İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/387 K.2026/350

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı ile dava dışı ... Şirketi arasında Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi yapıldığını, bu poliçeye göre dava dışı firmanın İtalya' dan Türkiye' ye gönderilecek ... İşleme Makinesinin sigortalandığını, davalının bu makineleri karayolu ile taşıyan firma olduğunu, yolda taşıma sırasında bu emtiaların zarar görmeleri nedeniyle davacının dava dışı ... ... Şirketi' ne ödeme yaptığı için dava dışı firmaya halefiyet ilkesi gereği yerine geçtiğini, davacı sigorta şirketinin sigortalıya ödediği bedelin halefiyet ilkesi gereği zarara sebep olan taşıma firması olan davalıdan tahsili için ... İcra Dairesi' nin 2023/... Esaslı dosyasında başlatılan ilamsız icra takibine davalının itirazının iptali ile %20 icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın bir yıllık zaman aşımına uğradığını, yazılı bir temlik anlaşmasının bulunmadığı için davacının talep hakkının olmadığını, hasarın meydana gelmesinde davalının kusurunun olmadığını, hasar sebebinin yanlış istifleme ve ambalajlama olduğunu, taşıma senedine hasarın istiflemeden ve ambalajlamadan kaynaklanması halinde taşıyıcının sorumlu olmayacağına dair çekince konduğunu, ekspertiz raporunda bunların değerlendirilmediğini, ekspertiz raporunda sovtaj değerinin düşük gösterildiğini, taşıma 15/07/2022'de yapıldığını, sigortanın ise 18/07/2022'de yapıldığını,

sigorta dönemi içinde olmadığından davacının yaptığı ödemenin lütuf ödemesi olduğunu, davanın ... Sigorta A.Ş ' ye ihbarının gerektiğini, sorumlunun CMR sorumluluğu kapsamında sınırlı sorumluluk olduğunu, açıklanan tüm bu nedenlerle davanın reddi ile %20 kötü niyet tazminatını karar verilmesini talep etmiştir.

İhbar olunan vekili cevap dilekçesinde; davacının şirketlerine hasar başvurusu yapmadığını, bu nedenle hasarın teminat harici olarak değerlendirilmesinin gerektiğini, poliçe hamili işbu şartlarda anılan veya sigorta senedinde ve zeyillerinde kararlaştırılan görevlerini kasten ya da ağır ihmal sonucunda ihlal ederse, sigortacı, sigortalanmış olayın gerçekleşmesinin veya tespit edilmesinin ya da ödeme yükümlülüğünün tespit edilmesinin veya kapsamının belirlenmesinin nedeni bu ihlal olmadıkça, menfaat ödemesi yapmaktan muaf olacağını,

yukarıda bahsedilen nedenler ve kanun maddeleri uyarınca müvekkil şirketin hasardan sorumluluğundan bahsedilemeyeceğini, bu nedenlerle mahkemece müvekkil şirket ve sigortacısı hakkında hüküm kurulmamasını talep zorunluluğu hasıl olduğunu, açıklanan nedenlerle müvekkil hakkında hüküm kurulmamasına, davanın sigortalı açısından reddine, her halde yargılama gideri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; davacı sigorta şirketinin taşınan eşyanın zarar görmesi nedeniyle sigortalısına yaptığı ödemenin taşıyıcı davalıya rücuen tazminine ilişkin başlattığı ilamsız icra takibine davalının yaptığı itirazın iptali davasıdır. Mahkememizce, davamıza konu edilen ... İcra Dairesi' nin 2023/... Esas sayılı dosyasının UYAP sureti dosyamız arasına alınmış, davacı sigorta şirketinden dava dışı sigortalı şirkete ait sigorta poliçesi, hasar dosyası ile dava konusu olaya dair tüm belgeler celp edilmiş, toplanan tüm deliller üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilerek, bilirkişi heyetinden rapor ve ek rapor alınmıştır.

Alınan raporların tetkikinde; davaya konu taşımacılık.

İtalya - Türkiye arasında gerçekleşen bir karayolu taşımacılığı olduğu, CMR Konvansiyonu kapsamında yapılan bir taşımacılık olduğu, bu nedenle; taşıma esnasında meydana gelen hasar ve zıyaın öncelikli olarak CMR Konvansiyonunda (Karayoluyla Uluslararası Eşya Taşıma Sözleşmesine İlişkin Anlaşma) hükümleri ile çözülmesi gerektiği, davalı taşıyıcı tarafından gerçekleştirilen davaya konu taşımacılık faaliyetinin; parsiyel yük taşımacılığı faaliyetinde yapılmış olduğu kanaatine varıldığı ve taşımacılık faaliyetinde meydana gelen kısmi hasarın, yükün parsiyel yük olarak taşındığı kabulü ile değerlendirildiği,

davaya konu sevkiyat evraklarına emtianın göndericiden teslim alınması sırasında, üründe yüklemeden kaynaklı oluşabilecek uygunsuzlukla ilgili bir not düşülmediğinden ürünlerin taşıyıcıya tam ve sağlam teslim edildiği anlaşılmakta olup CMR Konvansiyonunun ilgili maddeleri gereği varma yerinde teslimat sırasında fark edilen kısmi hasardan davalı taşıyıcının kusuru/sorumluluğu olduğu kanaatine varıldığı, dava dışı gönderici firmanın taşınan emtiada hasar oluşumunda (CMR m.17/I ve m.17/4 b-c hükümlerinde sayılan sebepler) herhangi bir sorumluluğu olmadığı kanaatine varıldığı,

taşımacılık esnasında oluşan hasar için dava dışı gönderici için Md. CMR 17/5 hükmünde belirlenen müterafik kusur değerlendirilmesi yapılamayacağı kanaatine varıldığı, dava konusu yurtdışı karayolu taşıma işinde hasar ihbarının, CMR Konvansiyonu hükümlerine göre süresi içinde ve usulüne uygun yapıldığı kanaatine varıldığı, Sayın Mahkemenin, taşımacılık esnasında oluşan kısmi hasardan dolayı davalı taşıyıcının davacı sigorta firmasına tazminat ödemesini taktir etmesi durumunda; davalı taşıyıcının “taşıyıcının sınırlı sorumluluk” ilkesinden yararlanabileceği kanaatine varılmakla birlikte;

teslimat esnasında kısmen hasarlı olduğu tespit edilen 1 Kap Ağaç İşleme Makinesi cinsi emtiasının brüt ağırlığının 1.623,33 kg olduğu, CMR m.25 atfı ile CMR m.23/3 gereği hesaplanan taşıyıcının sınırlı sorumluluk üst tutarı 321.644,37 TL olduğu, davaya konu hasar için hazırlanan ekspertiz raporunda tespit edilen hasar tutarının 13.057,33 TL olduğu, CMR m.25 atfı ile CMR m.23/3 gereği hesaplanan taşıyıcının sınırlı sorumluluk üst tutarının ekspertiz raporunda tespit edilen hasar tutarından daha yüksek olduğu, bu nedenle; somut olayda sınırlı sorumluluk uygulamasına yer olmadığı kanaatine varıldığı,

davaya konu taşımacılıkta kısmen hasarlanan 1 adet Ağaç İşleme Makinesi cinsi emtiasının klimasının yedek parça fiyatının dava dosyasına sunulan ... Ltd.

Şti. tarafından 16.09.2022 tarihinde N 513/22 rapor numaralı Nakliyat Emtea Sigorta Poliçesi Ekspertiz Raporunda 13.057,33 TL olarak tespit edildiği, hasar tutarı tespit konusunun uzmanlık alanımı dışında olduğundan hasar tutarının tamamen sayın mahkemenin taktirinde olduğu, davacı sigorta firmasının 21.03.2023 tarihinde davalı taşıma firmasına ... numaralı hasar dosyası için rücu ihtarı gönderildiği, ihtarnamenin 24.03.2023 tarihinde davalı tarafından tebellüğ edildiğinin tespit edildiği, davacı sigorta firmasının 28.03.2023 tarihinden itibaren temerrüt faizi talep edebileceği kanaatine varıldığı,

davacı sigorta firmasının 28.03.2023 tarihinden itibaren CMR m.27 gereği yıllık 965 temerrüt faizi talep edebileceği kanaatine varıldığı, davacı sigorta firmasının tazminat talebinin tl para cinsinden yapmış olması nedeniyle uygulanacak faiz oranının tamamen sayın mahkemenin taktirinde olduğu, kusur, zarar, sorumluluk ve tazminat bakımından yargılamayı gerektiren dosya kapsamı gözetilerek, takip yolu ile alacak talebi yöneltilmiş ise de inkâr tazminatına hükmedilip hükmedilemeyeceği hususunun tamamen sayın mahkemenin takdirinde olduğu,

somut olayda yükün taşıyıcıya teslimi ile davaya konu taşımacılık için başlatılan icra takip tarihi arasında bir yıldan daha az süre olduğu tespit edildiğinden davacının taşıma şirketine tazminat için dava açma tarihinin zaman aşımına uğramadığı, davacı tarafından tazminat talebi için başlatılan icra tarihinin zaman aşımı süresi içinde başlatılmış olduğu kanaatine varıldığı,

davalı taşıma firması tarafından kısmen hasarlı olarak tamamlanan taşımacılık faaliyeti için hazırlanan 24.08.2025 Tarihli Bilirkişi Heyet Ek Raporu ile tarafımca hazırlanan ve yukarıda detaylıca açıklamaları yapılan bilirkişi raporunun sonuçlarının tamamen uyumlu olduğunun tespit edildiği belirtilmiştir.

Alınan bilirkişi raporlarının denetime ve hüküm vermeye elverişli olduğu saptanmış olmakla, davacı tarafın davasının kısmen kabulü ile; davalı borçlunun ... İcra Dairesi' nin 2023/... Esas sayılı icra dosyasına yaptığı itirazın kısmen iptaline, takibin 13.057,33 TL asıl alacak, 116,20 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 13.173,53 TL üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, asıl alacağa takip tarihinden itibaren borç tamamen tahsil edilinceye kadar yıllık %5 temerrüt faizi uygulanmasına, alacağın varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine ilişkin aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır