KÜNYE
T.C. İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Karar tarihi
- 9 Nisan 2026
- Esas no
- 2024/533 Esas
- Karar no
- 2026/253 Karar
- Dava
- İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle
- Dava tarihi
- 16/09/2024
Karar Metni
1.893 kelime·9 dk okuma·5 bölüm
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVACI İDDİASI VE TALEP
Müvekkili ile sigortalı davalı ...Ltd.Şti. arasında .... poliçe numaralı, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi akdedildiğini, anılan poliçe ile ... plaka numaralı araç 09/09/2022 - 09/09/2023 tarihleri arasında sigortalandığını, 06.03.2023 tarihinde, maliki... Şirketi ve sürücüsü olay yerini terk eden ancak sonrasında tespit edilen ...'ın sevk ve idaresinde ki ... plakalı araç ile sebebiyet verilen kaza neticesinde, ...
Sigorta A.Ş. tarafından ... numaralı hasar dosyası ile kazada zarar görenlere 33.824,58 TL tazminat ödendiğini, araç sürücüsünün asli ve tam kusurlu olduğunu, Kazada zarar gören ... plakalı araç için müvekkili olduğu şirkete yapılan müracaat sonucu açılan hasar dosyası ile 5684 sayılı Kanun'un 22. maddesi uyarınca bağımsız ve uzman eksper tarafından hasarın niteliğinin ve miktarının tespiti için ekspertiz incelemesi yapılmış bu ekspertiz raporu doğrultusunda 33.824,58 TL hasar tazminatının zarar görenlere ödendiğini,
kazadan sonra geçerli bir neden olmaksızın olay yerini terk edilmesi halinde Trafik Sigortacısının sigortalısına rücu hakkı bulunduğunu, dolayısıyla müvekkili olduğu şirketin davalı sigortalısına rücu hakkı olduğunu, ... İcra Müdürlüğünün ...E. sayılı dosyasına vaki itirazın 33.824,58 TL alacak açısından İptali ile takibin 14.07.2023 tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek yasal faizi ile birlikte devamına karar verilmesini talep etmiştir.
DAVALI CEVABI
Davacı ...
Sigorta A.Ş.'nin müvekkiline ait olduğu ait aracın karıştığı trafik kazası nedeniyle ödediği tazminat bedelini rücuen tahsil etmek amacıyla işbu davayı açtığını, ancak davacı sigorta şirketinin rücu hakkının, yalnızca mevzuatta belirtilen hallerde mümkün olduğunu, müvekkili olduğu şirketin olay yerini terk etmesinin tek başına sigorta şirketine rücu hakkı tanımayacağını, Somut olayda müvekkili olduğu şirketin şoförünün kazaya karıştıktan sonra araçta bulunan yolcuların mağdur olmaması,
yeni araç teminin mümkün olmaması ve kazaya karışan diğer aracın sahibine ulaşılamaması sebebi ile olay yerinden ayrıldığını, dolayısıyla, müvekkili olduğu şirketin olay yerini terk etmesinin kazanın meydana gelmesine sebebiyet veren bir unsur olmadığından rücu hakkı doğurmayacağını, Rücu dosyasına ilişkin davacı tarafından ödendiği iddia edilen tutarın fahiş olduğunu, kaza ile meydana gelen hasarın tutarlı olmadığını, bu sebeple talep edilen 33.824,58TL fahiş bir tutar olduğunu, davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE
Taraflara usulüne uygun davetiye tebliğ edilmiş olup, ... İcra Dairesinin ... İcra sayılı dosyası dosya içerisine alınmıştır.
Bilirkişiler tarafından hazırlanan 17/11/2025 tarihli raporunda. Davacı ... Sigorta A.Ş.'nin ZMMS Sigortalısı Davalı ...
Şirketi Adına Tescilli ... plakalı Otobüsün Kaza Mahallini Terk Eden Sürücüsünün, 2918 sayılı KTK'nun Madde 81/d'de belirtilen “Trafik kazalarına karışanlar Kazayı; yetkili ve görevli memurlara bildirmek, bunlar gelinceye kadar veya bunların iznini almadan kaza yerinden ayrılmamak, zorundadırlar.” ve Madde 81 Son bendinde belirtilen “Yalnız maddi hasar meydana gelen kazalarda, kazaya dahil kişilerin tümü, yetkili ve görevli kişinin gelmesine lüzum görmezlerse, bunu aralarında yazılı olarak saptamak suretiyle kaza yerinden ayrılabilirler.” kurallarını ihmal ve ihlal ettiğinden ve olay yerini terk ettiği,
kaza sonrası gerekli tutanakları tanzim etmediğinden ve Kolluk Kuvvetlerini kaza mahalline çağırmadığından, Kolluk kuvvetlerince de düzenlenen Trafik Kazası Tespit Tutanağında da belirtildiği üzere, Olay Yerini Terk Eden firari sürücü olduğu, Davacı ... Sigorta A.Ş.'nin ZMMS Sigortalısı Davalı ...
Şirketi Adına Tescilli ... plakalı Otobüsün Olay Yerini Terk Eden Firari üsünün, kolluk kuvvetlerinin araştırması ile dava dışı ...n olduğu belirlenmiş olup, 06.03.2023 tarihli 3(Üç) araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; asli ve tam kusurlu olduğu ve kusur oranının %100 yüzdevüz) olduğu Dava Konusu... Plakalı Aracın Maliki ve üsü Dava Dışı ...'un.
06.03.2023 tarihli 3(Üç) araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda Atfı Kabil Kusurunun bulunmadığı ve kusursuz olduğu. Dava Konusu Trafik Kazasında Hasara Uğrayan ...Plakalı Aracın Maliki ve Sürücüsünün de.
06.03.2023 tarihli 3(Üç) araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda Atfı Kabil Kusurunun bulunmadığı ve kusursuz olduğu Dosya içerisinde yer alan Ekspertiz Raporundaki belgeler ve açıklamalar ile dosya kapsamında yer alan ödeme belgesi ile birlikte dava konusu... plakalı aracın hasarlı fotoğrafları kül halinde değerlendirildiğinde; ekspertiz raporu içeriğinde onarımı göre makul ve kadri maruf olduğu ve aracın onarımının ekonomik olduğu.
Davacı ile davalı işleten arasında ZMSS poliçesi kapsamında verilen teminat dahilinde 3.kişi zarar görene yapılan tazminat ödemesinin somut olaya uygun olduğu, Davacı ile davalı işleten arasında sigorta sözleşmesi gereği Genel Şartlar B.4-f) kapsamında “olay yeri terkinin” haklı sebepleri ortaya konulmadığı sürece da ödemesinden olaya kusuru ile katılan şoför ve işletene rücu edilebileceği, Yargıtay 4.Hukuk Dairesi ...Esas ve...Karar sayılı 13.02.2025 tarihli kararının bu konuda açıklayıcı olduğu, Davalı şirketin işleten, davalı gerçek kişinin meslek olarak sürücü-şoför olduğu da gözetilerek,
nispi sigorta sözleşmesinin hak ve yükümlülüklerini gözeterek, olay yerini terk etmenin mazereti gereği gibi açıklanmadığı sürece rücu sorumluluklarının olacağı, Davacının 14.07.2023 tarihli ödemesi tutarını faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen talep ve dava konusu edebileceği, kanaatlerine varıldığı görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, davacının zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalı bulunan davalıya ait aracın karıştığı kaza sebebi ile dava dışı 3. Kişiye karşı ödemiş olduğu zararın davalının sürücüsünün olay yerini terk etmesi sebebine ve ZMMS yan şartlarına dayanarak rücusu istemine ilişkin itirazın iptali davasıdır.
Davacı tarafın dava dilekçesinden özetle; 06.03.2023 tarihinde, maliki ... Şirketi ve sürücüsü olay yerini terk eden ancak sonrasında tespit edilen ...'ın sevk ve idaresinde ki ... plakalı araç ile sebebiyet verilen kaza neticesinde, ....Sigorta A.Ş. tarafından ... numaralı hasar dosyası ile kazada zarar görenlere 33.824,58 TL tazminat ödendiği, davalı şirketin sürücüsü tarafından olay yerinin terk edildiği, KTK 81,95 ve poliçe genel şartlarının b4/f maddesi gereğince sürücünün olay yeri terk etmesi ağır kusur nedeniyle sigorta şirketinin ödemek zorunda kaldığı tazminatı rucuen tazmin etmek durumunda olduğunu, itirazın iptalini talep ettiği anlaşılmaktadır.
Davalı tarafın cevap dilekçesinden özetle; Mahkemenin yetkisine itiraz ettiği, zamanaşımı ve hak düşürücü süre yönünden itirazının bulunduğu yine kusur oranının tespitini, kazada davalı ve araç sürücüsünün kusurlu olmadığını, sürücünün olay yerinden kaçmadığını, sürücünün kusuru olmadığını davanın reddini talep ettiği görülmektedir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın, olay günü meydana gelen trafik kazasında davalının olay yerini terk edip etmediği, kazadaki kusur oranının ne olduğu, davacının kaza nedeniyle sigortalısına ödemiş olduğu tazminatın rücuen tahsilini talep edip edemeyeceği noktalarında toplandığı anlaşılmaktadır.
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 13/02/2025 TARİH...ESAS ...KARAR sayılı, "Bölge Adliye Mahkemesi Kesin Kararları Arasındaki Uyuşmazlığın Giderilmesi İstemine Dair", bölge adliye mahkemeleri arasındaki farklı uygulamaların giderilmesine yönelik kararları kapsamında oluşan uyuşmazlıkların giderilmesine ilişkin yeni tarihli kararına göre " 01.06.2015 tarihinden sonra düzenlenen zorunlu trafik sigorta poliçeleri bakımından uygulanmakta olan Karayolları Motorlu Araçlar ZMMS Genel Şartlarının B.4-f maddesi metni çok iyi kaleme alınmamış olmakla birlikte, madde metninden anlaşılması gereken,
maddi ya da bedeni hasara neden olan tüm trafik kazalarında olay yerini terk ile kazanın oluş koşullarına ilişkin gerekli belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranılması hallerinde sigortacının üçüncü kişilere yaptığı ödeme nedeniyle sigortalısına rücu edebilecek olduğudur. İstisnai durumlar ise "hariç" denilerek gösterilmiştir.
Buna göre bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitmesi, can güvenliği nedeniyle uzaklaşması gibi zorunlu hallerde sigortalı bu maddeden kaynaklanan rücu sebebinden kurtulacaktır.
Olay yerini terkin zorunlu olduğu haller ve kazanın oluş koşullarına ilişkin gerekli belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranılması halleri sınırlı sayıda olmayıp örnek olarak sayılmıştır. Ancak istisnai haller madde metninin başına yazıldığı için sanki olay yerini terk etme hali sadece bedeni hasara neden olan kazalarda uygulanacakmış, maddi hasarlı kazalarda uygulama alanı yokmuş gibi bir anlama yol açmıştır.
Oysaki bedensel hasarlı kaza olmasa dahi olay yerinin terk edilmesi halinde sigorta şirketinin belirtilen istisnalar haricinde sigortalısına rücu edebileceği kabul edilmiştir. Olay yerini terk ile içe rücu sebebi gerçekleşmiş olup olay yerini Genel Şartların B.4-f maddesinde sayılan haller ile benzer zorunlu nedenlerden biri nedeniyle terk ettiğini, dolayısıyla rücu sebebinin oluşmadığını ispat yükü ise sigortalıdadır.
Sigortalı kaza yerini ancak Genel Şartların B.4-f maddesinde sayılan zorunlu nedenlerden biri nedeniyle terk ettiğini ispatlar ise rücu durumundan kurtulacaktır. Açıklanan nedenlerle Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Genel Şartlarının B.4/f bendine göre kaza yerinin terk edilmesi halinin salt maddi hasarlı trafik kazalarında da içe rücu sebebi olduğu açıktır. " şeklinde BAM hukuk daireleri arasındaki uyuşmazlığın giderildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Genel Şartlarının B.4/f bendine göre kaza yerinin terk edilmesi halinin salt maddi hasarlı trafik kazalarında da içe rücu sebebi olduğu kabul edilmiştir.
01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMMS) Genel Şartlarının " ZARAR GÖRENLERİN HAKLARININ SAKLI TUTULMASI VE SİGORTACININ SİGORTALIYA RÜCU HAKKI" başlıklı B.4/f bendinde düzenlenen "f) Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde," hükmü yer almaktadır.
Buna göre, "bedeni hasar"a neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde sigorta şirketinin zarar gören 3. kişilere ödediği tazminatı sigortalısına rücu hakkı bulunmaktadır. Rücu için gerekli olan sebep ise, sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk sebebinin ZMMS genel şartları B.4/f bendi kapsamında "tedavi" veya "yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme", "can güvenliği nedeniyle uzaklaşma" gibi zorunlu hallerden birine dayanması gerekmektedir.
Somut olayda, emsal Yargı içtihatları ile birlikte incelenmesi sonucunda, taraflar arasında ZMM sigorta poliçesi ilişkisi olduğu, davalı tarafın araç maliki olduğu, poliçe başlangıç tarihinin 09.09.2022 tarihi olduğu, 06.03.2023 tarihli trafik kazasında davalının maliki olduğu aracı kullanan sürücünün olay yerini terk ettiği, bu hususunun kaza tespit tutanağı ve kamera kayıtları ile ispatlandığı, davalı tarafın olay yerini terkin tedavi ve yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gidilmesi veya can güvenliği sebebinden kaynaklandığına ilişkin savunmasının olmadığı,
davacı sigorta şirketinin 3. Kişiye yaptığı 33.824,58 TL ödemeye ilişkin dekontu sunduğu, alacak miktarının raporda makul ve kadri maruf olduğu, aracın onarımının ekonomik olduğunun belirtildiği, faiz olarak %9 yasal faiz oranı talep edildiği, dosya kapsamında kusura ilişkin rapor alındığı, alacağın likit olmadığı dikkate alınarak davanın kabulüne ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında davalı borçlu ...
Şirketi tarafından yapılan itirazın iptali ile, takibin 33.824,58-TL asıl alacak üzerinden takip talebindeki kayıt ve şartlarla aynen devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, işlemiş faiz yönünden harçlandırılan tutar olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, Alacağın varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Katip · ¸E-İmzalıdır Hakim · ¸E-İmzalıdır
İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2024/533, K. 2026/253, 9 Nisan 2026 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama