İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/256 K.2019/619

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Mal Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA DİLEKÇESİ

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 18/04/2014 tarihinde ... marka araçların yetkili satıcısı ve servisi olan dava dışı ...

Şti.den sıfır km hafif ticari araç sınıfında "..." marka model ... plakalı aracı 31.188,80 TL bedelle satın aldığını ve aracın davalı şirket nezdinde kasko sigorta sözleşmesi ile sigortalandığını, söz konusu aracın müvekkili şirket çalışanı ...'a tahsis edildiğini, aracın müvekkili tarafından kullanılmaya başlandıktan 19 gün sonra arızalandığını,

şirket çalışanının söz konusu araç ile 30/04/2014 tarihinde müvekkili şirketin Gebze Dilovasındaki müşterisine doğru yola çıktığında yolculuk boyunca araçta herhangi bir aksaklık yaşanmadığını ancak çalışanın gideceği yere ulaştığında aracı park etmek üzereyken aracın motor kısmından beyaz dumanlar yükselmeye başladığını gördüğünü ve motoru durdurup dikkatlice motor kaputunu açtığını, ...yol yardımını aradığını, gelen servis elemanlarının çekici aracılığıyla aracı yetkili servis hizmeti veren dava dışı...A.Ş.tesisine aldıklarını,

servis tarafından yapılan ilk incelemede araçta fabrika hatasından kaynaklanan arıza olduğunun beyan edildiğini ve müvekkiline fabrika hatalarının garanti kapsamında olduğu söylenerek yeden araç tahsis edildiğini, birkaç saat sonra servis yetkililerinin müvekkili şirket yetkilisini telefonla arayarak araçta kaza sonucu meydana gelen hasar olduğunu, hasarın garanti kapsamına girmediğini, aracın dış görüntüsünden herhangi bir hasar izi olmadığını, ancak aracın içi açılarak tamirat için sökülmeye başlandıktan sonra kaza sonucu hasar meydana geldiğini anlayabildiklerini beyan ettiklerini,

hasarın darbe sonucu meydana geldiğini belirten servis yetkililerinin sigortaya bildirim yapılmasını ve müvekkiline tahsis edilen yedek aracın da iade edilmesini istediklerini, araçta meydana gelen hasarın sigorta şirketine ihbar edildiğini, ancak şirketten gelen ilk eksperin araçta herhangi bir darbe bulunmadığını, hasarın sigorta kapsamına girmediğini beyan ettiğini, servisin darbe sonucu hasar olduğuna dair ısrarları sonucu ikinci kez sigorta eksperi geldiğini ancak araçta darbe olmadığı yönünde beyanda bulunduğunu ve araç için hasar dosyası açılmadığını,

bu çelişkili beyanlar üzerine aracın müvekkilinin talebi ile servisten alınarak satın alınan ...

Otomotivin Yetkili Servisine çekildiğini, buradaki servis teknik elemanlarının da aracın darbe aldığını belirtmeleri üzerine 3.kez sigorta eksperi çağrıldığını, 3.eksperin araçta darbe olduğunu kabul ettiğini ve hasar dosyası açıldığını, ancak davalı şirketin bu defa aracın önden aldığı darbe nedeniyle oluşan radyatör hasarını ödeyeceklerini ancak motorda meydana gelen hasarı ödemeyi kabul etmediklerini, söz konusu hasarın kullanıcı hatasından kaynaklandığını beyan ettiklerini, İstanbul Anadolu ...ATM'nin...

D.iş sayılı dosyasıyla tespit talebinde bulunulduğunu, araçta keşif yapıldığını, bilirkişi heyetince hazırlanan rapora göre arcın ön kısmından darbe aldığı, aldığı darbe sonucu motorun soğutma suyunu itifa eden radyetörün hasarlandığını ve aldığı hasar sonucu soğutma suyunun buharlaşarak su kaybettiği, hasarın bu nedenle meydana geldiğinin tespit edildiğini, söz konusu motor hasarının oluşmasında müvekkilinin kullanıma dayalı hiçbir kusuru veya kasti bir davranışının bulunmadığını, araçla herhangi bir kaza da yapılmadığını,

hasar kaynağının bilirkişi heyetince tespit edilmesinden sonra hasarın davalı şirketçe karşılanmadığından müvekkili tarafından aracın tamir ettirilmek istendiğini ve yetkili servisten tamirat için gerekli masrafların çıkarılmasının talep edildiğini, yetkili servisin masrafın 27.000 TL olduğunu belirttiğini, aracı 31.188 TL'ye satın alan müvekkilinin aracın tamiri için gerekli bedeli karşılayamadığından aracı arızalı haliyle 13.500 TL'ye satmak zorunda kaldığını, müvekkilinin 14.800 TL daha zararı bulunduğunu, zararın sigorta şirketince ödenmesinin red edildiğini,

beyanla fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkilinin 14.800 TL zararının 16/06/2014 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP DİLEKÇESİ

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafça fazlaya ilişkin haklar saklı tutulmak suretiyle müvekkiline karşı açılan davanın belirsiz alacak davası koşullarının bulunmadığı gerekçesiyle HMK 107 ve 114 / h maddeleri uyarınca hukuki yarar yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesini, davacı tarafın delillerinin taraflarına tebliğ edilmesini, dava konusu müvekkiline sigortalı aracın motorunda meydana gelen hasarın herhangi bir kaza yada harici dış etken sonucu oluşmadığını, bu hususun ekspertiz ve araştırma raporları ile de sabit olduğunu, kasko sigortası genel şartları doğrultusunda hasar talebinin haklı olarak red edildiğini, hasarın,

ekspertiz raporu, araştırma raporu ve yetkili servisin ilk görüşüyle de belirlendiği üzere meydana geliş şekli, sigorta poliçesinde verilmiş bulunan teminat kapsamına girmediğinden davanın reddi gerektiğini, müvekkilinin temerrüdünün söz konusu olmadığını, aleyhine faize hükmolunamayacağını, dava açılmasına da sebebiyet vermediğini, bu nedenle de aleyhine vekalet ücretine hükmolunmaması gerektiğini, avans faizi talebine de itiraz ettiklerini beyanla davanın reddine karar verilmesi talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava kasko sigorta poliçesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir. Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, İstanbul Anadolu ... ATM ...D.iş sayılı dosyası celp edilip incelenmiş, iddia, savunma, toplanan deliller üzerinde uzman bilirkişi kurulu marifetiyle bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bu yönden sunulan 22/03/2016 tarihli bilirkişi kurulu raporu incelenip denetlenmiş ve mahkememizce de benimsenmiştir.

İddia, savunma, tespit dosyası kapsamı, toplanan deliller, bilirkişi kurulu raporu kapsamı birlikte değerlendirilmiş ve mahkememizce de benimsenen bilirkişi kurulu raporunda da ifade edildiği gibi, soğutma sistemindeki suyun sızmasının darbeye bağlı olarak soğutma devresindeki çatlak ya da delinmeden ötürü olduğu, zaman içinde başlangıçta kılcal bir çatlaktan başlayan su kaybının son anlarda daha da büyüyen bir çatlak ya da kesitten hızlanarak artması sonucu motorda hararet meydana geldiği ve motorun bu nedenle hasarlandığı,

dava dilekçesinde 27.000-TL tutarında olduğu ifade edilen ve hararet nedeni ile oluştuğu ileri sürülen motordaki hasarın detayı ile ilgili herhangi bir belge ve bilginin dava dosyasında yer almadığının görüldüğü, bu nedenle gerek kapsam gerekse maliyet bakımından motor onarımı ile ilgili bir değerlendirme yapılmasının bu aşamada mümkün olmadığı,

davacı şirkete ait ...plakalı aracın bulunduğu yetkili serviste 3 kişilik makine mühendisinden oluşan bilirkişi heyeti tarafından araç üzerinde keşfen yapılan teknik inceleme sonucunda düzenlenen 04/07/2014 tarihli bilirkişi tespit raporunda da, araç sahibinin bilgisi dışında muhtemelen park halinde iken aracın ön tarafından aldığı darbe sonucu ön traversin geriye doğru deforme olarak, soğutma suyu radyatörüne dokunması sonucu radyatörü deldiği,

radyatörden eksilen suyun buharlaşması ile fark edilen olayda motor hasarı da gerçekleştiği ifade edilerek araçta üretimden kaynaklı bir gizli ayıp bulunmadığı tespit edilmiş olduğundan, motorda meydana gelen hasarın kasti bir hareketi olmayan sürücü tarafından radyatör susuz bırakıldığı için meydana gelmediği,

alınan darbe sonucu radyatörün delinmemesi ve dolayısıyla da su kaybetmemesi halinde motorda herhangi bir hasann meydana gelmeyeceği, her halükarda aracın önden aldığı darbe ile ön traversin içeriye doğru çökmesi sonucu radyatörün delinmesi ve su kaybının oluşmasına ilişkin 1. hasar ile motorda meydana gelen 2. hasar arasında açıkça bir sebep sonuç ilişkisinin / illiyet bazının bulunduğu, dolayısıyla motorda meydana gelen zararın, genel şartların A.4.15 maddesinin aksine sigorta kapsamına giren aldığı bir darbe sonucunda meydana geldiği ve sigorta kapsamına giren bir riziko ile sonuçlandığı,

aracın olay tarihide henüz 13 günlük bir araç olması nedeniyle davacı şirketin aracı satın aldığı 17/04/2014 tarihindeki 31.188,80 TL alış bedelinin aracın olay tarihindeki piyasa rayiç değeri olarak kabul edildiği ve davalı ... şirketi tarafından yetkili servisçe talep edildiği bildirilen 27.000 TL'lik hasar talebi red edildiğinden davacı şirketin aracı 10/09/2014 tarihli faturaya istinaden ...

Noterliğinin 10/09/2014 tarihli ...yevmiye nolu araç satış sözleşmesiyle 13.500 TL satış bedeli üzerinden dava dışı ...'ya sattığı, davalı ... şirketinin sadece sayılan hasarlı parçalara ait 2.843 TL hasar miktarını 11/07/2014 tarihli banka havalesi ile davacı sigortalı şirkete ödediği, aracın satış bedeli ve ödenen hasar bedelinin toplamının 16.343 TL olduğu, 31.188 TL alış bedeli / rayiç değerden 16.343 TL'nin eksiltilmesi ile geriye 14.845 TL ödenmesi gereken miktarın hesaplandığı, davacının ise talebinin 14.800 TL olduğu,

bu nedenle sigorta teminatı kapsamında 14.800 TL'nin davacıya ödenmesi gerektiği, davalı ... şirketinin 23/05/2014 tarihli motorda meydana gelen hasarın tazmin edilmeyeceğini bildiren yazısı ile temerrüdünün oluştuğu ancak davacı tarafça 16/06/2014 tarihi temerrüt tarihi olarak talep edilmiş olmakla bu taleple bağlı kalınarak davanın kabulüne ilişkin karar verilmiştir.

Dosya davalı vekilinin temyizi üzerine Yargıtay 17. Hukuk Dairesine gönderilmiş, Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2016/19337 Es. 2017/10866 Kar. Sayılı ilamı gereğince; '' TTK'nun 1429 maddesi hükmüne göre, sigortacı aksine sözleşme yoksa sigorta ettirenin, sigortalının, lehtarın ve bunların hukuken sorumlu bulundukları kişilerin ihmallerinden kaynaklanan zararların tazmin ile yükümlüdür.

Sigorta ettiren, sigortalı ve tazminat ödenmesini sağlamak amacı ile bunların hukuken fiillerinden sorumlu oldukları kişiler, rizikonun gerçekleşmesine kasten sebep oldukları takdirde, sigortacı tazminat borcundan kurtulur ve aldığı primleri geri vermez.

Anılan yasanın 1448.maddesi ise sigorta ettirenin rizikonun gerçekleştiği veya gerçekleşme ihtimalinin yüksek olduğu durumlarda zararın önlenmesi ve azaltılması ve engel olunması için imkanlar dahilinde önlemler almakla yükümlüdür ve bu yükümlülüğe aykırılık sigortacı aleyhine bir durum yaratmış ise kusurun ağırlığına göre tazminattan bir indirim yapılır.

Mal sigortaları türünden olan kasko sigorta poliçesinin teminat kapsamını belirleyen A/1 maddesine göre gerek hareket gerekse durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketle bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması, müsademesi, devrilmesi, düşmesi, yuvarlanması gibi kazalar ile 3.kişilerin kötü niyet ve muziplikle yaptıkları hareketler aracın yanması çalınması veya çalınmaya teşebbüs sonucu oluşan maddi zararların bu tür sigortanın teminat kapsamında olduğu anlaşılmaktadır.

Mülga TTK'nun 1293 maddesinde kara sigortaları bakımından sigorta ettirenin tedbir alma mükellefiyeti düzenlenmiştir. Buna göre sigorta ettiren zararı önlemeye ve hafifletmeye yarayacak tedbirleri almakla mükelleftir. Tedbirin alınmaması halinde anılan maddenin son fıkrasında Mülga TTK'nun 1292/son fıkrasına atıf yapılmaktadır.

Bu durumda ise sigorta ettiren gerekli tedbirleri almamış ise, eğer kasıtlı olarak bu şekilde davranmışsa sigorta tazminatını isteme hakkını yitirecek, kusuru ihmal derecesinde olursa,ihmalin ağırlığına göre sigortacının ödemekle yükümlü olduğu sigorta bedelinden indirime gidilecektir. Paralel düzenleme Kasko Genel şartları B-2 de de yer almaktadır. Somut olayda davaya konu riziko poliçe vadesi içinde meydana gelmiştir.

Dosyadan aldırılan bilirkişi heyet raporunda araç sahibinin bilgisi dışında muhtemelen park halinde iken aracın ön tarafından aldığı darbe sonucu ön traversin geriye doğru deforme olarak, soğutma suyu radyatörüne dokunması sonucu radyatörü deldiği, radyatörden eksilen suyun buharlaşması ile fark edilen olayda motor hasarı da gerçekleştiği ifade edilerek araçta üretimden kaynaklı bir gizli ayıp bulunmadığı tespit edilmiş olduğundan, motorda meydana gelen hasarın kasti bir hareketi olmayan sürücü tarafından radyatör susuz bırakıldığı için meydana gelmediği,

alınan darbe sonucu radyatörün delinmemesi ve dolayısıyla da su kaybetmemesi halinde motorda herhangi bir hasarın meydana gelmeyeceği, her halükarda aracın önden aldığı darbe ile ön traversin içeriye doğru çökmesi sonucu radyatörün delinmesi ve su kaybının oluşmasına ilişkin 1. hasar ile motorda meydana gelen 2. hasar arasında açıkça bir sebep sonuç ilişkisinin/ illiyet bağının bulunduğu, dolayısıyla motorda meydana gelen zararın, genel şartların A.4.15 maddesinin aksine sigorta kapsamına giren aldığı bir darbe sonucunda meydana geldiği ve sigorta kapsamına giren bir riziko ile sonuçlandığı, belirtilmiştir.

Söz konusu hasarın (darbenin) yolculuk sırasında olup olmadığı, motorun susuz kalıp araca hasar verip vermediğinin davacının sürücüsü tarafından yolculuk esnasında anlaşılıp anlaşılmayacağının, bu halde yolculuk yapılmasının TTK 1448 maddesi hükmüne göre davacının kasten zararın artmasına neden olup olmadığı hususunun değerlendirilmesini teminen dosyadan ek rapor alınması, alınacak rapora göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırma ile yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir gerekçesi ile mahkememizin kararı bozulmuş ve mahkememizce de usul ve yasaya uygun bulunan yargıtay bozma ilamına uyulmuştur.

Usul ve yasaya uygun bulunan Yargıtay bozma ilamının değerlendirilmesi açısından dosya tekrar aynı bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, aynı heyetçe sunulan 20/03/2019 tarihli bilirkişi heyetinin ek raporunda: hasarın, aracın ön tarafından aldığı darbe sonucu ön traversin geriye doğru deforme olarak soğutma suyu radyatörüne dokunması sonucu radyatörü delmesiyle başladığı sabit olup, ön traversin geriye doğru eğilmesi için gerekli darbenin o esnada meydana gelemeyeceği, zira bu darbenin yolda değil de muhtemelen park esnasında bir demir babaya dokunulması sırasında meydana gelmiş olmasının çok yüksek bir ihtimal olduğu,

çünkü yolculuk esnasında olması durumunda aracın üzerindeki hız nedeniyle alt kısımda çok daha farklı mekanik hasarların (kerterin parçalanması vs) meydana gelebileceği, dolayısıyla başlangıç aşamasının farklı bir zaman diliminde gerçekleştiği, hasarlanma mekanizmasının, motor soğutma sistemindeki suyun sızmasının darbeye bağlı olarak soğutma devresindeki çatlak ya da delinmeden ötürü olduğu,

zaman içinde başlangıçta kılcal bir çatlaktan başlayan su kaybının son anlarda daha da büyüyen bir çatlak ya da kesitten hızlanarak artması sonucu motorda hararet meydana gelmesi ve motorun nihai hasarlanması suretiyle geliştiği dikkate alındığında, motorun susuz kalıp araca hasar verip vermediğinin davacının sürücüsü tarafından yolculuk esnasında ve özellikle başlangıç aşamasında anlaşılmasının kolay olmadığı,

bazı hallerde son anda dahi anlaşılmasının zor olacağı ve dosyadaki belge ve bilgi eksikliği ışığında olay anındaki gelişmelerin bilinemeyeceği dikkate alındığında, davacının kasten zararın artmasına neden olduğu hususunda kanaat oluşturulmasının mümkün olmadığı, gerek İstanbul Anadolu ... liye Ticaret Mahkemesinin ...

D.İş dosyası ile üç kişilik makine mühendisinden oluşan bilirkişi heyetince düzenlenmiş olan 04/07/2014 tarihli bilirkişi tespit raporu ve gerekse heyetçe yapılan teknik değerlendirme sonucunda; davacıya ait ...plakalı aracın muhtemelen park halinde iken önden aldığı darbe ile ön traversin içeriye doğru çökmesi sonucu radyatörün delinmesi arasında açıkça bir sebep sonuç ilişkisinin/illiyet bağının bulunduğu, dolayısıyla motorda meydana gelen zararın, genel şartlarının A.4.15 maddesinin aksine kasko sigortası teminatı kapsamına giren bir riziko sonucunda meydana geldiği,

bu nedenle davalı ... şirketinin sorumlu bulunduğu ve davacının talep edebileceği gerçek zarar miktarının 14.800,00 TL olduğu bildirilmiştir.

Heyet raporu gerekçeli, denetlenebilir, dosya içeriğine uygun ve uyuşmazlığı çözmeye yeterli görüldüğünden, mahkememizce de benimsenmiş ve hükme esas alınmıştır.

Tüm dosya kapsamının ve mahkememizce de benimsenen 20/03/2019 tarihli bilirkişi ek heyet raporunun birlikte değerlendirilmesinde;davacıya ait ...plakalı aracın muhtemelen park halinde iken önden aldığı darbe ile ön traversin içeriye doğru çökmesi sonucu radyatörün delinmesi arasında açıkça bir sebep sonuç ilişkisinin/illiyet bağının bulunduğu, davacının sürücüsü tarafından yolculuk esnasında ve özellikle başlangıç aşamasında anlaşılmasının kolay olmadığı,

bazı hallerde son anda dahi anlaşılmasının zor olacağı , davacının davaya konu hasarda kasten zararın artmasına neden olmadığı dolayısıyla motorda meydana gelen zararın, genel şartlarının A.4.15 maddesinin aksine kasko sigortası teminatı kapsamına giren bir riziko sonucunda meydana geldiği, bu nedenle davalı ... şirketinin sorumlu bulunduğu ve davacının talep edebileceği gerçek zarar miktarının 14.800,00 TL olduğu saptanmış olmakla davanın kabulü ile,

14.800 TL'nin taleple bağlı kalınarak 16/06/2014 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır