Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/832 K.2025/281

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin davalıdan olan alacağı nedeniyle davalı aleyhine Diyarbakır İcra Dairesinin ...esas sayılı dosyasıyla yaptıkları ilamsız icra takibi, borçlunun itirazı üzerine durdurulduğunu, davalı borçlunun itirazı haksız olduğunu, müvekkili bir şahıs şirketi olup ...adı altında bir çok hizmet verdiğini, davalı şirket ise .... Otomb. San. Tic. Ltd.

Şti. adı altında faaliyet gösteren bir şirket olduğunu, müvekkili ile davalı şirket arasında Antalya ili Alanya ilçesi ...derslik mekanik tesisatı ve VRF altyapı malzemeli yapım işine ilişkin sözleşme ...tarihinde imzalandığını, proje devam ederken davalı şirket tarafından ...tarifesinde değişiklik yapılarak depo imalatlarının bombeli tabaka olacak şekilde yapılması talep edildiğini, davalı yanın bu talebinin proje dışı olması sebebiyle taraflar arasında ...tarihinde yeni bir tutanak tutularak işbu değişiklik ile iş tamamlandığını,

müvekkili bu işi de bitirdiğini ancak davalı şirketin Antalya ili Alanya ilçesi ...derslikli İlköğretim Okulunun su depolarının imalatı ve teslimine ilişkin olarak ...tarifesinde yapılan değişiklik nedeniyle su depolarının bombeli tabaka ihtiva edecek şekilde talep edilmesinden dolayı proje dışı oluşan 50.000 TL'lik ücreti ödenmediğini, açıklanan tüm nedenlerle: davanın kabulüne, itirazın iptaline ve takibin devamına, asıl alacağın %20’ sinden aşağı olmamak üzere, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine her türlü yargılama gideri,

harç ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacının iddiasını aksine müvekkilinin davacıya borcu bulunmadığını, müvekkilinin davacıya sehven fazla ödeme yapmış olup, müvekkilinin davacıdan aksine alacağı bulunduğunu, her ne kadar davacı dava dilekçesinde ...tarihli tutanaktan bahsetmekteyse de söz konusu tutanak ...tarihli tutanak olduğunu, söz konusu ...tarihli sözleşmede 1.900.000,00 TL artı KDV İle anlaştığını, daha sonra ...tarihli tutanak ile 50.000,00 TL iş artışı olduğunu,

toplam iş miktarı KDVdahil toplam 2.301.000,00 TL olduğunu Müvekkilinin ekte sunduğu icra dairesine borca itirazın sunulan çek ve ödeme belgelerinden anlaşılacağı üzere davacıya bu belirtilen işle için toplamda 4.000.000,00 TL den fazla ödeme yapıldığını, müvekkilinin davacıya yapmış olduğu ödeme davacının sözleşmede ve tutanakta belirtilen işlerin çok üstündeki ödemeler olduğunu, bu fazla ödemeler için ayrıca taraflarınca icra takibide açıldığını, müvekkilinin ödemeleri ...bank ve ...bank hesabından davacıya yaptığını,

yani davacıya davacının yapmış olduğu işten fazla ödeme yapıldığını dolayısıyla müvekkilinin davacıya her hangi bir borcu bulunmadığını yukarıda açıklanan tüm nedenlerle davanın reddine asıl alacağın %20 den aşağı olmamak üzere, davacı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesine,her türlü yargılama ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, itirazın iptaline ilişkindir.

Taraflar arasındaki ihtilafın; davacının takibe dayanak yapılan tutanağın temeli derslik mekanik tesisatı ve VRF altyapı malzemeli yapım işi (eser) sözleşmesine bağlı okulun su depolarının imalatı ve teslimine ilişkin olarak Bayındırlık ...tarifesinde yapılan değişiklik nedeniyle su depolarının bombeli tabaka ihtiva edecek şekilde imalatı işini yerine getirip getirmediği buradan varılacak sonuca göre de bu ek işe ilişkin düzenlenen mahkememizce varlığı sabit kabul edilen taraflar arasında tutulmuş tutanağa dayalı başlatılan Diyarbakır İcra Dairesinin ...esas sayılı dosyasındaki itirazın iptali istemi ve icra inkar tazminatına ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Diyarbakır İcra Dairesinin ...Esas sayılı dosyası incelendiğinde davacı/alacaklı tarafından 50.000,00 TL lik faturaya dayalı alacağın tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı/borçluya tebliğ edildiği, davalının gönderilen ödeme emrine ...tarihinde, 7 günlük itiraz süresi içerisinde borca itiraz ettiği, itiraz evrakının davacı/alacaklıya tebliğ edilmediği, böylelikle eldeki itirazın iptali davasının davacı tarafından 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Uyuşmazlık çözümünde etkili olacak ispat hususuna ele alınacak olur ise; Türk Medeni Kanunu’nun 6.maddesi hükmü uyarınca; kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri hakkını dayandırdığı olguların varlığını kanıtlamakla yükümlüdür. Gerek doktrinde, gerek Yargıtay içtihatlarında kabul edildiği üzere ispat yükü hayatın olağan akışına aykırı durumu iddia eden ya da savunmada bulunan kimseye düşer. Öte yandan ileri sürdüğü bir olaydan kendi yararına haklar çıkarmak isteyen kimse iddia ettiği olayı kanıtlamakla yükümlüdür.

Taraflar kendilerinin veya karşı tarafın delil olarak dayandıkları ve ellerinde bulunan tüm belgeleri mahkemeye ibraz etmek zorundadır.

İbrazı istenen belgenin ileri sürülen hususun ispatı için zorunlu ve bu isteğin kanuna uygun olduğuna mahkemece kanaat getirildiği ve karşı tarafta bu belgenin elinde olduğunu ikrar ettiği veya ileri sürülen talep üzerine sükut ettiği yahut belgenin varolduğu resmi bir kayıtla anlaşıldığı veya başka bir belgede ikrar olduğu taktirde mahkemece bu belgenin ibrazı için HMK 220/2 maddesi gereği kesin süre verilir.

Belgeyi ibraz etmesine karar verilen taraf verilen süre içerisinde ibraz etmez ve aynı süre içerisinde gerekçesi hakkında kabul edilebilir bir mazeret göstermez yada belgenin elinde bulunduğunu inkar eder ve teklif edilen yemini kabul veya icra etmezse mahkemece belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanına itibar edilebilir. (HMK 220/3)

Yukarıdaki açıklamalara göre takibe konu edilen ve taraflarca ifa edildiği ihtilafsız olan eser sözleşmesine ek olarak yapılan iş için tutanağın imzalandığı hususu ve içeriği taraflar arasında ihtilafsızdır. Taraglar arasındaki ihtilaf ek iş için belirlenen 50.000,00 TL iş bedelinin davalı tarafından davacıya ödenip ödenmediği hususudur.

Bu kapsamda ticari davalarda yani iki tarafın tacir olduğu ve dava konusunun ticari işletmeyle ilgili olduğu davalara ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin veya alacak miktarının ispatı mümkündür. Ticari defterler kesin delillerden olmakla birlikte ancak HMK 222. maddesindeki koşullar çerçevesinde ispat aracı olabilir.

Ticari defterlerin sahibi lehine delil olarak kabul edilebilmesi için diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması gerekir. Bir taraf kendi ticari defterlerine delil olarak dayanmış ise karşı tarafın ticari defterlerine dayanılmamış olsa da karşı taraf defterlerinin incelenmesi zorunludur.

Zira tarafın ticari defterleri kanunda açıklandığı üzere karşı tarafın ticari defterleri ile uyumlu olduğu taktirde lehine delil olabilecektir. Karşı taraf ticari defterlerini sunmadığı taktirde kendi defterlerinin davacı defterleriyle uyumlu olup olmadığının incelenmesinin engel olacağından sonucun varlığını kabul etmiş sayılmalıdır.

Tacir olup ticari defter tutmak zorunda olan taraf ticari defterleri bulunmadığını ileri süremeyeceğinden verilen kesin süreye rağmen defterlerini ibraz etmediği taktirde HMK 220/3 madde gereğince sunmaktan kaçındığı ticari defterlerindeki kayıtların karşı taraf defterindeki kayıtlara uygunluğu kabul edilebilir. Aksinin kabulü durumunda karşı tarafın ticari defterlerini sunmaması halinde sunan tarafın muntazam tutulmuş ticari defterlerinin lehe delil olarak kabul edilemeyeceği şeklinde bir sonuç ortaya çıkmaktadır ki, bu hususta HMK'daki açık düzenlemelere aykırı olacaktır.

Mahkememizce tarafların ticari defterleri üzerinde icra takibine konu işi ilişkin fatura ve tutanakların tarafların ticari defterlerinde kayıtlı olup olmadığı, buna istinaden herhangi bir ödeme kaydının olup olmadığı noktasında bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş, taraflara bu doğrultuda ticari defterlerini ibraz etmeleri için 2 haftalık kesin süre verilmiştir. Bu husus her iki taraf vekiline ...tarihli ön inceleme duruşmasında tefhim ile ihtar olunmuştur.

Her iki taraf vekili de ticari defterlerin yerini ibraz etmiş mahkememizce tarafların BA-BS Formları dosyaya kazandırılarak SMM bilirkişisine dosya tevdi edilerek, ...tarihinde rapor aldırılmıştır. Alınan raporda özetle; " Davalını davacıdan ...yıllarında ve davaya konu olan 1.sözleme ve yapılan ek tutanaktan kaynaklı toplamda davacıdan 3.650.000,00 TL hizmet aldıkları ve bu faturaları ticari defterlerine tek düzen hesap planına göre kayıt yaptıkları tespit edilmiştir.

Davacının 2022-2023 yılında ticari defter kayıtlarda yer alan ödemelerin toplamı 4.726.000,00 TL nin yukardaki tabloda görüldüğü şekilde davacıya ödeme yaptıkları tespit edilmiştir. Dosya ve eklerinde davalının davacıya yapmış olduğu banka dekantlarının mevcut olduğu ve raporun ekinde sunulacaktır.Tüm dosya ve ekleri incelenerek.

Davacının 2022-2023 yıllarında 1.sözleşme ve yapılan ek tutanağa göre davalıya toplamda 3.650.000,00 TL fatura kesmiş olduğu ve davalının da toplamda 4.726.000,00 TL ödemenin yapmış olduğu, banka ödeme dekontlarında tespit edildiği ve davalının toplamda davacıya (3.650.000,00-4.726.000,00 )- 1.076.000,00 TL fazla ödemenin yapıldığı tespit edilerek ve davacıya her hangi bir borcu almadığı" şeklinde mütalaada bulunularak faturalar ve ek tutanağa ilişkin davalı tarafından davacıya yapılan ödemeler tespit edilmiştir.

Ayrıca tarafların 2022-2023 yılını kapsayan yevmiye ve defteri kebir defterlerinin usul yönünden uygun oldukları ve delil niteliğine haiz oldukları kanaatine varıldığının belirtildiği anlaşılmıştır. Rapor dosya kapsamı ile uyumlu ve denetlenebilir olmakla hükme esas alınmıştır.

Davacının davaya konu olan icra takibine dayanak yapılan ek tutanağın her iki tarafın ticari defterine kayıtlı olması ile, eser sözleşmesine ilişkin ek olarak yapılan tutanağa konu işin teslim edildiğinin ispat edildiği, sunulan kayıtlar incelendiğinde ise bahse konu borcun ödendiğinin anlaşıldığı, aksinin davacı tarafından ispat edilmediği anlaşılmakla davanın reddine karar vermek gerekmiştir. Her ne kadar davalı tarafından kötü niyet tazminatı talep edilmiş ise de davacının takip başlangıcında açıkça kötü niyetli olduğu anlaşılamadığından talebin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm tesis kılınmıştır.

G.D

Nedenleri gerekçeli kararda açıklanacağı üzere;

Katip Hakim