İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/210 K.2023/714

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkil ... A.Ş. 'nin işleteni olduğu ... plakalı aracın, 05.09.2021 tarihinde ... mevkinde meydana gelen trafik kazasında, 26.395,97 TL'lik hasara uğradığını, ... plakalı aracın, ... Tur. Oto. San. ve Tic. A.Ş.'ye ait olup ... Ulus. Nak. A.Ş. aracın işleteni konumunda olduğunu, kazanın ardından meydana gelen hasarın, dava dışı ... tarafından karşılandığı ve sigortanın ret kararı üzerine taraflarına rücu ettiği, ... tarafından ...

24.01.2022 tarihli 26.395,97 TL'lik hasar yansıtma faturası kesildiğini, bu faturaya istinaden müvekkil şirket tarafından 02.02.2022 tarihinde dava dışı ...'ya 26.395,97 TL ödeme yapıldığını, kazanın ardından yapılan incelemelerde davacı şirketin sahibi ...'in kanında 0.33 promil alkol tespit edilmiş olduğu,

bu miktarın yasal sınırı aşmadığını, dolayısıyla ... plakalı araçta meydana gelen hasar, sürücünün alkol oranı yönetmelikte öngörülen sınırın altında kaldığı için teminat kapsamında olduğunu, tüm bu nedenlerle davanın kabulü ile araçta oluşan 26.395,97 TL'lik hasarın ödeme tarihi olan 02.02.2022 tarihinden itibaren ticari avans faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücreti ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın, müvekkil şirket nezdinde ... nolu Kasko Sigorta Poliçesi ile teminat altına alındığı, işbu dava ile davacı tarafın; müvekkil şirkette sigorta teminatı altına alındığı, aracın karıştığı kaza neticesinde uğradığı belirtilen zararı karşıladıklarını ve fakat müvekkil sigorta şirketinin poliçe dolayısıyla bu zararı tazmin etmesi gerektiğini iddia ettiğini, dosyada mevcut, kolluk görevlilerince düzenlenmiş kaza tespit tutanağında da ... plakalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde asli olarak kusurlu olduğu belirtilmiş olduğu,

kazaya karışan diğer araç sürücüsüne herhangi bir kusur atfedilemediğini, somut olayda meydana geldiği belirtilen zararın, gerçek zarar sorumluları tarafından karşılandığı ve müvekkil sigorta şirketinin herhangi bir sorumluluğu olmadığının tüm bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir. Taraflarca sunulan bilgi ve belgeler, mahkememizce celp edilen bilgi ve belgeler hep birlikte değerlendirilmiş, dosyanın bilirkişiye tevdi edilerek dosya kapsamında rapor aldırılmasına karar verilmiştir.

Mahkememize sunulan bilirkişi raporundan özetle; ... plaka sayılı aracın dava dışı sürücüsü ...'in %100 oranında asli kusurlu olduğu; ... plaka sayılı aracın dava dışı sürücüsü ...' a herhangi bir kusur atfının yapılmasının uygun olmayacağı, dosya münderecatındaki belgeler ışığında dava dışı ...'in kaza anında 0,36 promil (Alkollü) olduğu; alkol etkisiyle güvenli araç sürüş yeteneğini kaybettiği ya da kaybetmediğini söylemenin mümkün olmadığı, kazanın münhasıran alkolün etkisine bağlı olarak meydana geldiğinin ifade edilemeyeceği, Davalı ...

Sigorta tarafından sigortacı sıfatı ile dava dışı ... ... San. Tic. A.ş.'nin mülkiyetinde bulunan ... plaka sayılı aracının kasko muhataraları neticesinde gerçekleşecek rizikoları temin etmek maksadıyla 09.04.2021 başlangıç ve 31.01.2022 bitiş tarihlerini kapsayacak şekilde ... numaralı ... Filo Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesinin tanzim edildiği. Dava dışı ... ... San. ve Tic.

A.Ş. 'nin mülkiyetinde bulunan ... plaka sayılı araçta 05.09.2021 tarihinde meydana gelen hasarın, poliçe vadesi içerisinde gerçekleştiği, Dava dışı ... ... San. ve Tic.

A.Ş.'nin mülki ide bulunan ... plaka sayılı araçta 05.09.2021 tarihinde meydana gelen hasarın, Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları Madde Al/a-b fıkralarında açıklanan şartlar kapsamında aracın hareketli bir cisme çarpması(Çarpışma) sonucu gerçekleştiği Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları kapsamında düzenlenen Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi şartları gereği teminat kapsamında olduğu. Dava dışı ... ... San. ve Tic.

A.Ş.'nin mülkiyetinde bulunan ... plaka sayılı araçta gerçekleşen zarar sebebi ile Değiştirilmesi/Onarılmasi Gereken Zorunlu Parçalar ve fiyatları ile işçilik fiyatları üzerinden yapılan değerlendirme gereği fiyatların piyasa rayicine uygun olduğu, aracın onarımının KDV dâhil 26.395,97-TL fiyata kaporta, boya işçilikleri ve parça değişimi ile yapılabileceği; yapılan onarımın hasar ile uyumlu olduğu; mülkiyeti dava dışı ... ... San. Ve Tic.

A.Ş.'ne ait ... plaka sayılı araçta gerçekleşen zararın davalı ... Sigorta A.Ş. 'nin sigortacı sıfatı ile düzenlediği ... numaralı ... Filo Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi hükümleri gereği poliçe teminatı kapsamında sigortalısı dava dışı ... ... San. Ve Tic.

A.ş.'ne poliçe primlerinin ödenmiş ve poliçenin hasar tarihinden önce herhangi bir sebeple iptal edilmemiş olması kaydıyla ödenmesine engel teşkil edecek bir hususun bulunmadığı; dosya münderecatında bulunan davalı ... Sigorta A.Ş. ile dava dışı ... ... San. ve Tic. A.Ş. arasında tanzim edilen ... num: ... Filo Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi üzerinde davacı ... ...

A.Ş. 'nin sigortalı, sigorta ettiren vb. tazminat hakkı doğuran sıfatlar ile yer almadığı, sigorta sözleşmesinde herhangi bir şekilde taraf konumunda olmadığı, dava dışı ... ... San. Ve ile davacı ... ... A.Ş. arasında 23.03.2021 tarihinde tanzim edilerek imza altına alınan ...-...-KS sayılı Operasyonel Kiralama Sözleşmesi maddelerinde, sigorta hasar tazminat alacaklarının temliki ile ilgili herhangi bir hüküm bulunmadığı, görüş ve kanaatine varılmıştır.

Türk Ticaret Kanunu’nda ayrıca düzenlenmemiş olan kasko sigortası, mal sigorta türlerinden bir kısmının karma olarak motorlu kara taşıtlarında uygulanması olarak karşımıza çıkmaktadır. Kasko sigorta sözleşmesi niteliği itibari ile mal sigortası türlerinden olduğundan kazanın meydana geldiği tarihte yürürlükte bulunan ve somut olaya uygulanması gereken mülga 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun (TTK) 1278. maddesi [6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (6102 sayılı TTK), m. 1429] uyarınca sigortacı kural olarak sigorta ettiren, sigortadan yararlanan veya eylemlerinden hukuken sorumlu olduğu kişilerin kusurlarından doğan zararları karşılamakla yükümlüdür (Ulaş, Işıl: Uygulamalı Zarar Sigortaları Hukuku, Ankara 2012, s. 582).

Zararın tazmin esasını düzenleyen 6762 sayılı TTK’nın 1283. maddesine göre sigortacı, sigorta ettiren veya sigortadan faydalanan kimsenin ancak gerçek zararını tazmine mecburdur. Yine kazanın meydana geldiği ve poliçenin yürürlükte bulunduğu tarihte uygulanması gereken Kara Taşıtları Kasko Genel Şartları’nın B.3.3.1. maddesinde de benzer bir düzenleme getirilmiş ve rizikonun gerçekleşme anındaki gerçek tazmin değerinin esas alınacağı benimsenmiştir.

Sigorta sözleşmelerinde nispilik ilkesi geçerlidir. Sigorta sözleşmesinden doğan haklar, ayni haklarla kişilik haklarının aksine, niteliği itibari ile nispi bir haktır. Bu nedenle sigorta sözleşmesinin tarafları kural olarak, haklarını sözleşmenin karşı tarafında yöneltebilir. Ancak bu kural mutlak bir kural değildir. Sigorta sözleşmesinden doğan talep hakkı, her zaman sigorta sözleşmesinin tarafına ait değildir.

Zarar sigortalarında talepte bulunabilecek ilgili kişiler; başkası lehine sigortada sigortalı, sigorta edilen menfaat sahibinin değişmesi hâlinde menfaat sahibi [6102 sayılı TTK’nın 1470. maddesi 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun (KTK) 94. maddesi uyarınca], taşınmaz rehni ve gemi ipoteği hakkı sahipleridir.

Sorumluluk sigortasında zarar gören üçüncü kişilerin talep hakkı da ayrıca düzenlenmiştir (6102 sayılı TTK’nın 1478. ve KTK’nın 97. maddeleri) (Ayhan,Rıza/ Çağlar, Hayrettin/Özdamar Mehmet: Sigorta Hukuku, Ankara 2019, s. 151vd).' yargıtay hgk ESAS NO : 2020/(17)4-83 KARAR NO: 2022/697.

Yukarıdaki bilgiler ışığında somut olay değerlendirildiğinde; sigortalı dava dışı ... 'nin uğradığı zararın yine ... tarafından karşılandığı, davalı sigortadan ret cevabı üzerine davacı şirket tarafından aralarındaki araç kira sözleşmesi hükümlerine istinaden zararın davacıdan tazmin edildiği, davacının kira sözleşmesine istinaden davalı kasko şirketinden tazminat talebinde bulunduğu anlaşılmaktadır. Dosya kapsamında alacağın davacıya temliki veya devrine dair dosyada herhangi bir belge-bilgi bulunmadığı gibi bu husus davacı tarafından da ileri sürülmemiştir. Bu durumda nispilik ilkesi uyarınca davalı sigorta şirketine karşı ancak kendi akidi tarafından dava açılabileceğinden davacı kiracının taraf sıfatı bulunmamaktadır.

Bir davada taraf olarak gösterilen kişiler, taraf ve dava ehliyetine ve davayı takip yetkisine sahip olsalar bile, taraflardan birinin o davada gerçekten davacı ve davalı sıfatı yoksa, davanın esası hakkında bir karar verilemeyeceğinden, dava sıfat yokluğundan (husumetten) reddedilir. Taraf sıfatı usul hukuku sorunu olmayıp, dava konusu sübjektif hakkın özüne ilişkin bir maddi hukuk sorunu olduğundan taraf sıfatının yokluğu, davada taraf olarak gözüken kişiler arasında dava konusu hakkın doğumuna engel olduğu için def'î değil, yargılamanın her aşamasında taraflarca ileri sürülmesi mümkün ve mahkemece de kendiliğinden nazara alınması zorunlu bir olgudur. Bu nedenle açılan davanın aktif husumet yokluğundan reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır