İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/795 K.2022/96

Mahkememizin 2021/154 Esas sayılı dosyasından tefrik edilerek iş bu esasa kaydedilmiş olan İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasında dosya üzerinden yapılan incelemesi sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkil Havayolu şirketinin dava dilekçesi tarihi itibariyle borçlu şirketlerden 1.076.39,80-TL asıl alacağı bulunmakta olduğunu, ilgili borcun ödenmemesi üzerine .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası ile takibe girişildiğini ancak davalı borçluların iş.bu takibe karşı yapmış oldukları haksız ve mesnetsiz itiraz sonucu takibin durduğunu, müvekkil şirketin alacağının tahsili için ilgili itirazın iptali ile takibin devamına, %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava ettikleri anlaşıldı.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafından yatırılan bir yabancılık teminatının bulunmadığını, huzurdaki dava açısından işbu mahkemenin yetkisiz olduğunu, müvekkillerin adresinin ... olduğunu, işbu sebeple yetkili mahkemenin ... Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, müvekkillerinin borcunun olduğunu gösteren hiç bir kayıt bulunmadığını, müvekkiller aleyhine açılan haksız ve hukuki dayanağı bulunmayan davanın reddine karar verilmesini talep ettikleri anlaşıldı.

GEREKÇE

Dava; taraflar arasındaki acentelik sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için girişilen icra takibine vaki itirazın İİK m.67 uyurınca itirazın iptali istemine ilişkindir. Davalı yan, icra dairesinin yetkisine itiraz etmiş, ayrıca yasal süre içinde yetki ilk itirazında bulunarak yetkili mahkemelerin ... Mahkemeleri olduğunu ileri sürmüştür.

Davacı tarafından ... ... ..., ... ... ve ... ... Şirketleri aleyhine sözleşmeye dayalı alacağın tahsili amacıyla ilamsız icra takibi başlatılmış, tüm takip borçlularının takibe itiraz etmeleri neticesinde mahkememizin 2021/154 esas sayılı dosyasında yargılaması devam eden itirazın iptali davası açılmıştır.

Anılan dosyada tüm davalılar tarafından yetki itirazı ileri sürülmüş; ...... şirketinin adresinin .../... sınırları içerisinde olduğu ve HMK'nun 6 maddesi uyarınca bu davalıya karşı açılan dava yönünden mahkememizin yetkili bulunduğu anlaşılmakla, davalı ... ... ... şirketi vekilince ileri sürülen yetki itirazının reddine, aralarında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmayan ve farklı sözleşmelere dayanılan davalılardan ... ... şirketi ile ... ...

Şirketi yönünden, bu iki davalıya karşı açılan davanın tefriki ile ayrı bir esasa kaydına karar verilmiştir. Haklarında açılan itirazın iptali davası tefrik edilen bu iki şirket yönünden iş bu esas üzerinden yargılamaya devam edilmistir.

Davalı şirketlerin sicil kayıtları getirtilerek incelenmiş, ... ... Şirketi ile ... ... Şirketi'nin adreslerinin takip ve dava tarihi itibariyle Muratpaşa / ... sınırları içerisinde olduğu tespit edilmiştir.

İİK'nun 50.maddesi para borçlarının takibinde hangi icra dairelerinin yetkili olduğu hususunda HMK'nun yetkiye dair hükümlerine atıf yapmaktadır. TBK'nun 89, 6100 Sayılı HMK'nun 6 ve 10 maddeleri uyarınca somut olayda davacının ve her bir davalının yerleşim yeri icra dairelerinin yetkilidir. Somut olayda davacı şirketin yerleşim yeri Kazakistan'da her bir davalı şirketin yerleşim yeri ise Muratpaş/... adresinde bulunmaktadır.

Davacı şirketin Türkiye Şubesi bulunmakla birlikte, davalılar ile davacı arasındaki acentelik ilişkileri şubenin işlemlerinden doğmadığı için HMK'nun 14/1 maddesinin somut olayda uygulanma olanağı bulunmamaktadır. Şu halde davacı tarafından varlığı iddia olunan para alacağının takibinde her iki davalı yönünden de, bu şirketlerin yerleşim yeri olan ... icra daireleri yetkilidir. Tacir olan taraflar arasında yapılmış bir yetki sözleşmesi de bulunmamaktadır.

İtirazın iptali davalarında takibin yetkili icra dairesinde yapılmış olması özel dava şartıdır. Davalıların yerleşim yerlerinin İstanbul icra dairelerinin yetki sınırı dışında bulundukları, dava konusu takibin yetkisiz icra dairesinde başlatıldığı anlaşılmakla davalılara karşı açılan davanın HMK 114/2 ve 115/2 fıkraları gereğince dava şartı yokluğundan usulden reddine karar vermek gerekmiştir.

6100 Sayılı HMK'nun 117/2 fikrası uyarınca ilk itirazlar dava şartlarından sonra incelenir. Davanın özel dava şartı yokluğundan reddine karar verildiğinden, mahkememizin yetkisine yönelik yetki ilk itirazı değerlendirilmemiştir.

Başkan ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Katip ... · e-imzalıdır