Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/526 K.2026/70

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Çekin iptali için Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesinin .....Esas sayılı dosyasının duruşma ara kararında çeki ibraz eden .....aleyhine istirdat davası açmak için süre verilmiş olup, istirdat davası açma zorunluluğu doğduğunu, .....A.Ş. .....Ofis Şubesinin .....seri numaralı, .....vade tarihli 150.000,00 TL bedelli çekin tarafınca kaybedildiği, çekin yapılan tüm aramalara rağmen bulunamadığı, Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesinin .....esas sayılı dosyasında görülen davada çeki ibraz eden .....aleyhine çekin istirdadı talebi ile tarafına iade edilmesini, yargılamaya gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Davalı müvekkilinin dava konusu hamiline ödenmek üzere düzenlenmiş çeki .....isimli şahıstan ciro yoluyla devir aldığını, davalı müvekkilinin .....tarihinde mezkur çeki tahsil etmek amacıyla takas sistemi üzerinden bankaya ibraz ettiğinde çek hakkında mahkemenin .....E.

Sayılı dosyasında verilen ödeme yasağı kararı nedeniyle çeki tahsil edemediğini, bunun üzerine davalı müvekkil çeki tekrardan devir aldığı .....isimli şahsa iade etmiş olup buna ilişkin teslim evrakının ekte sunulduğunu, izah edilen nedenlerden ötürü; öncelikle davanın husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine, usuli itirazları yerinde görülmemesi halinde davanın esastan reddine, davanın .....ihbarına, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davacı yana tahmiline, karar verilmesini vekaleten talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davacı tarafından hamili olduğu çekin rıza dışı elinden çıkıp kaybolması sonrası davalı yanca hamil olarak elde bulundurulduğundan bahisle çekin istirdadı istemine ilişkindir.

Çek niteliği itibarıyle kambiyo senedi niteliğinde olup eldeki davanın çekten dolayı istirdat istemine dayalı olarak açıldığı anlaşılmakla, 6100 sayılı TTK'nun 4.maddesine göre dava mutlak ticari dava niteliğindedir.

6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 'Dava Şartı Olarak Arabuluculuk' başlıklı 18/A maddesinde ise "(1) İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması, dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine aşağıdaki hükümler uygulanır.

(2)Davacı arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması halinde mahkemece davacıya son tutanağın 1 haftalık kesin süre içerisinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması halinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir." şeklindeki yasal düzenlemeye yer verilmiştir.

.....tarihinde yürürlüğe giren .....tarihli ve .....sayılı Kanunun 31 inci maddesiyle değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu md.5.A/1 uyarınca iş bu çek istirdadı davası arabuluculuğa tabidir ve bu husus dava şartıdır. Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi .....Hukuk Dairesinin .....tarih ve .....E......K. Sayılı ilamında, 6102 sayılı TTK’nın 792. maddesi uyarınca açılan çek istirdadı davalarında da, dava açmadan önce arabuluculuğa başvurunun zorunlu olduğu ve bu hususun dava şartı olduğu belirtilmiştir.

Somut olayda, davanın .....tarihinde açıldığı, dava açılırken arabuluculuk son tutanağı sunulmadığı gibi dava dilekçesinde arabuluculuğa başvurulduğuna dair bir ibareye de yer verilmemiştir. Bu halde, dava şartı arabuluculuk kapsamında, arabuluculuğa başvuru yapılmadan davanın açıldığı anlaşılmakla, davanın dava şartı yokluğundan reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim