İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/528 K.2024/846

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA/

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davalının ...İcra Müdürlüğü'nün ...E. sayılı dosyasına dilekçe sunarak ödeme emrine, borca, tüm ferilerine, faize ve faiz oranına itiraz ettiğini, Bu itirazın haksız ve kötü niyetli olduğunu, bu nedenle takibin devamının gerektiğini, İşbu davada, davalı aracı ticari kullanıma sahip bir araç olduğunu, davanın her iki tarafı için ticari bir uyuşmazlığın söz konusu olacağını, aynı zamanda rücuya konu sigorta sözleşmesininde TTK'da düzenlenmiş olduğundan, bu yönüyle de işbu davanın ticari dava olarak nazara alındığında görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, Somut olay açısından,

Müvekkili Sigorta Şirketi ile davalı arasında sigorta sözleşmesi hüviyetinde olan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi akdedildiğini, Taraflar arasında akdedilmiş olan ... numaralı poliçede, "İşbu poliçe ile ...

A.Ş. sigortalıya ait, yukarıda özellikleri yazılı kara taşıtını,ilişik genel ve özel şartlar çerçevesinde sigorta eder." denilerek genel şartları sözleşmenin parçası haline getirmiş olduklarını, Davalının Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına aykırı hareket ederek üçüncü kişilerin zarara uğramasına neden olduğunu, Bu sebeple de, her ne kadar Müvekkili sigorta şirketinin, üçüncü kişi zararını tazmin etmek zorunda olsa da, davalının genel şartlara ve dolayısıyla sözleşmeye aykırı hareket etmesi nedeniyle, ona rücu etmesinin gerektiğini, dolayısıyla, müvekkilinin rücu alacağının sözleşmeye dayandığını,

yetki kuralları gereğince, kendi yerleşim yeri mahkemesinde, davalıya karşı rücu davası açabileceğini, Davacı müvekkilinin ikamet adresinin Şişli/İstanbul olduğunu, işbu davayı yetkili mahkemede açıldığını, müvekkili şirketin alacağına kavuşamama ihtimaline binaen ihtiyati haciz kararı verilmesinin gerektiğini, davalının, takibe haksız olarak itiraz ettiğini, Yargılamanın uzun sürmesi sebebiyle işbu davanın neticelenmesine kadar davalıların mal kaçırma ve müvekkil şirketin işbu dava sonucunda alacağına kavuşamama ihtimali bulunduğunu, Bu sebeple öncelikle ihtiyati haciz kararı verilmesini,

aksi kanaatte olunursa ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ettiklerini, arabuluculuk faaliyetine rağmen davalı tarafla anlaşılma sağlanamadığını, Müvekkili ile sigortalı davalı ... arasında... poliçe numaralı, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi akdedildiğini, işbu poliçe ile ... plakalı araç 15.12.2020-15.12.2021 tarihleri arasında sigortalandığını, sigortalı aracın, 23.04.2021 tarihinde alkollü sigortalı araç sürücüsü ...'ın sevk ve idaresinde iken, maddi hasarlı trafik kazasına sebebiyet verdiğini,

23.04.2021 tarihinde maliki davalı ...ve sürücüsü ... olan ... plakalı araç ile yasal sınırın üzerinde alkollü olarak sebebiyet verilen trafik kazası neticesinde, ...

A.Ş. tarafından... numaralı hasar dosyası ile Anadolu Sigorta'nın müvekkili şirkete rücu etmesi üzerine 28.02.2022 tarihinde ₺43.000 hasar tazminatı ödendiğini, vuku bulan trafik kazası neticesinde zarar gören üçüncü kişilerin tazminatlarının trafik sigortası poliçesi ile müvekkili sigorta şirketi tarafından karşılandığını, kazada zarar gören araçların hasarı için yapılan başvuruları neticesinde açılan hasar dosyası ile tespit edilen toplam 43.000 TL hasar tazminatı poliçe limiti kapsamında Müvekkili Sigorta şirketi tarafından zarar görene ödenmesi nedeniyle davalı yana rücu edildiğini,

müvekkili şirketin davalı sigortalıya rücu hakkı bulunduğunu, davalı borçlu hakkında başlatılan icra takibinin hukuka uygun olduğunu, müvekkili şirketin, rücu bedelini icra takibine konu yapmasında hukuka aykırılık bulunmadığını, Davalıların borcunu ödememek için haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiğini, Bu nedenle de asıl alacak miktarı üzerinden en az %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, tüm bu nedenlerle; davalının menkul ve gayrimenkulleri ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları hakkında ihtiyati haciz kararı verilmesini, mahkememiz aksi kanaatte ise ihtiyati tedbir kararı verilmesini,...

İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosyasına vaki itirazın 43.000 tl alacak açısından iptali ile takibin 28.02.2022 tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek yasal faizi ile birlikte devamına, dava dilekçesi ve eklerinin davalı asile tebliğine, davalının en az %20 icra inkâr tazminatına mahkûm edilmesine, yargılama gideri ve ücreti vekaletin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA/

Davalıya çıkartılan tebligatın usulüne uygun tebliğ edildiği ancak herhangi bir cevap dilekçesi sunmadığı görüldü.

DELİLLER VE GEREKÇE/

Dava, İİK m.67 kapsamında itirazın iptali davasıdır.

Dava dosyasına celbedilen ... Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; Davacı alacaklının, davalı borçlu aleyhine ilamsız yolla, 4.436,75-TL takip başlattığı 4.436,75-TL'ye takip tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek yıllık %9,00 değişen oranlarda faizi ile tahsilini talep ettiği, ödeme emrinin borçluya tebliği üzerine davalı borçlunun süresinde olarak borca, faize ve tüm ferilerine itiraz etmesi neticesinde icra müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verildiği ve süresinde olarak iş bu itirazın iptali davasının açılmış olduğu görülmüştür.

Uyuşmazlığın, 23/04/2021 tarihinde maliki davalı Mehmet Güven ve sürücüsü dava dışı eren yılmaz olan 09 YR 186 plakalı araç ile meydana gelen trafik kazası neticesinde dava dışı sigorta şirketi tarafından davacı sigorta şirketine rücu edilen 43.000,00 TL hasar tazminatının davacının davalıdan rücuen tahsili talebine bağlı olarak ... icra müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında başlatılan takibe davalı yanca yapılan itirazın iptali ile icra inkar tazminatı istemine ilişkin hususlarından kaynaklanmakta olup ispat yükü davacıda bulunmaktadır. Ancak alacak miktarının tespiti hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi gerektiren hal olduğundan 6100 sayılı HMK m.266 gereği mahkemenin tarafların talebi yahut kendiliğinden vereceği karar ile bu hususları bilirkişiye tespit ettirmesi mümkündür.

Bu kapsamda mahkememizin 20/02/2024 tarihli duruşmasının 1 nolu ara kararı ile dosyanın kusur ve hesaplama alanında uzman bilirkişiye tevdi ile dava konusu kazanın meydana gelmesinde oluşan kusur durumlarınında incelenerek davacının hasar miktarı yönünden takip talebinde haklı olup olmadığı rücuen tazminat koşullarının oluşup oluşmadığı konusunda rapor alınmasına karar verilmiş olup, mahkememiz dosyası bilirkişiler ... ile ...'a tevdi edilmiş ve bilirkişiler tarafından müştereken hazırlanan 10/06/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle;

"... plakalı kamyon sürücüsü...nın maddi hasar ile neticelenen dava konusu trafik kazasında % 25 (yüzde yirmi beş) oranında tali derecede kusurlu olduğu, ... plakalı çekici sürücüsü ...ın maddi hasar ile neticelenen dava konusu trafik kazasında % 75 (yüzde yetmiş beş) oranında asli derecede kusurlu olduğu ,Dava konusu trafik kazasında Mahkemenizin ara kararı doğrultusunda kusur oranı tespiti yapılmış ise de, 6754 sayılı bilirkişi kanunu 6. Maddesi kapsamında Bakanlık tarafından 07.09.2020 tarihli bilirkişilerin uyacağı rehber ilkelerin 27. Maddesi gereği (asli kusurlu, tali kusurlu, kusur oranı,

müterafık kusur ve hatır taşıması durumu) tespiti Hakim yetkisindedir. Davacı şirketin toplam maddi zararının 43.000,00 TL olduğu, Dava konusu kazanın münhasıran davalı sürücünün güvenli sürüş kabiliyetini kaybedecek derecede alkollü olması nedeniyle meydana gelip gelmediğinin değerlendirilmesi için bilirkişi heyetinde bir NÖROLOJİ uzmanı Doktor bilirkişinin de eklenmesi gerektiği,

" yönünde rapor düzenlendiği görülmüştür.

Mahkememizin 25/06/2024 tarihli duruşmasının 3 nolu ara kararı ile dava konusu kazanın münhasıran alkolün etkisinde meydana gelip gelmediğinin tespiti bakımından daha önceki bilirkişi heyetine 1 nöroloji uzmanı hekim bilirkişisinin eklenmesi suretiyle ek rapor alınmasına karar verilmiş olup, mahkememiz bilirkişi heyetine nöroloji uzmanı bilirkişi ... eklenmesi suretiyle dosya yeniden bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişiler..., ... ve ... tarafından müştereken düzenlenen 19/08/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;

"... plakalı kamyon sürücüsü...nın maddi hasar ile neticelenen dava konusu trafik kazasında % 25 (yüzde yirmi beş) oranında tali derecede kusurlu olduğu, ...plakalı çekici sürücüsü ...ın maddi hasar ile neticelenen dava konusu trafik kazasında % 75 (yüzde yetmiş beş) oranında asli derecede kusurlu olduğu,

Dava konusu trafik kazasında Mahkemenizin ara kararı doğrultusunda kusur oranı tespiti yapılmış ise de, 6754 sayılı bilirkişi kanunu 6. Maddesi kapsamında Bakanlık tarafından 07.09.2020 tarihli bilirkişilerin uyacağı rehber ilkelerin 27. Maddesi gereği (asli kusurlu, tali kusurlu, kusur oranı, müterafık kusur ve hatır taşıması durumu) tespiti Hakim yetkisindedir.

Davacı şirketin toplam maddi zararının 43.000,00 TL olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...' ın 23.04 2021 tarihinde yaptığı kaza anında 1,09 promil alkollü olduğu, alkol etkisiyle güvenli araç sürüş yeteneğini kaybettiği, ancak kazanın münhasıran alkole bağlı olarak meydana gelmediği, " yönünde rapor düzenlendiği görülmüştür.

Taraflar arasında akdedilen 15/12/2020- 15/12/2021 başlangıç ve bitiş tarihli ...numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi kapsamında davalı adına kayıtlı anılan poliçe ile sigortalanan sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile sürücü ... sevk ve idaresindeki... plakalı kamyonun 23/04/2021 günü ... istikametinden, ... istikametine doğru giden yolda çarpıştıkları, çarpışma sonucu ... plakalı kamyonda maddi hasar ile neticelenen dava konusu olayın meydana geldiği,

olay mahallinde tanzim edilen kaza tespit tutanağı olay anlatımı ve kaza krokisi ve Trafik bilirkişisi tarafından kusur durumuna ilişkin yapılan tespit sonucunda, , olayın ... plakalı kamyon sürücüsünün, tek yönlü yolda ön ilerisinde seyrini sürdüren ve arka taşıt trafiğini kontrol etmeden yolun sağından sola yönelerek şerit değiştirerek sol şeride geçmek isteyen ... plakalı çekici ile çarpışmaları sonucu olayın meydana geldiği,

sürücü ... sevk ve idaresindeki... plakalı kamyonun 2918 sayılı K.T.K.unun sürücü kusurlarından 52/1B ( sürücüler aracının yük ve teknik özelliklerine göre seyrini hava, yol ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara göre ayarlamak zorundadırlar) kuralını ihlal ettiğinden olayda % 25 oranında tali kusurlu olduğu, sürücü ... sevk ve idaresindeki davalının maliki olduğu ...plakalı çekicinin 2918 Sayılı K.T.K. unun sürücü asli kusurlarının belirtildiği 84 maddesinin kod 6 (doğrultu değiştirme ve manevraları yanlış yapma) kuralını ihlal ettiğinden olayda % 75 oranında asli kusurlu olduğunun anlaşıldığı, dosyada bulunan ve ...Ltd.

Şti. tarafından düzenlenen 25.08.2021 tarihli Kasko Kesin Ekspertiz Raporunda, ... plakalı ... marka kamyon...model ve 125.971 Kmdeki araçtaki hasar miktarının 102.270,15 TL olduğu, davacı şirketin poliçe teminatı olan 43.000,00 TLyi dava dışı aracın kasko sigortacısı şirkete 28.02.2022 tarihinde ödediği,

davacı tarafça, meydana gelen trafik kazasında maliki davalı olan araç sürücüsü ...'ın kaza tespit tutanağından anlaşıldığı üzere 1,03 Promil alkollü olduğunun tespit edildiği gerekçesi ile sigorta şirketinin ZMMS Genel Şartları uyarınca yasal sınırın üzerinde alkollü bir şekilde kazaya sebebiyet veren sigortalısına rücu edebilmesi için münhasıran alkol etkisinde ve güvenli sürüş yeteneğinin kaybedilmesi şartları aransa da; sigortalı araç sürücüsünün 100 promil üzerinde alkollü olması halinde güvenli sürüş yeteneğinin kaybedilip kaybedilmediği veya kazanın münhasıran alkol etkisinde gerçekleşip gerçekleşmediğinin bir önemi bulunmayıp.

Sigorta şirketinin sigortalısına alkollü bir şekilde kazaya sebebiyet vermesinden dolayı rücu şartlarının oluştuğundan bahisle eldeki davayı açmış olduğu görülmüştür.

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının "Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması ve Sigortacının Sigortalıya Rücu Hakkı" başlıklı B.4. maddesi, "...Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda kazaya sebebiyet veren sigortalıya rücu edebilir. sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir: ...c) aracın,

uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelen zararlar,..'' hükmünü haizdir. İşbu hüküm uyarınca kazaya alkollü bir şekilde sebebiyet verilmesi halinde Trafik Sigortacısının sigortalısına rücu hakkı bulunmaktadır.

Nöroloji Uzmanı ... tarafından tanzim edilen 19/08/2024 tarihli raporda "... plakalı araç sürücüsü ... 23.04.2021 tarihinde yaptığı kaza anında 1,09 promil alkollü olup 1,00 promil üzerinde alkollü olduğundan, alkol etkisiyle güvenli araç sürüş yeteneğini (Emniyetli bir şekilde araç sevk ve idare edebilme yeteneği) kaybetmiştir. Ancak heyetimiz kusur bilirkişisince kusur yönünden yapılan değerlendirmeye göre... plakalı araç sürücüsü...' da kazanın meydana gelmesinde %25 oranında kusurlu bulunduğundan (kazada alkol dışında başka bir faktör de rol oynadığından) kaza münhasıran (salt) alkole bağlı olarak meydana gelmemiştir." şeklinde görüş bildirildiği görülmüştür.

Uyuşmazlığın yasal dayanağı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4.d maddesi olup, tazminatı gerektiren olayın sürücünün alkollü içki almış olması nedeniyle aracı güvenli sürme yeteneğini kaybetmiş olmasından ileri gelmesi durumunda sigortacının sigorta ettirene rücu edebileceği düzenlenmiştir.

Bu hükme paralel olarak riziko tarihinde yürürlükte bulunan 2918 sayılı yasanın 48/1maddesi ile de “uyuşturucu veya keyif verici maddeleri almış olanlar ile alkollü içki almış olması nedeniyle güvenli sürme yeteneklerini kaybetmiş kişilerin karayolunda araç sürmelerinin yasak olduğu” vaz edilmiş, 5237 sayılı Türk Ceza Yasası'nın 179/3 maddesinde de “alkol veya uyuşturucu madde etkisi ile ya da başka bir nedenle emniyetli bir şekilde araç sevk edemeyecek halde olmasına rağmen araç kullanan kişi için” cezai yaptırım öngörülmüştür.

Görüldüğü üzere Özel Hukuk ve Ceza Hukuku yönünden ortak nokta "sürücünün alkollü içki almış olması nedeni ile güvenli araç sürme yeteneğinin kaybı olup bu hal sürücünün aldığı alkol oranı ile doğrudan ilgilidir.

Bu oran Adli Tıp Kurumu 5.İhtisas Kurulu ile Yargıtay 12.Ceza Dairesi'nin istikrarlı rapor ve kararlarında benimsendiği üzere 100 promil üzeridir.

Cezai sorumluluk açısından başka hiçbir şart (olayın münhasıran alkolden kaynaklanması) aranmayıp sürücünün 100 promil üzeri alkol almış olması yeterli görülmektedir. (Yargıtay 12 C.D 1.4.2014 gün ... esas,... karar ve 12.02.2014 gün ... esas, ... karar sayı vd.) Niteliği gereği sorumluluğun daraltıldığı ceza hukuku yönünden 100 promil üstü alkol oranının cezalandırma açısından yeterli olduğu gözetildiğinde, aynı oranın Özel Hukuk sorumluluğu yönünden de geçerli olması Ceza Mahkemesi ile Hukuk Mahkemesi arasındaki ilişkinin doğal bir sonucudur.

Bu halde sürücünün alkollü içki almış olması nedeni ile güvenli araç sürme yeteneğini kaybettiğinin kabulü ve sigortacının sigorta ettirene rücu edebilmesi için 100 promil üstü alkol alması yeterli olup ayrıca sayın çoğunluğun kabulünde olan “olayın münhasıran sürücünün alkollü olmasından ileri gelmesinin” aranmasına gerek bulunmamaktadır.( Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 10/12/2014 Tarih,... Esas,... Karar)

Somut olayda, dava dışı sürücünün kaza tespit tutanağından anlaşıldığı üzere 1,03 promil alkollü olduğunun tespit edildiği, 19/08/2024 tarihli raporda Nöroloji Uzmanı hekim tarafından "araç sürücüsü ... 23.04.2021 tarihinde yaptığı kaza anında 1,09 promil alkollü olup 1,00 promil üzerinde alkollü olduğundan, alkol etkisiyle güvenli araç sürüş yeteneğini (Emniyetli bir şekilde araç sevk ve idare edebilme yeteneği) kaybetmiştir." şeklinde görüş bildirdiği,

gerçekleşen trafik kazasının sürücünün yasal sınırların üzerinde alkollü olmasının reflekslerini ve sürme yeteneğini etkilediğinin bilirkişi tarafından tespiti karşısında, promil miktarının Adli Tıp Kurumu 5.İhtisas Kurulu ile Yargıtay 12.Ceza Dairesi'nin rapor ve istikrarlı karalarında benimsenen 100 promil üstünde olduğundan Özel Hukuk ilişkisi yönünden de Poliçe Genel Şartları'nın B.4.d maddesinde düzenlenen rücu şartının davacı sigortacı lehine gerçekleştiği, davanın kabulü ile davalı/Takip borçlusu tarafından ...

İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe yapılan itirazın 43.000-TL asıl alacak yönünden iptali ile takibin 28/02/2022 tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek yasal faizi ile birlikte devamına, Alacak yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır