İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/612 K.2024/1071

Mahkememizde görülmekte olan Kooperatif davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili dava dilekçesinde: ....

Sulh Hukuk Mahkemesi’nin ... tereke sayılı dosyasının 29/03/2024 tarihli ara kararında “... ile ilgili önceki tereke temsilcisi yerine görevlendirilen tereke temsilcileri bakımından 23/03/2023 tarihli ara kararı ile yapılan görev tanımında bir daraltılma yapılmadığı da gözetilerek, tereke temsilcileri ... ve ...e şirketlerin yapacakları tüm toplantılara katılmak, bu şirketlerle ilgili muris ...'nun hisselerini temsilen tüm iş ve işlemleri yapmak (payların temsil edilmesi, oy kullanılması,

gerektiğinde genel kurulun toplantıya çağrılması) şirketlerin mali tablolarını incelemek ve tereke menfaatlerinin korunması için adli mercilerde yapılacak işlemleri yapmak, tereke ile ilgili duruşmalara katılmak ve icra takiplerinde terekeyi temsil etmek üzere münferiden yetkili kılınmalarına, tereke temsilcilerine tereke menfaatlerinin gerektirmesi halinde tereke ile ilgili dava ve işlemleri takip etmek üzere avukata vekaletname verme yetkisi verilmesine” denilerek,

genel kurulun toplantıya çağrılması da dahil olmak üzere, tereke temsilcilerine toplantılara katılma yetkisi verildiğini, Genel kurul toplantısına ilişkin TTK. madde 409/1 hükmüne göre: “Genel kurullar olağan ve olağanüstü toplanır. Olağan toplantı her faaliyet dönemi sonundan itibaren üç ay içinde yapılır.

Bu toplantılarda, organların seçimine, finansal tablolara, yönetim kurulunun yıllık raporuna, kârın kullanım şekline, dağıtılacak kâr ve kazanç paylarının oranlarının belirlenmesine, yönetim kurulu üyelerinin ibraları ile faaliyet dönemini ilgilendiren ve gerekli görülen diğer konulara ilişkin müzakere yapılır, karar alınır”.

Söz konusu hüküm uyarınca, TTK. m. 413 hükmünde öngörülen gündem maddeleriyle, şirketin genel kurulunun yapılmadığı ve kar payının dağıtılmadığının anlaşıldığını, TTK. m. 411/1 hükmüne göre: Sermayenin en az onda birini, halka açık şirketlerde yirmide birini oluşturan pay sahipleri, yönetim kurulundan, yazılı olarak gerektirici sebepleri ve gündemi belirterek, genel kurulu toplantıya çağırmasını veya genel kurul zaten toplanacak ise, karara bağlanmasını istedikleri konuları gündeme koymasını isteyebilirler”.

Yine, TTK. m. 412 hükmüne göre: “Pay sahiplerinin çağrı veya gündeme madde konulmasına ilişkin istemleri yönetim kurulu tarafından reddedildiği veya isteme yedi iş günü içinde olumlu cevap verilmediği takdirde, aynı pay sahiplerinin başvurusu üzerine, genel kurulun toplantıya çağrılmasına şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesi karar verebilir”. müvekkilleri tarafından 13.07.2024 tarihinde;

genel kurul toplantısının yapılmaması ve kar paylarının dağıtılmaması durumunda tereke zarar göreceği, TTK. m. 5549 vd. hükümleri uyarınca yöneticilerin hukuki ve cezai sorumlulukları doğacağı gerekçesiyle, anılan hükümler uyarınca, genel kurulun TTK. madde 413 hükmünde yer alan gündem maddeleriyle, 10 gün içinde toplantıya çağrılması talebinde bulunulduğunu, davalı şirket tarafından gönderilen cevabi ihtarnamede;

tereke temsilcilerinin, genel kurul toplantısına katılma ve toplantı talebinde bulunma yetkilerinin bulunmadığının ifade edildiğini, muris ...'nun hisselerinin tereke temsilcileri tarafından temsil edilmeleri gerektiğine ilişkin tereke mahkemesinin 29/03/2024 tarihli ara kararı açık olduğunu, bu yönde açılan pay defterindeki kaydın düzeltilmesine ilişkin verilen kararlar da (bir karar hariç) aynı yönde olduğunu, bu kararlara rağmen şirket yöneticilerinin, her yılın ilk üç ayında yapmaları gereken genel kurulları yapmadıkları,

temettüleri dağıtmadıkları ayrıca yapılacak genel kurullarda tereke temsilcilerini davet etme eğiliminde olmadıkları anlaşıldığını, Muris ...'nun hisselerinin tereke temsilcileri tarafından temsil edilmeleri gerektiğine ilişkin Tereke Mahkemesinin 29/03/2024 tarihli ara kararı da dikkate alınarak TTK. m. 412 hükmü uyarınca şirket genel kurulunun toplantıya çağrılması için tereke temsilcilerine yetki verilmesini, TTK. madde 412 hükmü uyarınca şirket genel kurulunun toplantıya çağrılması için tereke temsilcilerine yetki verilmesini, yargılama giderlerinin davalı üstüne bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde: .... Sulh Hukuk Mahkemesi'nce 29.03.2024 tarihli ara karar ile verilen yetki hukuka aykırı olup karara mirasçılar vekili tarafından itiraz edildiğini, .... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ara kararına, dosyadaki davalı ve müvekkil şirket pay sahibi ... vekili tarafından itiraz edildiğini, .... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... tereke sayılı dosyasında yer alan 29.03.2024 tarihli ara karar hukuka aykırı olduğunu, ....

SHM'de görülen dava, terekenin tespiti istemli olduğunu, Sulh Hukuk Mahkemesi yetki aşımı yaparak murisin terekesinde bulunmayan şirket hisseleri yönünde karar verdiğini,, Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin görevli olduğu bir alanda ara karar kurmuştur.

Bu hususta Yargıtay 14. Hukuk Dairesi 2013/15321 E., 2024/3755 K., 20.032024 Tarihli kararında "...ölen kişilere ait şirket paylarının mirasçılarına intikali ve şirketlerin tasfiyesi usulü Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlendiğinden davanın ticaret mahkemesinde görülmesi gerekir.

Bu sebeple mahkemece şirketlere ilişkin davanın bu davadan tefrik edilerek ticaret mahkemesinde görülmesi gerekirken esastan incelenerek sonuçlandırılması doğru olmamıştır..." dendiğini, davacı taraf, TTK m.409/1 hükmü uyarınca genel kurul yapılmadığının anlaşıldığını ifade ettiğini, TTK madde 409/1 hükmünde yer alan 3 aylık süre düzenleyici bir süre olduğunu, bu sürede genel kurul toplantısı yapılmasının zorunlu olmadığını, müvekkili şirkette 2022 yılı olağan genel kurul toplantısı için daha önceki çağrı 13 Ekim 2023 tarihinde yapılmış ve toplantı gerçekleştirildiğini, Genel kurul toplantısı,

yönetim kurulunca uygun görülen tarihte yapılabildiğini, Anonim Şirketlerde şirketin menfaati, ortakların menfaatinden önce geldiğini, TTK madde 369 uyarınca yönetim kurulu, özen ve bağlılık yükümlülüğü kapsamında şirket menfaatini korumakla yükümlü olduğunu, şirket yönetim kurulu görevinin başında olduğunu, genel kurul gündemi şirket menfaati doğrultusunda belirlendiğini, uygun görülen zamanda genel kurul daveti yönetim kurulunca yapıldığını, müvekkili şirketçe bu hususta verilen cevab-i ihtarnamede de bu hususlar belirtildiğini, cevab-i ihtarname davacının dava dilekçesinin ekinde sunulduğunu,

Genel Kurul Toplantısının Yapılmaması ve Kar Paylarının Dağıtılmaması Durumunda Terekenin Zarar Göreceği İddiası Gerçeklikten Uzak olduğunu, davacı taraf 13.07.2024 tarihinde; genel kurul toplantısının yapılmaması ve kar paylarının dağıtılmaması durumunda terekenin zarar göreceğinden bahisle genel kurulun TTK m.413 hükmünde yer alan gündem maddeleriyle, 10 gün içinde toplantıya çağrılması talebinde bulunulduğunu, müvekkili şirket tarafından gönderilen ihtarname ile tereke temsilcilerinin genel kurul toplantısına katılma ve toplantı talebinde bulunma yetkilerinin bulunmadığının ifade edildiğini,

murisin hisselerinin tereke temsilcileri tarafından temsil edilmeleri gerektiğine ilişkin tereke mahkemesinin 29/03/2024 tarihli ara kararının son derece açık olduğunu ifade ettiğini, 1 numaralı başlık altında 29.03.2024 tarihli ara kararın hukuka aykırı olduğu ve işbu kararla yetki aşımı yapıldığı,

karara karşı pay sahipleri vekilleri tarafından itiraz edildiği ifade edildiğini, Genel kurul yapılmaması ve kar dağıtımının yapılmaması durumunda terekenin zarar göreceği iddiası ise tamamiyle hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, müvekkili şirket, faal bir şirket olup her dönem karlılığını artırdığını, faaliyetlerini sürdürdüğünü, şirketin genel kurul yapmaması ve kar dağıtmamasının terekeye zarar vereceği iddiası da dayanaktan yoksun olduğunu, müvekkili şirket, kendi malvarlığı olan bir tüzel kişi olduğunu, bağımsız denetimden geçmiş finansal tablolar esas alınarak genel kurul tarafından kar dağıtılmaya karar verileceğini,

TTK madde 409/2 hükmünde de kar dağıtımı, genel kurulun devredilemez görevleri arasında sayıldığını, kar dağıtımına karar verecek organ münhasıran genel kurul olduğunu, kar dağıtımı işletmesel bir karar olup, şirketin menfaati ortakların menfaatinden öncelikli olduğunu, şirketin faaliyetini verimli bir şekilde sürdürmesi ve karlılığını artırması,

ortakların da menfaatine olduğunu, piyasa koşulları ve şirketin gidişatı dikkate alınarak kar dağıtılıp dağıtılmayacağına yapılacak genel kurulda pay sahipleri karar vereceğini, davacının kar dağıtımına yönelik iddiası dayanaksız olduğunu, Genel Kurulu Toplantıya Çağırma Yetkisi ve Görevi Esasen Yönetim Kuruluna Ait Olup Pay Sahibi Sıfatı Taşımayan Tereke Temsilcilerinin Genel Kurulu Toplantıya Çağırma Yetkisi Bulunmadığını, müvekkili şirkette terekenin herhangi bir hissesi olmadığını,

pay sahipliği sıfatı bulunmayan tereke temsilcilerinin bu kapsamda genel kurulu toplantıya çağırma yetkisinin bulunduğundan da bahsedebilmenin mümkün olmadığını, müvekkili şirkette TTK m.493 Uyarınca Yönetim Kurulu Kararı alındığını, alınan yönetim kurulu kararı neticesinde muristen intikal eden şirket hisselerinin bir kısmı yönünden şirket satın alma teklifinde bulunulduğunu, kalan paylar yönünden ise genel kurula katılma ve oy haklarına ilişkin geçiş reddediğini, mirasçılardan ...

24/09/2024 tarihli yönetim kurulu toplantısında murisin vefatı nedeniyle intikal edecek hisseler yönünden oy kullanma ve genel kurula katılma haklarının geçişini ve miras paylarına denk gelen hisselerin pay defterine işlenmesi için şirket onayı verilmesini önerdiğini, şirketçe bu önerinin TTK madde 493/4 hükmü gereğince reddedildiğini, TTK madde 493/4 hükmü uyarınca mirasçıların başvurusu üzerine ...AŞ, mirasa konu hisseleri gerçek değeri ile satın alarak mirasçılara intikaline onay vermeyi reddedebileceğini,

şirketin üzerinde serbestçe tasarruf edebileceği yedek akçe durumuna göre hisselerin tamamını veya bir kısmını gerçek değeri ile alma imkânı mevcut olduğunu, mirasçılar, şirkete başvurarak payların kendi adlarına kaydedilmesini talep hakkına sahip olduklarını, mirasçıların başvurusu halinde şirket yönetim kurulu TTK madde 494 hükmü uyarınca pay devrini onaylayabileceği gibi, onay vermeme yetkisine de sahip olduklarını, .... Sulh Hukuk Mahkemesi’nin ...

Tereke sayılı dosyasında 29/03/2024 tarihli ara karar ile tereke temsilcilerine şirketin yapacakları tüm toplantılara katılmak, muris ...'nun hisselerinin temsil edilmesi, oy kullanılması, gerektiğinde genel kurulun toplantıya çağrılması yetkilerinin verildiği görüldüğünü, bu yetkiler de mevcut durum ve alınacak olası yönetim kurulu kararları göz önüne alınarak değerlendirildiğini, taraflarınca alınan hukuki mütalaada da şirketin TTK madde 493/4 uyarınca mirasa konu payları gerçek değeri ile devralmayı önermek suretiyle iktisap edebileceği ve bu hisselerden doğan bütün idari ve mali hakların şirkete ait olacağı,

şirketin gerçek değer üzerinden devralmayı önermesi tereke temsilcilerinin paylar yönünden herhangi bir ilgisi olmayacağı ve yine herhangi bir hakkının da söz konusu olmayacağı ortada olduğunu, müvekkili şirket yönetim kurulu faal olup genel kurul toplantı çağrısı yapılması için yönetim kurulu toplantısı yapılması hususunda yönetim kurulu üyelerine 19.11.2024 tarihinde bildirim yapılmış ve 21.11.2024 tarihinde 2024/2 sayılı yönetim kurulu kararı alındığını, 21.11.2024 tarihinde yönetim kurulu toplantısı yapıldığını, genel kurul toplantısı yapılmasına yönelik karar alındığını, dava konusuz kalacağını,

davanın bu kapsamda huzurdaki davayı açmakta menfaatinin de bulunmadığını, pay sahibi sıfatı taşımayan ve huzurdaki davayı açmaya yetkisi dahi bulunmayan tereke temsilcilerinin ikame ettiği davanın reddinin gerektiğini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerine bırakılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.

Dava, Türk Ticaret Kanunu'nun madde 412 hükmü uyarınca şirket genel kurulunun toplantıya çağrılması için tereke temsilcilerine yetki verilmesi istemine ilişkindir.

Davalı ... A.Ş vekili ve terekeyi oluşturan mirasçılar vekilleri tarafından ayrı ayrı sunulan dilekçelerde; dava konusu genel kurul toplantısının yapıldığını, tereke idare memurlarının görevlerinin sona erdiğini, davanın konusuz kaldığını, karar verilmesine yer olmadığını, vekalet ücreti ve yargılama gideri taleplerinin bulunmadığını, mirasçılar ve davalı olarak birlikte sunduklarını, dilekçe ekinde 26/12/2024 tarihli mirasçılar tarafından muris ...'nun yasal mirasçıları olarak terekenin ortadan kaldırıldığını, davalardan feragat edildiğine yönelik dilekçelerini sunduklarını, dilekçenin gereği yapılmasını talep etmişlerdir.

Tüm dosya kapsamına göre: Dava konusu olan genel kurul toplantısının yapıldığı, terekeyi oluşturan bütün mirasçıların aynı yönde beyanda bulundukları görülmekle, davanın konusu kalmadığından davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, yine mirasçıların tamamının talepleri de dikkate alınarak yargılama gideri ve vekalet ücreti hususlarında aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına,

2-Davacılar tarafından dava açılırken harç yatırıldığından, yeniden alınmasına yer olmadığına,

3-Davacılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

4-Vekalet ücreti hususunda karar verilmesine yer olmadığına,

5-Karar kesinleşene kadar yapılacak yargılama giderlerinin davacıların gider avansından karşılanmasına, karar kesinleştikten sonra bakiye gider avansının istek halinde davacılara iadesine,

Başkan ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Katip ... · e-imzalıdır