Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/509 K.2025/1156

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .....tarihinde .....civarında, davacı adına .....tesisat numaralı elektrik aboneliğinin bulunduğu, .....adlı iş yerinde elektrik arızalarından kaynaklı yangın olayı meydana geldiğini, yangından sonra davacının olay yerini kameraya aldığını, bu videonun dilekçe ekinde sunulduğunu, yangın sonucunda;

davacıya ait .....adlı işyerinde bulunan soğuk hava deposu ile içinde bulunan tüm etlerin yandığı gibi iş yerinin tamamının boyasının zarar gördüğünü ve asma tavanının komple yandığını, itfaiye ekiplerinin ise yangına müdahale etmek için iş yerine giriş kepenkini kırdıklarını, olay yerine gelen itfaiye ekipleri tarafından yangın raporunu tutulduğunu, raporda da görüleceği üzere;

olayın oluş şekli ve çıkış sebebinin elektrik kontağından kaynaklandığı hususnun raporda tutanak altına alındığını, .....tarihinde davacı tarafından davalı DEDAŞ İl Müdürlüğüne .....sayı ile zarar ve ziyanlarının ödenmesi talebi ile başvuruda bulunulduğunu, ancak davalı tarafından davacıya dönüş yapılmadığını, ara buluculuk faaliyetinden sonuç alınamadığını, .....tarihinde davacının Diyarbakır .....Sulh Hukuk Mahkemesinin .....Değişik İş no ile delil tespiti talep ettiğini, .....tarihinde bilirkişi raporu hazırlandığını,

delil tespitini yapan Diyarbakır .....Sulh Hukuk Mahkemesi'nin .....D.iş sayı ile yapmış olduğu keşif ve sonucunda hazırlanan bilirkişi raporunda da; yangın nedeniyle davacıya ait işyerinde bulunan soğuk hava deposu olarak kullanılan yerde bulunan büyük etlerin bulunduğu soğutucu ve diğer tüm dolapların yandığına yönelik zararların belirtildiği bilirkişi raporuna göre özellikle soğutucu dolabının bulunduğu kısımda zarar oluştuğunun gözlemlendiğini ayrıca bilirkişi raporunda elektrik yangınlarının genellikle iki şekilde oluştuğu,

bunların ilki akım taşıma kapasitesi üzerinde akıma maruz kalan bir kablo veya bağlantı elemanın zamanla ısınarak alev alması, diğeri ise aşırı gerilmedir aşırıgerilme halk dilinde dalgalanma oluşturduğu, elektrik yangınlarının %55gibi bir oranda sebebi aşırı gerilme olduğu hususlarının belirtildiğini, yangının çıktığı dönemde sık sık elektrik kesintilerin olduğunu ve yangının çıktığı ayın mevsimsel olarak bulunduğu Güneydoğu Anadolu Bölgesinin en sıcak ayının olduğu, elektrik kablolarının çok fazla yıprandığının da görüldüğünü ve gerekli tedbirleri davalı Dicle Elektrik Dağıtım A.Ş.'nin almadığı,

benzer yangına sebebiyet veren durumlarının sabit olduğunu, davaya konu yangın olayı nedeniyle Diyarbakır .....Sulh Hukuk Mahkemesince tespit yapılan makine zarar tutarı 90.000,00 TL, inşaat imalatları zarar tutarı ise 21.516,11 TL olarak tespit edildiğini ancak ilgili tespitin sadece soğuk hava deposunn bulunduğu alana ilişkin olduğunu, zira işletme faaliyetlerine devam edebilmek için iş yerinin soğuk hava deposunun panelini 70.000 TL'ye yaptırdığını, ilgili tamir ücretine dair .....tarihli faturayı ibraz ettiklerini, bunun dışında davacının iş yeri kenpenklerini, boyasını, kırılan,

yanan tüm malzemeleri tamir ettirerek işletmeyi kullanılır hale getirmek zorunda kaldığını ancak yaklaşık 2 ayı aşkın bir süre iş yerinin kullanılamaz halde kaldığını, bu nedenle kullanılamadığı dönemlerde ticari iş ve işlemlerini yapamamış olup yanan etler nedeniyle bir çok maddi zarar yaşadıklarını, bu nedenle işletmenin kapalı kaldığını ve yanan etlerde dolayı işletmenin zararlarını önceden tespit etmek mümkün olmadığından şimdilik fazlaya dair tüm dava, ıslah, talep, hak ve faiz haklarını saklı tutmak kaydıyla,

bilirkişi incelemesi sonucu tespit ettireceği değere yönelik hakları saklı kalmak kaydıyla 1.000,00 TL talep etme zorunluluğunun hasıl olduğunu, davalının gerek Borçlar Kanunu'nun kusursuz sorumluluk ilkesi gereği ve gerekse hat ve elektrik panosu bakımları, periyodik bakımları, gözetim ve kontrollerin zamanında ve gereği gibi yapılmamasından dolayı haksız fiilinden dolayı sorumlu olduğunu, tehlike arz eden bu yapı eserinin (Enerji Nakil Hattının) fena yapılmasından, bakımı ve işletilmesindeki eksikliklerden Borçlar Kanunu madde 71'e göre sorumlu olduğunu belirterek yargılama sırasında ortaya çıkacak olan nedenlerle şimdilik;

iş yerinin soğuk hava deposunun makine zarar tutarı 90.000,00 TL, inşaat imalatları zarar tutarı ise 21.516,11 TL, işletmenin kapalı kaldığı günlerde yoksun kaldığı kar ve yanan etlerden dolayı işletmenin zararlarını önceden tespit etmek mümkün olmadığından şimdilik fazlaya dair tüm dava, ıslah, talep, hak ve faiz haklarını saklı tutmak kaydıyla, mahkemenin bilirkişi incelemesi sonucu tespit ettireceği değere yönelik hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL, yangından önce iş yerine alınan toplam 90.619,99 TL'lik faturalı etin yanması nedeniyle zararlar ile boya,

asma tavan ve diğer tüm zarar ve ziyanlar için şimdilik fazlaya dair hakla saklı kalmak kaydıyla 100,00 TL, Diyarbakır .....Sulh Hukuk Mahkemesine gider avansı-peşin harç, vekalet harcı, baro pulu, başvurma harcı için 1.826,60 TL, keşif harcı 1.912,35 TL,

.....TR bedelli delil avansı 900,00 TL olmak üzere toplam 3.738,95 TL delil tespiti masrafı olmak üzere şimdilik 206.075,05 TL'nin ve yapılacak yargılama ve bilirkişi incelemeleri neticesinde tespit edilecek tüm zararlar ile olay tarihinden itibaren işleyecek mevduata uygulanacak en yüksek faiz oranı ile yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalı şirketten tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; zamanaşımı ,yetki, görev, husumet itirazında bulunduklarını, şirket hatlarından kaynaklı bir yangın bulunmadığını, dava dilekçesini kabul etmediklerini, yangının çıkış anını gören kimse yokken, yangının elektrik direğinden çıktığını davacı ispatlayamamışken, elektrik tekniği konusunda hiçbir bilgisi olmayan ve yangının çıkış anını görmeyen teknik yeterliliği olmayan belgelere tanık beyanlarına dayanarak davalıya kuruma kusur yüklenemeyeceğini, müvekkilinin zarardan sorumlu olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, .....tarihinde davacıya ait iş yerinde meydana gelen yangının elektrik arızasından kaynaklandığından bahisle yangın nedeniyle meydana gelen zararın davalı dağıtım şirketinden tahsili istemine ilişkindir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, .....tarihinde davacıya ait iş yerinde meydana gelen yangının elektrik arızasından kaynaklanıp kaynaklanmadığı, yangın olayının meydana gelmesinde davalının kusuru bulunup bulunmadığı, kusurlu ise oranı, yangın nedeniyle davacıya ait iş yerinde zarar meydana gelip gelmediği, zararın meydana geldiğinin kabulü halinde davacının ortak kusurunun bulunup bulunmadığı, buradan varılacak sonuca göre davacının makine bedeli ve iş yerinde zarar gören ürün bedeli ile iş yerinin tadilatı için yapılan hasar onarım bedelini talep edip edemeyeceği, edebilecekse miktarına ilişkin olduğu tespit edilmiştir.

Mahkememizce değişik iş tespit dosyası dosya arasına alındıktan sonra, tamamı elektrik mühendisinden oluşan üçlü bilirkişi heyetinden rapor alınmış, düzenlenen bilirkişi raporunda, dava konusu olayın .....tarihinde .....civarında,.....tesisat numaralı elektrik aboneliğinin bulunduğu, .....adlı iş yerinde elektrik arızalarından kaynaklı yangın olayı meydana geldiği ve yangın neticesinde işlerinde binada hasar ve işlerinde mevcut bulunan ürünlerde zayiat meydana geldiği davacı iddiasından kaynaklandığı, dosya kapsamında yangının hangi noktada ne şekilde başladığı konusunda bir bilgi ve belge olmadığı, sadece

itfaiye olay raporunda olayın oluş şekli ve çıkış sebebi "elektrik kontağından kaynaklı yangının meydana geldiği kanaatine varıldı" şeklinde açıklandığı, Diyarbakır .....Sulh Hukuk Mahkemesinin .....D. İş.

Esas sayılı dosyasına .....tarihinde konulan bilirkişi heyet raporunda "keşif yerinde yapılan incelemeler ile dosya kapsamında bulunan belgelerle çıkan yangının işyeri tesisatındaki aşırı yüklenme ile ısınan kablo etkisiyle mi yada şebekedeki oluşan aşırı gerilimlerin oluşturduğu etkiyle mi oluştuğu yönünde kesin ve sağlıklı bir hüküm kurabilmenin mümkün olmadığı kanaatine varılmıştır.

Tespit konusu zarar için ileride açılacak esas davada karşı taraf olan DEDAŞ şirketinden tespit konusu yangının çıktığı yeri besleyen şebekedeki yangının oluştuğu tarih ve saate ait elektrik kesintileri, arıza ve gerilim değerleri istenerek bu belgeler üzerinden değerlendirme yapılmasının daha doğru ve sağlıklı olacağı değerlendirilmiştir." denildiği, DİCLE Elektrik Dağıtım A.Ş.

Diyarbakır Dava Süreçleri Hukuk Müşavirliği'nin .....tarihli yazı eklerinde söz konusu davacı aboneliğin Yüksek Gerilim Hattına bağlantısının Diyarbakır.....numaralı kök bina ve .....çıkışı olduğunu, abonenin enerji aldığı trafo ....., davacı aboneliğin enerji aldığı yüksek gerilim hattından beslenen toplam abone sayısının ....., enerji aldığı trafodaki toplam abone sayısı .....olup, enerji alınan trafo .....çıkışındaki toplam abone sayısının .....olarak belirtildiği, itfaiye olay raporunda olayın oluş şekli ve çıkış sebebi elektrik kontağından kaynaklı yangının meydana geldiği belirtildiği,

ancak, yangının nereden ne şekilde çıktığı hususunda herhangi bir bilgi ve belge dosyada mevcut olmadığı, dolayısıyla burada yangının işyeri tesisatındaki aşırı yüklenme ile ısınan kablo etkisiyle mi ya da şebekedeki oluşan aşırı gerilimlerin oluşturduğu etkiyle mi oluştuğunu belirlemek gerektiği, yangının çok çeşitli nedenlerle çıktığının herkesçe bilinen bir husus olduğu, bir iş yerinde ya da meskende yangına sebep olabilecek genel nedenleri sıralanırsa, sabotaj, sigara izmaritinin yanıcı zemine düşürülmesi ve düşürülmenin fark edilmemesi,

elektrik sobasının veya ütü gibi ısıtıcı cihazların devrilmesi veya yanabilecek maddelere yakın ortamda/mesafede bulunması, iş yeri mutfağında fazlaca ısıtılan bir şeyin ocak üzerinde unutulması, bu maddenin havalandırma bacasının içinde biriken yağları ya da çevresinde bulunan yanıcı maddeleri tutuşturması, saç levhadan yapılma bacanın geçtiği çatı gibi alanlarda, yanıcı maddelerin bulunması, yanıcı, parlayıcı veya patlayıcı maddelerin kapalı ortamda kullanılması gibi sebepler olduğu, sayılan bu genel sebeplerin dışındaki elektriksel nedenlerin ise binanın üzerine yıldırım düşmesi, porselenden imal edilmiş sigortaların patlaması,

kofre, buat ve priz gibi bağlantı noktalarındaki gevşeklikler nedeni ile oluşan kıvılcımlar, elektrik tesisat kablo ve şalt malzemelerinin, taşıyabileceği akımın (gücün) üzerinde yük çekilmesi, şebeke geriliminin yükselmesine bağlı elektronik cihazlardaki patlamalar, iç tesisat kablolarının fareler tarafından kemirilmesi, iç tesisat kablolarının yönetmeliklere aykırı olarak çivi ile sabitleyerek montaj yapılmasına bağlı olarak zaman içinde oluşan kısa devreler gibi nedenler ile yangın çıkabildiği, dava konusu yangının hangi sebeple çıktığının belirlenmesi için olay yerinde, deliller kaybolmadan inceleme yapılması şart olduğu,

ancak yerinde ve zamanında inceleme yapılamaması halinde ise, olayla ilgili olarak, gerek kusur yönünden ve gerekse de hasar bedeli yönünden tespitlerin taraflarca ayrı ayrı yaptırılması, olayla ilgili olarak da, olay tarihinde ve deliller kaybolmadan çekilmiş VCD kaydı video görüntülerinin yada fotoğrafların dosyaya sunulmuş olması gerektiği, ancak dosyada bilgi ve belge bulunmadığı, davaya konu yangının gece .....'de iş yerinin çatısından başladığı itfaiye raporundan anlaşıldığı,

yangının iş yeri içinden başladığı düşünüldüğünde ise gecenin karanlık saatlerinde iş yerinin kapalı olması nedeni ile elektrikli cihazların tamamının kullanılmaz durumda olacağı (olsa olsa sadece buz dolaplarının çalışabileceği) göz önüne alındığında, yangının buzdolabının kullanım süresinin (miadının) dolmuş olmasına bağlı olarak ekovat olarak isimlendirilen bölümün aşırı ısınmasından kaynaklanabileceği, özetle davaya konu yangının çıkış noktası ve çıkış sebebine yönelik somut bilgi ve belgenin sunulamamış olduğu göz önüne alındığında, sağlıklı bir değerlendirme yapılmasının mümkün olmadığı,

aynı trafodan (....trafosundan) enerji alan, yöredeki diğer abonelerde, gerilim yükselmesine bağlı zarar ve hasarlar oluştuğu yönünde bilgi ve belge bulunmadığından, davaya konu yangının, davalının işlettiği sistemde gerilim yükselmesinden kaynaklanmadığı, yangının davacı abonenin işletme kusurundan kaynaklanan genel sebeplerden çıktığı yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.

Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davacı tarafça rapora karşı itiraz edilmiş, Mahkememizce itirazların karşılanması için bilirkişi heyetinden ek rapor alınmış, .....tarihli bilirkişi ek raporunda, kök rapordaki kanaatlerin korunduğu belirtilmiştir. Davacı tarafın ek rapora itirazları üzerine bilirkişi heyetinden ikinci ek rapor alınmış, .....tarihli ek raporda da önceki raporlardaki görüş ve kanaatin korunduğu belirtilmiştir.

Somut olayda davacının iş yerinde gerçekleşen yangın olayından dolayı davacının uğradığı zarardan davalının sorumlu olması için, davalıya atfı kabil bir kusur olması gerekir.

Davacı tarafça, yangının davalının kusuru nedeni ile gerekleştiğinin ispat edilemediği, itfaiye raporunda yangının elektrik kontağından çıktığına dair kanaat bulunsa da itfaiyerlerin bu hususta görüş ve kanaat bildirmeye ehil uzman kişiler olmadığı, değişik iş tespit dosyasında da alınan bilirkişi raporunda yangının çıkış sebebi hakkında kesin bir kanaate varılamadığı, davacı vekilinin beyanına göre iş yerinde tadilat yapılmış olduğu,

bu nedenle Mahkememizce bu aşamada keşif yapılsa dahi delillerin kaybolmuş olması nedeni ile uyuşmazlığın çözümüne katkı sağlamayacağı değerlendirilmekle, ispat edilemeyen davanın reddine karar verilmiş ve mahkememizce aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim