Gaziantep 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/1075 K.2025/73

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. "Keşideci ..., müvekkil ... Şirketi ile arasındaki ticaret nedeniyle aşağıda bilgileri verilen çekleri düzenlemiştir. Akabinde keşideci, mezkur çekleri müvekkile ulaştırmak amacıyla ...Kargo'ya teslim etmiştir. Ancak dava konusu çekler müvekkile ulaşmamış; kaybolmuştur. ... Bankası Anonim Şirketi ... Şubesi'nin ... çek numaralı 31.04.2023 keşide tarihli 30.000 TL bedelli; ... Şubesi'nin ... çek numaralı 31.05.

2023 keşide tarihli 30.000 TL bedelli; ...Şubesi'nin ... çek numaralı 31.06.2023 keşide tarihli 30.000 TL bedelli; ... Şubesi'nin ... çek numaralı 31.07.2023 keşide tarihli 40.000 TL bedelli; ... Şubesi'nin ...çek numaralı 31.08.2023 keşide tarihli 50.000 TL bedelli; ... Şubesi'nin ...çek numaralı 31.09.2023 keşide tarihli 60.000 TL bedelli; ... Şubesi'nin...çek numaralı 31.10.2023 keşide tarihli 60.000 TL bedelli; ...

Şubesi'nin ...çek numaralı 31.11.2023 keşide tarihli 60.000 TL bedelli Sayın mahkemenizden iptali talep edilen, yukarıda unsurlarıyla ferdileştirilmiş olunan çekler, müvekkil şirketin eline geçmemiş, kaybolmuştur. Mezkur çeklerin kimin zilyedinde bulunduğu da bilinmemektedir. Dava konusu çeklerin müvekkil tarafından tahsil edilebilmesi mümkün olmadığı gibi üçüncü şahısların eline geçme ihtimali de kuvvetle muhtemeldir.

Söz konusu çekleri bulan kişiler ve üçüncü kişiler vasıtasıyla keşidecinin banka hesabından ödenmemesi için tedbiren banka hesabına Ödeme Yasağı kararının verilmesini talep ediyoruz. Tüm bu nedenlerle, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 818/1-s maddesinin atfı gereği uygulanması gereken 757 ile 764. maddeleri hükmü uyarınca, yargılama sonunda mezkûr çeklerin iptaline karar verilmesi amacıyla işbu davanın açılması mecburiyeti hâsıl olmuştur.

Öncelikle mezkur çeklerin üçüncü kişilerin kullanmasını önlemek amacıyla ödeme yasağı kararı verilmesine ve bu nedenle ilgili bankaya müzekkere yazılmasına Yapılacak yargılama sonunda yukarıda bilgileri verilen çekin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini saygıyla talep ederiz." şeklinde beyanda bulunmuştur.

İşbu dava; Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) nedeniyle açılan davadır.

Dava çek iptali talebine ilişkin olup, dava konusu itibariyle uyuşmazlığı çözmekle mahkememiz görevli ve yetkilidir.

Dava konusu edilen çeklerin zayi ibraz edilip edilmediğinin tespiti amacıyla ... Bankasının ilgili şubeye müzekkere yazılmış olup gelen yazı cevabında...seri nolu çekler, bankanın ... Şubesi müşterisi ...ait ... no.lu hesapta izlenmekte olduğu bildirilmiştir.

Yine ... Bankasına yazılan müzekkere cevabında ... seri no.lu çek, ... A.Ş.bankası tarafından takas aracılığıyla elektronik ortamda 02/05/2023 ve 31/05/2023 Tarihinde Bankaya ibraz edilmiş olduğunu, çeki, ... A.Ş. Bankasına ibraz eden hamil bilgilerinin, ... ... A.Ş. Bankasından talep edilmesi gerektiği bildirilmiştir.

Yine ...

Bankasına yazılan müzekkere cevabında ... seri no.lu, 31/04/2023 keşide tarihli ve 30.000 TL tutarlı çek, ...şubesine ibraz edildiğini, takas uygulamaları kapsamında Bankadan 02/05/2023 tarihinde sorgulanan iş bu çek, 97- (MAHKEME KARARI OLAN ÇEK) koduyla işlem gördüğünü, Çek bedelinin ödenmediğini, ...seri no.lu, 31/05/2023 keşide tarihli ve 30.000 TL tutarlı çek, ... şubesine ibraz edildiğini, takas uygulamaları kapsamında Bankadan 31/05/2023 tarihinde sorgulanan iş bu çek, 97- (MAHKEME KARARI OLAN ÇEK) koduyla işlem gördüğünü, Çek bedeli ödenmediğini,

...seri no.lu çeklerin yazı tarihi itibariyle ibrazına ilişkin herhangi bir kayda rastlanılmadığını, çeklerin keşide tarihi henüz gelmediğini, ibraz edilip edilmediğinin kanuni ibraz süresi içinde yeniden sorulması gerektiği bildirilmiştir.

...yazılan müzekkere cevabında ...A.Ş. 'ye ait... seri nolu 30,000.00 TRY tutarlı çek 31.05.2023 tarihinde ... tarafından ... şubesine ibraz edildiği bildirilmiştir.

... yazılan müzekkere cevabında Bankamız ...Şubesi müşterisi ...'nın... no.lu hesabında izlenen, çeklerin bankaya ibrazına ilişkin herhangi bir kayda rastlanılmadığı bildirilmiştir.

Mahkememizce ...Kargoya yazılan müzekkere cevabında 13.12.2022 tarihinde ... irsaliye numarası ile ... şubesinden ...şubesine gönderimi gerçekleşen ... göndericili, ... alıcılı olan kargonun standart kargo hizmetimiz ile sevki sağlanmış ve tüm birimlerimizde araştırması detaylı biçimde sürdürülmüş olup, mevcut durumda kargonun akıbetinin belirlenemediği bildirilmiştir.

Zayi iddiasına itibar edilerek Kabul edilen çekler bakımından yapılan değerlendirme;

6102 sayılı TTK m.762/1 hükmü gereği, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde çeki fiilen elinde bulunduranların ilk ilandan itibaren üç ay içinde mahkememize ibraz etmeleri aksi halde iptaline karar verileceği hususu üç kez ilan ettirilmiş ve ilk ilandan itibaren karar vermek için gerekli olan üç aylık sürenin geçmesi mahkememizce beklenmiş olup, herhangi bir kimsenin müracaat ve ibrazı olmamıştır. ...Şubesi'nin ...çek numaralı 31.06.2023 keşide tarihli 30.000 TL bedelli çek, ...Şubesi'nin... çek numaralı 31.07.2023 keşide tarihli 40.000 TL bedelli çek,...Şubesi'nin ...çek numaralı 31.08.2023 keşide tarihli 50.000 TL bedelli çek, ...

Şubesi'nin ... çek numaralı 31.09.2023 keşide tarihli 60.000 TL bedelli çek, ...Şubesi'nin ...çek numaralı 31.10.2023 keşide tarihli 60.000 TL bedelli çek, ... Şubesi'nin ...çek numaralı 31.11.2023 keşide tarihli 60.000 TL bedelli çek davacının hamili (elinde) iken kaybettiği yönünde mahkememizde kanaat oluşmuştur.

6102 sayılı TTK m.762/1 hükmü gereği, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde çeki fiilen elinde bulunduranların ilk ilandan itibaren üç ay içinde mahkememize ibraz etmeleri aksi halde iptaline karar verileceği hususu üç kez ilan ettirilmiş ve ilk ilandan itibaren karar vermek için gerekli olan üç aylık sürenin geçmesi mahkememizce beklenmiş olup, herhangi bir kimsenin müracaat ve ibrazı olmamıştır. Yine davacı tarafça dosyaya sunulan çek sureti tetkik edildiğinde dava konusu çekin davacının hamili (elinde) iken kaybettiği yönünde mahkememizde kanaat oluşmuştur.

Tüm dosya kapsamı, gelen yazı cevapları, samimi ve inandırıcı görülen davacının iddiası ile dava konusu edilen bu 2 çekin kaybedildiği yönünde mahkememize tam bir vicdani kanaat geldiğinden bu çek bakımından davanın kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.

İbraz edilen çekler bakımından yapılan değerlendirme;

... Şubesi'nin ... çek numaralı 31.04.2023 keşide tarihli 30.000 TL bedelli çek, ...Şubesi'nin ... çek numaralı 31.05.2023 keşide tarihli 30.000 TL bedelli 2 adet çek bakımından bankaya yazılan müzekkere ile çeklerin bankaya ibraz edildiği bildirilmiştir.

Talep konusu olan; "...Şubesi'nin...çek numaralı 31.04.2023 keşide tarihli 30.000 TL bedelli çek, ... Şubesi'nin ... çek numaralı 31.05.2023 keşide tarihli 30.000 TL bedelli " çek bakımından çekler ortaya çıktığından bu çek bakımından mahkememizce davacı vekiline çek istirdadı davası açması için kesin süre verilmiş ve kesin süreye uyulmamasının sonuçları davacıya ihtar edilmiştir. Ancak verilen kesin süre içerisinde davacı tarafça anılan çek bakımından çek istirdadı davası açılmamıştır.

Bu noktada Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2015/11662 Esas, 2016/8538 Karar sayılı ve 31/10/2016 Tarihli ilamında "...6102 sayılı TTK'nın 818/1-s maddesinin yollamasıyla çeklerde de uygulanması gereken 758 ve devamı maddeleri uyarınca; yapılan yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması durumunda, çek iptali davasını açan davacıya, mevcut çek hamiline karşı çek istirdadı davası açması konusunda süre verilmeli, istirdat davasının açılması halinde, çek iptali davasının konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığı, açılmaması halinde ise, ödeme yasağının kaldırılması ve çek iptali davasının reddi yönünde hüküm kurulmalıdır..." denilmektedir.

Bu açıklamalar doğrultusunda davacı vekili tarafından verilen kesin süre içerisinde dava konusu edilen ...ve ... seri numaralı çekler bakımından davacı vekiline istirdat davası açmak üzere süre verilmiş ise de işbu çekler bakımından da çek istirdatı davası açılmadığından davanın reddine, diğer çeklerin yapılan ilana rağmen yasal süresi içerisinde ibraz edilmemesi nedeniyle şartları oluştuğundan talebin kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalı Hakim ... · e-imzalı