İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/69 K.2022/859

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Zayi Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı şirket yetkilisi dava dilekçesinde özetle; sahibi bulunduğu ... San.ve Tic.Ltd.Şti.'ne ait ... ... Bankası şubesinin ... nolu 30/01/2022 tarihli 60.000 TL değerindeki ve ... nolu 28/02/2022 tarihli 60.000 TL değerindeki 2 adet çek sayfasını koyduğu ve sakladığı yerde bulamadığını, şahsına ait bu çeklerin dolu hazır ve imzalı çekler olup öncelikle çeklerin dava sonuna kadar ödenmemesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesini, dava sonunda ise çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava; TTK nun 818/20 madde hükmü delaletiyle aynı kanunun 757, 762 ve 764 madde hükümlerinde belirtilen zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.

“...TTK’nun 730/20 madde ve bendi yollamasıyla aynı yasanın 669 vd maddeleri uyarınca rızası dışında elinden çıkması nedeniyle çekin iptalini isteme hakkı hamile aittir... keşideci ... elinden çıkan çek bedelinin kendisinden istenmesi halinde borçlu olmadığının tespitini isteyebilir. Ancak çek hamiline tanınan iptal davası açma hakkını kullanamaz. Mahkemece davanın öncelikle bu bedenle reddi gerekirken...” (Y.11.HD.’nin 31.05.1999 gün E.99/3094, K 99/4676 sayılı kararı)

“TTK’nun 730/20 maddesi uyarınca çeklerde de uygulanması gereken TTK’nun 669. ve onu izleyen maddelerde olduğu gibi çekin ziya nedeniyle iptal davası açma hakkı lehdar ve hamile tanınmış bir hak olup, keşidecinin bu yasal hükümlere dayanarak iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır...” (Y.11.HD.’nin 18.06.1990 gün E.89/4807, K 90/4817 sayılı kararı)

Açıklanan nedenlerle, keşidecinin doğrudan doğruya mahkemeye bu konuda çek iptali davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle iptal davası ancak hamil tarafından açılabilir.

Somut olayda davacı çekin keşidecisi olup, iptalini istediği çek yönünden haklı ve meşru son hamil değildir. Bu minvalde talepte bulunanın son ve meşru hamil olmadığı, ödemeden men yasağı talimatı verilerek aynı amaca ulaşılabileceği gerekçesiyle 6100 Sayılı HMK 138, 320-(1) maddesince dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda davanın ve tedbir talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imza Hakim ... · e-imza