İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/393 K.2023/439

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle. 29/04/2017 tarihinde sürücü ... sevk ve idaresindeki , davalı ...

Sigorta A.Ş.tarafından KTK Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı ...plaka sayılı aracı ile ... ili istikametinden ... ili istikametine seyir halinde iken hangi araçtan düştüğü tespit edilemeyen jantlı büyük araç stepnesine çarpması ve direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu kendi şeridinde bir süre ilerleyerek bariyerlere çarpması buna rağmen duramayarak tekrar yola savrulup taklalar atarak durması sonucu ölümlü trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen kaza neticesinde ...plaka sayılı araçta yolcu olarak bulunan davacıların desteği Metin Tedik’in vefat ettiğini,

desteğin ölümü nedeniyle davacıların maddi açıdan mağdur olduklarını, sürücü ...’ın hızlı olduğu, aracını dikkatsiz ve özensiz kullandığı, yol faktörlerini dikkate almadan seyrettiğini, bu nedenle kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğu, diğer kusurlu sürücüsü ve plakası tespit edilemeyen araç bakımından sigortalı da tespit edilemediğinden ...

Hesabı’nın kaza tarihinde geçerli limit dahilinde sorumlu olduğunu, müteveffanın vefatından önce inşaatlarda alçı ve sıva ustası olarak günlük 150 TL yevmiye ile çalıştığını, müteveffanın ortalama 2 ay hava şartlarından dolayı mesleğini icra edemediğini, çalışmadığı düşünülen 2 ay için en az asgari ücret üzerinden gelir elde ettiği düşünülerek hesaplama yapılması gerektiğini, Yargıtay kararlarında da açıkça görüldüğü üzere evlenme ihtimali konusunda rapor tarihi itibarı ile AYİM’in belirlediği tablonun esas alınması gerektiğini, müteveffanın eşi davacı ...’nın muhtemel rapor tarihinde 48 yaşında olacağı,

AYİM tablosuna göre 48 yaşındaki bir kadının evlenme ihtimali %2 olup dava tarihi itibarı ile 18 yaşından küçük bir çocuğu olduğundan ve 18 yaşından küçük her çocuk için %5 indirim yapılması gerektiğinden evlenme ihtimali bulunmadığını, rapor düzenlenirken bu hususun dikkate alınmasını, davalı sigorta şirketlerine yaptıkları başvuruların her iki davalıya da 23/06/2017 tarihinde tebliğ edildiğini, davalıların 8 iş günü içerisinde ödeme yapmayarak 06/07/2017 tarihinde temerrüde düştüklerini,

bu nedenlerle fazlaya ilişkin talep ve ek dava açma hakları saklı kalmak kaydı ile ve maddi zararın tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda artırılmak üzere davacılardan eş ... için 120.000 TL, çocuk ... için 10.000 TL, baba ... için 5.000 TL, anne ... için 5.000 TL olmak üzere toplam 140.000 TL maddi tazminat bedelinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt avans faizi ile birlikte diğer kusurlu kişilerin kusurlarına düşen sorumluluk dahil olmak üzere limit sınırları içerisinde 6098 Sayılı TBK.nun 61,

2918 Sayılı KTK.nun 85/1 ve TBK.nun 163.maddeleri gereği teselsül hükümleri uyarınca davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacılar vekili 24/01/2019 tarihli bedel artırım dilekçesi ile, eş ... için talep edilen 120.000 TL maddi tazminat taleplerini 71.666,52 TL artırarak 191.666,52 TL, kız ... için talep edilen 100.000 TL maddi tazminat taleplerini 3.413,72 TL artırarak 13.413,72 TL, baba ... için talep edilen 5.000 TL maddi tazminat taleplerini 14.890,09 TL artırarak 19.890,09 TL, anne ... için talep edilen 5.000 TL maddi tazminat taleplerini 15.310,82 TL artırarak 20.310,82 TL olmak üzere toplam 245.281,15 TL maddi tazminatın temerrüt tarihi 06/07/2017 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davacılar vekili 24/01/2020 tarihli ıslah dilekçesi ile, dava dilekçesi ve 24/01/2019 tarihli bedel artırım dilekçesiyle fazlaya ilişkin talep ve her türlü hakları saklı kalmak kaydıyla talep etmiş oldukları, eş ... için talep edilen 191.666,52 TL maddi tazminat bedelinin ıslah ile 52.149,57 TL artırılarak 243.816,09 TL, ... için talep edilen 13.413,72 TL maddi tazminat bedelinin ıslah ile 2.145,70 TL artırılarak 15.559,42 TL, baba ... için talep edilen 19.890,09 TL maddi tazminat bedelinin ıslah ile 12.136,06 TL artırılarak 32.026,69 TL, anne ... için talep edilen 20.310,82 TL talep bakımından ıslah taleplerinin bulunmadığını,

buna göre toplam 311.713,02 TL maddi tazminat bedelinin fazlaya ilişkin talep ve ek dava açma hakları saklı kalmak kaydıyla temerrüt tarihi olan 06/07/2017 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ...

Sigorta A.Ş.vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dışı sigortalı ...’e ait ...plaka sayılı aracın davalı şirket nezdinde 23/06/2016-2017 tarihleri arasında olmak üzere Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Sigortası Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, davacı tarafça davalı şirkete yapılan başvuru sonrası açılan hasar dosyasında alınan 05/07/2017 tarihli destekten yoksun kalma tazminatı raporu ile tespit edilen 173.038,94 TL üzerinden %20 hatır taşıması indirimi yapılarak ödeme yapılmasının mümkün olduğunun tespit edildiğini,

davalı tarafından dosyanın sonuçlandırılması için gerekli ibraname ve belgeler teslim edilmediğinden işlemlerin tamamlanamadığını, davacı tarafa ödeme tutarı bildirilmesine ve ibraname ile hesap numarası talep edilmesine rağmen bu eksiklikler giderilmediğinden ödeme yapılamadığını, öncelikle kusur oranlarının belirlenmesini talep ettiklerini, hatır taşıması olması nedeniyle tazminata hükmedilmesi halinde tazminattan indirim yapılması gerektiğini, tazminata hükmedilmesi halinde faiz başlangıç tarihinin ancak dava tarihi olabileceğini, yine haksız fiilden kaynaklanan tazminatlara temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz işletilebileceğini,

davacı tarafın ilgili kurumdan kaza tarihindeki aylık gelirinin tespit edilmesi gerektiğini, sonuç olarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...

Hesabına dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ olunmuş, süresi içinde davaya cevap vermemiş, davalı vekili 04/04/2018 tarihli dilekçesi ile, davalı kuruma sorumluluk yüklenebilmesi için kazaya karıştığı iddia olunan plakası tespit edilemeyen ikinci motorlu aracın varlığının olaya dahli somut delillerle ispat edilmesi gerektiğini, aracın varlığının ispatı veya trafik poliçesi yaptırmak zorunda olan bir araç olduğunun tespiti yapılamadığı taktirde davalı aleyhine açılan davanın reddi gerektiğini, kaldı ki trafik kazası tespit tutanağında da araç sayısına göre kaza türünün tek araçlı olarak işaretlendiğini,

geçen bir aracın olaya sebebiyet verdiğinin sadece davacı yanın soyut beyanı ile iddia edildiğini, savcılık evraklarında dahi faili meçhul sürücü şüpheli olarak gözükmediğini, kaza tespit tutanağının aksini ispat edecek bir delil bulunmadığını, araç sürücüsü ...’ında beyanında ikinci bir aracın olaya sebebiyet verdiğini belirtmediğini, sadece aracının önünden bir şey geçtiğini ne olduğunu dahi anlamadığını, ayrıca geçen şeye de çarpıp çarpmadığını anlamadığını, sadece gördüğü için direksiyon hakimiyetini kaybettiğini belirttiğini, davalı kurumun ancak ve ancak motorlu araçların meydana getirdiği zararlar sebebiyle sorumlu tutulabileceğini,

jantlı stepnenin bir araçtan düşüp düşmediği dahi kesin değilken bu cisim sebebiyle sorumluluk yüklenemeyeceğini, davalı kurumun sorumluluğu olaya dahli somut delillerle ispat edilmesi halinde sigortasız araca atfedilen kusur oranı ve kaza tarihindeki teminat limiti ile sınırlı olduğunu, kaza nedeniyle ödenmesi gereken miktar var ise kusur oranı gözetilerek uzman bilirkişiler tarafından hesaplanması gerektiğini, davalı kurumun herhangi bir temerrüdü söz konusu olmadığından faize ilişkin taleplerinde kabul edilmemesi gerektiğini, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, trafik kazası sonucu oluşan ölüm nedeniyle ölenin yakınlarının 6098 Sayılı TBK.nun 53.(818 Sayılı BK.nun 45/2) madesi gereği, destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

Mahkememizce yapılan yargılama sonunda ... sayılı, 16/03/2020 tarihli karar ile, davalılardan ... Sigorta A.Ş. Yönünden; davacılardan ... için 9.752,64-TL, ... için 622,38-TL, ... için 163,32-TL, ... için 1.281,07-TL olmak üzere toplam 11.819,41-TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi 06.07.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Sigorta A.Ş.'den alınarak davacıya ödenmesine, davalılardan ...

Hesabı Yönünden; davacılardan ... için 185.300,23-TL, ... için 11.825,16-TL, ... için 3.103,08-TL, ... için 24.340,29-TL olmak üzere toplam 224.568,76-TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi 06.07.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Hesabından alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin tazminat talebinın reddine karar verilmiştir.

Bu karara karşı davacılar vekili ile davalı ...

Hesabı istinaf başvurusunda bulunulmuş, İstanbul BAM 9.Hukuk Dairesinin 2020/1504 esas, 2022/724 karar sayılı, 13/04/2022 tarihli ilamı ile, "öncelikle yargılama sırasında vefat eden davacı ...’in mirasçılık belgesi getirtilerek, mirasçılarına usulüne uygun tebligat yapılıp, mirası reddetmeyen mirasçılarının mecburi dava arkadaşı olarak yöntemince davaya katılımı sağlanmak, mirasçılar davayı birlikte takip etmekten kaçınırlarsa terekeye temsilci tayin ettirmek suretiyle, taraf teşkili sağlandıktan sonra,

hasıl olacak sonuca göre, davalıların müteselsil sorumlulukları da değerlendirilmek suretiyle, her bir davacı yönünden ayrı dava olduğu gözetilerek lehine hükmedilen tazminat miktarına göre ayrı ayrı vekalet ücreti verilmesi, davacılar aleyhine de vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiği" belirtilerek mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

Mahkememizce yeniden yapılan yargılama ile davacılar arasında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunduğu, davacılardan ...'in 11.03.2019 tarihinde vefatı sebebiyle taraf teşkilinin sağlanması için adı geçenin mirasçıları adına davetiye çıkarıldığı ancak (mirasçılardan Mazlum, Savaş, ... ve ... dışında) mirasçıların davaya katılma talebinde bulunmadıkları ve terekeye temsilci atanması yönünde ara karar oluşturulduğu anlaşılmakla davacı vekilinin talebi doğrultusunda ... yönünden açılan dava tefrik edilerek mahkememiz 2023/388 esas sırasına kayıt edilmiştir.

Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, istinaf karar ilamı ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde.

Davacılar murisi Metin Tedik'in 29/04/2017 tarihinde dava dışı sürücü ... yönetimindeki ...plaka sayılı otomobilde yolcu konumunda bulunduğu sırada dava dışı sürücünün olay mahalline geldiğinde sağ şerit üzerinde bulunan jantlı büyük araç stepnesine çarpması sonucu direksiyon hakimiyetini kaybederek sağ taraftaki bariyerlere çarparak savrulup devrilmesi ile orta ayırıcı kısımları bariyerleri aşarak karşı istikamet yol bölümüne geçmesi sonucu meydana gelen trafik kazası nedeniyle vefat ettiği, kusur bilirkişisi tarafından davacılar murisinin yolcu olarak bulunduğu araç sürücüsünün %5 oranında,

aracın çarparak seyir dengesinin bozulmasına sebebiyet veren jantlı büyük araç stepnesinin ise sonuç üzerine %95 oranında etken olduğu mütalaa edilmiştir.

TBK.'nun 53.maddesi gereği, ölüm neticesi olarak diğer kimseler müteveffanın yardımından mahrum kaldıkları taktirde, onların bu zararını da tanzim etmek lazım gelir. Yasa metninden de anlaşılacağı gibi destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan zarardır. Buradaki amaç, destekten yoksun kalanların, desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır.

Olaydan sonraki dönemde de, destek olmasa bile, onun zamanındaki gibi aynı şekilde yaşayabilmesi için muhtaç olduğu paranın ödettirilmesidir.

Tazminata hükmedilebilmesi için destekten yoksun kalma tazminatı talebinde bulunacak olan kişiye ölen kişinin fiilen bakıyor olması ya da fiili bir bakma bulunmasa bile ileride bakma ihtimalinin bulunmasının yeterli olduğu, davacıların ölenin eşi, çocukları ve babası olduklarına göre ölenin desteğine muhtaç olduklarına kanaat edilmekle aktüer incelemesi yaptırılmıştır.

Aktüer Bilirkişinin TRH 2010 yaşam tablosuna göre "belirli süreli rant" formülü kullanılarak Genel Şartlar gereği 1,8 teknik faiz esas alarak düzenlemiş olduğu raporunda davacıların ayrı ayrı destekten yoksun kalma tazminat miktarları hesaplanmış, müteveffanın gelirine ilişkin dosya kapsamında belge bulunmaması, 5510 sayılı kanunun 4.bentlerinde kaydına rastlanmadığından geliri asgari ücret düzeyinde kabul edilerek yapılan hesaplamaya itibar edilmiş, ayrıca hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığından, bu gibi taşımalarda tazminattan uygun bir indirim yapılması,

gerek öğretide gerekse Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır. Olayımızda mevcut deliller itibariyle; davacılar murisinin arkadaşının oğlunun aracında yolcu olarak bulunduğu ve aralarında taşıma ilişkisinden kaynaklı sürücünün maddi yönden menfaat sağladığına ilişkin bir bulguya rastlanmadığından hatır taşıması olduğu anlaşılmaktadır.

Buna göre kusur oranı dikkate alınmak suretiyle %20 hatır taşıması indirimi yapılarak davanın kısmen kabulü ile, davacılardan ... için 195.052,87-TL, ... için 12.447,54-TL, ... için 25.621,35-TL olmak üzere toplam 233.121,76-TL destekten yoksun kalma tazminatının (Sigortanın Poliçe limiti 330.000,00-TL ile sınırlı olmak üzere) temerrüt tarihi 06.07.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara ödenmesine,

ayrıca TBK'nun 51. ve 52. maddelerinden kaynaklanan hakkaniyet ve takdiri indirimler nedeniyle, davanın kısmen reddedilmesi halinde, indirimden dolayı reddedilen kısım için davalı yararına vekalet ücreti takdir edilemeyeceği göz önüne alınarak (aynı yönde Yargıtay 17.HD'nin 2017/2928 E., 2019/10602 K.sayılı kararı),

yine istinaf kaldırma kararı uyarınca ihtiyari dava arkadaşı olan davacıların her birinin davasının diğerinden bağımsız olması ve aralarında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunanların usul ekonomisi ilkesi dikkate alınarak birlikte dava açtıkları durumda esasen birden fazla dava olduğu dikkate alınarak her bir davacı yönünden kabul ve red edilen miktarlar bakımından ayrı ayrı vekalet ücretine karar verilerek aşağıdaki hüküm tesis olunmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır