Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/59 K.2025/789

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili, .....tarihinde saat .....sıralarında davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı .....plaka sayılı aracın .....sevk ve idaresinde Diyarbakır ili Yenişehir İlçesi Dağkapı istikametinden Elazığ Bulvarı istikametine seyir halinde iken Büyükalp Caddesi kesişimine geldiğinde sola dönüş yasağı tabelası bulunan bu caddeye girmek için sola doğru manevra yaptığı esnada aracının ön kısımları ile sürücü .....sevk ve idaresindeki .....plaka sayılı aracın sol ön kısımlarına çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında .....idaresindeki araç içerisinde yolcu olarak bulunan müvekkilinin ağır bir şekilde yaralandığını,

kaza tespit tutanağında, kazanın meydana gelmesinde .....plaka sayılı araç sürücüsü .....kusurlu bulunduğunu, kaza nedeniyle yürütülen kovuşturma sonucu Diyarbakır .....ASCM'nin .....E.- .....K.

Sayılı ilamı ile .....ceza aldığını ve kararın kesinleştiğini, soruşturma aşamasında alınan bilirkişi raporunda .....kazanın meydana gelmesinde kusurlu bulunduğunu, kaza sonrası müvekkilinin Selahaddin Eyyubi Devlet Hastanesi, Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinde tedavi gördüğünü, Dicle Üniversitesi Adli Tıp tarafından trafik kazasından kaynaklı müvekkiline %23 sürekli sakatlık raporu verildiğini, zararın ödenmesi için davalı sigorta şirketinin .....tarihinde .....kargo aracılığıyla ve .....tarihinde de mail yolu ile başvuru yapıldığını,

arabuluculuk başvurusundan da sonuç alınamadığını ileri sürerek belirsiz alacak davası olarak fazlası saklı şimdilik 50.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ile 1000 TL geçici iş göremezlik tazminatını olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini istemiş, .....tarihli bedel arttırım dilekçesi ile talep sonucunu sürekli iş göremezlik tazminatı yönünden 500.000,00 TL'na, geçici iş göremezlik tazminatı yönünden ise 25.370,88 TL'na yükseltmiş, .....tarihli celsede, davalı sigorta şirketini yapılan başvuru yönünden mail ile .....tarihinin esas alınmasını istemiştir.

Davalı vekili, taraflarına ne başvuru aşamasında ne de arabuluculuk aşamasında dava dilekçesi dışında herhangi bir belge tebliğ edilmediğinden, davanın usulden reddi gerektiğini, müvekkili sigorta şirketinin poliçeden kaynaklanan sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve azami poliçe teminat limiti ile sınırlı olduğunu, kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücüsünün kusursuz olduğunu, davacının ekonomik ve sosyal durumunu ispatlaması gerektiğini, kabul anlamanına gelmemek kusur durumunun ve maluliyet durumunun tespiti yönünden adli tıp kurumundan rapor alınması gerektiğini,

kaza nedeniyle sosyal güvenlik kurumu tarafından davacıya tazminat ödenip ödenmediğini, gelir bağlanıp bağlanmadığını ve bağlanmış ise miktarının sorulmasını ve çıkan tazminattan mahsubunu talep ettiklerini, hesaplamanın .....tarihinde yayımlanan 7237 sayılı Kanun ve .....tarihinde yayımlanan genel şartlar kapsamında yapılması gerektiğini, soruşturma ve kovuşturma dosyasının celbedilerek uzlaşma sağlanıp sağlanılmadığının tespiti gerektiğini, şartların mevcut ise hesaplanacak tazminattan müterafik kusur indirimi ve hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini,

kaza tarihinden faiz talep edilemeyeceği gibi ticari faiz de talep edilemeyeceğini beyan ederek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Taraflarca dosyaya sunulan deliller incelenmiş, sigorta poliçesi, hasar dosyası ve davacıya ait tedavi evrakları ile UYAP sistemi üzerinden Diyarbakır .....Asliye Ceza Mahkemesinin .....esas sayılı dosyası celp edilerek dosya arasına kazandırılmış, davaya konu kaza nedeniyle davacıya peşin sermaye değerli rücuya tabi bir ödeme yapılıp yapılmadığı Sosyal Güvenlik Kurumundan sorulmuş, davaya konu kaza nedeniyle davacıda geçici ve sürekli iş göremezlik oluşup oluşmadığının tespiti yönünden Dicle Üniversitesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığından bilirkişi raporu alınmış, soruşturma dosyasında kusur durumunun tespiti yönünden trafik bilirkişisinden alınan bilirkişi raporu taraflara tebliğe çıkartılmış, tazminat hesabı yönünden ise aktüer bilirkişiden bilirkişi raporu alınmıştır.

Dava, trafik kazasından kaynaklı, kazaya sebebiyet verdiği iddia edilen aracın ZMMS sigorta poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketine yöneltilmiş, geçici ve sürekli işgöremezlik tazminatına ilişkindir.

.....tarihinde davacının içerisinde yolcu olarak bulunduğu .....sayılı araç ile .....plaka sayılı araç arasında davaya konu trafik kazasının meydana geldiği, .....plaka sayılı aracın .....-.....tarihleri arasında geçerli olmak üzere davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin düzenlendiği, poliçede sakatlanma ve ölüm halinde kişi başı maddi tazminat üst limitinin 430.000,00 TL ve kişi başı sağlık giderlerinin ayrı bir klozla 430.000,00 TL olarak belirlendiği,

kaza nedeniyle .....plaka sayılı araç sürücüsü .....hakkında taksirle yaralamaya sebebiyet verme suçundan yapılan yargılama sonucu Diyarbakır .....Asliye Ceza Mahkemesi'nin .....E.- .....K.

Sayılı ilamı ile neticeten 11 Ay 7 Gün hapis cezasına hükmediği ve karar hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, kaza nedeniyle davacının yaralanmasına bağlı olarak Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından davacıya peşin sermaye değerli rücuya tabi her hangi bir ödeme yapılmadığı, davacı tarafından dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine yapılan başvuruya istinaden herhangi bir tazminat ödemesi yapılmadığı, dava açılmadan önce arabuluculuk sürecinin görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığı dosya içerisinde yer alan bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan araç sürücüsünün kusurlu olup olmadığı, kaza nedeniyle davacı da geçici ve sürekli iş göremezlik oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise oranı ve süresi ile tazminatın miktarı ve faiz başlangıç tarihine ilişkindir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.".

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”.

85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir.

Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir.

Kaza sonrası ilgili kolluk birimi tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağı ile soruşturma ve kovuşturma dosyası ile soruşturma dosyasında trafik bilirkişisinden alınan .....tarihli bilirkişi raporunun incelenmesinden; .....tarihinde saat .....sıralarında .....sevk ve idaresindeki .....plakalı sayılı otomobil cinsi araç ile orta refüj ile bölünmüş,

trafik akımının tek yönlü işlediği iki şeritli Elazığ Bulvarında Seyrantepe istikametine seyir halinde iken Büyük Alp Caddesi ile kesişen trafik ışıklı kavşağına geldiğinde istikametine hitaplı sola dönülmez trafik işaret levhası olmasına rağmen sola manevra yaptığı sırada kullandığı aracın ön kısımları ile Dağkapı istikametine kavşak bölgesinde dört şeritli olan yolun en sağ şeridine yakın şekilde seyir halinde olan .....sevk ve idaresindeki .....plaka sayılı motosikletin sol yan kısımları ile çarpışması ve çarpışmanın etkisiyle motosiklet sürücüsü ile motosiklette yolcu olarak bulunan davacı .....havada takla atarak yol üzerine düşmeleri

sonucu davaya konu trafik kazasının meydana geldiği anlaşılmaktadır.

Kaza tespit tutanağında; sürücü .....2918 sayılı KTK.'nun 47/1-c maddesinde düzenlenen kuralı ihlal ettiğinden kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğu mütalaa edilmiştir.

Diyarbakır .....Asliye Ceza Mahkemesi'nin .....E.- .....K. Sayılı ilamı, soruşturma dosyasında trafik bilirkişisinden alınan bilirkişi raporu hükme esas alınarak, .....plaka sayılı araç sürücüsü .....hakkında taksirle yaralamaya sebebiyet verme suçundan neticeten 11 Ay 7 Gün hapis cezasına hükmediği ve karar hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.

Mahkememizce, eldeki davada kusur durumunun tespitine yönelik bilirkişi raporu alınmasına gerek görülmemiş, soruşturma dosyasında trafik bilirkişisinden alınan .....tarihli bilirkişi raporu taraflara tebliğe çıkartılmıştır.

Soruşturma aşamasında trafik bilirkişisinden alınan bilirkişi raporunda; .....plaka sayılı araç sürücüsü .....sevk ve idaresindeki araç ile seyri sırasında yola ve çevresine gereken önemi vermediği, müteyakkız bır sürüş gerçekleştirmediği, trafik akımının yoğun şekilde işlediği, trafik işarcti ile sola dönüşün yasaklandığı ve mahal şartları/yol geometrisine göre sola dönüşün trafik güvenliği kapsamında tehlike arz ettiği bölgede, sola manevra ile geçeceği yol bölümünü yeterince kontrol etmediği, sağdan gelen aracın emniyetle geçişini beklemediği, kavşak ortak alanında sola doğru kontrolsüz manevra ile doğrultu değiştirdiği,

araç temas noktaları, çarpışma şiddeti ile taşıt seyir yolundaki çarpışma noktası nazara alındığında olaya hâkim şartlara göre sürüş/trafik güvenliği ile ilgili gerekli tedbirleri almadığı, trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili gereken azami dikkat ve özeni göstermediği kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğu, .....plaka sayılı motosiklet sürücüsü .....ise, seyir halinde bulunduğu yolda istikamesine yeşil hitaplı ışık yandığı, seyir halindeki hızının olağan olduğu, kamera görüntülerinde ani doğrultu değiştirme vb. gibi olayın gerçekleşmesine neden olabilecek bir eylemde bulunmadığı,

olaya hâkim şartlara göre alacağı herhangi bir önlem, kusurlu davranışı ve ihmali olmadığından kazanın meydana gelmesinde atfı kabul bir kusurunun bulunmadığı mütalaa edilmiştir.

Mahkememizce, soruşturma dosyasında trafik bilirkişisinden alınan ve elde ki davada taraflara tebliğe çıkartılan bilirkişi raporu denetime ve hüküm kurmaya elverişli kabul edilmiş ve .....plaka sayılı araç sürücüsü ....., trafik işareti ile sola dönüşün yasaklandığı ve sola dönüşün yolun şartlarına göre tehlike arz ettiği bölgede sola manevra yaparak kontrolsüzce geçmek istediği sağdan gelen aracın emniyetli geçişini beklemeden kavşak orta alanında sola doğru kontrolsüz manevra yapması sonucu davaya konu trafik kazasının meydana geldiği gözetildiğinde,

davalı sigortalı araç sürücüsü .....kazanın meydana gelmesinde % 100 kusurlu olduğu kabul edilmiştir.

Kaza nedeniyle davacıda geçici ve sürekli iş göremezlik oluşup oluşmadığıırı tespiti amacıyla Dicle Üniversitesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığı tarafından bilirkişi raporu alınmıştır. 20.02.2019 tarih ve 30692 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan “Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik” hükümlerine göre değerlendirilme yapılarak düzenlenen .....tarihli bilirkişi raporunda; kaza nedeniyle davacıda % 19 oranında sürekli maluliyet oluştuğu, iyileşme süresinin 6 aya kadar uzayabileceği ve bu süreçte % 100 özürlü sayılması gerektiği mütalaa edilmiştir.

Tazminat hesabı yönünden aktüer bilirkişiden bilirkişi raporu alınmıştır. TRH 2010 yaşam tablosu ve progresif rant tekniği esas alınarak, % 19 sürekli iş göremezlik, 6 ay geçici iş göremezlik, % 100 kusur oranı ve asgari ücret üzerinden hesaplama yapılarak düzenlenen bilirkişi raporunda; geçici iş göremezlik tazminatı 31.713,59 TL ve sürekli iş göremezlik tazminatı (bilinen dönem + bilinmeyen dönem) 2.317.495,46 TL olarak hesaplanmıştır.

Davacının geçici ve sürekli iş göremezliği oluşup oluşmadığının tespitine yönelik Dicle Üniversitesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığından alınan .....tarihli bilirkişi raporu ile davacının geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatının hesaplanması için aktüer bilirkişiden alınan bilirkişi raporlarında belirtilen oran ve süre ile miktarların yöntemince tespit edilmiş ve hesaplanmış olması karşısında mahkememizce denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu kabul edilerek benimsenmiştir.

Bu kapsamda belirlenen tazminat miktarlarından müterafik kusur ve hatır taşıması indirimi yapılması gerekip gerekmediğinin tartışılması gerekir.

Müterafik kusur yönünden; soruşturma ve kovuşturma dosyası ile davacıya ait tedavi evraklarının incelenmesinden, kaza esnasında motosiklette yolcu olarak bulunan davacının kask ve koruyucu ekipman takmadığı ve kaza esnasında motosikletten takla atarak yol üzeri düşüp yaralandığı gözetildiğinde hesaplanan tazminat miktarlarından % 20 oranında müterafik kusur indirimi yapılması gerektiği kabul edilmiştir. Buna göre, bilirkişi raporu ile hesaplanan geçici iş göremezlik tazinatı ile sürekli iş göremezlik tazminatından % 20 müterafik kusur indirimi yapıldığında geçici iş göremezlik tazminatı yönünden hesaplanan miktar 25.370,88 TL, sürekli iş göremezlik tazminatı yönünden hesaplanan miktar ise 1.853.966,37 TL'dir.

Dosyaya sunulan trafik sigorta poliçesinde kişi başı sakatlanma veya ölüm halinde maddi tazminat üst limiti 430.000,00 TL ve tedavi giderlerine ilişkin maddi tazminat üst limiti ayrı bir klozla 430.000,00 TL olarak gösterilmiş ise de, kaza .....tarihinde gerçekleşmiş olup, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasında Tarife Uygulama Esasları Hakkında Yönetmeliğin 24/1.maddesinde, bu yönetmelik ile belirlenen teminat tutarlarının yürürlükteki bütün sigorta sözleşmelerine herhangi bir ek prim alınmaksızın uygulanacağı belirtilmiştir.

İnternet üzerinden yapılan sorgulamada, kişi başı sakatlanma veya ölüm hali ile tedavi giderleri yönünden .....-.....tarihleri arasında uygulanacak sigorta teminatı üst limitinin 500.000,00 TL olarak uygulanması gerektiği anlaşılmıştır. Bu halde, elde ki davada poliçe limiti kişi başı sakatlanma hali için 500.000,00 TL ve tedavi gideri için 500.000,00 TL kabul edilerek değerlendirme yapılacaktır.

Davalı sigorta şirketi sigortalısının veya eyleminden sorumlu olduğu kişilerin kusuru oranında ve poliçede yazılı teminat miktarı kadar tazminat ödemekle yükümlüdür. Sigortalı araç sürücüsü kazanın meydana gelmesinde % 100 oranında kusurlu kabul edilmiştir.

Davacı tarafından talep edilen sürekli iş göremezlik tazminatı poliçede sakatlanma/ölüm halinde halinde öngörülen ve kaza tarihi itibarıyle uygulanması gereken 500.000,00 TL'lik limitten, geçici iş göremezlik tazminatının ise tedavi giderleri kapsamında olması nedeniyle tedavi giderleri için öngörülen ve kaza tarihi itibarıyle uygulanması gereken 500.000,00 TL'lik limitten karşılanması gerekir.

Bu halde, davacının geçici iş göremezlik tazminatının 25.370,88 TL üzerinden, sürekli iş göremezlik tazminatının ise 500.000,00 TL üzerinden kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.

Faizin türüne ilişkin olarak; davalı sigortalı araç hususi olduğundan davacının yasal faiz talep edebileceği kabul edilmiştir.

Faiz başlangıcına ilişkin olarak; kaza sonrası dava açılmadan önce davacı tarafından davalı sigorta şirketine .....tarihli mail ile başvuru yapıldığı anlaşılmaktadır. Kaza tarihinde yürürlükte bulunan 2918 Sayılı Yasanın 99. maddesi gereğince sigorta şirketinin ihbarı takip eden 8 iş günü sonunda .....tarihinde temerrüdü gerçekleşmiştir. Dava belirsiz alacak davası olup, davalı sigorta şirketinin zararın tamamı yönünden ödeme yükümlülüğü doğduğundan tazminatın tamamı yönünden temerrüdü gerçekleşmiştir. Bu nedenle kabul edilen tazminat kalemlerinin tamamına davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM-Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:

1-Davanın KABULÜNE, 500.00,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ile 25.370,88 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplamda 525.370,88 TL'nın davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihi olan .....tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 35.888,08 TL karar ve ilam harcından, başlangıçta yatırılan 427,60 TL peşin harç ile sonradan yatırılan 1.621,00 TL tamamlama harcının mahsubu sonucu bakiye kalan 33.839,48 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına,

3-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 427,60 TL başvuru harcı ve 427,60 TL peşin harç ile sonradan yatırılan 1.621,00 TL tamamlama harcının toplamı olan 2.476,20 TL'nın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

4-Davacı tarafından 776,00 TL tebligat ve posta masrafı ile 3.600,00 TL bilirkişi ücreti olarak sarf edilen toplamda 4.376,00 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 82.805,63 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

6-Arabuluculuk aşaması görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığından, 6325 Sayılı HUAK'nun 18/A-13 maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına,

7-Davacı tarafından yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı

Katip Hakim