İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/118 K.2025/389

Mahkememizin 2020/422 Esas, 2022/865 Karar, 21/12/2022 tarihli kararı,Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2024/9964 Esas, 2024/11662 Karar, 27/11/2024 tarihli ilamı ile Kaldırılmakla Mahkememiz yukarıdaki esasına kaydı yapılan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

18/07/2016 tarihinde ... köyünde ... sevk ve idaresindeki... plaka sayılı aracın ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araca çarptığını,... plaka sayılı araçta yolcu konumunda bulunan davacının bedensel zarara uğradığını, her iki bacağında kırıklar oluştuğunu, tekerlekli sandalye ile hayatına devam etmek zorunda kaldığını ve bağırsak ameliyatı geçirdiğini, sinir sisteminde ve kas sisteminde hasar meydana geldiğini, %46 oranında maluliyetinin oluştuğunun tespit edildiğini, davacı kaza tarihinde öğrenci olup şu anda ingilizce öğretmeni olduğunu,

davacının trafik kazası nedeniyle oluşan zararları için manevi tazminat talepleri için BK'da aranan tüm şartların oluştuğunu, davalı sigorta şirketlerinin dava konusu kaza neticesinde davacının maddi zararları bakımından teminat limitleri dahilinde sorumlu olduklarını, kaza sonrası meydana gelen bedensel zararlar için davalı sigorta şirketlerine başvuruda bulunduklarını, bu nedenlerle 6100 Sayılı HMK 107.maddesi uyarınca iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmadan alacak miktarını, yargılama aşamasında belirlenecek miktar kadar arttırmak ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak şartı ile,

şimdilik davacının mağduriyetinin telafisi imkansız boyutlara ulaşmasını önlemek ve yargılama neticesinde davacı lehine hüküm altına alınma ihtimali bulunan alacakların tahsilini teminen teminatsız olarak davalı ...ve ...

A.Ş.adına kayıtlı taşınır veya taşınmaz malların kaydına ihtiyati tedbir şerhi konulmasına, davacının mahrum kaldığı kazanç kaybı/ güç kaybı için şimdilik olay tarihinden itibaren işletilecek ticari faizi ile toplamda 10.000 TL maddi tazminat ile davacının kaza anında ve sonrasında yaşadığı elem ve ıstırap ile bu kazanın fiziksel ve psikolojik etkilerini, ömür boyu yaşamak zorunda kalması nedeniyle mağduriyetinin giderilmesi için olay tarihinden işletilecek ticari faizi ile birlikte 200.000 TL manevi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

ISLAH

Davacı vekili 19/09/2022 tarihli ıslah dilekçesi ile, bilirkişi raporu doğrultusunda 10.000 TL tazminat taleplerini 943.828 TL artırarak 953.828 TL olarak ıslah ettiklerini beyan etmiştir.

CEVAP

Davalı ... Sigorta A.Ş.vekili cevap dilekçesinde özetle.

KTK 97 uyarınca davalı sigorta şirketine kanunda belirtilen evraklarla müracaat edilmediğini,... plaka sayılı aracın davalı şirkete 22/06/2016-2017 tarihleri arasında geçerli olmak üzere sigortalı olup poliçede teminat limitinin kişi başı 310.000 TL olduğunu, sigorta şirketinin sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olduğunu, dosyada kusur tespiti yapılması gerektiğini, davacının tazminat taleplerini netleştirmesi gerektiğini, tazminat hesaplamasının aktüer sıfatına haiz bilirkişiler tarafından ZMMS Genel Şartları çerçevesinde yapılması gerektiğini,

davacının poliçe tanzim ve kaza tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata uygun maluliyet raporu sunmadan başvuru yaptığını, usule aykırı başvuru nedeniyle dava şartı eksikliği nedeniyle davanın usulden reddini talep ettiklerini, geçici işgöremezlik, geçici bakıcı tazminatı ve tedavi giderinin poliçe kapsamında olmayıp işbu kalemlerin SGK'nın sorumluluğunda olduğunu, davacı kaza sırasında emniyet kemeri takmadığından müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, hesaplamada TRH-2010 mortalite tablosunun esas alınması gerektiğini,

davacının ceza yargılaması sırasında şikayetlerinden vazgeçmeleri ya da uzlaşma bildirimlerinin mahkemece ceza dosyasından tetkik edilerek araştırılmasını, davalı şirket temerrüde düşürülmediğinden faiz talebinin reddi gerektiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte temerrüde düşürüldüğü kabul edilse dahi avans faizi talebinin yerinde olmadığını, bu nedenlerle davanın dava şartı eksiliği nedeniyle reddine, aksi halde dosyada kusur ve maluliyet raporu alınmasına, hesaplamaların hazine müsteşarlığına kayıtlı uzman bilirkişilerce TRH 2010 mortalite tablosu esas alınarak yapılmasına, faize hükmedilmemesine karar verilmesini talep etmiştir.

...

Sigorta A.Ş.vekili cevap dilekçesinde özetle; ...plaka sayılı aracın davalı şirket nezdinde ...ile sigortalı olduğunu, poliçeden dolayı İhtiyari Mali Mesuliyet bedeni olay başına poliçe limitinin 30.000 TL olduğunu, davaya konu kaza 18/07/2016 tarihinde gerçekleşmiş olup kaza tarihinden itibaren iki yıllık zamanaşımı süresinin dolduğunu, davalı şirketin sorumluluğunun tazminatın trafik poliçesi limitlerini aşması halinde devreye girdiğini, poliçe ile manevi tazminatın teminat altına alınmadığını, davalı şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu,

davacının sürekli sakatlığının ATK'dan alınacak rapor ile ispatlanması gerektiğini, zarar hesabının aktüer sicilinde kayıtlı bilirkişi tarafından yapılması gerektiğini, Karayolları Trafik Kanunu’nun 99. maddesi ve yerleşmiş Yargıtay kararları gereğince, yeterli ve gerekli belgelerin eklenmesi sureti ile sigorta şirketine müracaat tarihinden öncesinde sigorta şirketinin temerrüdünün söz konusu olmadığını, sigortacı yönünden sigorta bedelini ödeme yükümlülüğü belgelerin ibrazından itibaren (8) işgünü içinde,

böyle bir başvuru olmadığı takdirde dava tarihinde muaccel hale geldiğinden bu tarihlerden öncesi için faiz sorumluluklarının da bulunmadığını, olay haksız fiilden kaynaklanmakla uygulanması gereken faiz cinsinin kabul anlamına gelmemekle beraber yasal faiz olduğunu, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, trafik kazası sebebiyle maddi ve manevi tazminat talebidir.

18/07/2016 tarihinde davalı sürücü ... yönetimindeki davalı ....Ş. şirketine sigortalı, ... plaka sayılı kamyon ile ... istikametinden ... istikametine seyir halinde iken olay mahalli kavşağa geldiğinde kavşaktan sola dönüşle ...

Köyü istikametine geçiş yapmak istediği sırada ... istikametinden ... istikametine seyreden sürücü ...sevk ve idaresindeki davalı ...A.Ş.'ye sigortalı ...plakalı otomobilin çarpışması ve ...plaka sayılı otomobilde yolcu olarak bulunan davacının yaralanmasıyla neticelenen dava konusu kazanın meydana geldiği, davalı sürücü ...'nun sevk ve idaresindeki araçla olay mahalli kavşakta sola dönüşe geçmeden evvel yeterli kontrolü sağlaması, bölünmüş yolu takiben düz seyreden sürücü ...yönetimindeki vasıtaya ilk geçiş hakkını vermesi gerekirken bu hususlara riayet etmediği,

sürücü ...yönetimindeki vasıtanın seyir istikametini kapattığı anlaşılmakla kazanın oluşumunda %90, sürücü ...'ın ise sevk ve idaresindeki araçla kavşak mahalline yaklaşırken kontrollü ve tedbir alabilecek vaziyette müteyakkız seyretmesi, zamanında etkin tedbire başvurması gerekirken bu hususlara riayet etmediği anlaşılmakla kazanın oluşumunda %10 kusurlu olduğu yönünde yapılan kusur oranlamasına olayın oluş şekli ve deliller kapsamında mahkememizce de itibar edilmiştir.

Dosya davacının maluliyet oranının tespiti ile rapor tanzimi için İstanbul ATK 2.İhtisas Kuruluna gönderilmiş, düzenlenen ...karar sayılı rapor ile; davacının 03.08.2013 tarih, 28727 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Maluliyet Tespiti İşlemleri yönetmenliği ile bu yönetmenlik kapsamında yer almayan bölüm, cetvel ve listeler için,11/10/2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümleri kapsamında yapılan değerlendirme ile %55.0 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı,

30.03.2013 tarih ve 28603 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu raporları hakkında yönetmeliğe göre tüm vücut engellilik oranının %46 olduğu, Özürlülük kavramıyla meslekte kazanma gücü kaybı, çalışma gücü kaybı kavramlarının farklı kavramlar oldukları, farklı tüzük ve yönetmeliklerin, farklı bölümlerinde değerlendirildikleri, aralarında bağlantı bulunmadığı,

aralarında çelişkiden bahsedilemeyeceği, İyileşme (iş göremezlik) süresinin olay tarihinden itibaren 18 (onsekiz) aya kadar uzayabileceği, 11/10/2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğinin, 15. Maddesi kapsamında iyileşme süresi içerisinde 3 (üç) ay bir başkasının yardımına gereksinim duyabileceği belirtilmiştir.

Dosya yeniden bilirkişi heyetine tevdi olunmuş, düzenlenen 18/07/2022 tarihli ek raporda. Kök raporun tanziminden sonra dosyaya sunulan tüm yazı cevaplarının incelenmesi neticesinde; ... yönünden; mezun olunduktan ve pedagojik formasyon aldıktan sonra ...

Öğretmenliği için mezuniyetinden itibaren ne kadar sürede öğretmen olarak atamasının gerçekleştirilebileceği konusunda bir değerlendirme yapılamadığı, ...yönünden ise; özel eğitim kurumlarının ihtiyacının asıl belirleyici faktör olduğu, ücret olarak sektörde işletme sahipleri ile yapılan anlaşma belirleyici olduğundan bilgi sahibi olunamadığı, süre yönünden ise bilgi verilemediği,

buna göre davacının mezun olduktan sonra ne kadar sürede işe başlayabileceği ve ne kadar ücret alabileceği tespit edilemediğinden taktir Mahkemeye bırakılmak üzere, davacının kaza tarihinden günümüze kadarki aktif devre kazançlarının AGİ’ li net asgari ücretler esas alınarak hesaplandığı, davacı ...’ in maluliyetine ait toplam maddi zararının 1.404.253,64 TL olduğu, davalı ...

Yönünden ; davalı ... tarafından sigortalı... plakalı araç sürücüsü ...' ın % 10 oranında kusurlu olması nedeniyle, tanzim ettiği ... nolu zmm sigortası poliçesinden doğan sorumluluğunun 140.425,36 TL olduğu, davalı ... tarafından sigortalanan ve Davalı ...

A.Ş.' nin maliki, Davalı ...' nun sürücüsü olduğu ... plakalı aracın % 90 oranında kusurlu olması nedeniyle, davalı ...’ ın 0001-0210-... nolu zmms poliçesinden doğan sorumluluğunun ise poliçe limiti olan 310.000,00 TL ile sınırlı olduğu, kök raporda detaylı olarak açıklandığı üzere Davalı ...’ ın zmms sorumluluğunun ... ve...nolu iki ayrı zmms poliçesinden kaynaklandığı, ödendiği beyan edilen 310.000.TL nin ... nolu poliçedeki teminata isabet ettiği, Davalı ...’ ın ...nolu poliçe kapsamındaki 140.425,36 TL sorumluluğunun bu sulha girip girmeyeceği konusunun Mahkemenin taktirinde olduğu, davalı ...

Yönünden ; davalı ... Sigorta ...plakalı arac için kişi başına 30.000,00 TL bedelle teminat sunduğundan ve davacının bu aracın kusuruna isabet eden maluliyetinin karşılığı 1.263.828,28 TL olmak ile 310.000.TL zmm limitini aştığından davalı ... in ... nolu < ... Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi > poliçe limiti olan 30.000,00 TL sınırlı olmak üzere davalılar ...ve ... ile birlikte sorumlu olduğu, davalı ... A.Ş. ve Davalı ... yönünden ; ...

A.Ş.’ nin kaza tarihi itibarıyla ... plakalı aracın maliki ve Davalı ...’ nin ise sürücüsü olması nedeni ile 2918 sayılı KTK 85. maddesine göre, davacının uğradığı maddi zarardan, %90 kusurlarına isabet eden ve zmm limitini aşan (1.404.253,64 TL(Toplam Maddi Zarar)

x %90 (Kusur Oranı) – 310.000,00 TL (Teminat Limiti) =) 953.828,28 TL ile müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları belirtilmiştir.

Mahkememizin ... Esas, ... Karar, 21/12/2022 tarihli kararı ile davanın ... Sigorta A.Ş.yönünden feragat nedeniyle reddine, davalılar ..., ... A.Ş.,...A.Ş.(... Sigorta) aleyhine açılan maddi tazminat davasının kabulüne, manevi tazminat davasının da kısmen kabul ve kısmen reddine karar verilmiş, davalı ... A.Ş.vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuş, İstanbul BAM 8. Hukuk Dairesinin ...

Esas, ...Karar, 08/12/2023 tarihli ilamı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin... Esas, ... Karar, 27/11/2024 tarihli ilamı ile; " Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı ...

A.Ş vekilinin aşağıda yer alan bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2- Davalının diğer temyiz itirazlarına gelince; yolcu olan davacının meydana gelen çift taraflı trafik kazasında yaralanması nedeniyle açtığı maddi ve manevi tazminat davasında; karşı araç sürücüsü, karşı aracın işleteni olan ve temyiz isteminde bulunduğu anlaşılan davalı ... A.Ş., hem karşı aracın, hem de yolcusu olunan aracın Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesini düzenlediği anlaşılan davalı ...

Sigorta şirketi ve karşı aracın İhtiyari Mali Sorumluluk Sigotacısından müştereken ve müteselsilen tahsile karar verilmesini talep ettiği, yargılama sırasında 21.01.2021 tarihinde davalı ... sigorta şirketi ile yapılan anlaşma üzerine düzenlenen ibraname uyarınca her iki araç yönünden de, her iki şirketin ZMSS'si uyarınca geçerli teminat limiti kadar tazminattan feragat edilmiş olduğu anlaşılmıştır.

Zarara sebebiyet veren sürücü, işleten ve ZMSS maddi zarardan müteselsilen sorumludur.

Müteselsil sorumlulukta, kural olarak borçlulardan her biri, 6098 sayılı TBK'nın 162 ve 163 üncü maddelerine göre, borcun tamamından sorumludur. Nitekim 6098 sayılı TBK'nın 167 nci maddesi uyarınca, sorumluların iç ilişkide kusur oranına göre, birbirlerine rücu hakları da mevcuttur.

Somut uyuşmazlıkta; davalı ... A.Ş., diğer davalı ... sigorta şirketi ile birlikte maddi zarardan müteselsilen sorumlu olup davacı vekili, dava açıldıktan sonra sigorta şirketi hakkındaki davadan her iki araç yönünden de feragat ettiğinden bu feragat sigorta şirketi ile aralarında tam teselsül bulunan davalı ... A.Ş.'ye de TBK'nın 166 ncı maddesi gereğince sirayet etmiştir.

Dolayısıyla davalı ... A.Ş.'nin sigorta şirketi hakkındaki feragatin kendisine sirayeti nedeniyle hesaplanan tazminattan kaza tarihinde geçerli olan teminat limiti olan 310.000,00 TL'den davalı ... sigorta şirketinin her iki araç için de ibra edilmiş olması nedeniyle 620.000,00 TL düşülmek suretiyle sorumlu tutulması gerekirken, karşı araç nedeniyle 310.000,00 TL ve içindeki araç nedeniyle de 140.000,00 olacak şekilde ve davalı ... A.Ş. aleyhine daha az tutar düşülmesi şeklinde daha fazla tutarda tazminattan sorumluluğu yönünde karar verilmesi doğru görülmememiş, kararın bozulması gerekmiştir."denilerek Mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

Mahkememizce bu bozma ilamına uyularak yargılamaya devam olunmuştur.

Görüldüğü üzere, davalı ... AŞ dışındakiler davada kanun yoluna müracaat etmediklerinden, diğer davalılar yönünden maddi tazminat kalemleri ve hakkında bozma hükmü bulunmayan manevi tazminat hükümleri kesinleşmiştir.

Uyulmasına karar verilen Yargıtay bozma ilamında işaret edildiği üzere; daha evvelki kararda hüküm altına alınan 953.858,00 TL maddi tazminattan, toplamda 620.000,00 TL düşülmesi gerekirken, (310.000,00+140.000,00 TL=450.000,00 TL düşüldüğü anlaşıldığından, aradaki fark olan 170.000,00 TL daha düşülerek davalı ... AŞ aleyhine 783.858,00 TL tazminata hükmetmek gerekmiştir.

Başkan · ¸e-imzalıdır · Üye · ¸e-imzalıdır · Üye · ¸e-imzalıdır · Katip · ¸e-imzalıdır