İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2014/1020 K.2018/189

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonrasında;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin sigortalısı ...A.Ş.nin (...) ... ve ... fabrikalarında tütün mamulü üretimi faaliyetinde bulunduğunu, müvekkilinin sigortalısı tarafından üretilen ve 9 konteynera yüklenerek ...'daki distribütöre gönderilen tütün mamullerinden 4 konteynera yüklü sigara emtiasının ...'den ... limamına taşınması esnasında araç şoförleri aracılığı ile planlı ve organize şekilde çalındığını, müvekkilinin sigortalısı ile davalı şirket arasında akdedilen 01/09/2011 tarihli taşıma sözleşmesi tahtında davalı şirketin tütün mamullerinin kara taşımasını gerçekleştirmeyi üstlendiğini,

müvekkilinin sigorta poliçesi nezdinde sigortalısının uğradığı zararlara ilişkin toplam 9.175.849,46 TL ödeme yaptığını ve sigortalısının haklarına halef olduğunu, davalı şirket ile müvekkili şirketin sigortalısı arasında akdedilen sözleşme uyarınca davalı şirketin taşımada oluşacak tüm zararlardan sorumlu olduğunu ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla alacağın şimdilik 5.104.811,59 TL tutarındaki kısmının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

HMK 6.md uyarınca yetki itirazında bulunduklarını, adresleri itibariyle İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili olduğunu, müvekkili şirketin konteynerlerin ... limanına teslim işini yürüttüğünü, 9 etapta ve 62 günde gerçekleştirilen taşıma işinde yalnızca ilk etapta, mühürlü konteynerlerin...deposundan ... limanına teslimini gerçekleştiren müvekkili şirketin teslimden sonraki taşıma sırasında meydana geldiği anlaşılan dava konusu zarara ilişkin hiçbir sorumluluğunun bulunmadığını, konteynerlerin ... limanına teslimi ile müvekkili şirketin sorumluluğunun sona erdiğini,

müvekkili şirket ile dava dışı sigortalı arasında akdedilen sözleşmenin davaya konu taşıma işini kapsamadığını, müvekkili şirketin kusurunun ispatlanması gerektiğini ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle davanın reddini savunmuştur.

Dava; davacı ... şirketinin sigortalısı dava dışı 3.kişi ...A.Ş....) ile davalı taşıyıcı şirket arasında yapılmış 1 Eylül 2011 tarihli taşıma sözleşmesine konu 9 konteyner yükten, 4 konteynerine yüklenen sigara emtiasının varma yerinde konteynerden çıkmaması nedeniyle sigortalıya ödenen sigorta tazminat bedelinin davalı taşıyan şirketten rücuan tahsili istemine ilişkindir.

Taraflar arasında yapılan 01/09/2011 tarihli sözleşmede, İstanbul Mahkemelerinin yetkili kılındığına ilişkin hüküm bulunması, yetki sözleşmesinin HMK 17.md gereğince geçerli olması nedeniyle mahkememiz yetkili olup, davalı tarafın bu konudaki itirazı yerinde değildir.

Davacı taraf, dava konusu yapılan emtianın sözleşme kapsamında ve davalının sorumluluğunda kaybolduğunu, davalı taraf ise, taşımaya konu emtianın ... limanına teslimi ile yükümlülüklerinin sona erdiğini, bu limana emtianın eksiksiz teslim edildiğini savunmuştur.

Dava dışı sigortalı taşıtan şirket ile davalı taşıyıcı şirket arasındaki 01/09/2011 tarihli "Lojistik Hizmetleri Sözleşmesi" tarafların kabulünde olup, çekişme konusu değildir.

Çekişme, kaybolduğu ileri sürülen emtianın, davalının taşıma sürecinde gerçekleşip gerçekleşmediği noktasındadır.

Taraflar arasındaki taşıma sözleşmesi gereğince, davalının yükümlülüğü, emtianın ... limanında alınıp, ... ...limanına eksiksiz teslimi ile son bulmaktadır.

Uyuşmazlığın niteliği itibari ile çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektirdiğinden bilirkişi kurulu raporu alınmasına karar verilerek, taraf ticari defter ve kayıtları, getirtilen-sunulan belgelerle birlikte dosya konusunda uzman bilirkişi ...,..., ... ve...'a tevdi edilmiş, adı geçen bilirkişi kurulu tarafından düzenlenen 18/04/2017 tarihli bilirkişi kurul raporunun ve taraf vekillerinin itirazı üzerine aynı bilirkişi kurulundan ve heyete eklenen bilirkişi ...'den alınan 20/12/2017 havale tarihli bilirkişi kurul ek raporunun dosya arasında olduğu görülmüştür.

Alınan 18/04/2017 tarihli bilirkişi kurulu kök raporunda; sigortalı ...A.Ş.ne sigorta tazminatı ödeyen davacının sigorta poliçesi kapsamında olan ödemesinden dolayı yasal ve akdi halefiyete hak kazandığı, rücuen tazminat talebinde bulunabileceği, davalının taşıyıcı sıfatının sabit olduğu, taşıma kaynaklı sorumluluk davasında pasif husumet ehliyetinin olduğu, yükün konteynerde taşıma sırasında, 4 adet konteyner mühürlerinde değiştirme yapılarak malın zayi olduğu,

mühür sorununun davalı taşıma sürecinde meydana geldiğinin karine olarak kabulü gerektiği, davalının 4 konteyner taşımasını yapan taşıtların ve sürücülerin gecikmesinin sebebini ortaya koyamadığı, taşıt kusurunun GPS sistemi çalıştırılmaması sebebi ile taraflar arası sözleşmeye aykırı olduğu, mühürlerin tedariki, tatkibi ve değiştirilmesinde özellikle... mühürlerinde oynama gözetilerek, davalı ile ortak kusurlu olduğunun söylenebileceği, meydana gelen zarara göre davacı ödemesinin daha yüksek olduğu, 6102 sayılı TTK hükümlerine göre tazmini gereken azami zararın 5.967.441,74 TL hesaplandığı,

davalının, dava konusu edilen 5.104.811,59 TL rücuen tazminattan sorumlu olduğu, kusursuzluğunu ispatlayamadığı, dava konusu zarara ilişkin sigortalıya ödemenin 23/09/2013 tarihinde yapıldığı ve davanın zamanaşımı süresi içinde açıldığı, dava tarihinden itibaren ticari temerrüt faizi talebinin yerinde olduğu bildirilmiştir.

Bilirkişi kurulu 20/12/2017 tarihli ek raporunda; davacı tarafından 23/09/2013 tarihinde ...A.Ş.ne 8.200.037 TL ve 391.000 USD havale ödemesi ile 16/12/2013 tarihinde 194.085,15 TL havale ödemesi yapıldığı ve kayıtlara 710 Emtea ödenen hasarlar hesabına toplam 9.166.542,64 TL tutarında borç kaydı girildiği, davacı şirket tarafıdan 24/04/2013 tarihinde OTV Lubnan Hasar açıklaması ile diğer olağandışı gider hesabına 9.652.725 TL borç ve ödenecek vergi ve fonlar/ödenecek OTV hesabına alacak kaydedildiği,

davalı tarafından ÖTV ile ilgili bildirilen hususlarda toplam 4.295 kolinin, 2.147.500 paket ihtiva ettiği, 678 koli adedi ile 339.000 adet paketin 1.689.491,25 TL tüm konteynerlar için hesaplanan 11.342.216,25 TL tutarından düşülmek suretiyle 9.652.725 TL tutarın kayıtlandığı, ÖTV beyannamesinin 3.sayfasında 9.652.725 TL tutarın beyan edildiği, şirket tarafından 24/04/2013 tarihinde KDV Lubnan Hasar açıklaması ile diğer olağandışı gider/ödenecek ÖTV hesabına 47.312,10 TL borç ve ödenecek vergi fonlar hesabına alacak kaydedildiği bildirilmiştir.

Alınan kök ve ek bilirkişi heyet raporları gerekçeli, denetlenebilir, dosya içeriğine uygun, itirazları cevaplar nitelikte ve uyuşmazlığı çözmeye yeterli görüldüğünden, mahkememizce de benimsenmiş ve hükme esas alınmıştır.

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmaları, alınan ve benimsenen bilirkişi kurulu kök ve ek raporları, toplanıp değerlendirilen delillere göre; davalı ile sigortalı ...A.Ş.arasında 01/09/2011 tarihinden itibaren Lojistik Hizmetleri Sözleşmesinin mevcut olduğu, dava dışı ...A.Ş.ne ait yükün davalı tarafça konteynerde taşınması sırasında 4 adet konteyner mühürlerinde değiştirme yapılarak malın zayi olduğu, taşınan 9 konteynerden 5 tanesinin taşıma süresinin ortalama 35 ila 75 dakika arasında gerçekleşmesine karşın, içinden emtia çıkmayan 4 adet konteynerin bilirkişi kurulu raporlarında ayrıntılı olarak açıklandığı üzere 6-12 saatte taşındığı,

bu durumun davalı tarafça açıklanamadığı anlaşılmaktadır. Mühürlerdeki değişiklik ile, kayıp emtianın yüklendiği konteynerlerin varış yerine geç intikalleri birlikte değerlendirildiğinde, emtianın davalı sorumluluğunda olan taşıma sürecinde gerçekleştiğinin kabulünü gerektirir. Buna göre davalı taraf kusursuzluğunu da kanıtlayamamıştır ve TTK'nun 875 md gereğince doğan zarardan sorumludur.

Davacı tarafça dava dışı sigortalıya ödemenin 23/09/2013 tarihinde yapıldığı, bu nedenle sigortalının haklarına halef olduğu, davanın zamanaşımı süresi içerisinde açıldığı, davalının pasif husumet itirazının ve zamanaşımı itirazlarının yerinde olmadığı, davacının dava dışı sigortalısına toplam 9.173.073,36 TL ödeme yaptığı ve haklarına halef olduğu, meydana gelen zararda tazmini gereken azami bedelin 5.967.441,74 TL olduğu, davalının, davacı talebi ile sınırlı olmak üzere 5.104.811,59 TL rücuen tazminattan sorumlu olduğu anlaşılmış, davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki kararı vermek gerekmiştir.