğunu, dilekçe içeriğinde sayılan

hususlar kapsamında meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası sebebiyle, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik 100,00 TL araç değer kaybı bedelinin avans faiziyle taraflarına ödenmesini ve yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Başvuruya konu

taleple ilgili hasar dosyası kapsamında inceleme yapıldığını, davacı tarafın aracında meydana gelen değer

kaybı talebi ile ilgili müvekkil sigorta şirketine başvurusu üzerine açılan hasar dosyasından yapılan

değerlendirme neticesinde aracın piyasa şartlarında ortalama geçmiş hasarları, Araç üzerinde meydana

gelen hasarın şiddeti ve hasar bedeli de göz önünde bulundurularak Reel olarak 13.000,00 TL değer

kaybetmiş olduğu kanaatine varıldığını, bu tutar, davadan önce .....tarihinde .....

hesabına ödendiğini, davacının bakiye talebi bakımından dosyanın bilirkişi incelemesine, kusur oranlarının

tespiti için dosyanın adli tıp trafik ihtisas kurumuna gönderilmesi gerektiğini, dilekçe içeriğinde sayılan

hususlar kapsamında davanın reddini ve yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen aracın sürücüsünün kusuruna dayalı meydana gelen çift taraflı trafik kazası nedeniyle davacının aracında meydana gelen hasara bağlı oluştuğu ileri sürülen değer kaybına ilişkin yapılan ödemenin yetersiz olduğundan bahisle bakiye değer kaybı istemine ilişkindir.

Dosyanın incelenmesinde, .....plaka sayılı aracın davaya konu kazanın meydana geldiği tarihi de kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalandığı, poliçede araç başına maddi tazminat limitinin 50.000,00 TL olarak belirtildiği, dosya içeresinde yer alan araç sürücüleri tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağına göre .....tarihinde davaya konu kazanın meydana geldiği, dava açılmadan önce davacı tarafından davalı sigorta şirketine yapılan başvuru üzerine değer kaybına ilişkin herhangi bir ödeme yapılmadığı, dava açılmadan önce arabuculuk sürecinin görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığı anlaşılmaktadır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketince sigortalanan araç sürücüsünün kusurlu olup olmadığı, kusurlu ise oranı, kaza nedeniyle davacının aracında oluşan hasara bağlı değer kaybı meydana gelip gelmediği, gelmiş ise miktarına ilişkindir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.".

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”.

85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir.

Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir.

Mahkememize sunulan trafik bilirkişi raporunda özetle;"Kazalı .....’nun (Sürücü/Davalı tarafından ZMMS ile temianet altına alınan araç .....) Trafik kazasında Yukarıda sayılan hususlar kapsamında %100 (yüzde/yüz) oranında “KUSURLU” olduğu, davacı .....’in (Sürücü/.....): Trafik kazasında Yukarıda sayılan hususlar kapsamında “KUSURSUZ” olduğu" raporda ibraz edilmiştir. Anılan rapordaki tespitlerin dosya kapsamı ile uyumlu olduğu kanaatine varılarak davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan .....plakalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurla olduğu, davacının anılan kazanın oluşumunda atfı kabil kusurunun olmadığı kabul edilmiştir.

Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir.

Anayasa Mahkemesi’nin 17/7/2020 tarihli ve 2019/40 E., 2020/40 K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması,

Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı,

aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir.

Anılan ilkeler doğrultusunda makine mühendisi tarafından hazırlanan raporda özetle.

"Dava konusu aracın .....tarihinde yapmış olduğu maddi hasarlı trafik kazası davaya konu aracın ön kısmalarında hasar oluştuğu, Araçta oluşan hasarın mevcut kaza sonucu oluşacağı, araçta oluşan hasarın onarımı için.....tarihinde .....Yetkili servisi tarafından düzenlenen .....numaralı iş emri formu referans alınarak tespit edilen; sol ön kapı, sol ön dodik, sol ön çamurluk davlumbazı, sol ön kapı çıtası, kapı döşeme agrafı ve montaj parçalarının değiştirildiği; tampon alt ızgarası parçasının değiştirildiği;

motor kaputu ve ön tampon parçalarında ise hasar onarım işlemi yapıldığı anlaşılmış ve toplam 3 adet parça için onarım çalışması yapıldığı, iş emri formunda belirtilen yedek parça ve işçilik giderlerinin yapılan piyasa araştırması sonucu, hasarı onarıldıktan sonra ve .....hasar, uyumlu olduğu tespit değer kaybının; aracın markası, modeli, araç lemi yapılan kısımlar ve mevcut hasardan dolayı oluşacak tramer miktarı ve onarım işlemleri göz önünde bulundurularak,

dava dosyasında bulunan belgeler (eksper raporları, tutanaklar, resimler ve sair evraklar) doğrultusunda ve Yargıtay 17. Hukuk dairesi 2013/3815 E. 2013/9854 K. Sayılı ilamında, emsal uygulamaları kapsamındaki, nisbi re ise davaya konu araçta 31.929,61 TL değer kaybının oluştuğu ve .....tarihinde sigorta kuruluşundan 13.000,00 TL tenzil edildiğinde (31.929,61TL — 13.000,00 TL)=18.929,61 TL bakiye değer kaybı miktarının eksik ödendiği" raporda ibraz edilmiştir.

Anılan rapordaki tespitlerin dosya kapsamı ile uyumlu olduğu kanaatine varılarak davacının bakiye değer kaybı zararının 18.929,61 TL olduğu kabul edilmiştir. Davalı sigorta şirketi, sigortalısının kusuru oranında tazminatla yükümlü olup, tespit edilen değer kaybının tamamının ödenmesinden sorumludur. Buna göre tüm dosya kapsamı ile dava değer artırım dilekçesi birlikte değerlendirildiğinde; davacının talep edebileceği bakiye değer kaybı miktarının 18.929,61 TL olduğu kabul edilerek ilgili miktara davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihi olan .....tarihinden itibaren avans faiz uygulanmasına karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.