İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/821 K.2022/396

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... ve ...'nun işletmesi müvekkili şirket tarafından yürütüldüğünü, davalı şirkete ait ... plakalı araç ile 10.07.2020- 10.07.2020 tarihleri arasında ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapıldığını, geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun'un 30. maddesinin 7. Fıkrası gereğince, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkânı verilmekte ise de, işbu davaya konu ihlalli geçiş ücretlerinin anılan süre içerisinde ödenmediği tespit edildiğini,

geçiş ücretlerinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine müvekkili şirketçe davalı şirket aleyhine ....

İera Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve geçiş ücretlerine 6001 Sayılı Kanunun 30/5 maddesi uyarınca tahakkuk ettirilen geçiş ücretinin 4 katı tutarındaki gecikme cezası alacağının tahsili amacıyla 12.04.2021 tarihinde icra takibi başlatılmış olup, davalı şirkete ödeme emrinin 26.04.2021 tarihinde tebliğ edildiğini, ancak davalının borcun tamamına ve yetkiye itiraz ettiğini, ilgili icra müdürlüğünce söz konusu itirazın süresinde olması halinde takibin durdurulmasına karar verildiğini, davalı şirketin taktp tarihindeki adresinin ... ili. ... ilçesi sınırlarında olması nedeniyle ...

İcra Müdürlüğünün yetkili olduğu yönündeki yetki ilirazı yerinde olmadığını, davalıya ait araçların otoyolu kullandığı anlarda HGS hesapları müsait olmadığını, HGS hesabını müsait tutmak ve geçiş ücretini ödemeye yetecek bakiye bulundurmak davalının sorumluluğunda olduğunu, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkânı sunulduğunu, ihlalli geçiş yapan araç sahibinin birçok kanaldan ihlalli geçiş sorgulaması yaparak yasal takip aşamasına gelmeden borcunu ödeyebildiğini, davalının icra takibine konu faize, faiz oranına,

borcun tüm ferilerine yönelik itirazlarının mesnetsiz olduğunu beyanla davanın kabulü ile ....

İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası kapsamında yapılan itirazın iptaline, takibin avans faiz oranlarında yapılan değişiklikler uyarınca faizin değişen oranlarda kademeli olarak hesaplanması gerekliği göz önünde bulundurularak devamına, davalı şirketin İİK.m.67/2.maddesi uyarınca takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Dava konusu ihtilaflı borç bir sözleşmeye dayanmadığından, genel hükümlere istinaden yetkili İcra Dairesi müvekkili şirketin idare merkezinin bulunduğu ...

İcra Dairesi olduğunu, davanın her iki tarafı da tacir ise de aralarındaki ihtilafın, ticari olmayan bir iş nedeniyle çıkmış olduğundan görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, müvekkili şirketin aracının plakasına kayıtlı ... etiketi bulunduğunu, bu nedenle kaçak geçiş iddiasının temelsiz olduğunu, dava konusu otoyolda geçişler bariyerli sistem ile yapıldığından kaçak geçiş yapılması da mümkün olmadığını, müvekkili şirketin aracının geçişi için gişe memurunun bariyeri açtığı kamera kayıtları ve tanık beyanları ile sabit olduğunu, dava konusu geçişi yapan araç ... plaka sayılı araç olduğunu,

bu aracın FİGS numarasının ... olup takip talebinde yazılı HGS etiketinin müvekkili şirket aracı ile bir ilgisi/bağı olmadığını, müvekkili şirket aracının özel şaföre zimmetli ve itina ile kullanılan bir araç olup, HGS bakiyesi her zaman için tahsile müsait tutulduğunu, geçişlerde cğcer bir tahsilat sorunu yaşanmış ise bu durumun davacı şirketin kendi sistemlerindeki arıza veya noksanlık sonucu olduğunu, davacının geçiş günü arıza nedeniyle tahsil edememiş olsa bile sonraki 15 günlük sürede otomatik olarak tahsil etme imkanları var iken borcun tahsil edilememiş olmasında müvekkili şirketin herhangi bir kusuru bulunmadığını,

müvekkil şirketten faiz ve icra inkar tazminatı talep edilmesinin de hukuka uygun olmadığını beyanla yetki ve görev itirazlarının kabulüne ve davacının davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava; İhlalli geçişten kaynaklı alacağın tahsili için başlatılan icra takibine davalının itirazı üzerine açılan İİK. 67. maddesine dayalı itirazın iptali davasıdır.

Davacı vekili davada;....İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyası ve tüm içeriği, meydana gelen ihlalli geçişlere ilişkin ihlalli geçiş listesi ve kamera kayıtlarından alınan görüntüler, ... plakalı araçların sicil kaydı, gerçekleşen ihlalli geçişlere ilişkin tüm bilgi ve belgeler, provizyon sorgularını içeren tablo, tanık beyanları, taraflar arasındaki tüm yazışmalar, bilirkişi incelemesi sair her türlü yasal delile dayanmıştır.

Davalı vekili davada;Tanık beyanları, tarafların ticari kayıtları, bilirkişi incelemesi delillerine dayanmıştır.

Davaya dayanak .... İcra Dairesinin ... E. sayılı dosyasında; alacaklı ... Anonim Şirketi tarafından borçlu ... Şirketi aleyhine 210,50-TL asıl alacak, 19,46

-TL faiz ve 3,50 TL KDV olmak üzere toplam 233,46 TL ihlalli geçişten kaynaklı alacağın tahsili için 12.04.2021 tarihinde ilamsız genel haciz yoluyla takibe girişildiği, borçluya ödeme emrinin tebliğ edildiği ve borçlu tarafından süresinde icra dairesinin yetkisine ve borca itiraz edildiği anlaşılmaktadır.

Davalı tarafından icra dairesine sunulan itiraz dilekçesinde icra dairesinin yetkisine karşı ve Mahkememize sunulan cevap dilekçesinde Mahkememizin yetkisine karşı yetki itirazında bulunulmuştur.

Davacı tarafın işlettiği otoyolun geçiş bedeli karşılığında kullanılması hususunda, taraflar arasında, hizmet sözleşmesi bulunmaktadır. İİK'nın 50. maddesi yollamasıyla kıyasen uygulanması gereken HMK'nın 10. maddesi uyarınca takipte akdin ifa edileceği yer icra müdürlüğü de yetkilidir.

Sözleşmeye göre akdin ifa yeri yani hizmetin yapıldığı yer aynı zamanda TBK 89. Maddesi uyarınca para borcu alacaklının yerleşim yeri İstanbul olduğundan, davalının yetki itirazı yerinde değildir. Nitekim Yargıtay 23. HD'nin 2015/9621 Esas, 2018/2711 Karar; 2014/558 Esas, 2014/3249 Karar; 2016/7014 Esas, 2019/2747 Karar ve 2016/1937 Esas, 2016/2554 Karar sayılı kararları HGK'nın 2013/11-630 Esas ve 2014/332 Karar sayılı kararları da aynı doğrultudadır.

Bu nedenle Mahkememiz tarafından davalının icra dairesinin yetkisine ve Mahkememizin yetkisine karşı yapmış olduğu itirazının reddine karar verilmiştir.

Mahkememiz tarafından uyuşmazlığın çözümü dosya üzerinde teknik incelemeyi gerektirdiğinden iddia, icra dairesine sunulan itiraz dilekçesi ve dosya kapsamında toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek davacı yanın işlettiği Otoyolda davalının ihlalli geçiş yapıp yapmadığı, yaptı ise bu geçişten kaynaklanan davacının alacağının miktarının tespiti için dosyanın bilirkişi heyetine tevdii ile rapor aldırılmasına karar verilmiş olup bilirkişi heyeti tarafından sunulan raporda ayrıntısı açıklandığı üzere sonuç olarak "....

Dava konusu ... plakalı aracın ihlalli geçişi yaptığı yönünde davacı tarafça dosyayı sunulan ihlalli geçişe ilişkin kamera görüntüsünde yer alan çıkış tarihi ve işlem numaralı ile ihlalli geçiş tablosunda yer alan çıkış tarihi ve işlem numaralarının aynı olduğunun tespiti ile aracın söz konusu tarihte ihlalli geçiş yaptığı tespit edildiği,

Dosyada mevcut ihalli geçiş dökümlerine göre, ... plaka numaralı otomobilin 10.07.2020 günü G-12 Kurnaköy gişesinden girdiği...ve ...'nda aynı gün (10.07.2020) G13- Odayeri gişesinden ücret ödemeden çıkış yaptığı ve bu tarihten sonraki 15 günlük sürede (25.07.2020 gününe kadar) ihlalli geçiş borcunu ödemediği,

10.07.2020 tarihli ihlalli geçişten sonraki 15 gün içinde ihlalli geçiş bedelini ödemeyen Davalı/Borçlu hakkında 42,10 TL geçiş bedelinin 4 katı ceza (168,40 TL) uygulanarak bulunan toplam anapara alacak tutarı 210,50 esas alınarak, borcun muaccel olduğu 25.07.2020 gününden icra takip tarihi olan 16.04.2021 gününe kadar geçen 265 gün için icra takip talebinde istenen yıllık yüzde 16,75 faiz oranı üzerinden hesaplanan 25,60 TL faiz ve bu faize ilişkin yüzde 18 oranındaki KDV olarak 4,61 TL KDV toplamı olarak, KDV dahil tüm alacak toplamının 240,71 TL hesaplandığı,

Davacı/Alacaklı tarafından talep edilen toplam tutarın 233,46 TL olduğu," tespit ve rapor edilmiştir.

Bilirkişi heyet raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiştir.Davacı vekili tarafından rapora karşı beyan dilekçesi sunulmuştur. Davalı vekili tarafından rapora karşı itiraz dilekçesi sunulmuş olup ek rapor alınması talebinde bulunulmuştur. Bilirkişi heyet raporunun dosya kapsamında toplanan delillere uygun olması nedeniyle Mahkememiz tarafından davalı vekilinin ek rapor talebinin reddine karar verilmiştir.

Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza,

genel hükümlere göre tahsil edilir. ...” hükmü düzenlenmişken 25.05.2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16.05.2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir.

6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30. maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır.

Kanunun 30. maddesinin, 27.03.2015 tarihli ve 6639 sayılı Kanunun 33. maddesi ile değişiklik yapılan (7) numaralı fıkrasında, geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin (1) numaralı ve (5) numaralı fıkralarında belirtilen cezaların uygulanmayacağı öngörülmektedir.

... 6. Asliye Ticaret Mahkemesince 6001 sayılı Kanunun 30/7 maddesinin Anayasa aykırılığı iddiası ile açılan davada, Anayasa Mahkemesi 18.01.2018 tarih, 2017/166 E. 2018/8 Karar sayılı kararında ".... İşletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde yaptırım uygulanmasına sebebiyet veren eylem ücret ödemeden geçiş yapılması anında tamamlanmış olacaktır.

Bu durumda, kuralda belirtilen ödemesiz geçiş tarihinden itibaren on beş gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi hâlinde cezanın uygulanmayacağına ilişkin düzenleme oluşan neticeyi ortadan kaldırılmakta olup ihlalli geçiş eylemini gerçekleştirenler lehine getirilmiş bir düzenlemedir...... kuralda, cezasızlık hâlinin kapsamı, eylemin sonucu olarak öngörülen yaptırımın hangi hâlde uygulanmayacağı, ödemenin hangi süre içinde yapılması gerektiği açık, anlaşılır, uygulanabilir ve nesnel olarak belirlenmiştir.

Geçiş ücretinin ödenmesi şekil ve yöntemlerinin tümünün önceden öngörülmesi ve kanun koyucu tarafından tek tek belirlenerek kanun metninde ifade edilmesi oldukça güçtür.

Geçiş ücretinin tahsili yöntemlerinin zaman içinde değişip gelişebileceği ve otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerinin tahsili yöntemlerinin benzerlik arz ettiği hususları dikkate alındığında kuralda belirlilik ilkesine aykırılık bulunmamaktadır....." yönünde karar vermiştir. Bu durumda davalının ihlali sebebiyle davacının, davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Geçiş esnasında ödeme olmadığında veya HGS veya OGS sisteminden provizyon alınamadığı takdirde gişe çıkışlarındaki bariyerler açılmadığından, davalı ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmektedir. OGS ve HGS kartlarından para çekilmemesi halinde davalı geçiş ücretini ödemek zorundadır.

Toplanan tüm delillere ve dosya kapsamına göre; davacı tarafından ihlalli geçişlerden kaynaklanan 210,50-TL asıl alacak, 19,46-TL faiz ve 3,50 TL KDV olmak üzere toplam 233,46-TL alacağın tahsili için davalı aleyhine icra takibi başlatıldığı ancak davalı tarafça borca itiraz edildiği, davacı tarafından mahkememizde iş bu itirazın iptali davası açıldığı ve mahkememiz tarafından yapılan yargıla sırasında alınan bilirkişi heyet raporunda davacının takip tarihi itibariyle davalıdan toplam alacağının 240,71 TL olduğunun tespit edildiği, davacının özel hukuk hükümlerine tabi ticari şirket olduğu,

davacıya, 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için farklı hukuki rejim ve usulleri düzenleme yetkisi verildiği, davacının ihlal sebebi ile davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı, ihlalli geçiş halinde geçiş ücretinin mutlaka geçişi izleyen 15 (on beş) gün içerisinde sadece davacının resmi internet sitesinde bildirilen bankalara ödenmesi gerektiği ancak davalı tarafından geçişi izleyen 15 (on beş) gün içerisinde herhangi bir ödeme yapılmadığı anlaşılmakla davanın kabulü ile davalının ....

İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasındaki itirazının iptali ile takibin koşullarıyla devamına, alacağın likid olması nedeniyle davalının alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatına mahkumiyetine karar vermek yasal ve yerinde görülmüştür.

Bu itibarla;

Katip ... · (E-İmzalı) Hakim ... · (E-İmzalı)