İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/446 K.2021/718

Mahkememizde görülmekte olan Mülkiyet (Tespit İstemli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline sigortalı ... plaka sayılı ... marka 2005 model aracın 05/05/2006 tarihinde kimliği belirsiz kişiler tarafından çalındığını, söz konusu aracın tüm aramalara rağmen bulunamadığını, aracın rayiç değeri olan 27.675,00-TL'den 573,00-TL ödenmemiş pirim ücreti düşülerek 27.102,00-TL'nin sigortalıya ödendiğini, böylecek müvekkilinin sigortalının haklarına halef olduğunu, aradan geçen süre içerisinde aracın hasarlı olarak bulunduğunu, sigortalıya ulaşılamadığını, araç üzerinde hacizler bulunduğunu,

bu yüzden müvekkili üzerinde devir işlemlerinin yapılamadığını belirterek davanın kabulü ile davaya konu aracın sahipliğinin müvekkiline geçtiğinin tespitine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmşitir.

CEVAP

Davalı tarafça davaya cevap verilmemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, çalınan ve sigortaca sigorta tazminatı ödenmiş bulunan aracın sonradan bulunması halinde sigortaca aracın mülkiyetinin tespiti istemine ilişkindir.

Mahkememizce yapılan yargılama neticesinde. 10/04/2018 tarih, ... Esas - ... Karar sayılı karar ile: "......

"Davacının sigorta tazminatının ödendiği tarih olan 07/07/2006 tarihi itibariyle ... plakalı aracın mülkiyetinin davacı şirkete geçtiğinin tespitine ilişkin talebinin araç üzerinde bulunan haciz kayıtları dikkate alınarak reddine, ancak aracın ikinci el değerinden onarım bedelinin mahsubu sonucu tespit edilen 26.330,00 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine " karar verilmiş olup, kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi'nin 24/05/2021 tarih, 2019/1340 esas,

2021/954 karar sayılı kararı ile:" ....Davacı davalıya ait aracın kasko sigortacısı olup çalınan aracın bedelini ödedikten sonra aracın bulunduğunu, araç kaydı üzerinde bulunan hacizler nedeniyle aracın mülkiyetinin devir işleminin yapılamadığını belirterek tespit ve tescil talebinde bulunmuştur. Aracın çalınmasından sonra bulunma tarihine kadar araç kaydı üzerine hacizler konulduğu anlaşılmıştır.

Taraflar arasında geçerli kasko sigortası genel şartlarının B.3.3.3.2. maddesindeki "çalınmış olan aracın bulunması için ilgili makamlarca yapılacak araştırmalar 30 gün içinde sonuç vermediği takdirde, sigortalı durumu ilgili makamlara başvurduğunu belgelemek suretiyle, sigortacıya bildirir. Sigorta ettiren ya da hak sahibi hakkında soruşturma açılmış ise bu soruşturmanın tamamlanmasına kadar sigortacı tazminat ödemesini bekletebilir.

Çalınmış olan taşıtın bulunması, sigorta tazminatının ödenmesinden önce olmuş ise sigortalı taşıtı geri almak zorundadır. Sigortacı tarafından değeri ödenen taşıt, ödemeden sonra bulunursa, sigorta ettiren ve/veya sigortalı keyfiyeti derhal sigortacıya bildirmekle yükümlüdür. Bu durumda sigortalı tazminatı ya iade eder ya da taşıtın mülkiyetini sigortacıya devreder. Taşıtta çalınma dolayısıyla bir zarar meydana gelmiş ise sigortacı zararı öder" şeklindeki düzenleme mevcuttur.

6100 sayılı HMK'nın 176 ve devamı maddelerinde ıslah kurumu ayrıntılı şekilde düzenlenmiştir. Yargılamaya hakim olan ilkelerden olan “taleple bağlılık ilkesi” 6100 sayılı HMK m. 26 da düzenlenmiş olup, hakim tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır ve ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez.

Dosya kapsamından, tazminat ödemesi 07/07/2006 tarihinde yapıldıktan sonra aracın 07/09/2007 tarihinde bulunmuş olup bu durumda sigortalı tarafından ya tazminatın iade edilmesi veya mülkiyetin sigortalıya devredilmesi gerekir.

Ancak araç üzerinde ödeme tarihinden sonra ve davacının aracı teslim aldığı tarihten sonra koyulan hacizlerin bulunduğu, aracın devri için haciz kayıtlarının davalı tarafından kaldırılmadığından, aracın hasarlı olarak bulunmuş olması sebebiyle hasar bedelinden davacı sigorta şirketinin sorumlu olacağı dikkate alınarak bilirkişi raporunda belirlenen, hasar bedelinin aracın ikinci el değerinden mahsubu ile kalan miktarın sigorta şirketine ödenmesine karar verilmiştir.

Oysa davacı tarafın tazminat talebi yine dava tespit talepli olarak açıldığından maktu olarak peşin harç yatırılmıştır. Bu nedenle 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun "taleple bağlılık ilkesi" başlığını taşıyan 26. maddesinde düzenlenen taleple bağlılık ilkesini ihlal edecek şekilde ve kabul edilen miktara göre peşin harç eksik yatırıldığı halde tazminata karar verilmesi doğru olmamıştır.

O halde İlk Derece Mahkemesince yapılması gereken ibraz edilen, toplanan deliller ve dosya kapsamına göre tarafların iddia ve savunmaları ile davacının talebi ile bağlı olarak karar vermekten ibarettir. ..."gerekçesi ile mahkememiz kararının kaldırıldığı anlaşılmaktadır.

İstinaf karar kaldırma ilamı doğrultusunda yapılan inceleme ve yargılama neticesinde; dava sigorta sözleşmesinden kaynaklı araç devir ve tescili talebine ilişkindir. Davacı sigorta şirketinin sigortaladığı ve davacı şirkete ait ... plaka sayılı aracın 05/05/2006 tarihinde çalındığı o tarih itibariyle poliçe kapsamında davalıya aracın rayiç bedeli olan 27.675,00-TL'den 573,00 TL ödenmemiş sigorta prim ücretinin mahsubu sonucunda toplam 27.102,00 TL sigorta tazminatının 07/07/2006 tarihinde ödendiği ve bu sebeple davacının sigortalı olan davalı şirketin haklarına halef olduğu, aracın ... İlçe Emniyet Müdürlüğü tarafından 05/10/2007 tarihinde davacı sigorta şirketine teslim edildiği hususlarının ihtilafsız olduğu anlaşılmakladır.

Kara Taşıtları Sigortası Genel Şartları (KTKSGŞ) B.3.3.3.2. maddesi uyarınca sigortacı tarafından değeri ödenen aracın ödemeden sonra bulunması halinde anlaşma hükümlerine göre sigortalının tazminatı iade edeceği ya da aracın mülkiyetini sigortacıya devredeceği öngörülmektedir.

Somut olayımızda davacı sigorta şirketinin dava konusu aracın çalınması üzerine sigortaya rayiç bedeli ödediği görülmektedir. Aracın bulunmasından sonra bu bedelin iadesinin taraflar arasındaki anlaşma hükümlerine göre talep edilmemesi onun yerine araç mülkiyetinin sigortacıya devrinin talep edilmesinin Kara Taşıtları Sigortası Genel Şartları B.3.3.3.2. maddesine uygun olduğu anlaşılmakla davanın kabulü davanın açılmasına davalı şirketin sebebiyet vermediği gözetilerek davacı lehine yargılama gideri ve vekalet ücreti takdirine yer olmadığına dair asağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ...