Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/375 K.2024/1137

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın detayı ekli kaza tutanağında belirtildiği gibi ... günü sebep olduğu kaza sonucunda müvekkilimiz ... adına kayıtlı ... plakalı araç hasarlanmıştır.

Meydana gelen kazada davalı sigorta şirketi tarafından sigortalı ... plakalı araç sürücüsü kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğunu, davalı sigorta şirketine başvuruda bulunduklarını ancak davalı sigorta şirketi taleplerini zımni olarak reddettiğini, ... plakalı aracın ... tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazasından dolayı dosyanın alanında uzman trafik bilirkişisine tevdii ile kusur oranlarının tespitini, müvekkilinin maliki bulunduğu, kazaya konu ... plakalı araçta meydana gelen maddi hasara ilişkin;

belirsiz alacak davamızı fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla ileride yapılacak bilirkişi tespiti sonucu ortaya çıkacak zarardan kaynaklı tazminat talebimizi artırmak üzere; şimdilik 10,00-TL alacağımızın davalı sigorta şirketinin temerrüde düştüğü tarihten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden alınarak müvekkiline ödenmesini, talep edilebilir tazminat bedelinin yaptırılacak bilirkişi incelemesi ile tespit edileceği baz alınarak,

fazlaya ilişkin talep ve dava hakkımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10,00-TL değer kaybı tazminatının davalı sigorta şirketinin temerrüde düştüğü tarihten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden alınarak müvekkile ödenmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketçe ... nolu hasar dosyası açılmış olup, alınan eksper raporunda başvuru sahibine ait aracın maddi hasar ilişkin zararının olduğu tespit edilmiş, başvuru sahibine ... tarihinde kusur durumuna göre;11.041,50 TL maddi hasara ilişkin tazminat ödemesi yine ... Tarihinde 15000 TL değer kaybına ilişikin tazminat ödemesi , yapıldığını, yapılan ödemler ile müvekkil şirket poliçeden doğan tüm sorumluluğunu yerine getirmiş olup, başkaca bir sorumluluğu kalmadığını, ; başvuru sahibi vekilinin haksız tazminat talebinin reddini, yargılama masrafı ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

GEREKÇE

1-Kaza tespit tutanağı;... günün taraflar arasında tutular tutanakta, ... plakalı araç sürücüsü ...'un Urfa yolundan otogara doğru orta şeritte ilerlerken ... plakalı aracın sağ tarafından geçerek sağına vurduğunu, ... plakalı araç sürücüsünün Urfa yolundan otogara doğru sağ şeritten ilerlerken solunda bulunan ... aracın sağ taraftan önüne kırarak kendisininde ani fren tuttuğunu beyan ettiği ve imza altına alındığı anlaşılmıştır.

2-Hasar dosyası: Davalı sigorta şirketi ile sigortalanan ... plakalı aracın ...-... tarihlerini kapsayan ZMMS poliçesi düzenlendiği ve davacı vekili tarafından yapılan başvuru üzerine ... nolu hasar dosyası açılmış olup, alınan eksper raporunda başvuru sahibine ait aracın maddi hasar ilişkin zararının olduğu tespit edilmiş, başvuru sahibine ... tarihinde kusur durumuna göre; 11.041,50 TL maddi hasara ilişkin tazminat ödemesi yine ... Tarihinde 15000 TL değer kaybına ilişikin tazminat ödemesi yapıldığı anlaşılmıştır.

3-Mahkememizce Makine Mühendisi bilirkişisinden aldırılan ... Tarihli rapor: Söz konusu araca ait dosya üzerinde yapılan incelemede, tespiti istenen aracın; ... plaka sayılı, ... marka, ... model, ... şasi numaralı ... Kilometrede .. araç olduğu, aracın ... tarihinde yapmış olduğu maddi hasarlı trafik kazası davaya konu aracın ön ve arka kısmalarında hasar oluştuğu, Araçta oluşan hasarın mevcut kaza sonucu oluşacağı kanaatim hasıl olmuştur.

Araçta oluşan hasarın onarımı için ... tarihli ekspertiz raporu referans alınarak tespit sol dikiz aynası, sol ön kapı çıtası ve arka sol kapı çıtası parçalarının değiştirildiği; sol ön çamurluk, sol ön kapı, sol arka kapı, sol marşbiyel sacı, sol arka çamurluk ve sol arka jant parçalarında ise hasar onarım işlemi yapıldığı anlaşılmış ve toplam 9 adet parça için ekspertiz çalışması yapıldığı, raporda belirtilen yedek parça ve işçilik giderlerinin yapılan piyasa araştırması sonucu ile uyumlu olduğu tespit edilmiştir.

Davaya konu aracın geçmiş hasarları ile mevcut kaza (...) sonucunda meydana gelen hasardaki parçaların birbirinden farklı bölgelerdeki parçalarda hasar olduğu tespit edilmiştir.

Dava konusu aracın onarılacak durumda olduğu, hasarı onarıldıktan sonra ve ... hasar tarihi dikkate alınarak, emsal bir aracın ikinci el rayiç bedelindeki değer kaybının; aracın markası, modeli, araç tipi, ... kilometrede olduğu, geçmiş hasardaki parça değişimi, boya işlemi yapılan kısımlar, ... oluşu ve mevcut hasardan dolayı oluşacak tramer miktarı ve onarım işlemleri göz önünde bulundurularak,

dava dosyasında bulunan belgeler (eksper raporları, tutanaklar, resimler ve sair evraklar) doğrultusunda ve Yargıtay 17. Hukuk dairesi 2013/3815 E. 2013/9854 K. Sayılı ilamında, emsal uygulamaları kapsamındaki, nisbi yöntemine göre ise davaya konu araçta 45.909,60 TL değer kaybının oluştuğu ve ... tarihinde 15.000,00 TL tenzil edildiğinde (45.909,60 TL 15.000,00 TL) =30.909,60 TL bakiye değer kaybı miktarının ödenmesi gerekeceği, kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.

4-Mahkememizce trafik bilirkişisinden aldırılan ... tarihli kusur raporu.

Sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobili ile Şanlıurfa Bulvarına müteakiben, Diclekent Bulvarı köprülü ışıklı kavşak istikametinden,Kantar köprülü ışıklı kavşak istikametine üç şeritli yolun sol şeridi üzerinde seyir halindeyken ... önüne geldiğinde, yanında ve arkasından aynı istikamette yolun diğer şeritleri üzerinde seyir etmekte olan araç trafiğini yeterince kontrol etmeden yolun sağ şeridine geçtiği sırada otomobilinin sağ ön yan kısımları ile, arkasından aynı istikamette yolun sağ şeridi üzerinde seyir etmekte olan şoför ...” ın sevk ve idaresindeki ... plakalı ...

(Şehiriçi yolcu taşımacılığı yapan otomobil) otomobilin sol ön kısımlarına çarpması, çarpmanın etkisiyle savrulan ... plakalı ... otomobilin sağ yan kısımlarıyla, yan yolun orta ayırıcı bordür taşlarına çarpıp durması neticesinde; çift maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, Sürücü ... (... plakalı)'un 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 56.maddesinde ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 94.maddesinde yer alan (56/1-A: Sürücülerin;

geçme, dönme, duraklama, durma ve park etme gibi haller dışında şerit değiştirmeleri veya iki şeridi birden kullanmaları yasaktır ve Yönetmelik 94/B-C: b) Şerit değiştirmeden önce, gireceği şeritte sürülen araçların güvenle geçişlerini beklemek, g) İki şeridi birden kullanmaları yasaktır kurallarını ihlal ettiği) kuralları ihlal etmiş olduğu anlaşıldığından meydana gelen kazada %100 ( yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu,

Şoför ... (... plakalı)'ın 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde yer alan herhangi bir kural ihlal yapmadığı anlaşıldığından meydana gelen kazada kusursuz olduğu kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.

5-Davacı vekilinin ... Tarihli dava değerini arttırım dilekçesi: Araç değer kaybına mahsuben 10,00-TL alacağını bilirkişi raporu doğrultusunda ve sigorta şirketinin daha önceden değer kaybına ilişkin yapmış olduğu 15.000,00-TL ödemenin mahsubu ile, 30.899,60-TL arttırarak toplamda 30.909,60-TL ve araç onarım bedeline mahsuben talep ettiği 10,00-TL alacağımızı, sigorta şirketi tarafından daha önce yapılan 11.041,50-TL nin mahsubu neticesinde bilirkişi raporu doğrultusunda geriye kalan bedel üzerinden 11.032,15-TL artırarak toplamda 11.042,15-tl, genel toplamda 41.931,75-TL arttırarak, 41.951,75-TL maddi zararın davalıdan alınarak müvekkiline verilmesi talep ettiği anlaşılmıştır.

6- Arabuluculuk tutanağı; Dava açmadan önce Diyarbakır Arabuluculuk Bürosunca ... dosya numarası ile ... tarihinde tarafların anlaşamadığına dair son tutanak düzenlendiği anlaşılmıştır.

DAVA; Davacı aracında meydana gelen hasara karşılık maddi zararının tahsili davasıdır.

Uyuşmazlık konusunun davaya konu kazanın meydana gelmesinde davacı ile davalı araç sürücüsünün kusurunun tespiti, davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında hasar ve değer kaybı meydana gelip gelmediği, gelmiş ise miktarı ile talep edip edemeyeceği, edebilecek ise miktarına ilişkin olduğu tespit edilmiştir.

Trafik sigortası motorlu bir aracın, karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahillinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan sorumluluk sigortasıdır. Trafik sigortacısının sorumluluğu işletenin sorumluluğu oranında olup yine bu sorumluluğun sınırı KTK’nun 92 nci maddesinde belirlenmiştir.

Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi,

aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir.

Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür.

Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.

Trafik kazası neticesinde oluşan zarar "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir.Yargitay 17.HD'nin 2017/1230 E- 2018/2590 K sayılı 15/03/2018 tarihli kararında vurgulandığı gibi;Davacının gerçek zararının belirlenmesi için davacıya ait kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, daha önceye ait hasarlar nedeni ile orjinalliğinin yitirilip yitirilmediği,

aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri ile emsal satışlar da araştırılmak suretiyle, öncelikle aracın kaza tarihi itibariyle rayiç değeri ve onarım bedeli belirlenerek, belirlenen hasar bedeline göre aracın onarımının ekonomik olup olmayacağının tespiti için aracın kaza tarihindeki hasarsız ikinci el piyasa değeri ile hasarlı haldeki değerinin karşılaştırılması, onarımı ekonomik değilse; aracın kaza tarihindeki 2. el piyasa rayiç bedelinden sovtaj değerinin mahsubu ile gerçek zarar miktarının hesaplanması, aracın pert-total kabul edilmesi halinde değer kaybı zararının olmayacağının da gözönüne alınması,

onarımının ekonomik olacağının kabulü halinde değer kaybı zararının aracın kaza tarihindeki ikinci el değeri ile onarımından sonraki ikinci el değeri arasındaki fark kadar olması nedeniyle değer kaybının bu şekilde tespit edilmesi, aracın kaç gün içerisinde onarımının yapılacağının makul olacağı ve kazaya karışan araca ikame bir aracın günlük kiralama ücretinin belirtilmesi suretiyle davacının gerçek zararının tespit edilmesi gerektiğini belirtmiştir.

Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde.

Kazaya karışan ... plakalı aracın, kazanın gerçekleşmiş olduğu ... tarihinde davalı sigorta şirketinin ZMMS sigortacısı olduğu, kaza tespit tutanağı ile alınan traFik bilirkişisi raporu ile de belirlendiği üzere ... plakalı aracın seyir halinde önünde giden davacıya ait araca çarpması sonucu meydana gelen kazada, önüne seyreden araç ile güvenli takip mesafesine özen göstermeden, yola gereken dikkatini vermeden yaklaştığı olay mahallinde, önünde seyreden otomobile karşı, zamanında etkin tedbir alamayıp çarpması sonucu meydana gelen kazada dikkatsizliği, tedbirsizliği ve kurallara aykırı hareketi ettiği,

davalı nezdinde sigortalı aracın sürücüsünün tam kusurlu olduğu, davacının ise kusursuz olduğunun anlaşıldığı, dosyada alınan ... tarihli makine mühendisinden alınan raporda ise aracın onarımı için 22.083,65 TL fiyatın makul olduğunu, gerçek zararın bulunması için nisbi hesap yöntemine göre davaya konu araçta 45.909,60 TL değer kaybının oluştuğu, davalı sigorta şirketince ödenen miktar tenzil edildiğinde 30.909,60TL değer kaybı tazminatı talep edilebilineceği, kazanın poliçe süresi içerisinde gerçekleştiği ve ZMSS poliçesi kapsamında sorumlu olduğu teminat limitinin 50.000TL olduğu,

davacının talep etmiş olduğu miktarın teminat limitleri dahilinde kaldığı anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilmiştir.

KTK hükmü uyarınca davacının sigorta şirketine başvuru tarihini takiben 8 iş günü sonrasında temerrüde düşeceği anlaşılmakla ve bu tarihin ... tarihine isabet ettiği, bu tarih itibari ile faiz talep edilebilineceği anlaşılmakla bu tarihten itibaren faize hükmedilmiş faizin türü bakımından ise aracın türü hususi olamakla yasal faize hükmedilerek davacının davasının kabulüyle aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim