İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/424 K.2026/73

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Davacı kurum ile davalı şirket arasında otobüslerin istiflenmesi, revizyon ve revizyon destek hizmetine ilişkin hizmet alımına ait sözleşme imzalandığını, söz konusu firmada görev yapan ve işten ayrılan ... idarelerine dava açarak kıdem, ihbar tazminatı, fazla mesai ücreti, resmi tatil ücreti, yıllık izin ücreti, yol ücreti alacaklarını talep ettiğini, açılan dava sonucunda ....

İş Mahkemesi’nin ....sayılı kararıyla bir kısım taleplerin ...’e ödenmesine hükmedildiğini, Mahkeme tarafından kararda belirtilen miktarın asıl işveren ve alt işverenden müşterek ve mütelselsil sorumlu tutularak ödenmesine karar verildiğini ve tamamının davacı kurum tarafından ödendiğini, bu sebeple .... İcra Müdürlüğü’nün 2021/...

E. Numarasıyla açılan icra dosyasına davacı İdarece cebri icra yoluyla ödeme yapıldığını, davacı kurum ile davalı arasında yapılan ihale sözleşmesine ekli şartnamelerde söz konusu işçi alacağı haklarından yüklenici sıfatıyla davalı şirketin sorumlu olduğunun belirtildiğini, bu nedenle davacı kurumun rücu hak ve yetkisi bulunduğunu, davacı İdare tarafından ödenen 58.044,25 TL. nin davalı şirketten talep edildiğini, fakat olumlu cevap alınamadığını, ayrıca davalı şirketle yapılan arabuluculuk görüşmesinin sonuçsuz kaldığı için işbu davayı açma zarureti doğduğunu,

bu sebeple davalı şirketten toplam 58.044,25 TL olan rücu alacaklarının tahsiline karar verilmesini talep ettiklerini, beyan ve iddia ederek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davalarının kabulüne karar verilerek davalı şirketten toplam 58.044,25 TL.nin davacı kurumun ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsiline yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı taraf cevap dilekçesi sunmamıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

:Dava, eser sözleşmesi kapsamında işveren -alt işveren ilişkisi çerçevesinde davacı tarafça dava dışı işçiye ödenen işçilik alacağının rücuen tahsili istemine ilişkindir.

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.

Mahkememizce dosyanın bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişi tarafından sunulan 30/09/2025 tarihli raporda özetle;

"-Huzurdaki davanın davalının ... Sosyal Hizmetler Ltd.Şti. olduğu,

-Dava dilekçesinde söz edilen .... İcra Müdürlüğü’nün 2021/... Esas sayılı dosyasında ... tarafından davalı ...’e değil davacı kurum ile dava dışı ...Ltd.Şti. aleyhine takip başlatıldığı,

-İşbu takibe esas dava dilekçesinde söz edilen .... İş Mahkemesi ... Esas sayılı dosyada işçilik alacaklı davada ...’in dosyamız davacısı kurum ile dava dışı ...Ltd.Şti. aleyhine dava açtığı,

-Davacı tarafından dosyaya sunulan kurum içi yazışmalardan davacının ... için 58.044,25 TL dava esas değeri kadar ...’in kıdem tazminatı için ödenmesi gereken tutar olduğunun beyan edilerek bu tutarın tahsili için yasal yollara başvurma işlemi için onay ve bilgilendirme yapıldığı,

- .... İş Mahkemesi ... Esas sayılı dosyada ise ... lehine 16.950,62 TL kıdem tazminatı ödenmesi yönünde hüküm kurulduğu, icra ile de bu tutarın talep edildiği,

-Davacı kurum tarafından muhatap davalı farklı bir şirket için seçildiğinden ve doğal olarak talep edilen tutarında ilgili yargı kararı ile uyumsuz olduğundan tespit yapılamayacağı,

-Diğer yandan davacı kurum tarafından davalı ile yapılan sözleşmenin de ibraz edilmediği,

-Bu nedenle davacının rücu talebinin bu kriterler ile mevcut olamayacağı," şeklinde görüş bildirilmiştir.

Bu kapsamda somut olaya bakıldığında; asıl işverenin alt işverenden rücu etme hakı konusunda; doktrinde (Ekmekçi ve Yiğit, (n.11) 157-159. Ekmekçi ve Yiğit, (a.11) 159-160; ..., “Asıl İşveren ile Alt İşverenler Arasındaki Rücu İlişkisi”, (2016)36 Sicil İş Hukuku Dergisi 91, 98; Aydınlı, (1-13) 270. » YOHD, 23.12.2015) Çalışma hayatının olağan akışı içerisinde, alt işveren çalıştırdığı işçilerin haklarından işveren sıfatı gereği sorumludur.

İş sözleşmesi alt işveren ile işçi arasında akdedilmektedir. Borç ilişkisinin nisbiliği gereği, sözleşmeden kaynaklanan haklar ve borçlardan da sözleşmenin tarafları sorumludur. Fakat kanun ile getirilen asıl işverenin alt işveren ile müteselsilen sorumlu olması durumu, “borç ilişkisinin nisbiliği ilkesine” getirilmiş önemli bir istisnayı oluşturur. Müteselsil sorumluluk ilişkisinde sorumlulardan birinin borcu yerine getirmiş olması, alacağı sona erdirir.

Öte yandan işçileri korumak amacıyla getirilmiş olan müteselsil sorumluluk, alt işverenin sorumluluğunu sonlandırmasını gerektirmemelidir. Kanun koyucu asıl işvereni alt işverenin borcundan “müteselsil sorumlu” kılmıştır; “borcun sahibi” kılmamıştır. Bu durumda asıl işveren kendi borcunu ödeyen kişi değil, başkasının borcunu ödeyen kişi konumundadır.

Asıl işveren ile alt işveren arasındaki ilişkide iş hukuku değil, borçlar hukuku, özellikle sözleşme hukuku geçerli olduğundan, aralarında meydana gelebilecek uyuşmazlıklarda sözleşme hükümleri dikkate alınacaktır. Bu durumda, asıl işverence ödenen işçi alacaklarının ne kadarını alt işverene rücu edebileceği ya da rücu edilip edilemeyeceği hususu, tarafların serbestçe tasarruf edebilecekleri bir konu olması sebebiyle, aralarındaki sözleşme hükümlerine göre karar verilecektir.

Sözleşmede buna ilişkin bir hüküm yok ise Türk Borçlar Kanunu 167'nci madde hükmüne göre işverenler eşit paylarla sorumlu kabul edilecektir. Fakat asıl işveren-alt işveren ilişkisinde asıl işverenin sorumluluğu “başkasının sözleşme kaynaklı bir borcundan sorumluluk” olduğundan, asıl işverenin yaptığı ödemelerin tamamı için alt işverene rücu hakkına sahip olduğu kuşkusuz ise de; dava dışı işçinin işçilik alacağının tahsili için .... İş Mahkemesinde açtığı ...

Esas sayılı dosyada davanın dava dışı ...Ltd.Şti. ve işbu dosya davalısı ... aleyhine açıldığı ve dolayısı ile hükmün bu davalılar aleyhine verildiği, davlılar aleyhine yapılan takip sonucunda davalı ... tarafından yapılan ödemenin rücuen tahsilinin ise söz konusu dosyada taraf olmayan işbu dosya davalısından alt işveren olduğundan bahisle talep edildiği ancak davalı ile aradaki sözleşmesel ilişkinin ve sözleşme şartlarının ispatı bakımından delil sunulmadığı görülmekvtedir.

Yukarıda ayrıntılarına yer verilen ve dosya kapsamındaki delillere göre hazırlanmış olması sebebiyle denetime elverişli bulunan bilirkişi raporunda da davacı tarafça davalı firma ile aralarında akdedilen hizmet alım sözleşmesi ve şartnamesinin sunulmamış olması sebebiyle herhangi bir tespite gidilemediği belirtilmiştir.

Her ne kadar davacı vekili tarafından rapora karşı itiraz dilekçesi ile bu belgelerin celbi husunda davacı vekili tarafından talepte bulunulmuş ise de, Mahkememizce tensip zaptı 7/ç maddesi uyarınca delillerin sunulması başka yerlerden getirtilecek delillere ilişkin açıklamada bulunulması hususunda basit yargılama usulüne uygun şekilde ihtaratlı kesin süre verildiği, bu süre zarfında davacı kurumdan temini mümkün sözleşme ve şartnamenin sunulmadığı gözetilerek yeniden delil toplanılmasına yönelik talebin ve bu kapsamda ek rapor alınmasına yönelik talebin yerinde görülmeyip reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

Bu hali ile ispat yükü altında olan davacı tarafından ispatlanamayan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere;

1-Davanın REDDİNE,

2-Alınması gereken 732,00-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 991,26 TL harcın mahsubu ile fazla alınan 259,26-TL'nin karar kesinleştiğinde talep halinde davacı tarafa iadesine,

3-Yargılama giderlerinin davacının üzerinde bırakılmasına,

4-Karar kesinleşinceye kadar yapılacak giderlerin davacının yatırmış olduğu gider avansından karşılanmasına, karar kesinleştikten sonra bakiye avansın davacıya iadesine,

5-3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/01/2026

Katip ... · . · Hakim ..