İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/201 K.2024/738

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası ve dosya dayanağı ... 22.02.2022 Keşide tarihli ve 11.316,20 TL bedelli çekin çalıntı olduğunu ve alacaklı tarafından çalıntı olduğunu bilerek kötü niyetle takibe konu yapılmış olması nedeniyle keşideci davacı şirketin alacaklıya borçlu olmadığının tespitine, çalıntı konusu olan takip dayanağı çekin bankaya ibraz edildikten sonra alacaklı şirket kaşesi basılmak suretiyle çekte tahrifat yapılmış olduğu sabit olmakla icra dosyasında bulunan ve daha önce teminat olarak yatırılmış tutarın alacaklıya ödenmemesi yönünde tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalıya usulüne uygun tebligat yapıldığı ancak cevap dilekçesi sunmadığı görüldü.

DELİLLER VE GEREKÇE

Tebligatlar usulüne uygun yapılmış olup, .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası ve dosya dayanağı , Bankaya ibraz edilen ve ciro silsilesini gösteren çek fotokopisi, Takibe konu yapılan ve üzerinde tahrifatla ibraz sonrası alacaklının ciranta olarak ilave edildiği çek fotokopisi, Çekte bulunan ive sahte ciro sonrası ilk siro olan beyan cironun ...'a ait olduğuna dair ... Cum. Sav. ... Sor.

Sayılı dosyasında ... tarafından verilmiş ifade, ...'ın alacaklı şirketin imza yetkilisi olduğuna dair savcılık ifadesi, ...'ın imza yetkilisi olduğunu gösteren icra dosyasındaki vekaletname, Yargıtay 11.Hukuk Dairesi 30.09.2021 Tarih 2020/4366E. 2021/5834K. Sayılı ilamı, ....İcra Hukuk Mahkemesi ... Esas Sayılı dosyası, Lehtar'ın imza ve kaşesinin sahte olduğu ve çekin çalıntı olduğu dosyada toplana deliler ve bilirkişi raporlarıyla sabit olduğu ....

Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. Sayılı dosyası, Takip ve dava konusu çek ile ilgili yürütülmekte olan savcılık soruşturmaları, Bilirkişi incelemesi v.s her türlü yasal delil dosya arasına alınmıştır.

Dava; Hukuki niteliği itibariyle; 11.316,20 TL bedelli 22/02/2016 tarihli ... nolu çekin çalındığı ve lehtarın çek arkasındaki kaşesinin ve imzasının sahte olduğu iddiasına dayalı olarak davacı keşidecinin davalı ...'ne karşı yönelttiği menfi tespit talebine ilişkindir.

Mahkememizin 08.04.2022 tarihli ara kararı ile; ....İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takip dosyasında icra veznesine girecek paranın takip alacaklısına ödenmesinin %20 teminat mukabilinde tedbiren ödenmesinin önlenmesine karar verilmiştir.

....İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası üzerinden, dava konusu çeke dayanılarak ... İnş.Turz.Teks.Plast.Gıda ve San.Dış Tic Ltd.Şti. tarafından davacı Daştan Madencilik...Ltd.Şti ve dava dışı ... ...Ltd. Şti aleyhine kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip yapılmıştır.

....İcra Hukuk Mahkemesinin dosya içerisine alınan ... Esas sayılı dosyasında; davacı ... San.Tic. A.Ş. Tarafından davalı ... İnş.Tur.Teks.Plas.Gıda San.Dış Tic.Ltd.Şti. aleyhine açılan imzaya itiraz davasında, mahkemece dava ve takip konusu çek üzerinde yapılan bilirkişi incelemesinde, inceleme konusu ... A.Ş. ... Şubesine ait 22.02.2016 keşide tarihli , ... çek seri nolu, 11.316,20,TL tutarlı çek aslı arka yüzünde ...

Sanayi ve Ticaret A.Ş. okunur, kaşe izi üzerine atılmış ciro imzasının , mevcut mukayese imzalarına kıyasla ... San.ve Tic.A.Ş. yetkilileri Rıza Ümit ve Ruşit Ümit eli ürünü olmadığı belirlenerek Mahkemenin 24.05.2018 tarih ve ... Karar sayılı kararı ile ....İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasından yapılan takibin davacı şirket için durdurulmasına karar verilmiş ve mahkemece verilen bu karar kesinleşmiştir.

....İcra Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasından dava konusu çek hakkında imza incelemesi yapıldığından ve mahkemesince de söz konusu bilirkişi raporu hükme esas alınmak suretiyle verilen karar kesinleştiğinden, Mahkememizce dava konusu çek hakkında imza incelemesi yapılmasına gerek kalmadığı değerlendirilmiştir.

....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... sayılı dosyasında. Asıl ve birleşen davaların, aynı çekden kaynaklı menfi tespit davası olduğu, Mahkemece, asıl davada ; a) Davacının davalı ... Faktoring A.Ş. hakkında açtığı davanın reddine, b) Davacının ... Sigorta Aracılık Hizmetleri/... hakkında açtığı davanın pasif husumet yokluğundan reddine, Birleşen.... ATM.'nin ... esas sayılı dosyasında. Birleşen ...ATM 2016/... Esas sayılı davacının davasının kabulüne ile, davacının ... A.Ş. ...

Şubesine ait ... çek seri nolu 22/02/2016 tarih ve 11.316,20 TL miktarlı çek yönünden davalı ... A.Ş.'ne borçlu olmadığının tespitine, Davacının kötüniyet tazminatı talebinin reddine, Birleşen ... ATM.'nin ... esas sayılı dosyasında. Davacının davasının reddine karar verilmiştir. İş bu karar İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi'nin 02/03/2022 Tarih 2021/786 Esas -2022/322 Karar sayılı ilamı ile Birleşen ...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında.

Davalı ... San. Tic. A.Ş. hakkında açılan davanın hukuki yarar dava şartı yokluğu nedeniyle HMK'nın 114/1-h ve 115/2 maddeleri uyarınca usulden reddine karar verilmesi gerektiğinden bahisle kaldırılıp hükmün geri kalan kısmı esastan reddedilmiştir.

Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu, ... A.Ş. ... Şubesi 22/02/2016 keşide tarihli 11.316,20-TL bedelli çekin, ... Kargo ... Şubesine giren kimliği belirsiz bir kişi tarafından çalındığı iddiasına dayalı olarak, çekte lehdar olarak gözüken dava dışı ... San. Tic. A.Ş.nin çek arkasında şirket kaşesi üzerine atılı imzanın dava dışı Lehtar şirket yetkililerine ait olmadığı sahte kaşe ve imza atıldığı ciro zincirinin bozulduğu gerekçesi ile dava konusu çekten dolayı borçlu olunmadığının tespitine ilişkin bulunmaktadır.

Gerçekten de dava konusu çek arkasındaki kaşe üzerine atılı imzanın dava dışı çek lehtarı ... şirketi yetkililerine ait olmadığı bilirkişi raporu ile tespit edilmiş ve bu bilirkişi tespiti ....İcra Hukuk Mahkemesince de hükme esas alınmış olup Mahkemece verilen 24.05.2018 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı karar kesinleşmiştir.

Ancak TTK'nın 818.maddesi yollamasıyla çeklerde de uygulanması gereken aynı Kanunun 677. maddesi uyarınca, poliçe, poliçe ile borçlanmaya ehil olmayan kimselerin imzasını, sahte imzaları, hayali kişilerin imzalarını veya imzalayan ya da adlarına imzalanmış olan kişileri herhangi bir sebep dolayısıyla bağlamayan imzaları içerirse, diğer imzaların geçerliliği bundan etkilenmez.

İmzaların bağımsızlığı (istiklali) şeklinde tanımlanan bu ilke, poliçeye atılan her geçerli imzanın (keşidecinin, cirantanın, avalistin, kabul eden muhatabın imzası gibi) sahibini bağladığını, geçersiz imzanın sahiplerini sorumlu kılmamalarına rağmen poliçenin geçerliliğini ortadan kaldırmadığını ifade eder. Geçerli imzaların sahipleri, başkasının imzasının geçersiz olduğunu ileri sürerek kambiyo sorumluluğundan kurtulamazlar, geçersiz imza, ciro zincirini de koparmaz.

“İmzaların istiklali (bağımsızlığı)” ilkesine göre, senedinlehtarının imzasının sahte olması hali, diğer imza sahiplerinin (keşideci veya diğer cirantaların) senetten kaynaklanan sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. Poliçe üzerinde şekil bakımından tamam ve görünüşe göre sahibini bağlayan bir imzanın bulunması yeterlidir.

Bu açıklamalar karşısında somut olayın değerlendirilmesine gelince; dava konusu çekte davacı çeki düzenleyen konumundadır. Davacı dava konusu çekteki imzasını inkar etmemiştir. Dava konusu çekte ciro zinciri görünüşüne göre muntazam bulunmaktadır. Dava konusu çek arka yüzündeki birinci ciro imzasının dava dışı lehtara ait olmaması, ancak dava dışı lehtar açısından dile getirilebilir ve dava dışı lehtar lehine bir hak sağlayabilir.

Davacı taraf dava dışı lehtara ait imzanın sahte olduğundan bahisle kendisince düzenlenen çekten dolayı iyiniyetli üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğundan kurtulamaz. Bu durum davacı lehine bir hak sağlamaz. Kambiyo senetlerinde imzaların istiklali (bağımsızlığı) ilkesine göre, lehdarın imzasının sahte olması hali davacı keşidecinin senetten kaynaklanan sorumluluğunu ortadan kaldırmamaktadır.

Belirtilen sebeplerle davacının davalı ... hakkında açmış olduğu davasının reddine, İİK'nın 72/4 Maddesi uyarınca 11.316,20 TL'nin %20'si oranında hesaplanan 2.263,24-TL kötüniyet tazminatının davacıdan alınarak davalıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır